wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

орта ғасыр 2

Total questions: 172

Worksheet time: 1hrs 26mins

Name
Class
Date
1.

ХІІІ г ІІ-ші жартысында Алтын Орданың батысында дербес саясат жүргізуге ұмтылған ұлыс билушісі?

a)

Ноғай

b)

Мамай

c)

Ақсақ Темір

d)

Едіге

e)

Шағатай

2.

Алтын Ордадағы Батый әулетінің соңғы ханы?

a)

Бердібек

b)

Шәдібек

c)

Жәнібек

d)

Тоқтамыс

e)

Мамай

3.

Алтын Ордадағы «Ұлы дүрбелең» қай ханның

әлсіреуінен басталды?

a)

Бердібек ханның

b)

Жәнібек ханның

c)

Өзбек ханның

d)

Мамайдың

e)

Шәдібек ханның

4.

Алтын Ордадағы «Ұлы дүрбелең» немен аяқталды?

a)

Алтын орданың құлауымен

b)

Ақ Орданың құрылуымен

c)

Едігенің келуімен

d)

Мамай билігінің күшейуімен

e)

Тоқтамыстың келуімен

5.

Куликова шайқасы қай жылы болды?

a)

1381

b)

1380

c)

1345

d)

1279

e)

1392

6.

Алтын Ордадан алғаш бөлінген аймақ?

a)

Хорезм

b)

Жетісу

c)

Мәуреннахр

d)

Қазақтар

e)

Сібір

7.

Ноғай Ордасының астанасы?

a)

Сарайшық

b)

Сарай Берке

c)

Сарай Орда

d)

Сарай Бату

e)

Көк Орда

8.

Қазақтар мен Ноғайлар туралы «екі туысқан тайпа» деген пікірді айтқан тарихшы?

a)

Ш.Уәлиханов

b)

С.Асфендияров

c)

М. Тынышпаев

d)

Е.Бекмаханов

e)

Б. Нұрмағанбетов

9.

Ноғай Ордасы бөлінген соң Еділдің шығыс бөлігі қалай аталды

a)

Үлкен Ноғайлы

b)

Кубан ноғайлары

c)

Кіші ноғайлы

d)

Дон ноғайлары

e)

Орталық ноғайлар

10.

Шағатай ұлысының территорясы қай жерде болды?

a)

Дешті Қыпшақ Кавказ

b)

Монғолияда

c)

Монғолия Қытай Сібір

d)

Қытай Үнді Иран

e)

Жетісу, Орта Азия

11.

Шағатай мемлекеті қашан ыдырады?

a)

ХІҮ ғ. ортасында

b)

XY Басында.

c)

ХІҮ ғ. басында

d)

ХІІІ г. соңы

e)

XYI ғ.

12.

Моғолстан территориясы қай жерде болды?

a)

Жетісу мен Шығыс Түркістанда

b)

Иранда

c)

Хорезмде

d)

Мәуреннахрда

e)

Үндістан

13.

Моғолстаннның алғашқы ханы?

a)

Есенбұға хан

b)

Тоқтамыс хан

c)

Жүніс хан

d)

Тоғылық Темір хан

e)

Уәйіс хан

14.

Моғолстанның орталығы?

a)

Алмалық

b)

Талхиз

c)

Қойлық

d)

Сайрам

e)

Қарақорым

15.

Мәуренахрды толық жаулап алған Моғолстан ханы?

a)

Есенбұға хан

b)

Ахмет хан

c)

Уәйіс хан

d)

Жүніс хан

e)

Тоғылық Темір хан

16.

Жәнібек пен Керей сұлтандар Моғолстанға қай ханның тұсында келді?

a)

Уәйіс ханның

b)

Жүніс ханның

c)

Ахмет ханның

d)

Әбілхайыр ханның

e)

Есенбұға ханның

17.

Моголстан қашан ыдырады?

a)

ХҮІ ғ басында

b)

ХІҮ ғ басында

c)

ХҮ ғ басында

d)

ХҮІ ғ соңында

e)

ХҮ ғ басында

18.

Моғолстан ыдырағаннанрағаннан кейін Жетісу жері қай хандыкка қосылды?

a)

Қазақ хандығына

b)

Жонғар хандығына

c)

Могулия хандығына

d)

Хиуа хандығына

e)

Ұлы моғол империясына

19.

Ақ Орда қай ханның тұсында күшейді?

a)

Орыс ханнның

b)

Барақ ханның

c)

Тоқтамыстың

d)

Әбілқайырдың

e)

Батыйдын

20.

Ақ Орданың территорясы?

a)

Шығыс Дешті Қыпшақта

b)

Жетісуда

c)

Мәуреннахрда

d)

Еділ бойында

e)

Орта азия

21.

Ақ Орданың оңтүстігіндегі көрші ел?

a)

Ақсақ Темір империясы

b)

Әбілхайыр хандығы

c)

Алтын Орда

d)

Ноғай ордасы

e)

Қазақ хандығы

22.

Орыс хан кіммен күресте қаза тапты?

a)

Тоқтамыспен

b)

Едіге

c)

Батыймен

d)

И.Грозныймен

e)

Әбілқайырмен

23.

Әбілхайыр хан Темір ұрпағынан Орта Азияның қай бөлігін тартып алды?

a)

Хорезмді

b)

Хорасанды

c)

Мәуреннахр

d)

Бадахшанды

e)

Самарқандты

24.

Сығанақ маңында Әбілқайыр қай елдің билеушісінен жеңілді

a)

Ойраттың

b)

Моғолстанның

c)

Ноғай Ордасының

d)

Жоңғарияның

e)

Мәуреннахрдың

25.

Әбілхайыр Жошының қай ұлының ұрпағы?

a)

Шайбанның

b)

Беркенің

c)

Тұқай Темірдің

d)

Беркенің

e)

Батыйдын

26.

Батыс Сібір ХІІІ-ХҮІ ғғ қай әулеттің жері деп саналды?

a)

Шайбан әулетінің

b)

Едіге ұрпағының

c)

Батый әулетінің

d)

Моголстанның

e)

Ақсақ Темір ұрпағының

27.

Батыс Сібір ХІІІ-ХҮІ ғғ қай әулеттің жері деп саналды?

a)

Шайбан әулетінің

b)

Едіге ұрпағының

c)

Батый әулетінің

d)

Ақсақ Темір ұрпағының

e)

Моголстанның

28.

Батыс Сібір хандығының астанасы қалай аталды?

a)

Тұра

b)

Өзгент

c)

Тоқтамыс

d)

Сайрам

e)

Сығанақ

29.

Ақсақ Темір қай тайпадан шықты?

a)

Барлас

b)

Дулат

c)

Манғыт

d)

Кыпшақ

e)

Ноғай

30.

Асақ Темірдін Ақ Ордаға жорық жасауына не сылтау болды?

a)

Тоқтамыстың қашып келуі,

b)

Едігенің қашып келуі

c)

Ақсақ Темір елшілерінің

d)

Мәуреннахр саудагерлерінің тоналуы

e)

Түркістанды өзіне қосу

31.

Ақсақ Темірдің Тоқтамысты Ақ Ордаға айдап салудағы мақсаты

a)

Түркістанды өзіне қосу

b)

Алтын Орда тағын алу

c)

Ноғай Ордасын бағындыру

d)

Ақ Ордан бағындыру

e)

Мәуреннахр саудагерлерін тонау

32.

Ақ Орданың ыдырауы нәтижесінде қандай хандықтар пайда болды

a)

Ноғай Ордасы мен Әбілхайыр ханығы

b)

Қазан хандығы

c)

Моғолстан

d)

Қазақ хандығы

e)

Мәуреннахр мемлекеті

33.

Әмір Темір қай жердегі феодалдық талас-тартыстармен соғыстар кезінде билік басына келді?

a)

Мәуренахрдағы

b)

Жетісудағы

c)

Шығыс Дешті Қыпшақтағы

d)

Оңтүстік Қазақстандағы

e)

Қашқардағы

34.

Әмір Темір ислам дініндегі халықтардың рухани біртұтастығын көрсетіп, өз империясының күш қуаты туралы түсінік беру үшін қай ескерткішті салуды бұйырады?

a)

Қарахан кесенесі

b)

А.Яссауи кесенесі

c)

Баббаджа Хатун кесенесі

d)

Тадж Махал кесенесі

e)

Түрркістандағы мешіт

35.

Әмір Темір қай жердегі феодалдық талас-тартыстармен соғыстар кезінде билік басына келді?

a)

Мәуренахрдағы

b)

Жетісудағы

c)

Шығыс Дешті Қыпшақтағы

d)

Оңтүстік Қазақстандағы

e)

Қашқардағы

36.

Орта Азияда ҮІІІ ғ. екінші жартысынан бастап қай елдің мәдениеті кенінен тарады

a)

Мұсылман мәдениеті

b)

Соғды мәдениеті

c)

Еуропа мәдениеті

d)

Парсы мәдениеті

e)

Христиан мәдениеті

37.

IX-X ІХ-Х гг. араб географтары мен тарихшыларын көрсетіңіз:

a)

Геродот, Страбон, Птолемей

b)

Рашид ад-Дин, Ибн Рудш, Натанзи

c)

Сима Сиан, Фа-э, Бан-гу

d)

Лувсанданзан, Кухистани, Ибн Халдун

e)

Масуди, Макдиси, Гардези

38.

Мурауджуз-Захаб-уа Ма динульжаухар» еңбегінің авторы

a)

Масуди

b)

Макдиси

c)

Гардези

d)

Авторы белгісіз

e)

Ибн Халдун

39.

Орта Азиялық мәдениет пен түркі-моңғолдардың көшпелі мәдениетінің тоғысу аймағы болып табылатын Қазақстанның жері

a)

Оңт. Қазақстан

b)

Шығ. Қазақстан

c)

Бат.Қазақстан

d)

Орт.Қазақстан

e)

Солт.Қазақстан

40.

ІХ ғ. басында Орхон өзені бойындағы тоғыз оғыздардын астанасына барып қайтқан араб саяхатшысы

a)

әл-Мутавваий

b)

Ибн Хордадбек

c)

Ибн әл-Асир

d)

әл-Несеви

e)

әл-Жүзжани

41.

Араб мемлекетінің әкімшілік қызметінде болған Ибн Хордабектің еңбегін көрсетініз

a)

Жолдар мен мемлекеттер кітабы»

b)

Тарихтың толық суреттемесі»

c)

Жылнамалар жинағы»

d)

Әлем жаулаушысының тарихы»

e)

Жазбалар

42.

Оғызнаме» жырының басты кейіпкері:

a)

Оғыз қаған

b)

Қорқыт ата

c)

Күлтегің

d)

Могилян

e)

Елтеріс

43.

Оғыз-наме» туындысының екі нұсқасы бізге дейін жетіп сақталғаны белгілі. Олар қай тілде жазылған?

a)

ұйғыр, араб

b)

Түрік, қыпшақ

c)

Араб, қытай

d)

Үйсін, ғұн

e)

Парсы, араб

44.

Оғыз-наме» туындысының үйғыр тілінде жазылған түпнұсқасы қай жерде сақталған?

a)

Париж кітапханасында

b)

Ұлттық кітапханада

c)

Эрмитаж

d)

Қазан университетінде

e)

Ташкент Шығыстану институтында

45.

Огыз батыр туралы аңыздың араб алфавитімен жазылган түпнұсқасының авторы:

a)

Әбілғазы бахадүр

b)

Өтеміс қажы

c)

М.Х. Дулати

d)

Ибн Хордадбек

e)

әл-Якуби

46.

Оғыз-наме» дастанында басты кейіпкерге қатыс қандай нәрселер айтылады?

a)

Оғыз қағанның ерліктері, жорықтары

b)

Оғыз қағанның Үндістанға саяхаты

c)

Оғыз қағаннның ғылыми еңбектері

d)

Оғыз қағанның ұсталы шеберлігі

e)

Оғыз қағанның реформалары

47.

әл-Фарабидің толық аты-жөні:

a)

Мұхаммед ибн узлағ Тархани

b)

Махмұд ибн Мұхаммаділ

c)

Мұхаммед ибн Хұсайын

d)

Махмұд ибн Уәли

48.

әл-Фарабидің «Өлең кітабы» шығармасын араб тілінен өзбек тіліне аударып, кітап етіп шығарған белгілі өзбек ғалымы:

a)

А.Ирисов

b)

С.Муталибов

c)

Ибн Али Усайба

d)

Р.П. Жалилова

e)

О.Б Урунбаев

49.

әл-Фарабиді әлемге танытқан еңбектері:

a)

Ғылымдардың шығу»

b)

Қайырымды қала тұрғындары»

c)

Бақытқа жету жайында»

d)

«Өлең ырғағы туралы»

e)

Азаматтық саясат»

50.

әл-Фараби поэтикада екі түрлі құбылыс бар деп біледі, олардың бірі софистика, ал екіншісі?

a)

еліктеу

b)

трагедия

c)

драма

d)

риторика

e)

сатира

51.

әл-Фарабидің Дамаскіге алғаш барган кезінде жасаған қызметі

a)

бау-бақшаға қарауыл болды

b)

әдебиет теориясымен шұғылданды

c)

музыка саласы бойынша еңбек жазды

d)

гылыммен айналысты

e)

әкім болды

52.

Диуани лұғат ат-түрік» атты еңбек жазып, түркі тілдерінің тұңғыш ғылыми грамматикасын жасаған ғалым?

a)

М. Қашқари

b)

Ж. Баласағұн

c)

Ибн Сина

d)

әл-Фараби

e)

А.Яссауи

53.

Түркі тілдерінің тұңғыш ғылыми грамматикасын жасаған ғалым

a)

М. Қашқари

b)

Ж. Баласағұн

c)

Ибн Сина

d)

әл-Фараби

e)

А.Яссауи

54.

М. Қашқаридың балалық шағы өткен қыстақ?

a)

Үбіл немесе Әзін

b)

Мерв немесе Багдад

c)

Отырар немесе Қойлық

d)

Сырымбет немесе Құсмұрын

e)

Қашқар немес Нишапур

55.

М. Қашқаридың ұзақ жылдар бойы зерттеген проблемасы

a)

түркі тектес ру-тайпалардың тарихы

b)

ғұндардың әдет-ғұрпы

c)

мал шаруашылығы терминдері туралы

d)

анатомиялық терминология туралы

e)

мифтік қаһармандардың есімері туралы

56.

Ахмет Рифат баспасынан үш томдық кітап түрінде шыккан «Диуани лұғат ат-түрік» (1915-1917 жж.) еңбегі кайқалада жарық көрді?

a)

Стамбул

b)

Баласағұн

c)

Қазан

d)

Бағдад

e)

Уфа

57.

Орхон-Енисей ескерткіштерінде «табғаш» деп аталатын халық

a)

Қытай

b)

Қыпшақ

c)

ұйғыр

d)

үйсін

e)

Теле

58.

Түркілерде екі негізгі ресми идеология болды, оның бірі көршілерінен өздерінің артықшылықтарын ұғыну болса, екіншісі - ?

a)

қытай мәдениетін мойындамау

b)

қытаймен бірігу

c)

көршілерімен үнемі соғыс жүргізу

d)

қытайдың қол астына өту

59.

Білге қағанға арналған ескерткіште «Туфан» терминімен аталған қандай мемлекет?

a)

Тибет

b)

Қытай

c)

Ұйғыр

d)

Түркеш

e)

Үйсің

60.

Түрік халқы өзінің саны жағынан Қытайдағы халық санының жүзден бірімен де теңесе алмайды, сондықтан оларға карсы тұра алмақ емес, ол үшін бүкіл түркі жұрты бірігу керек» деген сөздердің авторы?

a)

Тоныкөк

b)

Білге

c)

Күлтегін

d)

Күлічор

e)

Мойыншор

61.

Күлтегін жырының алғашқы бөлімінде аталатын қағандар

a)

Бумын

b)

Алып дерек

c)

Афрасияп

d)

Скунха

e)

Мойыншор

62.

Орхон-Енисей ескерткіштерінде түріктердің басты табынған діни нанымдары

Қалай аталады

a)

Көк Тәңірі

b)

Шуга

c)

Отқа

d)

Күнге

e)

Митраға

63.

Түріктердің тас ескерткіштері негізінен қай өзендер маңында орналасқан?

a)

Орхон, Енисей

b)

Ертіс, Енисей

c)

Орхон, Іле

d)

Лена, Еділ

e)

Сырдария, Ертіс

64.

Тоныкөкке арналған құлпытас қай өзен бойында орналасқан

a)

Селенгі

b)

Орхон

c)

Енесей

d)

Керулен

e)

Янцзы

65.

Қабуыл қағаннан кейін барша моңгол тайпаларының билеушісі болған?

a)

Амбағай

b)

Сенгүн

c)

Тарғұтай

d)

Есугей

e)

Шынғысхан

66.

Моңғолдың құпия шежіресі» еңбегін моңғол тілінен қазақшаға аударған

a)

М. Сұлтанияұлы

b)

Лувсанданзан

c)

Қ. Салғараұлы

d)

3 Қинаятұлы

e)

Н. Мұхаметханұлы

67.

Моңғолдың қүпия шежіресі» еңбегінің қазақша аудармасы алғаш рет қашан және қай жерде басылып шықты?

a)

1979 ж., Өлгей қаласы

b)

1981 ж., Алматы

c)

1980, Ұлан-Батор

d)

1982, Иркутск

e)

1983 ж., Мәскеу

68.

Есугей бахадүрдің Айлүн-хатуннан қанша баласы болған

a)

4 ұл, 1 қыз

b)

3 ұл, 2 қыз

c)

5 ұлы

d)

5 қызы, 4 ұлы

e)

4 ұл 4 қыз

69.

Моңғолдың құпия шежіресі» бойынша Темүжіннің нағашы жұрты

a)

олкұнауыт

b)

меркіт

c)

тайшуыт

d)

Найман

e)

керат

70.

«Моңғолдың құпия шежіресі» неше бөлімнен тұрады?

a)

12

b)

10

c)

8

d)

6

e)

4

71.

Моңғолдың құпия шежіресіне» қатысты екі кітап кезінде моңғол тілінде жарыққа шыққан болатын, оның бірі «Шыңгысханның өмірбаяны», ал екіншісі ...?

a)

Алтын шежіре»

b)

Шыңғыснама

c)

ФАТХНАМЕ

d)

Жами-ат-тауарих

e)

Алтын асық

72.

Моңғолдың құпия шежіресі» еңбегін зерттеуде кажырлы еңбек сіңірген кеңес ғалымы?

a)

Козин

b)

Пельо

c)

Кононов

d)

Бернштам

e)

Бичурин

73.

М. Сұлтанияұлының қазақ тіліне аударған «Моңғолдың кұпия шежіресі» еңбегінің қазақша толық нұсқасы қашан жарық көрді және қай баспадан?

a)

1999 ж., «Жалын»

b)

1998 ж., «Өнер»

c)

2000 ж., «Ғылым»

d)

1997 ж., «Жазушы»

e)

1996 ж., «Атамұра»

74.

Қ. Жалаиридің «Жами-ат-тауарих» еңбегінің негізгі мазмұны

a)

Шыңғыс хан ұрпақтары мен қазақ хандығының тарихына

арналған

b)

Орта ғасырлардағы Қазақстан қалаларына арналган

c)

Әбілхайыр хан мен Көшпелі өзбектер мемлекетінің

тарихына

d)

Тәуке хан және оның Жеті жарғы заңына

e)

Ақ Орда мемлекетінің тарихына

75.

Жами-ат-тауарих» еңбегіндегі мадақтау жолдары қай патшаға арналған

a)

Б. Годуновқа

b)

II Николай

c)

Иван Грозныйга

d)

Анна Иоановнаға

e)

І Александарға

76.

Қ. Жалаиридің «Жылнамалар жинагы» қай тілде жазылған

a)

Түркі

b)

Парсы

c)

Араб

d)

Қытай

e)

Монғол

77.

Қ. Жалаиридің өмір сүрген жылдары?

a)

1555-1607

b)

1548-1601

c)

1566-1592

d)

1399-1486

e)

1463-1520

78.

Рашид-ад-Диннің атақты «Жами-ат-тауарих» еңбегі қанша томнан тұрады?

a)

3

b)

5

c)

6

d)

4

e)

7

79.

Қ. Жалаиридің «Жами-ат-тауарих» еңбегін тұнғыш орыс тіліне ауарған шығыстанушы-ғалым?

a)

И.Березин

b)

Гумилев Л

c)

С.Кляшторный

d)

А.Якубовский

e)

В.Бартольд

80.

Алтын топшы» («Алтын шежіре») шығармасының автор

a)

Лувсанданзан

b)

Дулати

c)

Натанзи

d)

Рашид ад-Дин

e)

Молла Шади

81.

Алтын топшы» («Алтын шежіре») шығармасының автор

a)

Лувсанданзан

b)

Дулати

c)

Натанзи

d)

Рашид ад-Дин

e)

Молла Шади

82.

Алтын топшы» шығармасы мөлшермен қай жылдар арасында жазылған?

a)

1651-1675

b)

1651-1657

c)

1651-1660.

d)

1652-1680

e)

1653-1655

83.

Темучиннің әкесі Есугей бахадүр кімдердің қолынан қаза тапты

a)

татарлардың

b)

кельттердің

c)

меркіттердің

d)

наймандардың

e)

түріктердің

84.

Темучиннің бала кезінен атастырылған қалыңдығы:

a)

Меркіт тайпасынан, Оглұн хатун

b)

Қоңырат тайпасынан, Бөрте-хатун

c)

Найман тайпасынан, Айлун

d)

Татар тайпасынан, Есулун

e)

Татар тайпасынан, Есукат

85.

Алтын шежіренің» «Құпия шежіреден» артықшылығы?

a)

ХІІ ғ. тарихи оқиғалардың кең ауқымда көрсетілуі

b)

айырмашылығы жок

c)

тарихи оқиғалардың қысқа қайырылуы

d)

дұрыс жауабы жоқ

e)

Шыңғысханның аты аталмайды

86.

М.Х. Дулатидың есімін әлемге мәшһүр еткен ең басты шығармасы?

a)

Тарих-и Рашиди»

b)

Жами-ат-тауарих

c)

Шежіре-и-түрік

d)

Шыңғыс-нама

e)

Бабыр-нама

87.

М.Х. Дулатидың «Тарих-и Рашиди» еңбегін тұңғыш ағылшын тіліне толық аудармасын жасаған?

a)

Э. Денисон Росс

b)

Т.Морган

c)

Дж.Лейден

d)

А. Пургсталл

e)

В. Томсен

88.

Мұхаммед Хайдар Дулатидың жазған дастаны қалай аталады

a)

Жаханнама

b)

Жылнамалар жинағы»

c)

Шежірелер жинағы»

d)

Түрік шежіресі»

e)

Тарих-и Қашқар»

89.

Тарих-и Рашиди» еңбегі қанша дәптерден тұрады?

a)

2

b)

4

c)

3

d)

5

e)

6

90.

М.Х. Дулати «Тарих-и Рашиди» еңбегінің екінші дәптерін қай жылдары жазды?

a)

1541-42

b)

1542-43

c)

1544-45

d)

1541-46

e)

1546-48

91.

Тарих-и Рашиди» еңбегінің бірінші дәптерінде қай әулеттің тарихы баяндалады?

a)

Шағатай

b)

Үгедей

c)

Жошы

d)

Хулагу

e)

Құбылай

92.

Өзбек галымдары «Тарих-и Рашиди» еңбегін парсы тілінен орыс тіліне толық аудармасын қай қалада бастырып шығарды?

a)

Ташкент

b)

Самарқанд

c)

Хиуа

d)

Қазан

e)

Бұхара

93.

Өзбек ғалымдары «Тарих-и Рашиди» еңбегін парсы тілінен орыс тіліне толық аудармасын қай жылы жариялады?

a)

1996жыл

b)

1995 ж

c)

1997 ж

d)

1998

e)

2000ж

94.

Э. Денисон Росстың «Тарих-и Рашиди» шығармасын ағылшын тіліне қай жылы аударып, жариялады?

a)

1895

b)

1890

c)

1897

d)

1880

e)

1885

95.

М.Х. Дулати қай қалада дүниеге келген?

a)

Ташкент

b)

Сығанақ

c)

Отырар

d)

Сайрам

e)

Қашғар

96.

М.Х. Дулатидың өмір сүрген жылдары?

a)

1499-1551

b)

1490-1541

c)

1502-1554

d)

1500-1560

e)

1504-1561

97.

М.Х. Дулати өзінің атақты еңбегінің неліктен «Тарих-и Рашиди» деп аталуының басты үш себебін айтады, соның бірін көрсетіңіз?

a)

Тоғылық Темір ханды ислам дініне кіргізген шейх Аршад ад-Диннің кұрметіне

b)

Шыңғыс ханның есімін жаңғырту үшін

c)

Өзінің ата-бабаларының құрметіне

d)

Өзінің шыңғыс хан әулетіне күйеу болганын мақтан ету

e)

Ойраттарды көп мәрте жеңген моғол блеушілерінің

98.

Махмұд ибн Уәлидің «Бахр ал-асрар фи манакиб ал- ахийар» еңбегінің аудармасын көрсетіңіз?

a)

Асыл қасиеттерге қатысты құпиялар теңізі»

b)

Жеңіс кітабы»

c)

Жеңіс кітабынан таңдамалы әңгімелер»

d)

Бұхарлық қонақтың жазбалары»

e)

Анонимді Ескендір»

99.

Әбілғазының «Түрік шежіресі» атты еңбегі қанша баптан (тараудан) тұрады?

a)

9

b)

7

c)

3

d)

5

e)

6

100.

Әбілғазының «Түрік шежіресі» атты еңбегінің 1-2 баптарында (тарауларында) қандай мәселелер айтылады?

a)

Адам атадан бастап Шыңғыс ханға дейінгі ұрпақтары

b)

Үкідай қағанның және басқа да Шыңғыс хан

ұрпақтарының патша болғандығы

c)

Шағатай әулетінің Мауереннахрда патша болғандығы

d)

Жошы хан әулетінің Түранда патшалық құргандыгы

e)

Толы хан нәсілінен патша болғандар хақында

101.

Әбілғазы Баһадүрдің өмір сүрген жылдары?

a)

1603-1664

b)

1600-1663

c)

1610-1665

d)

1615-1670

e)

1620-1675

102.

Әбілғазының әкесінің есімі?

a)

Араб Мұхаммед

b)

Мұхаммед Шайбани

c)

Арабшах Қатаған

d)

Исмаил Шах

e)

Береке сұлтан

103.

Әбілғазы Баћадүр 17 жасында билікке араласып, қуғынға түскен кезде қазақтың қай хандарын паналады?

a)

Есім мен Тұрсын

b)

Есім мен Тәуекел

c)

Тәуекел мен Шығай

d)

Қасым мен Хақназар

e)

Хақназар мен Шығай

104.

Түрік шежіресін» алғашқылардың бірі болып орыс тіліне толық эрі сапалы етіп аударған шығыстанушы?

a)

Г.С. Саблукова

b)

Н.И. Румянцев

c)

А.Н. Кононов

d)

А.Н. Аристов

e)

В.В. Радлов

105.

Әбілғазы Баһадүр қай жылы қазақ, өзбек, қарақалпақтардың қолдауымен Хиуа ханы болып таққа отырды?

a)

1645

b)

1655

c)

1650

d)

1660

e)

1640

106.

Әбілғазының «Түрік шежіресі» атты еңбегі қай уақыттан бастап гылым дүниесіне мәлім болды?

a)

ХҮІІl ғбасы

b)

ХҮІІІ ғ. ортасы

c)

ХҮІ ғ. аяғы

d)

ХІХ ғ. ортасы

e)

XIX бас

107.

Әбілғазының «Түрік шежіресі» атты еңбегін көне түрік тілінен қазақшаға аударған?

a)

????

Б. Әбілқасымов

b)

Ә. Қайдаров

c)

М. Қозыбаев

d)

Р. Сыздықова

e)

М. Жолдасбеков

108.

Антик авторларына қарағанда қай елдің тарихшылары жалпы алғанда ежелгі Қазақстан тайпалары жайында жақсырақ білді?

a)

үнді

b)

Қытай

c)

Парсы

d)

Араб

e)

Орыс

109.

Қазакстан территториясын мекендеген ежелгі тайпалар туралы алғашқы мәліметтер қытайдың қай патшасы тұсында жазылды?

a)

У-Ди

b)

Банг Гу

c)

ФАН Е

d)

Чжань Циянь

e)

Сыма Сянь

110.

Әулеттік тарихшылар ішінде Қазақстан мен Орта Азия халықтары туралы ең көлемді және бағалы деректерді жазған

тарихшысына соқты:

a)

Сыма Сиянь

b)

Бан гу

c)

Фан е

d)

Чжань циянь

e)

Конфуция

111.

Қытай тарихының атасы Сыма Сяньның еңбегін атаңыз?

a)

Тарихи жазбалар»

b)

География

c)

Батыс өлке туралы хикая»

d)

үйсіндер тарихы»

e)

Дәулерге қарсы заң»

112.

Ши-цзи» еңбегінен кейін ежелгі Қазақстан тайпалары туралы құнды мәлімет беретін «Ежелгі Хань тарихы» («Цянь Хань-шу») еңбегі жарық көрді (б.з. І г.), оны жазған:

a)

Бан Гу

b)

Фан Е

c)

Сыма Сиянь

d)

Чжань циянь

e)

У ди

113.

Бан Гудың «Ежелгі Хань тарихы» еңбегін жалғастырып,оны аяқтаған оқымысты:

a)

қарындасы Бан Чжао

b)

Ағасы Фан Е

c)

Немересі У Ди

d)

Әпкесі лю цюо

114.

Бан Гудың еңбегі қандай еңбектер қатарына жатады?

a)

классикалық даоцизм

b)

ортодоксалдық конфуцизм

c)

діни буддизм

d)

іргелі ислам

e)

дұрыс жауабы жоқ

115.

Қытай мен Орта Азияның жат жерлік халықтары туралы суреттелетін Бан Гудың шығармасындағы арнаулы тарау қалай аталады?

a)

Батыс өлке туралы хикая»

b)

Хроника

c)

Цянь Ханьшу»

d)

Давань туралы хикая»

e)

Варварлар әлемі»

116.

Тарих-и Әбілхайыр-хани» еңбегінің авторы:

a)

:

Осман Кухистани

b)

Хайдар Дулати

c)

Рузбихан Исфахани

d)

Қ.Жалаири

e)

Рашид ад-Дин

117.

Көшпелі өзбектер мемлекетінің билеушісіне арналған тарихи шығарма

a)

Тарих-и Әбілхайыр-хани»

b)

»

«Тарих-и Рашиди»

c)

Михман-наме-и Бұхара»

d)

Фатхнама

e)

Шайбани Нама

118.

Қазақ хандығының құрылуын тұңғыш жазып қалдырған тарихшы кім және оның еңбегін көрсетіңіз?

a)

М.Х.Дулати «Тарих-и Рашиди»

b)

Исфаани «Михман-наме-и Бұхара»

c)

Молла Шәди «Фатхнаме»

d)

Бинаи «Шайбани-наме»

e)

Кухистандық «Тарих-и Әбілхайыр-хани»

119.

Араб географы Ибн Хаукаль (Х г) мәліметтерінде былай жазды: «... жерінің батысынан шығысына дейін жету үшін 30 күн жүру керек» Бұл кімнің жері?

a)

Қарлұқтар

b)

Қарахандықтар

c)

Түріктер

d)

Түркештер

e)

Оғыздар

120.

ХІҮ ғасырда «Ноғайлы-қазақ эпосының» негізін салушылардың бірі, атақты жырау.

a)

Сыпыра жырау

b)

Қазтуған

c)

Доспамбет

d)

Шалкиіз

e)

Асан қайғы

121.

Жалал-ад-Дин Манкуберти сұлтанның сарай хатшысы және өмірбаяншысы болған ортағасырлық тарихшы:

a)

Мұхаммед ан-Несеви

b)

әл-Жүзжани

c)

Ибн әл-Асир

d)

Атамалик Жувейни

e)

Рашид ад-Дин

122.

Ортағасырлық тарихшы Мұхаммед ан-Несевидің еңбегін көрсетініз

a)

Сират ас-Сұлтан Жалал ад-Дин Манкуберти»

b)

Әл-кәмил фиттарих»

c)

Кітаб әл-масалик уә-л-ма-мамалик»

d)

Тарих-и Жахангушай»

e)

Жами-ат-тауарих

123.

ХІІ-ХІІІ ғғ. моңғол және түрік тайпалары мен халықтарының тарихы жөніндегі мейлінше елеулі еңбек:

a)

М.Х. Дулатидың «Тарих-и Рашиди» еңбегі

b)

Рашид ад-Диннің «Жами-ат-тауарих» еңбегі

c)

Натанзидың «Мунтахаб ат-тауарих-и Муини» еңбегі

d)

Кухистанидың «Тарих-и Әбілхайыр-хани» еңбегі

e)

Бабырдың «Бабарнама» еңбегі

124.

Рашид ад-Диннің «Жами-ат-тауарих» атты тарихи еңбегінің жазылып біткен уақыты:

a)

1310-1311

b)

1320-1321

c)

1330-1331

d)

1340-1341

e)

1350-1351

125.

Тарих-и Жахангушай» еңбегінің авторын кім?

a)

Атамалик Жувейни

b)

Ибн әл-Асир

c)

әл-Жүзжани

d)

Рашид ад-Дин

e)

Мұхаммед ан-Несеви

126.

Рим папасы Иннокенти ІҮ моңғол империясына жіберген елшісі

a)

П.Карпини

b)

В.Рубрук

c)

Марко Поло

d)

А. Дженкинсон

e)

В.Герберштейн

127.

Италияндық саяхатшы Плано Карпини өзінің саяхатын қай қаладан бастады?

a)

Лион

b)

Рим

c)

Берлин

d)

Вена

e)

Константинополь

128.

Ұлы монғол ханы Гүйіктің ставкасында 4 ай болып, оның такқа отыру рәсімін көзімен көрген саяхатшы:

a)

П.Карпини

b)

В.Герберштейн

c)

Марко Поло

d)

В.Рубрук

e)

Дженкинсон

129.

Италияндық саяхатшы Плано Карпини өзінің Орталық Азияға жасаған саяхатын қашан бастады?

a)

1245 ж. сәуір

b)

1255 ж. сәуір

c)

1265 ж. сәуір

d)

1275 ж. сәуір

e)

1285 ж. сәуір

130.

Италияндық саяхатшы Плано Карпини Моңғол ордасына жасаған сәтті саяхатынан кейін Лионға кашан оралды?

a)

1247 ж. күзі

b)

1257 ж. күзі

c)

1267 ж. күзі

d)

1277 ж. күзі

e)

1287 ж. күзі

131.

Рим папасы Иннокенти ІҮ-тің П. Карпини бастаған елшілікті моңголдарға жіберуінің себебі не?

a)

Моңғолдар тағы Европаға тереңдей жорық жасай ма деген мәселені білу

b)

Моңғол тағына өз ықпалындағы Шыңғыс ұрпақтарын таққа отырғызу

c)

Батыйға қарсы одақ құру

d)

Үгедей ханды жерлеу рәсіміне

e)

Моңғол жері арқылы өтіп, қытай императорымен кездесу

132.

Король Людовик ІХ Моңғол империясына жіберген елшісі

a)

В.Рубрук

b)

П.Карпини

c)

Марко Поло

d)

???? А. Дженкинсон

e)

В.Герберштейн

133.

В. Рубрук моңғолдың қай Ұлы ханынын қабылдауында болды

a)

Мөнке

b)

Үгедей

c)

Шынғыс хан

d)

Күйік

e)

Хулагу

134.

В. Рубруктың кәсібі жөнінен кім болған?

a)

монах

b)

дәрігер

c)

әскери қолбасшы

d)

Теңізші

e)

Ұсташы

135.

Король Людовик ІХ моңғол ханынан В. Рубрукты елшілікке жіберудегі көздеген негізгі мақсаты не?

a)

мұсылман әлеміне карсы одақтас іздеу

b)

қытайға қарсы моңғолдарға әскері көмек көрсету

c)

моңғолдарға теңіз флотын жасап беру

d)

моңғолдардан соғыс қажетіне жылқы сатып алу

e)

Руське қарсы бірігіп соғыс ашу

136.

. Рубруктың Моңғолияға жасалған саяхатының уакыты:

a)

1253-1254

b)

1263-1264

c)

1273-1274

d)

1243-1244

e)

1283-1284

137.

П. Карпини моңгол империясына саяхаты барысында Еділ бойында Алтын Орданың қай билеушісінің ставкасында

болды?

a)

Бату

b)

Өзбек

c)

Жәнібек

d)

Тоқтамыс

e)

Мамай

138.

В. Рубруктың Моңголияга жасаган сапарының маршрутын ретімен көрсетіңіз?

a)

Акконе-Константинополь-Қырым-Қазақстан-Моңғолия

b)

Лион-Польша-Қазақстан-Моңғолия

c)

Палестина-Персия-Жетісу-Қашқария-Моңғолия

d)

Париж-Русь-Қазақстан-Қашқария-Моңғолия

e)

Константинополь-Персия-Мауереннахр-Моңғолия

139.

Плано Карпинидің Моңғолияға жасаған сапарының маршрутын ретімен көрсетіңіз?

a)

Лион-Польша-Русь-Хорезм-Жетісу-Тарбағатай- Орталық

Моңғолия

b)

Акконе-Константинополь-Қырым-Қазақстан-Монголия

c)

Константинополь-Персия-Мауереннахр-Моңғолия

d)

Палестина-Персия-Жетісу-Қашқария-Моңғолия

e)

Париж-Кіші Азия-Персия-Мауереннахр-Қашқария-

Орталық Моңғолия

140.

Шайбанилық деректердің 1-ші тобына жататын ортағасырлык тарихи шығармаларды көрсетіңіз?

a)

Фатх-наме», «Михман-наме-ии Бұхара»

b)

Тарих-и Рашиди», «Шараф-наме-ий Шахи»

c)

Тарих-и Қашқар», «Тарих-и Әбілхайыр-хани»

d)

Шайбани-наме», «Анонимді Ескендір»

e)

Жами-ат-Тауарих», «Тауарих-и гузида-ии Нусрат-наме

141.

Шайбанилық деректердің 2-ші тобына жататын тарихи шығармаларды көрсетіңіз?

a)

Зубдат әл-асар», «Тарих-и Әбілқайыр-хани»

b)

Шайбани-наме», «Анонимді Ескендір»

c)

Жами-ат-Тауарих», «Тауарих-и гузида-ии Нусрат-наме»

d)

Тарих-и Рашиди», «Шараф-наме-ий Шахи»

e)

Фатх-наме», «Михман-наме-ии Бұхара»

142.

Шайбанилық деректердің 3-ші тобына жататын шығарма

a)

Шараф-наме-и Шахи»

b)

Фатхнаме

c)

Шайбанинаме

d)

Тарих-и Әбілхайыр-хани»

e)

Михман-наме-іі Бұхара»

143.

Шараф-наме-ий Шахи» еңбегінің авторы кім?

a)

Хафиз Таниш

b)

Зейн ад-Дин Васифи

c)

Осман Кухистани

d)

Хайдар Дулати

e)

Камал ад-Дин Бинаъи

144.

Далалық ауызша тарихнамаға» сүйеніп жазылған ортағасырлық шығарма

a)

Шыңғыс-наме

b)

Тарих-и Рашиди»

c)

Бадаи әл-вакаи»

d)

Зубдат әл-асар»

e)

Тарих-и арба ұлыс»

145.

Бадаи әл-вакаи» атты ортағасырлық тарихи шығарма авторы

a)

Зейн ад-Дин Васифи

b)

Хафиз Таниш

c)

Шах Махмұд Шорас

d)

Ұлықбек

e)

Әмин Ахмет Рази

146.

Түркі тілді деректемелерге жататын шығармаларды көрсетініз

a)

Бабыр-нама», «Шыңғыс-нама»

b)

Тарих-и Рашиди», «Тарих-и Әбілхайыр-хани»

c)

Михман-наме-ии Бұхара», «Жами-ат-Тауарих»

d)

Алтын топшы», «Тарих-и жангушай»

e)

Фатх-наме», «Шараф-наме-и Шахи»

147.

Қазақ хандығының тарихына қатысты деректерді қандай принцип бойынша жіктейді?

a)

әулеттік және тілдік

b)

әулеттік және хронологиялық

c)

шежірелік және фольклорлық

d)

көлеміне және жазылу стиліне қарай

e)

тілдік және мемлекеттік

148.

Қазақ хандығының тарихына қатысты парсы тіліндегі деректемелерді көрсетіңіз?

a)

Тарих-и Рашиди», «Бахр әл-асрар ....»

b)

Бабыр-нама», «Тарих-и Әбілхайыр-хани»

c)

»

«Шыңғыс-нама», «Фатх-нама»

d)

Шараф-наме-ий Шахи», «Түрік шежіресі»

e)

Фирдаус әл-икбал», «Тазкира-и Хожаған»

149.

Авторы белгісіз «Тауарих-и гузида-ий нусрат-наме»еңбегінде Қазақ хандарының шежіресін Жошының қай ұлынан таратады?

a)

Түқай Темір

b)

Орда Ежен

c)

Бату

d)

Шайбан

e)

Берке

150.

Жеңістер кітабының таңдамалы тарихы» атты тарихи шығарманың түркі тіліндегі түпнұсқалық атауы қандай?

a)

Тарих-и жахангушай

b)

Тауарих-и гузида-ий нусрат-наме»

c)

Шараф-наме-и Шахи»

d)

Зубдат әл-асар»

e)

Бахр әл-асрар фи манакиб әл-ахияр»

151.

Махмұд иб Уәлидің «Бахр әл-асрар фи манакиб әл- ахийар» еңбегінің қазақша мағынасы қандай?

a)

Өнегелі адамдардың ерліктері жайлы ғаламат құпиялар

b)

Жеңістер кітабының таңдамалы тарихы»

c)

Ас-сурах сөздігіне қосымша»

d)

Жұмактағы бақыт бағы»

e)

Ғажайып оқиғалар»

152.

Қазақ хандығының құрылуы оқиғасы ортағасырлық екі тарихи шығармада тікелей баяндалады, соларды көрсетіңіз?

a)

Бахр әл-асрар фи манакиб әл-ахияр», «Тарих-и

Рашиди»

b)

Михман-наме-ии Бұхара», «Жами-ат-Тауарих»

c)

»

?????? "

Тарих-и Қашқар», «Тарих-и Әбілхайыр-хани

d)

Алтын топшы», «Тарих-и жаангушай»

e)

Фатх-наме», «Михман-наме-ии Бұхара»

153.

Фазлаллах Рузбихан Исфаћанидың еңбегін көрсетіңіз:

a)

Михман-наме-ии Бухари

b)

Бахр әл-асрар фи манакиб әл-ахияр»

c)

Фатхнамаме

d)

Шараф-наме-и Шахи»

e)

Тауарих-и гузида-ий нусрат-наме»

154.

ХҮІ ғ. Қазақ хандығы және қазақтар туралы мәлімет жазып қалдырған суропалық елшілер мен саяхатшылар?

a)

Йови, Герберштейн, Дженкинсон

b)

Карпини, Рубрук, М.Поло

c)

Герберштейн, Эдесса, Мровели

d)

Дженкинсон, Рубрук, Жуанчер

e)

Карамзин, Татищев, Иовый

155.

Ресейде екі мәрте елшілікте болып, қазақтар туралы мәлімет келтірілген латын тіліндегі «Записки о Московии» атты еңбектің авторы?

a)

Джови

b)

С.Герберштейн

c)

П.Карпини

d)

А. Дженкинсон

e)

В.Рубрук

156.

ХҮІ ғ. ортасында Ноғай Ордасы арқылы Қазақстанды басып өтіп персияға сапар жасаған ағылшын саяхатшысы

a)

А. Дженкинсон

b)

С.Герберштейн

c)

Джови

d)

Жуаншер

e)

Мровели

157.

Ағылшын саяхатшысы А. Дженкинсонның қазақтар туралы мәлімет келтірілген еңбегі қалай аталады?

a)

XYI ғасырдағы британдықтардың Ресей туралы жаңалықтары»

b)

Мәскеу туралы жазбалар»

c)

Король Вахтанг Горгасалдың өмірі»

d)

«Үлкен сурет кітабы»

e)

Қысқаша Сібір шежіресі»

158.

Қазақ хандығының тарихына қатысты парсы және түркі деректемелерінің жинағы қалай аталады?

a)

?

«Қазақ хандықтарының тарихы бойынша материалдар...»

b)

Алтын Орда тарихы бойынша материалдар жинағы...»

c)

Қазақстан тарихы бойынша сирек деректер»

d)

Қазақ хандықтарының тарихына қатысты деректер...»

e)

Қазақ хандықтарының тарихы бойынша таңдамалы деректер»

159.

Ортағасырлық Қазақстан тарихына арналған ең құнды деректер жинагы болып саналатын МИКХ еңбегін құастырушы ғалымдар?

a)

С.Қ. Ибрагимов, В.П. Юдин...

b)

Т.И. Сұлтанов, Қ.А. Пищулина...

c)

С.Г. Кляшторный, Б.А. Ахмедов...

d)

В.П. Юдин, С.Г. Кляшторный...

e)

В.В. Бартольд, В.А. Якубовский...

160.

Өтеміс-қажының «Шыңғыс-наме» еңбегін тауып, транскрипциясын жасап, орысша аударып, тұңғыш ғылыми айналымга енгізген шығыстанушы-галым?

a)

В.П. Юдин

b)

С.Қ. Ибрагимов

c)

Б.А. Ахмедов

d)

Қ.А. Пищулина

e)

Н.Н. Мингулов

161.

Шыңғыс-наме» еңбегінің авторы Өтеміс-қажы қай билеушінің қызметінде болған?

a)

Елбарыс хан

b)

Жәдігер хан

c)

Шайбани хан

d)

Убайдолла хан

e)

Әбілхайыр хан

162.

Молла Шади өзінің «Фатх-наме» атты еңбегін кімнің тапсыруымен жазды?

a)

Мұхаммед Шайбани хан

b)

Әбілхайыр хан

c)

Шайх Хайдар хан

d)

Убайдолла

e)

Әбу Саий Мырза

163.

Тәжік өлеңінің керемет шебері» атанған әдебиетші, Қазақ хандығының тарихы үшін маңызы зор «Шайбани-наме» және «Футухат-и хани» еңбектерінің авторы?

a)

Камал ад-Дин Бинаъи

b)

Молла Шади

c)

Рузбихан Исфахани

d)

Шах-Махмұд Шорас

e)

Хафиз Таниш

164.

Молла Шади өзінің «Фатх-наме» атты еңбегін кімнің тапсыруымен жазды?

a)

Мұхаммед Шайбани хан

b)

Әбілхайыр хан

c)

Шайх Хайдар хан

d)

Убайдолла хан

e)

Әбу Саий Мырза

165.

1510 жылы Мұхаммед Шайбани ханның қазақтардан ойсырай жеңілуі қай шығармада баяндалады?

a)

«Зубдат әл-асар

b)

Тарих-и Әбілхайыр-хани»

c)

ФАТХГАМЕ

d)

Шайбани наме

166.

Моғолстан тұрғындарын атаган «жете» термині алғаш рет қай шығармада айтылады

a)

Мулхакат ас-сүрах»

b)

»

«Бадаи әл-вакаи

c)

Тазкира-йи қожаған»

d)

Фирдаус әл-Иқбал»

e)

Түрік шежіресі»

167.

З.М. Бабыр қай жылдары аралығында Ұлы Моғолдар әулетінің негізін қалап, Үндістанда билік құрды?

a)

1526-1530

b)

1508-1512

c)

1512-1516

d)

1516-1522

e)

1500-1512

168.

Арабтар Түргеш қағаны Сұлуды қалай атады?

a)

Сүзеген

b)

Қаған

c)

Горхан

d)

Патша

169.

Шығыс Түрік қағанатында 691 ж. такқа кім отырды?

a)

Қапаған

b)

Елтеріс

c)

Үшлік

d)

Сұлу

e)

Тоныкөк

170.

Қай жылдары Шығыс Түрік қағанаты Қытайға карсы күрестің нәтижесінде өз тәелесіздігіне қол жеткізді

a)

680-682

b)

603-704

c)

680-690

d)

681-693

e)

560-580

171.

Түргеш қағанаты не себептен ыдырады?

a)

Араб-қытай шапқыншылықтарынан

b)

Қыпшақ тайпаларының жаулап алуынан

c)

Ішкі талас тартыстардан

d)

Халық көтерілісінен

e)

Оғыздардың шапқыншылығынан

172.

Түргеш қағанатының жазгы ордасы?

a)

Іле өзенінің бойындағы Күңгіт

b)

Ертіс өзені бойындағы Имақия

c)

Алакөл маңындағы Алмалық

d)

Шу өзені бойындағы Мыңбұлақ

e)

Іле өзені бойындағы Баласағүн