Worksheetsлитосфера
Total questions: 200
Worksheet time: 2hrs 48mins
Үстіңгі қабатты тас
Астеносфера
Литосфера
Атмосфера
Биосфера
Ядро бөлінеді
Ішкі
Сыртқы
Төменгі
Жоғарғы
Грек тілінен аударғанда жамылғы,шапан деген мағына береді
Ядро
Тас
Мантия
Мохоровичич
Тау жыныстарын құрайтын заттар
Базальттар
Мантия
Минералдар
Граниттер
жоғарғы қабат
Шөгінді
Гранит
Базальт
Ортаңғы қабат
Шөгінді
Гранит
Базальт
Төменгі қабат
Шөгінді
Гранит
Базальт
Негізіінен әктас,қиыршықтас,құм,саздан тұрады
Шөгінді
Гранитті
Базальттты
Дән деген мағына береді
Шөгінді
Гранит
Базальт
Темірі бар тас деген мағына береді
Шөгінді
Гранит
Базальт
Ядро
Тығыздығы аз дала шпаты,слюда сияқты заттардан түзіледі
Шөгінді
Гранит
Базальт
Магнетит,лабрадор,оливин сияқты заттардан түзіледі
Шөгінді
Гранит
Базальтты
Жер қыртысы түрлері
Элементтік
Материктік
Қайраңдық
Мұхиттық
Материктік жер қыртысында болмайдц
Шөгінді
Гранит
Базальт
Мұхиттағы жер қыртысы қалыңдығы
5-10км
30-40км
70-80км
Таулы аудандар қалыңдығы
5-10км
30-40км
70-80 км
Жазықты жер қалыңдығы
5-10км
30-40км
70-80км
Жер қыртысында басым элемент саны
5
8
6
3
Жер қыртысында оттегі қанша пайыз құрайды
46,6
27.7
8.1
22.1
Жердің ең тығыз ішкі қабаты
Мантия
Гранит
Ядро
Базальт
Мантия тереңдігі
3500
2187
4000
2900
100км тереңдікте мантия температурасы
+4000
+50
+20000
+100
500км мантия температурасы
20000
1000
2000
4000
Ядромен шектесетін аймақта мантияның температурасы
10000
2000
4000
80000
Ядро тереңдігі
6900
6371
6881
6931
Ядро радиусы
2900
1278
1289
3500
Ішкі ядро радиусы
6371
3500
1289
4000
Құраушы,құрылуы
Тектоникс
Климат
Мантия
Рифт
Жер қыртысының тұрақты,қозғалмайтын бөлігі
Рифт
Платформа
Геосинклиналь
Спрединг
Платформалардың табанының жер бетіне шыққан тұрақты бөліктері
Тақта
Қалқан
Бүркеніш
Рифт
Литосфераның тектоникалық құрылысы ірі ірі неше тақтадан тұрады
9
7
5
11
Тақталар жылына ығысады
2-5см
30-40см
12-13см
Материктердің жүзіп жүру мүмкіндігі туралы болжпды
Хесс
Вегенер
Дицц
Голубев
Мұхиттық жоталар ұзындығы
80000
60000
10000
40000
Спрединг құбылысын зерттеді
Хеесс,Дицц
Вегенер
Алаев
Григорьев
Үндістан мен Азия соқтығысуынан пайда болды
Үндістан түбегі
Гималай тауы
Памир тауы
Декан үстірті
Жер қыртысының ауқымды,өте қозғалмалы ұзына бойы орналасқан бөлігі
Платформа
Геоскинклиналь
Қалқан
Шиит
Геосинклиналды аймақтағы баяу тербелудің аумағы
2-5км
5-10км
10-12км
30-40км
Шығыс Еуропа платформасы қалқандары
Украина
Балтық
Алдан
Анабар
Сібір платформасы қалқандары
Украина
Алдан
Анабар
Балтық
Жойқын апатты жағдай
Рифт
Катаклизм
Синклиналь
Терроризм
Соңғы 3-4мың жыл көлеміндегі жер сілкіністері неше адам өліміне себепші болды
10млн
12млн
15млн
17млн
1963 ж 27 шілдеде қай қалада сейсмикалық 15 секундтық апат тіркелді
Нуакшот
Скопъе
Мали
Жапония
Жер қыртысының терең қойнауындағы кенеттен күш алып қозғалған жерІ
Дүмпу
Жер сілкінісі ошағы
Кратер
Көмей
Белгілі сейсмикалық толқындар бөлінеді
Көлбеу
Горизонталь
Бойлық
Вертикаль
Дүмпудің жер бетіне шыққан жері
Жер сілкінісі ошағы
Лава
Эпицентр
Кратер
1908 жылы 28 желтоқсанда 100 мың адам қиранды астында қалды
Сицилия,Мессина қ
Жапония,Фудзияма
Армения,,Спитак
Македония.,Скопье
Қай жылы Жамбыл обл Құлан стансысында 7 баллдық жер сілкінісі тіркелді
2004
2002
2011
2003
1954 жылы 4 желтоқсанда 11 баллдықГоби-Алтай атты жер сілкінісі тіркелді
Қытай
Қазақстан
Жапония
Моңғолия
Үдемелі толқын деген мағына береді
Тайфун
Цунами
Вилли вилли
Аракан
Цунамидің жылдамдығы су бетінде
100-209
400-800
600-1200
Сейсмикалық белдеу саны
2
4
3
6
Ең ірі сейсмикалық белдеулер
Тынық мұхиттық
Жерортатеңіздік(альпілік)
Шығыс Африкалық
Орта Азиялық
Камчатка түбегі,Курил аралдары,Сахалин аралы,Жапон және Филиппин теңіздері,Жаңа Зеландия аралы,Оңтүстік және Солтүстік Америка жағалаулары кіреді
Жеортатеңіздік
Шығыс Африкалық
Тынық мұхиттық
Орта Азиялық
Португалия жағалауындағы Жасыл Мүйіс аралынан бастап шығысында Жаңа Гвинея аралына дейін 15км созылып жатыр
Жерорта теңіздік
Тынық мұхиттық
Шығыс Африкалық
Орта Азиялық
Қызыл теңізден Замбези өзеніне дейінгі аралықта
Шығыс Африкалық
Тынық мұхиттық
Альпілік
Орта Азиялық
Тянь-Шань,Моңғол Алтайы,Байкал маңы,Кунь лунь нань шань кіреді
Шығыс Африкалық
Орта Азиялық
Жерорта теңіздік
Тынық мұхиттық
Терең магмалық ошақтардан жер бетіне лавалар,ыстық газдар мен булар,тау жыныстарының атқылап тұратын жер қыртысындағы жарықтардың үстінде пайда болатын құбылыс
Лава
Жанартау
Гейзер
Атакама
Жер бетіне төгілген магма
Синклиналь
Лава
Магма
Кварцит
Тау шыңындағы кесе немесе шыңғыма тәрізді ұңғы
Көмей
Лава
Кратер
Магма
Ең ірі қатты дене
Тау жынысы
Жанартаулық бомба
Лава
Кратер
Эльбрус,Казбек жанартаулары орналасқан
Германия
Кавказ
Панама
Ирландия
Арагідік атқылайтын булы фонтан
(a)
Камчаткадағы «Великан» гейзерінің биіктігі
20м
50м
100м
200м
Камчаткадағы «Великан» гейзерінің буының таралу биіктігі
20м
50м
200м
300м
Цунами қанша баллдық жер сілкісінен пайда болады
2-4
3-5
6-7
Қазақстанның литосфералық апаттары көп болатын таулары
Кавказ
Тянь Шань
Жетісу Алатауы
Алтай
Сарыарқа
Ішкі күш
Эндогенді
Экзогенді
Сыртқы күш
Эндогенді
Экзогенді
Қатпарлану кезінде біртұтас жоғары көтерілген бөлігі
Антиклиналь
Синклиналь
Моноклиналь
Қатпарлану кезінде майысып төмен түскен бөлігі
Антиклиналь
Моноклиналь
Синклиналь
Қатпарлану кезінде беткі тегіс болып көтерілген бөлігі
Антиклиналь
Моноклиналь
Синклиналь
Тау жыныстары минералды құрамының өзгеріске ұшырамастан бұзылуы
Физикалық үгілу
Биологиялық үгілу
Эстетикалық үгілу
Химиялық үгілу
Тау жыныстарының маңызды химиялық,биогендік,биохимиялық реакциялар әсерінен бұзылуы
Физикалық үгілу
Эстетикалық үгілу
Химиялық үгілу
Тас өзендер деп те атайды
Беткей
Жаға
Қорым
Эстуарий
Мұздықпен өңделген тау жоталары үшкір шыңды,беткейлері тік,терең шатқалды болып келсе жер бедері
Кайнозойлық
Байкалдық
Альпілік
Тынық мұхиттық
Мұздықтармен өңделіп,тасымалданған жыныстар
Бедленд
Карст
Меандр
Морена
Тау жыныстарының суда еруі
Морена
Меандр
Карст
Бедленд
Карст пішіндерінің ішінде ең көп тарағаны
Бедленд
Ойпат
Үңгір
Тау
Жер шарындағы ең ұзын үңгір
Флинт Мамонт
Крубери Воронтя
Люляйляко
Руапеху
Ең ұзын үңгірдің ұзындығы
568
587
2256
2428
Флинт Мамонт орналасқан
Кавказ
Анд
Аппалач
Кордильера
Ең терең үңгір
Флинт Мамонт
Крубери Воронья
Руапеху
Люляйляко
Ең терең үңгір қайда орналасқан
Анд
Кордтльера
Митчелл
Кавказ
Крубери воронья тереңдігі
587
2256
1025
3145
Қазақстанда карст пішіндері дамыған
Сарыарқа
Үстірт
Қаратау
Маңғыстау
Мұғалжар
Тау жыныстары бөлінеді
Метаморфты
Магмалық
Шөгінді
Магманың жер қыртысының белгілі бір тереңдігінде қплып қойған бөлігі
Органикалық
Интрузивті
Эффузивті
Кесек
Магманың лава түрінде жер бетіне шыққан,құрамындағы бу мен газдан ажыраған бөлігі
Органикалық
Кесек
Интрузивті
Эффузивті
Қазақтың ұсақ шоқысы
Батыс Алтай
Тұран
Сарыарқа
Тянь-Шань
Интрузивті,эффузивті болып бөлінеді
Шөгінді
Метаморфты
Магмалық
Магмалық тау жыныстары тобы
Қиыршықтас,құм,тас тұзы,глаубер тұзы т.б.
Гранит,габбро,пемза,туф т.б
Гранит,құмтас т.б.
Физикалық,химиялық,биологиялық болып бөлінеді
Метаморфты
Шөгінді
Магмалық
Қиыршықтас,құм,тас тұзы,,глаубер тұзы,мұнай,таскөмір жатады
Шөгінді
Магмалық
Метаморфты
Гранит айналады
Габбро
Гнейс
Туф
Мәрмәр
Құмтас айналады
Гранит
Габбро
Гнейс
Кварцит
Гранит пен габбро жатады
Интрузивті,
Эффузивті
Химиялық
Биологиялық
Базальт,жанартаулық туф пен шыны,пемза жатады
Интрузивті
ЭФфузивті
ХимиЯлық
Биологиялық
Жер қыртысы массасының 10% жуығын құрап,жер бетінің 75%-ын жауып жатыр
Шөгінді
Магмалық
Метаморфты
Атомдар мен молекулалары белгілі бір геометриялық тәртіппен орналасқан,тура геометриялық пішіндегі қатты денелер
Тау жыныстары
Минералдар
Кристалдар
Вулкандар
Әктас айналады
Кварцит
Гнейс
Мәрмәр
Минералдар түрі
1000 нан астам
2000 нан астам
3000 нан астам
4000 нан астам
Химиялық құрамының ерекшелігіне қарай минералдар біріктіріледі
4 топқа
9 топқа
12 топқа
6 топқа
Минералдардың қаттылығын өлшейді
Босфор шкаласы
Моос шкаласы
Гринвич
Пем шкаласы
Тау жыныстарының жасы
Геомеириялық
Салыстырмалы
Абсолюттік
Физикалық
Тау жыныстарының қайсысы бұрын,қайсысы кейін түзілгенін ажыратып,өзара салыстыру
Салыстырмалы жас
Абсолюттік жас
Кез келген тау жынысының пайда болған кезінен бергі геологиялық уақыты
Салыстырмалы жас
Абсолюттік жас
Тау бөктерінде өзендердің жер бедерін өте күшті тілімдеуі
Карст
Бедленд
Морена
Меандр
Экзогендік күштердің ең басты әрекеті
Жарылу
Үгілу
Эрозия
Шарынның жер бедері
Бедленд
Карст
Шатқал
Тау жыныстарының абсолютті жасын анықтайтын өлшеуіш радиоактивті элемент
Уран
Қорғасын
Марганец
Кнесий
Ураннан ыдырайтын элементтер
Кнесий
Қорғасын
Гелий
Сутек
Жер ғаламшары шамамен қалыптасты
5млрд жыл бұрын
3,5млрд жыл бұрын
7 млрд жыл бұрын
4 млрд жыл бұрын
Жер қыртысы қалыптасуына кеткен уақыт
5 млрд жыл
7 млрд жыл
3,5млрд жыл
4 млрд жыл
Жер қыртысындағы ең ежелгі тау жынысының абсолюттік жасы
5 млрд жыл
3,8 млрд жыл
4,2 млрд жыл
7 млрд жыл
Ең үлкен уақыт аралығы
Эра
Дәуір
Эон
Архей
Эон ішіндегі кезең
Архей
Байкал
Эра
Протерозой
Өте ежелгі тіршілік
Эон
Эра
Протерозой
Мезозой
Өте ертедегі қарапайым тіршілік
Архей
Протерозой
Мезозой
Кайнозой
Ежелгі тіршілік
Палеозой
Протерозой
Архей
Мезозой
Орта кезең тіршілігі
Кайнозой
Мезозой
Архей
Протерозой
Жаңа кезең тіршілігі
Мезозой
Протерозой
Кайнозой
Төрттік
Эра бөлінеді
Қатпарлық
Дәуір
Эон
Тәулік
Ғасыр
Ежелгі қатпарлықтар жүрді
Архей
Протерозоц
Мезозой
Кайнозой
Алғашқы қарапайым біржасушалы бактериялардың пайда болуы
Протерозой
Ордовик
Мезозой
Архей
Протерозой дәуірлері
Неопротерозой
Палеопротерозой
Мезопротерозой
Кайнопротерозой
Байкал қатпарлығы басталды
Протерозой
Архей
Мезозой
Кайнозой
Ежелгі платформалар пайда болды
Архей
Протерозой
Мезозой
Кайнозой
Бактериялар мен балдырлар қарқынды өсті
Архей
Протерозой
Кайнозой
Мезозой
Кайнозой ұзақтығы
163 млн жыл
67 млн жыл
340 млн жыл
300 млн жыл
Антропоген
Төрттік
Бор
Ордовик
Силур
Кайнозой дәуірлері
Антропоген
Неоген
Палеоген
Неопротерозой
Адам пайда болды
Антропоген
Неоген
Палеоген
Гүлді өсімдіктер қатты дамыды
Палеоген
Антропоген
Неоген
Құстар мен сүтқоректілер қарқынды дамыды
Палеоген
Неоген
Антропоген
Мезозой дәуірлері
Бор
Юра
Триас
Алып бауырымен жорғалаушылардың жойылуы
Бор
Неоген
Юра
Кайнозой
Құстар мен сүтқоректілердің дамуы
Бор
Триас
Юра
Қарапайым құстардың шығуы
Бор
Триас
Юра
Алғашқы сүтқоректілер шыға бастауы
Юра
Бор
Триас
Мезозой ұзақтығы
67 млн жыл
163 млн жыл
340 млн жвл
100 млн жыл
Палеозой ұзақтығы
100 млн жыл
340 млн жыл
163 млн жыл
67 млн жыл
Палеозой дәуірлері
Пермь,Таскөмір
Триас,Девон
Силур , Ордовик
Кембрий Девон
Теңіздегі омыртқасыз жануарлар қарқынды дамуы
Бор
Юра
Кембрий
Силуи
Құрлықта алғашқы омыртқасыз жануарлар пайда болуы
Ордовик
Силур
Палеоген
Юра
Алғашқы құрлық өсімдіктерінің пайда болуы
Палеоген
Ордовик
Девон
Юра
Силур
Балықтардың қарқынды дамуы
Таскөмір
Девон
Юра
Триас
Алғашқы бауырымен жорғалаушылардың шығуы
Пермь
Таскөмір
Ордовик
Силур
Алғашқы ашық тұқымды өсімдіктердің пайда болуы
Девон
Ордовик
Силур
Таскөмір
Пермь
Ұлыбритания жеріндегі ежелгі тайпа атаулары
Ордовик
Юра
Кембрий
Силур
Жер қыртысы дамуындағы ең ежелгі тау қатпарлығы
Герцин
Каледон
Байкал
Альпі
Палеозойдың силур,девон дәуірлерінде жүрген қатпарлық
Герцин
Байкал
Каледон
Альпі
Шөгінді жыныстар жер бетінде пайда болуы
Органикалық
Кесекті
Физикалық
Химиялық
Әктас,бор,көмір
Органикалық
Кесекті
Химиялық
Саз,құм,құмдақтар
Кесекті
Органикалық
Химиялық
Тас тұзы,гипс
Химиялық
Органикалық
Кесекті
Жер бедері қандай формалардан тұрады
Оң
Теріс
Аллювийлі
Денудациялық
Жер бедері пішіндерін зерттейді
Геоморфология
Геогенетика
Геоглобалистика
Тектоникалық қозғалыстар,магматизм,вулканизм
Эндогенді
Экзогенді
Жердің жасампаз күші
Эндогенді
Экзогенді
Жер бетінде тау,қырат,ұңғыма және шұңқырларды қалыптастыратын күш
Эндогенді
Экзогенді
Тау жыныстары,минералдар мен пайдалы қазбаларды түзетін күш
Эндогенді
Экзогенді
Жер қойнауында пайда болатын энергиямен байланысты геологиялық үдеріс
Эндогендік үдерістер
Экзогендік үдерістер
Жел,су,ткмпература әсері
Экзогенді
Эндогенді
Жер бедері түрлерінің сандық сипаттамасы
Мормология
Морфометрия
Геометрия
Геогенетика
Жер бедері түрлерін сыртқы белгілері мен өзара орналасуы боцынша сипаттау
Геоморфология
Орография
Ревматология
Морфометрия
Материктің шеткі жағалық бөліктері
Материктік қайраң
Мұхит табаны
Материктік беткей
Суасты жоталары
Шеткі теңіздердің қазаншұңқырлары,аралдар доғасы,терең шұңғыма
Өтпелі зона
Суасты жоталар
Мұхит табаны
Осьтік жота және оларды бөлетін көлденең тектоникалық аңғарлар
Өтпелі зона
Суасты жоталар
Мұхит табаны
Қазаншұңқыр мен оларды бөлетін тау жоталары
Өтпелі зона
Суасты жоталар
Мұхит табаны
Мұхит деңгейінен 200метрге дейін төмен жоталы жазықтықтар
Қайраң
Барқан
Беткей
Жер сілкінісі өлшенетін шкала
12 баллдық
9 баллдық
6 баллдық
15 баллдық
Ең жылдам бойлық толқындар
Р толқындар
S толқындар
С толқындар
F толқындар
Анағұрлым баяу көлденең толқындар
Р толқындар
S толқындар
В толқындар
С толқындар
Еуропада қолданылатын жер сілкіну қарқындылығын өлшейтін шәкіл
EMS
Shindo
Mms
EO
Жапонияда қолданылатын жер сілкіну қарқындылығын өлшейтін шәкіл
MM
Shindo
Msk
EO
Ақшта жетілдірілген жер сілкіну шәкілі
Шиндо
Меркалли
Чикаго
Оттава
Қазақстанда 1964 жылы құрастырылған шәкіл
Msk
Mm
Shindo
Ems
Msk-64 шәкілін құрастырғандар
Медведев
Голубев
Чистобаев
Карник
Шпонхойер
Жер шарында сөнбеген жанартаулар саны
1000
500
800
400
Сөнген жанартаулар
Килиманджаро
Ключи
Казбек
Эльбрус
Пинатубо
Сөнбеген жанартаулар
Эьбрус
Ключи
Мауна лоа
Этна
Ұйқыдағы жанартаулар
Пинатубо
Казьек
Камчатка
Килиманджаро
Пинатубо орналасқан
Кавказ
Исландия
Филиппин
Ресей
Ключи шоқысы орналасқан
Ресей
Жапония
Филиппин
Казбек
Кракатау жанартауы қайда орналасқан
Филиппин
Индонезия
Сингапур
Бахрейн
Руапеху жанартауы орналасқан
Филиппин
Жаңа зеландия
Оар
Индонезия
Эребус жанартауы орналасқан
Кавказ
Антарктида
Филиппн
Исландия
Этна жнрт орналасқан
Италия
Жапония
Исландия
Пориугалия
Гекла жнрт орналасқан
Италия
Жапонич
Исландия
Филиппин
бул литосфералык такталардын алшактау удерісі, мунда плиталар бір-бірінен карсы жакка козғалады
Дивергенция
Конвергенция
бул литосфералык такталардын соктырысу удерісі, мунда такталар бір-біріне карай козғалады
Дивергенция к
Конвергенция
Литосфералық тақталар сырғитын қабат
Платформа
Жер қыртысы
Астеносфера
Мохоровичич
Еуразиядағы рифтілік жарық өтеді
Аппенин түбегі
Байкал көлі
Фудзияма
Үндістан түбегі
Бір литосфералық тақтаның екінші бір тақта астына келуі
Дивергенция
Субдукция
Обдукция
Конвепгенция
Бір литосфералық тақтаның екіншісіне жақындауы
Спрединг
Обдукция
Коллизия
Субдукция аймағында пайда болған тау жотасы
Аппалач
Анды
Кавказ
Орал
Жер бетінде ірі озгертуші
жарыктар:
Сан Габриель
Сан Франциско
Сан Хасинто
Сан Андреас
Солтустік Америка тактасын Тынык мухит тактасынанбөліптуратын жарык:
Сан Франциско
Сан Андреас
Сан Хасинто
Антропоген
Адам
Өсімдік
Жануар
Саңырауқұлақ
