wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Тіл мен таңба туралы сұрақтар

Total questions: 129

Worksheet time: 1hrs 5mins

Name
Class
Date
1.

Тілді таңбалардың жүйесі деп есептеген лингвист:

a)

Ф. Де Соссюр

b)

Бодуэн де Куртенэ

c)

Я. Гримм

d)

А. А. Виноградов

e)

А. А. Реформатский

2.

Қоғам өміріндегі таңбалар табиғатын зерттейтін ғылымның аталуы:

a)

Семиология

b)

Психология

c)

Лингвистика

d)

Кибернетика

e)

Логика

3.

Тілдік таңбаның түрлері:

a)

Фонема, морфема, сөз, сөз тіркесі, сөйлем

b)

Жол бойының белгілері, əскери сигналдар

c)

Əскери сигналдар, цифрлар

d)

Фонема, əскери сигналдар

e)

Дұрыс жауабы жоқ

4.

Қатынас жасау процесінде өз ойын, сезімін басқаларға білдіру, басқаның ойын білу мақсатында тілді қолдану қандай əркет?

a)

Сөйлеу

b)

Пікірлесу

c)

Сұхбаттасу

d)

Ой салу

e)

Ойлау

5.

Тілдің материалдық бірлігі, сөздің құрастырушы бөлшегі, тілдік форма:

a)

Дыбыс

b)

Сұхбаттасу

c)

Сөйлеу

d)

Ойлау

e)

Ұғым

6.

Адамдардың сан ғасырғы мол тəжірибесін сақтап, оларды ұрпақтан-ұрпаққа жеткізетін:

a)

Тіл

b)

Ойлау

c)

Сөз

d)

Сөйлеу

e)

Ұғым

7.

Тілдік бірліктердің мазмұны:

a)

Ұғым, мағына, ой

b)

Сөйлеу, сурттеу

c)

Сұхбат, ойталқы

d)

Сөз, тіл

e)

Сөйлем, əңгімелеу

8.

Туынды сөзді анықта

a)

сұрақ

b)

айтса

c)

барамыз

d)

жүрген

e)

күлеміз

9.

ркесін құрастырушы сөздердің бір-бірімен матасуы қалай жүзеге асады?

a)

ілік жалғаулы сөз бен тəуелдік жалғаулы сөздің байланысы

b)

бағыныңқы сөз басыңқы сөздің ыңғайына грамматикалық мағынасына бағынады

c)

ұйытқы сөз бағыныңқы сөздің жанама септіктерге тұруын керек етеді

d)

басыныңқы мен бағыныңқы сөз байланысы

e)

бастауыш пен баяндауыш

10.

Сөз түрлендіруші жүрнақ жалғанған сөзді тап

a)

барып

b)

жүрек

c)

сана

d)

əнші

e)

сұрақ

11.

Көмекші сөздердің қай түрі сұрау, шектеу, күшейту, əр түрлі көңіл күйі, т.б. мағыналарды білдіреді?

a)

демеуліктер

b)

септеуліктер

c)

жалғаулықтар

d)

артикльдер

e)

жұрнақтар

12.

Біртектес, өзара ыңғайлас грамматикалық мағыналарды білдіретін грамматикалық формалардың жиынтығын қалай атайтыны?

a)

грамматикалық категория

b)

грамматикалық мағына

c)

грамматикалық форма

d)

грамматикалық синоним

e)

грамматикалық сөздер

13.

Әрбір сөйлемге тəн басты белгі қайсы?

a)

предикативтілік

b)

атау

c)

сілтеу

d)

сезіну

14.

Ұлтаралық, халықаралық қатынас тілдер тобы қайсы?

a)

ағылшын, француз, испан

b)

қазақ, өзбек, түрік, неміс

c)

неміс, итальян, швед

d)

жапон, вьетнам, кəріс

e)

өзбек, қырғыз

15.

Сөйлемнің құрылымдық үлгісі қандай?

a)

бастауыш-баяндауыштың үлгісі

b)

анықтау, толықтау үлгісі

c)

меңгеру үлгісі

d)

қабысу үлгісі

e)

жанасу үлгісі

16.

Кемінде екі дербес сөздің бағыныңқы-басыңқы грамматикалық байланысының негізінде тіркесуінен жасалған синтаксистіктұлғаны тап.

a)

сөз тіркесі

b)

сөйлем

c)

фразеологизм

d)

күрделі сөз

e)

сөйлемше

17.

Предикативтілік қай тұлғаға тəн басты белгі?

a)

сөйлемге

b)

сөзге

c)

фонемаға

d)

сөз тіркесіне

e)

дыбысқа

18.

Грамматикалық категория дегеніміз не?

a)

біртектес, өзара ыңғайлас грамматикалық мағыналарды білдіретін грамматикалық формалардың жиынтығы

b)

əркелкі грамматикалық формалар жиынтығы

c)

сапалық көрсеткіштері бар грамматикалық формалар

d)

грамматикалық формалардың формальды жиынтығы

e)

дыбыстардың жиынтығы

19.

Көмекші сөздердің септеуліктер деген түрі қандай мағынаны білдіреді?

a)

сөйлем мүшелерінің арасындағы бағыныңқылық қатынасты, мекен-мезгілдік мағынаны білдіреді

b)

сөзге жалғанып формальды мағынаны білдіреді

c)

сөйлем мүшелерінің мағынасын білдіреді

d)

сөйлем мүшелерінің байланысу, қатыстық жағын білдіреді

e)

сөзге жалғанып, мағынаны өзгертеді

20.

Ұйытқы сөз бағыныңқы сөздің жанама септіктердің бірінде тұруын керек ететін байланыс қайсы?

a)

меңгеру

b)

қиысу

c)

матасу

d)

қабысу

e)

жанасу

21.

Тіркесу арқылы жасалған күрделі сан есімді тап

a)

он бір, отыз екі

b)

жиырма-отыз, үш-төрт

c)

екі-екі, бес-алты

d)

екінші, оныншы

e)

он-оннан, бес-алты

22.

Тіркесу арқылы жасалған күрделі сан есімді тап

a)

он бір, отыз екі

b)

жиырма-отыз, үш-төрт

c)

екі-екі, бес-алты

d)

екінші, оныншы

e)

он-оннан, бес-алты

23.

Заттар мен құбылыстардың жəне олардың белгілерінің бейнесімен тікелей байланысты лексикалық мағынасы

a)

тура мағына

b)

ауысмалы мағына

c)

бояма мағына

d)

туынды мағына

e)

келтірінді мағына

24.

Басқа сөз таптарының сын есімге айналуы қалай аталады?

a)

адъективтену

b)

адвербиалдану

c)

субстантивтену

d)

атрибуттық

e)

объектілік

25.

Белгілі бір жағдайда дыбыстардың əлсіреп көмескіленуінен дыбыстардың өзгеруін қалай атайды?

a)

редукция

b)

метатеза

c)

гаплалогия

d)

элизия

e)

протеза

26.

Мағына мен дыбысталудың бірлігінен тұратын ең кіші тілдік элемент.

a)

морфема

b)

буын

c)

сөз

d)

синтагма

e)

екпін

27.

Тіл қандай құбылыстардың қатарына жатады?

a)

қоғамдық құбылыстар

b)

табиғат құбылыстары

c)

əлеуметтік

d)

физиологиялық

e)

саяси

28.

Омоним дегеніміз не?

a)

дыбысталуы бірдей, мағыналары басқа сөздер

b)

мағыналары бірдей, дыбысталуы əр түрлі сөздер

c)

мағыналары да, дыбысталуы да бірдей сөздер

d)

дыбысталуы да, мағыналары да əр түрлі сөздер

e)

ауысмалы мағынадағы сөздер

29.

Дауысты дыбыстар жүйесін не дейді?

a)

вокализм

b)

консонантизм

c)

сингорманизм

d)

силлабизм

e)

дифтонг

30.

Дауыссыз дыбыстар жүйесін не дейді?

a)

консонантизм

b)

коммуникация

c)

корреляция

d)

вокализм

e)

редукция

31.

Дауыстылар мен дауыссыздардың артикуляциялық жақтарын анықтаған кім?

a)

Б. Де Куртенэ

b)

Ф. Де Соссюр

c)

В.Гумбольдт

d)

І.Кеңесбаев

e)

Қ.Аханов

32.

Синонимдік қатарды анықта

a)

құрметті, ардақты

b)

барғызу, келгізу

c)

жоғары, төмен

d)

ата-ана, бала-шаға

e)

айтты, көрді

33.

Палаталь қандай дауысты дыбыстар

a)

жіңішке дауыстылар

b)

жуан дауыстылар

c)

ашық дауыстылар

d)

еріндік дауыстылар

e)

қысаң дауыстылар

34.

Кейбір сөздердің дыбысталу кезінде соңғы дыбысы түсіп қалып айтылуын не дейді?

a)

апокопа

b)

протеза

c)

эпитеза

d)

эпентзеа

e)

метатеза

35.

Фонема дегеніміз не?

a)

Сөздердің жігін өзгертіп, морфемалардың жігін ажырататын дыбыс

b)

варианттың ерекшелігіне қарап

c)

буындағы қызметіне қарап

d)

екпіннің түсуіне қарап

e)

тасымалға қарап

36.

Дыбыс сөздің соңынан қосылып айтылса қалай аталады?

a)

эпитеза

b)

элизия

c)

эпонтеза

d)

протеза

e)

метатеза

37.

Дыбыс сөздің алдынан қосылып айтылса қалай аталады?

a)

протеза

b)

ассимиляция

c)

диэреза

d)

элизия

e)

апокопа

38.

Тілдің тарих, уақыт бойында өзгеруі мен дамуын қай лингвистика зерттейді?

a)

диахрониялық лингвистика

b)

синхрониялық лингвистика

c)

лингвосемиотика

d)

ареальдық лингвистика

e)

семасиология

39.

Апокопа қандай фонетикалық құбылыс?

a)

кейбір сөздердің дыбысталу кезінде соңғы дыбысының түсіп қалып айтылуы

b)

кейбір дыбыстардың қысқартылып айтылуы

c)

кейбір сөздердің дыбысталу кезінде алдыңғы дыбысының түсіп қалуы

d)

кейбір сөздердің ортаңғы дыбыстарыньщ түсіп қалуы

e)

дыбыстардың қосылып айтылуы

40.

Тілдің белгілі бір дəуірдегі қалпын қай лингвистика зерттейді?

a)

синхрониялық лингвистика

b)

лингвосемиотика

c)

салыстырмалы лингвистика

d)

ареальдық лингвистика

e)

жалпы лингвистика

41.

Тарихи-салыстырмалы əдістің, тіл білімінің негізін қалаған қай лингвист?

a)

Ф.Бопп

b)

Б. де Куртенэ

c)

Ф. Де Соссюр

d)

Қ.Жұбанов

e)

А.Айғабылов

42.

Бірінен кейін бірі рет-ретімен орналасқан əріптердің жиынтығы қалай аталады?

a)

алфавит

b)

графика

c)

символика

d)

таңбалар

e)

табу

43.

Тіл білімі мен əдебиеттану ғылымы қай ғылымдардың құрамына енеді?

a)

филология ғылымдарының

b)

философия ғылымдарының

c)

физиология ғылымдарының

d)

психологияның

e)

математиканың

44.

Сөздік құрам дегеніміз не?

a)

белгілі бір тілдегі сөздердің жиынтығы

b)

негізгі сөздік қор

c)

мағыналары бір-біріне қарама-қарсы сөздер

d)

сөздердің көп мағыналығы

e)

барлығы дұрыс

45.

Үнді дауыссыздарды тап.

a)

р, л, м, у, н, ң

b)

з, к, қ, л, м, н

c)

п, ф, к, қ, т, ш, с

d)

а, о, ы, i, ə, у

e)

д, ғ, б, в

46.

Сөздік құрамның ең басты жəне тұрақты бөлшегі қалай аталады?

a)

негізгі сөздік қор

b)

көнерген сөздер

c)

диалектілер

d)

неологизмдер

e)

кірме сөздер

47.

Тіл дыбыстарының жүйесін зерттейтін ғылым.

a)

фонетика

b)

синтаксис

c)

морфология

d)

лексика

e)

грамматика

48.

Қатаң дауыссыздарды тап.

a)

п, ф, к, қ, с, т, ш, щ, х, һ, ц

b)

р, л, м, н, и, у, ц

c)

а, ə, ы, у, ш, щ, һ

d)

б, в, г, ғ, д, ж, з, к, қ, ш

e)

т, с, ч, х, е, и, у

49.

Метатеза дегеніміз –

a)

сөз құрамындағы дыбыстардың орын ауысуы

b)

сөздің дұрыс жазылуы

c)

сөздердің соңына қосылуы

d)

дыбыстың түсіп қалуы

e)

сөздердің алдына қосылуы

50.

Тұйық буынды тап.

a)

Ас

b)

дала

c)

қант

d)

ұран

e)

жұрт

51.

Жақтың қатысына қарай дауысты дыбыстар қалай бөлінеді?

a)

ашық, қысаң

b)

еріндік дауысты

c)

жуан дауысты

d)

жіңішке дауысты

e)

дауыссыз дыбыс

52.

Тұйық буын дегеніміз не?

a)

дауыстыдан басталып, дауыссызға бітеді

b)

дауыссыздан басталып, дауыстыға аяқталған

c)

дауыссыздан басталып, дауыстыға біткен

d)

дауыссыздан басталып, дауыссызға біткен

e)

дауысты буын

53.

Лексикология нені зерттейді.

a)

сөзді жэне сөздердің жиынтығын, тілдің сөздік құрамын

b)

дыбыстарды зерттейді

c)

сөздің құрамын, дыбыстарды

d)

əріптердің жиынтығын

e)

тілдердің байланысын

54.

Омонимдер дегеніміз не?

a)

дыбысталуы бірдей, бірақ мағыналары басқа-басқа сөздер.

b)

дыбысталуы жақын сөздер

c)

тілдің қызметін атқару

d)

əріптердің құрамы

e)

дыбыс жүйесі

55.

Синхрония дегеніміз не?

a)

тілдегі құбылыстардың белгілі бір дəуірдегі қалпы

b)

тілдегі құрылыс

c)

тілді зерттегендегі құбылыс

d)

əріптердің құрылысы

e)

дыбыстардың құрылымы

56.

Жуан дауыстылар.

a)

а, о, ү, ы, (у)

b)

ə, е, ү, і, ө, э

c)

а, ə, о, ө, е

d)

ы, і, и, ү, ү

e)

а, ə, е, и, ы, і

57.

Ашық дауыстылар.

a)

а, ə.

b)

а, ə, е, и, ы, і

c)

а, о, ү, ы, (у)

d)

ы, I, и, ү, ү, у

e)

о, е, ү, ү, у

58.

Қысаң дауыстылар.

a)

ы, і, и, ү, ү, у

b)

о, е, ү, ү, у

c)

а, ə, е, и, ы, і, э

d)

а, о, ү, ы, (у)

e)

ə, е, ү, і

59.

Еріннің қатысына қарай дауыстылар қанша топқа бөлінеді?

a)

2

b)

4

c)

6

d)

3

e)

8

60.

Тіл білімінің салалары

a)

фонетика, лексикология, грамматика

b)

физика, акустика

c)

морфология, логика

d)

психология, синтаксис

e)

логика, психология

61.

Лексикологияның салалары

a)

семасиология, этимология

b)

фонетика, ономастика

c)

омофон, лингвистика, физика

d)

математика, физика

e)

топонимика, фонетика

62.

Орфография дегеніміз не?

a)

белгілі бір тілдегі сөздердің дұрыс жазылуы

b)

əріптің айтылуы

c)

сөздің дұрыс айтылуы

d)

тілдік құрылым

e)

сөз таптары

63.

Орфоэпия дегеніміз не?

a)

сөздің дұрыс айтылуы

b)

дыбыс құрамы

c)

белгілі бір сөз құрамы

d)

сөздің дұрыс жазылу нормасы

e)

тіл дыбыстары

64.

Тілдегі бірге жазылатын сөздер.

a)

біріккен сөздер

b)

қос сөздер

c)

аралас сөздер

d)

қарама-қарсы сөздер

e)

қыстырма сөздер

65.

Дыбыс үндестігі дегеніміз не?

a)

екі сөздің аралығындағы көршілес дыбыстың бір-біріне ықпал етіп бейімделуі

b)

дауыссыз дыбыстар жүйесі

c)

дауысты дыбыстың бөлінуі

d)

түбір мен қосымшаның жігіндегі сөздер

e)

сөздің жіктелуі

66.

Ономосиологияда не қарастырылады?

a)

зат пен құбылыстың атауға неліктен ие болғандығы зерттеледі

b)

зат пен құбылыс ұғымның белгілі бір екендігі зерттеледі

c)

зат пен құбылыстың арасындағы байланыс зерттеледі

d)

зат пен құбылыстың арасындағы қарым-қатынас зерттеледі

e)

етістік, қимыл атаулары

67.

Зат пен құбылыстың белгілі бір сөзбен аталу себебі қайда зерттеледі?

a)

ономосиологияда

b)

полисемияда

c)

семасиологияда

d)

фразеологияда

e)

морфология

68.

Қай сөз ауыспалы мағынада қолданылған Сенің шешен болғаның Шер халықтың арқасы Сенің көсем болғаның Ер халықтың арқасы?

a)

арқасы

b)

шешен

c)

кесем

d)

сенің

e)

халықтың

69.

Сөздің мағыналық жақтары қайда зерттеледі?

a)

семасиологияда

b)

фразеологияда

c)

лексикографияда

d)

топонимикада

e)

лексикографияда

70.

Әр түрлі мағынасы бар сөздерді қалай атайды?

a)

полисемантизмдер

b)

фразеологизмдер

c)

моносемиялық сөздер

d)

неологизмдер

e)

кірме сөздер

71.

Топонимикада не қарастырылады?

a)

географиялық атаулар зерттеледі

b)

сөздердің шығу төркіні зерттеледі

c)

мағына зерттеледі

d)

грамматикалық категориялар зерттеледі

e)

дыбыстар зерттеледі

72.

Тілдің сөздік құрамы тіл білімінің қай саласында зерттеледі?

a)

лексикологияда

b)

фонологияда

c)

грамматикада

d)

паремиологияда

e)

синтаксисте

73.

Белгілі бір тілдегі сөздердің жиынтығы?

a)

сөздік құрам

b)

сөз тіркесі

c)

сөйлемше

d)

кірме сөздер

e)

көнерген сөздер

74.

Моносемия дегеніміз не?

a)

жалғыз, бір мағыналы сөздер тобы

b)

сөздің көп мағыналылығы

c)

фразеологизмнің мағынасы

d)

екі мағыналы сөздер

e)

көп мағ

75.

Сөздіктерді құрастырудың ғылыми əдістемесі қалай аталады

a)

лексикография

b)

лексикология

c)

этимология

d)

сингорманизм

e)

фразеология

76.

Фразеологияның зерттеу нысаны не?

a)

тілдің тұрақты тіркестері, фразеологиялық оралымдары

b)

сөздіктердің түрлері

c)

негізгі сөздік қор

d)

тілдегі жаңа сөздер тобы

e)

кірме сөздер

77.

Лингвосемиотикада не қарастырылады?

a)

тілдің табалық сипаты

b)

морфемалар

c)

фонемалар

d)

фразеологизмдер

e)

буындар

78.

Дара мағыналы болу қандай сөздерге тəн?

a)

терминдерге

b)

полисемантизмдерге

c)

көнерген сөздерге

d)

атауыш сөздерге

e)

кірме сөздерге

79.

Лингвальдық сингорманизмді мысалдан табыңыз.

a)

елдерден

b)

өнерпаз

c)

бірақ

d)

əуесқой

e)

мұғалімге

80.

Регрессивті ассимиляцияны табыңыз.

a)

сөнбе

b)

қаламдар

c)

ертең

d)

алғыс

e)

табыс

81.

Дыбыстардың мүлдем түсіп қалуы қалай аталады

a)

элизия

b)

редукция

c)

фонема

d)

ырғақ

e)

ритм

82.

Қазақ тілі түркі тілдерінің қай тобына жатады?

a)

қыпшақ тобы

b)

ұйғыр-оғыз тобы

c)

қырғыз-қыпшақ тобы

d)

қарлук тобы

e)

оғыз тобы

83.

Реляциялық мағыналы аффикстерді қалай атайды?

a)

сөз түрлендіруші аффикстер

b)

сөз тудырушы аффикстер

c)

сөз жасаушы аффикстер

d)

форма тудырушы аффикстер

e)

жалған аффикстер

84.

Аффиксация тəсілі грамматикалық мағына білдірудің қандай түріне жатады?

a)

синтетикалық

b)

аналитикалық

c)

квантитативтік

d)

реляциялық

e)

тіркесу

85.

Кейбір сөздердің соңындағы дыбыстардың түсіп қалуы

a)

апокопа

b)

эпентеза

c)

эпитеза

d)

метатеза

e)

диэреза

86.

Метафора тəсілі арқылы мағына ауысу неге негізделеді?

a)

белгіленетін заттардың ұқсастығы негізінде

b)

қызмет бірлігі негізінде

c)

бүтін орнына бөлшектің қолданылуы негізінде

d)

құбылыстардың шектестігі негізінде

e)

мағынаның өзгеруі

87.

Эвфемизм құбылысын мысалдан тап.

a)

Оның кітабы қолды болыпты

b)

Ұрлық түбі-қорлық

c)

Ұзын арқау, кең тұсау

d)

Сыр мен сымбат, сəукеле

e)

боқ мұрын

88.

Синекдоха дегеніміз не?

a)

бүтіннің орнына бөлшекті, жалпының орнына жалқыны жəне керісінше қолдану

b)

қызмет бірлігі негізінде сөз мағынасының өзгеруі

c)

қызмет ұқсастығына қарай мағына ауысу

d)

экспрессивті мағынаға өту

e)

жалпы атау

89.

Түрлі грамматикалық мағыналары бар сөздер тобын не дейді?

a)

көмекші сөздер дейді

b)

атауыш сөздер дейді

c)

дербес сездер дейді

d)

туынды сөздер дейді

e)

түбір сездер

90.

Полисемия дегеніміз не?

a)

сөздің көп мағыналылығы

b)

сөздің толық мағынасы

c)

сөздің бір мағыналылығы

d)

сөздің дербес мағынасы

e)

сөздің жеке мағынасы

91.

Протеза құбылысын анықта

a)

үстөл

b)

метір

c)

өкпе

d)

киоскі

e)

əпке

92.

Лексикалық омонимдердің сөз таптарына қатысы қандай?

a)

бір ғана сөз табына қатысты болады

b)

бірнеше сөз табына қатысты болады

c)

сөз таптарына қатыссыз болады

d)

араласып келеді

e)

екі түрлі сөз табына қатысты болады

93.

Түбірге аффикстер жалғау арқылы грамматикалық мағынаның берілу тәсілі қалай аталады?

a)

аффиксация тəсілі

b)

біріктіру тəсілі

c)

көмекші сөздер тэсілі

d)

қосарлану тəсілі

e)

біріктіру тəсілі

94.

Сөздіктер жасаудың ғылыми методикасын не дейді?

a)

лексикография, фразеография

b)

лексикология, фразеология

c)

орфография, орфоэпия

d)

семасиология, ономастика

e)

топонимика

95.

Пиктографиялық жазу неге негізделеді?

a)

суретке

b)

графикаға

c)

таңбаға

d)

логограммаға

e)

табиғатқа

96.

Омографтар дегеніміз не?

a)

біркелкі жазылып, түрліше айтылатын омонимдер

b)

біркелкі айтылып, түрліше жазылатын омонимдер

c)

біркелкі айтылатын, біркелкі жазылатын омонимдер, синонимдер

d)

біркелкі жазылатын омонимдер

e)

қосалқы дыбыстар

97.

Метонимия тəсілі арқылы мағына ауысу неге негізделген?

a)

бір зат немесе құбылыстың атауының екінші затқа не құбылысқа олардың іргелестігі, шектестігі негізінде

b)

ұқсастық негізінде

c)

зат немесе құбылыстың өзара мағыналастығы негізінде

d)

үлкеннің орнына кішіні қолдану негізінде

e)

кішінің орнына үлкенді қолдану

98.

Антоним дегеніміз не?

a)

мағынасы қарама-қарсы сөздер

b)

өзара мəндес сөздер

c)

қарапайым сөздер

d)

мағынасы да, құрылысы да бірдей сөздер

e)

айтылуы, дыбысталуы бір

99.

Табуды мысалдан тап.

a)

Ұлымаға от атты

b)

Қолды болды

c)

Ит-құс шапты қойға

d)

Ілгері-кейін, ештен-кеш

e)

биік, жоғары

100.

Белгілі мақсатқа байланысты қолданылатын сөздердің жиынтығы.

a)

лексика

b)

синтаксис

c)

морфология

d)

фонетика

e)

грамматика

101.

Сөз өзінің дыбысталуын, тұлғасын сақтай отырып, мағынасын біртіндеп жаңарта беріп, оның негізгі сөздік мағынасы өзінің қалпын сақтап қалу заңы.

a)

функционалды семантикалық заңы

b)

ұқсату заңы

c)

бөлшектің бүтінге ауысу заңы

d)

сөз мағынасының кеңею заңы

e)

таралу заңы

102.

Сөз қандай күрделі болса, сөз мағынасы да сондай күрделі деген пікірді кім айтқан?

a)

І.Кеңесбаев

b)

М.Балақаев

c)

К.Аханов

d)

Ə.Хасенов

e)

А.Ысқақов

103.

«Сөз ауысу» қандай категория?

a)

тарихи

b)

тұрақсыз

c)

стильдік

d)

мағыналық

e)

тұр

104.

«Сөз ауысу» қандай категория?

a)

тарихи

b)

тұрақсыз

c)

стильдік

d)

мағыналық

e)

тұрақты

105.

Ж.Жанұзақов лексикологияның қай саласында еңбек сіңірген ғалым?

a)

ономастика

b)

семасиология

c)

фразеология

d)

лексикография

e)

лексикология

106.

Қазақ тіл білімі лексикологиясында еңбек сіңірген ғалым?

a)

Ə.Болғанбаев

b)

А.Айғабылов

c)

М.Балақаев

d)

К.Аханов

e)

Б.Катенбаева

107.

Түрік тілдерін, соның ішінде қазақ тілін жан-жақты зерттеген ғалым?

a)

В.В.Радлов

b)

С.Е.Малов

c)

Н.А.Аристов

d)

Н.И.Ильминский

e)

В.В.Виноградов

108.

Өзгеріп, дамып, кеңейіп отыратын құбылыс не?

a)

сөздің мағынасы

b)

сөздің айтылуы

c)

сөздің жазылуы

d)

сөздің тура мағынасы

e)

сөздің ауыспалы мағынасы

109.

Сөздің зат пен құбылысқа тікелей байланысы

a)

тура мағына

b)

тұрақты мағына

c)

синтаксистік шартты мағына

d)

аыспалы мағына

e)

туынды мағына

110.

Тура мағынада қолданып тұрған сөзді тап.

a)

жүзік салу

b)

көз салу

c)

дүние салу

d)

зəресі ұшу

e)

сөз салу

111.

Сөзді көркем етіп айтудың тəсілі неде?

a)

ауыспалы мағынада

b)

тура мағынада

c)

контекстік мағынада

d)

көп мағына

e)

түбірлі мағына

112.

Ауыспалы мағынада қолданылып тұрған тіркесті тап?

a)

əңгімеге қану

b)

шайға қану

c)

шөлі қану

d)

ұйқысы қану

e)

ұйқы қану

113.

тіркесті тап?

a)

əңгімеге қану

b)

шайға қану

c)

шөлі қану

d)

ұйқысы қану

e)

ұйқы қану

114.

Сөздің екі я одан көп мағынаға ие болуы?

a)

полисемия

b)

абстракты мағына

c)

тура мағына

d)

контекстік мағына

e)

синонимдік мағына

115.

Сөздің семантикалық мағынасы деп нені айтамыз?

a)

полисимия

b)

метонимия

c)

метафора

d)

синедоха

e)

ұғым

116.

Сөздің лексикалық мағынасы мен қатар қандай мағынасы бар?

a)

грамматикалық мағына

b)

дыбыстық

c)

омонимдік

d)

стилистикалық

e)

антонимдік мағына

117.

Сөздердің сөйлемдегі өзара қатынасы қандай мағына?

a)

грамматикалық

b)

тура

c)

абстракт

d)

ауыспалы

e)

контексті

118.

Сөз мағынасын, мағынасының өзгерісін зерттейтін ғалым саласы?

a)

семасиология

b)

ономастика

c)

фразеология

d)

этимология

e)

ононосология

119.

Мына сөйлемдерден синтаксистік шартты мағынада қолданылып тұрған сөзді тап?

a)

зор табыстың кілті қолымда

b)

құлыптың кілті ілулі тұр

c)

ол есікті өз кілтімен ашты

d)

Айнұр кілтті жоғалтып алды

e)

құлып пен кілт бір жерде тұр

120.

Сөздің тұрақты сөз тіркестерінде көрнектік немесе жүзеге асатын лексикалық мағынасы?

a)

фразеологиялық байлаулы мағына

b)

сөздің тура мағынасы

c)

ауыспалы мағына

d)

синтаксистік шартты мағына

e)

сөздің негізгі мағынасы

121.

Кейбір заттардың атын тікелей атауға тыйым салып, оларды басқаша атау құбылысы:

a)

табу

b)

эвфемизм

c)

варваризм

d)

неологизм

e)

дисерилизм

122.

Кейбір заттардың атын тікелей атауға тыйым салып, оларды басқаша атау құбылысы:

a)

табу

b)

эвфемизм

c)

варваризм

d)

неологизм

e)

дисерилизм

123.

Синекдоха құбылысын тап.

a)

басың нешеу

b)

таудың басы

c)

оның басы ауырды

d)

бас сарапшы келді

e)

жел тұрмаса шөптің басы қимылдамайды

124.

Сөз мағынасының қызмет бірлігі бойынша ауысуы?

a)

метафора

b)

архаизм

c)

диалект

d)

историзм

e)

метонимия

125.

Бір сөздің орнына екінші сөздің ауысып қолданылуы.

a)

метонимия

b)

архаизм

c)

метафора

d)

синекдоха

e)

табу

126.

Метонимиялық жолмен жасалған сөзді тап?

a)

кей ауыл тегіс қаралы

b)

ауылдың үлкендері көрсе жібермейді

c)

екі ауыл арасы он шақырымдай

d)

ол жазғы демалысын ауылда өткізді

e)

ауылдың басынан аяғына дейін

127.

Лингвистикалық метофора құбылысын тап.

a)

істің беті

b)

адамның беті

c)

еденнің беті

d)

жердің беті

e)

қардың беті

128.

Ойды естен кетпестей етіп тыңдаушыға жеткізу үшін қажет метафора.

a)

тұрақты метафора

b)

дəстүрлі метафора

c)

сөздік метафора

d)

жеке қолданыстағы метафора

e)

тілдік метафора

129.

Сөйлемдегі эвфемизм құбылысын тап.

a)

Талғат сөзуарлау жігіт

b)

таңдайы құрғап шөлдеді

c)

ауыл жігіттері арпа орды

d)

аудан орталығы – Шаяннан оралған жерім

e)

төре – жігіт

Similar Resources on Wayground

Психология бойынша сұрақтар

131 questions

Психология бойынша сұрақтар

quiz

Worksheet

•

KG

Саясаттану бойынша тест

134 questions

Саясаттану бойынша тест

quiz

Worksheet

•

KG

Кеңес дәуіріндегі қазақ әдебиеті

129 questions

Кеңес дәуіріндегі қазақ әдебиеті

quiz

Worksheet

•

KG

Мәдениеттану бойынша тест

133 questions

Мәдениеттану бойынша тест

quiz

Worksheet

•

2nd Grade

Информатикалық Тест

129 questions

Информатикалық Тест

quiz

Worksheet

•

1st - 5th Grade

Мемлекеттік қызмет және этика

129 questions

Мемлекеттік қызмет және этика

quiz

Worksheet

•

1st - 5th Grade

Қазақтың ауыз әдебиеті

129 questions

Қазақтың ауыз әдебиеті

quiz

Worksheet

•

KG