Font size
WorksheetsИммундық жүйе аурулары
Total questions: 36
Worksheet time: 18mins
Науқаста қызба, жүрек айну, оң жақ бел аумағының ауырсынуы, миалгиялар мен артралгия дамыған. Тексергенде Пастернацкий симптомы оң. Зәр реакциясы - сілтілі, лейкоцитурия байқалады. Осы жағдайда этиотропты емдеу саналады:
фитотерапия
антибиотикотерапия
қызбаны басатын терапия
дезинтоксикациялық терапия
қабынуға қарсы терапия
Науқастың бел аумағының екі жағы да сыздап ауыртады, беті ісінген және артериялық гипертензия байқалады. Зәр анализінде нәруыз 3 г/л, дисморфты эритроциттер көру аймағында 10-12, түйіршікті цилиндрлер+. Осы ауру дамуының иммунды емес механизмдерінде маңызды рөл атқарады:
шумақшаішілік гипертензия
зақымданбаған шумақшаларда фильтрацияның төмендеуі
базальді мембрананың оң зарядының теріс зарядқа ауысуы
протеолиздік ферменттердің белсенділігінің артуы
мезангиалық матриксте резорбцияның күшеюі
Науқастың анамнезінде жиі ЖРВИ, созылмалы тонзиллит. Соңғы 6 жыл бойы бел тұсының сыздап ауыратыны, бетінің ісетіні мазалайды. Зәр анализінде орташа протеинурия, микрогематурия, асептикалық лейкоцитурия, цилиндрурия. Тексергенде артериялық қысымы сын.бағ.б, 180/100мм .Осы жағдайда артериялық гипертензия дамуының басты патогенздік механизмін атаңыз:
бүйректе Е, А простагландиндер өндірілуінің азаюы
тамыр жүйесіне холинергиялық ықпалдардың төмендеуі
бүйректе F2α, Н простагландиндер өндірілуінің жоғарылауы
симпатоадреналды жүйе белсенділігінің жоғарылауы
эндотелин-1 өндірілуінің жоғарылауы
Науқаста жалпы таралымды ісінулер,протейнурия тәулігіне 17,5г ,липпидурия қанда гиперлипидимия, гипопротеинемия және диспротейнемия. Осы бүйректік синдромдағы диспротеинемия сипатталады:
альбуминдердің төмендеуімен, ү-глобулиндердің жоғарылауымен
альбуминдердің төмендеуімен, α и β-глобулиндердің жоғарылауымен
альбумин жоғарылауымен, α және β-глобулиндердің төмендеуімен
альбуминдер және β-глобулиндердің жоғарылауымен
парапротеиндердің пайда болуымен
Науқаста бүйрек патологиясының қандай біртектес түрі дамыды?
олигурия
полиурия
никтурия
гематурия
глюкозурия
ЖБЖ-нің осы түрінің патогенезінде маңызды рөл атқарады?
афферентті артериолалардың вазодилятациясы
эпителий түтікшелерінде апоптоздың тежелуі
ренин-ангиотензинді жүйелер белсенділігінің азаюы
натрий және суды дистальді бүйрек түтікшелеріне жеткізілудің артуы
бүлінген түтікшелер қабырғалары арқылы фильтраттың интерстицияға өтуі
Қарқынды трансфузиялық терапиядан кейін пайда болған анурияның себебі?
ұзақ уақытқа созылған бүйректің ишемиясы
фильтрация жылдамдығының артуы
түтікшелерде сұйықтықтың қысымының азаюы
интерстицияда қысымның азаюы
ренин бөлінуінің азаюы
Созылмалы бүйрек жеткіліксіздігімен ауыратын науқастың қан анализінде: гемоглобин 90 г/л, эритроциттер 2,7х10 12 /л, ретикулоциттер 0,1%. Гематологиялық көрсеткіштердің өзгеруі осымен байланысты:
эритропоэтин бөлінуінің азаюымен
организмде темірдің тапшылығымен
мальабсорбция синдромымен
В12 дәрумені тапшылығымен
ацидозбен
СБЖ-нің уремиялық сатысы дамыған науқаста ОНЖ-нің терең бұзылыстары, салданулар, жүректің атриовентрикулярлы тосқауылы анықталды. Бұл осының салдары саналады:
гиперкалиемияның
гипернатриемияның
гипергидратацияның
гипокальциемияның
гипофосфатемияның
Науқаста күндіз ұйқышылдық байқалды. Құсып, аузынан зәрдің иісі шықты. Терісін қасыған жерлерінде іздер қалып, «уремиялық өрнек» тәрізді байқалады. Зәрі ақшыл сары түсті, салыстырмалы тығыздығы төмендеген. Науқаста перикардит, остеопороз анықталды. Қанда зат алмасудың уытты өнімдерінің деңгейін төмендету үшін келесі әдіс қолданылады:
гемодиализ
қан құю
форсирленген диурез
антибактериялық ем
гиперосомолярлы ертінділерді енгізу
Науқас сынап тұздарымен уланған. Бас ауруына, жүрек айнуына, құсуына, диурездің болмауына шағымданады. Қан құрамында азотемия. Патологиялық жағдайдың осы сатысына тән су және осмостық гомеостаз бұзылыстарын атаңыз:
изоосмолярлық гипогидратация
гипоосмолярлық гипогидратация
гипоосмолярлық гипергидратация
гиперосмолярлық гипергидратация
гиперосмолярлық гипогидратация
Науқаста кенеттен оңжақ бел тұсының қатты шаншып ауыруы және шап аймағына берілетіні пауда болды. Тәуліктік диурез 90 мл. Диурездің бұзылу механизмін түсіндіріңіз:
фильтрация бұзылысы
реабсорбция жоғарылауы
рефлекторлық анурия дамуы
кейбір нефрондардың жойылуы
несепағардың обтурациясы
Науқас 27 жаста, ауыр жарақаттың салдарынан хирургиялық кастрация жасалынды, осының нәтижесінде аталық безінің екеуінде алып тастады. Объективті: терісі босаңсыған, бұлшық еті нашар дамыған, бұлшық еттік күші төмендеген. Бетінде, қолтық астында, денесінде шаштары жоқ, гинекомастия байқалады. Тері асты-майлы қабаты жақсы дамыған, бірақ таралуы біркелкі емес: майлардың жиналуы көбінесе іш аймағында, санында, сүт бездерінде байқалған. Науқастың қанында қандай гормондардың мөлшері азайған?
тестостеронның
лютеиндеуші гормонның
фолликуланы ынталандырушы гормонның
альдостеронның
эстрогендердің
Өкпенің фиброзды-кавернозды туберкулезімен ауыратын науқас бүйрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Өлімнен 6 ай бұрын науқаста олигурия, ісінулер, артериялық гипертензия пайда болған. Зәр анализінде - айқын протеинурия, цилиндрурия. Патологоанатомиялық зерттеулерде жүрек көлемінің ұлғаюы және үлкен «майлы бүйрек» анықталды. Өкпенің фиброзды-кавернозды туберкулезі осымен асқынған:
амилоидозбен
гломерулонефритпен
нефроздық синдроммен
нефросклерозбен
пиелонефритпен
42 жастағы науқас көзінің нашар көретініне, көзінің алды екеу болып көрінетініне, шөлдейтініне, жұтынуының бұзылуына шағымданады. Ауырғанынан бір күн бұрын үйде маринадталған саңырауқұлақтарды жеген. Тексеріп қарағанда: диплопия, мидриаз, птоз байқалады. Жұтыну және таңдай рефлекстері анықталмайды. Сіңірлік рефлекстер қалыпты, сезімталдық өзгермеген, менингеальді симптомдар байқалмайды. Осы жағдайда нервтік-бұлшықеттік сигналдар берілуінің бұзылуы байланысты:
ацетилхолин қорының жоғалуымен
постсинапстық мембрананың Н-холинорецепторларының бөгелуімен
қимылдық аксондардың аяқшаларынан ацетилхоли
Науқас 70 жаста, денесінің оң жақ бөлігінің әлсіздігіне, сөйлеуінің қиындауына шағымданады. Анамнезінде–артериялық гипертензия, жүректің ишемиялық ауруы. Тексергенде денесінің оңжақ бөлігінің гемипарезі және гемианестезиясы байқалды, Бабинский рефлексі оң нәтижелі. Миды компьютерлік томография жасағанда қан құйылу белгілері жоқ. Жоғарыда көрсетілген бұзылыстар науқаста дамығанын дәлелдейді:
ишемиялық инсульт
геморрагиялық инсульт
субарахноидальді қан құйылу
артериовенозды мальформация
гемореологиялық окклюзия
Науқаста нерв жүйесі патологиясының типтік түрлері дамуының мүмкін болатын себептерін атаңыз:
жасы
темекі
ер жынысы
атеросклероз
дене самағының артық болуы
Трансмуральді инфракт және жыпылық аримиясымен сырқаттанған науқаста ишемиялық инсульт дамыды.Осы жағдайда дамыған ми ишемиясының себебі саналады:
қан тұтқырлығының жоғарылауы
қандағы формалық элементтердің агрегациясың күшеюі
қандағы фибринолиздік жүйелердің белсенділігінің артуы
жүйелік перфузиялық қысымның төмендеуі
қанның реологиялық қасиеттерінің бұзылуы
Науқаста неврологиялық симптомдардың күшеюінің себебін атаңыз:
нейрондардың реперфузиясы
нейрондардың бүрісуі
нейрондардан кальцийдің шығуы
нейрондардың осмолярлығының төмендеуі
глутаматтық рецепторлардың тежелуі
Науқас 68 жаста, тыныштық жағдайда басы мен қолдарының діріліне (тремор) жүріс-тұрысының қиындауына, гипомимия, сирек кірпік қағуына шағымданады. Тізесінің биік көтеріп жүруі, арқасын бүгіп жүруі, бұлшықеттерінің тартылуы байқалады. Дофамин және тирозингидроксилаза ферментінің азайғанын анықтаған. Осы ауруға (синдромға) тән көріністер:
бұлшықеттердің тонусының әлсіреуі
Леви денешіктерінің нейрондарда жойылуы
нигростриарлық нейрондардың дегенерациясы
пирамидті жүйе құрылымдарының зақымдануы
жолақты денеде дофамин мөлшерінің көбеюі
Бас миы мен сопақша мидың шекарасындағы қиылыстан жоғары орналасқан пирамидалық жолдың (орталық нейрона және оның аксондарының) зақымдануы кезінде дамиды:
опистотонус
Паркинсон ауруы
зақымданған жердегі периферияық салдану
зақымданған жердегі спастикалық салдану
зақымданған жерге қарама-қарсы жақтағы спастикалық салдану
Шонданай нервтің зақымдануымен бірге ортанжіліктің жарақатынан кейін 3 апта өткеннен соң науқаста ұстамалы түйіліп, аяғына «қайнаған су құйғандай» немесе «ине тығып алғандай» күйдірген тәрізді ауырсыну сезімі пайда болды. Зақымданған жеріндегі ауырсыну сезімі гиперемия және ісінумен қатар дамыды. Зақымданған жерге тиіп кетсе ауырсыну сезімі одан сайын күшейеді. Осы ауырсыну сезімінің даму механизмі байланысты:
жарақаттанған жердегі нервтердің демиелинизацияануымен
парасимпатикалық нерв жүйелерінің қозуымен
ноцицептивті талшықтардың катехоламиндермен тежелуімен
ноцицептивті талшықтардың ацетилхолинмен қозуымен
зақымданған жерде эндогенді алгогендердің азаюымен
Науқаста гиперпиретикалық қызба, басының қатты ауырсынуы, жүрек айнуы, тоқтаусыз құсу, көз қарығуы (жарыққа қарай алмауы) байқалды. Науқастың жағдайы өте ауыр. Науқастың денесі керілген, басы шалқайған, аяқтары тізебуынға бүгілген және ішіне қарай тартылған. Санында және жамбасынында петехиальді бөрітпелер пайда болған. Керниг және Брудзинский симптомы екі жағынан да оң. Жұлын-ми сұйықтығы сарғыш-жасыл түсті, мөлдір емес. Осы нейроинфекцияның ену жері саналады:
бадамшабез
мұрын-жұтқыншақ
жыныс жолдары
жарақаттанған тері
несепшығаратын төменгі жолдар
Базальдық ганглийлердің бұзылуы, таламус нейрондары тежелуінің күшеюі, қара субстанция нейрондарының дегенерациялануы тән:
Дюшен миопатиясына
Паркинсон ауруына
шашыранды склерозға
Альцгеймер ауруына
бүйірлік амиотрофиялық склероға
Паркинсон ауруы кезінде ми қыртысының самай бөліміндегі дофаминді нейрондардың зақымдануы осыны туындатады:
атаксияны
эпилепсияның дамуын
көру мен естудің нашарлауын
оқып білу мен естің нашарлауын
тонустық-клонустық құрысқақтын дамуын
Альцгеймер ауруының патогенезіндегі амилоидты теорияға сәйкес маңызды орын алады:
бета-амилоитың гипопродукциясы
бета-амилоидтың молекулаларының қысқаруы
түйіспелерде амилоидты түйіндақтардың жойылуы
амилоидты АРР – нәруыз-ізашарлардың протеолизі
амилоидты түйіндақтар жиналған жерлердегі микроглиялардың тежеулі
Шашыранды склероздың негізгі даму жолы саналады:
неокортекс нейрондарының дегенерациясы
дофаминэргиялық жүйелер нейрондарының дегенерациясы
бета-амилоид нәруыз – ізашарлары түзілуінің бұзылуы
альфа-синуклеин нәруызы түзілуінің бұзылуы
миелиннің зақымдану ошағының бұзылуы
Жоғарғы нерв қызметі патологиясының дамуына кедергі болатын және қорғаныстық фукцияны атқаратын, сонымен бірге олардың активациялануы кезінде ЖНЖ ақпараттық патологияның дамуына кедергі болатын ми құрылымына жатады:
гипофиз
мишық
сопақша ми
мөлдір далда (қалқа)
ретикулярлық формация
Науқаста жүрек қағуының ұстамаларына, бұлшықеттердің діріліне, мол терлеу мен терінің бозаруына әкелетін АҚ кенеттен көтерілуі пайда болды. Зәрде катехоламиндердің мөлшері көбейген. Томографиямен тексергенде сол жақ бүйрекүсті безінің ісігі анықталды. Артериялық гипертензияның осы түріне тән:
Конн синдромына
аорта коарктациясына
феохромоцитомаға
Иценко-Кушинг синдромына
ренопривті артериялық гипертензияға
Гипертиреозбен ауыратын науқаста эмоционалдық тұрақсыздық, тахикардия байқалады, артериялық қысымы сын.б.б., 160/80-180/80 мм. Бета-адреноблокаторлар тобына жататын препарат тағайындалған. Бета-адреноблокаторлардың гипотензиялық әсері олардың келесі қасиетіне байланысты:
натрий реабсорбциясын күшейтеді
плазмада рениннің концентрациясын арттырады
теріс хроно- және инотропты әсер етеді
оңжақ жүрекке қан келуін күшейтеді
азот оксиді түзілуін азайтады
Осы жағдайда артериялық қысымды түсіру үшін қолданылатын препараттардың ең тиімдісін таңдаңыз:
тиазидты диуретиктер
кальций каналдарының блокаторлары
бета-1-адренорецепторлардың блокаторлары
минералокортикоидты рецепторлардың антагонистері
ангиотензинге ауыстыратын ферменттердің ингибиторлары
Науқас Ф., 67 жаста, 10 жыл бойы жүрген кезінде төс тұсының ауыратынын және нитроглицерин қабылдағанда басылатынын айтады. Күніне 10-15 темекі тартады. Бірнеше саған бұрын науқастың төс асты тұсы қатты қысып ауырған, нитроглицериннен ешқандай жеңілдік болмаған. ЭКГ-да STХI-XII) және бел (LI) омырқаларында сегментінің I, AVL, V1–V6 жалғамдарында жоғары орналасқаны байқалды, патологиялық Q тісше пайда болды (амплитудасы бойынша тісшенің 1/4 -R, ұзақтығы 0,03с асады). Миокардтың зақымдануын дәлелдеу үшін және некроздың аумағын бағалау үшін қанның құрамында келесі кардиоспецификалық маркерді анықтау қажет:
миоглобин
тропонин Т немесе I
лактатдегидрогеназа
аспартатаминотрансфераза
креатинфосфокиназаның МВ-фракциясы
Науқас, 38 жаста, эмоциялық жанкүйзелістен кейін кенеттен төс тұсының қатты басып ауырсынуы пайда болды. Бұл ауырсыну сол қолы мен сол жақ жауырынға қарай иррадияцияланады. Қан талдамасында лактатдегидрогеназажәне креатинфосфокиназаның белсенділігі жоғарылаған. ЭКГ – STХI-XII) және бел (LI) омырқаларында сегменті мен Т тісшесі өзгерген. Коронарографияда өзгерістер табылмаған. Жүректің зақымдануының себебі саналады:
+коронароспазм
коронарлы артериялардың стенозы
коронарлы артериялардың тромбозы
коронарлы артериялардың атеросклерозы
коронарлы артериялардың вазодилатациясы
Науқаста ұйқы артерияларының пульсациясы күшейген, көз қарашығының пульсациясы, әрбір систола кезеңіне сәйкес басының қимылдауы пайда болды. Пульсі жедел, жоғары және жылдам, систолалы АҚ 200 мм сын.бағ. диастолалы АҚ 20 мм сын.бағ. Бұл өзгерістер тән:
аортаның стенозына
митральді стенозға
өкпе тармағының стенозына
+аорта қақпақшасы жеткіліксіздігіне
митральді қақпақшаның жеткіліксіздігіне
ЭКГ-да: қалыпты жүрекшелік және қарыншалық кешендермен қатар пішіні ауытқыған QRS қарыншалық кешендер анықталады, олардың алдында Р тісшесі жоқ, ал STXII) және бел (LI) омырқаларында сегменті және TXI-XII) және бел (LI) омырқаларында тісшесі R тісшесіне қарағанда реципрокты орналасқан, яғни өзара қарама-қарсы бағытталған. Бұл белгілер тән:
синусты аритмияға
қарыншалық экстрасистолияға
пароксизмальді қарыншалық тахикардияға
Гис шоғырының оң аяқшасының бөгеттелуінде
жыпылық аритмияға
Науқаста трансмуральді миокард инфаркты дамыған. Аяқ астынан есінен танып қалды. Тамырының соғу жиілігі мен артериялық қысымы анықталмады, тыныс алуы агональді. ЭКГ-да QRS қарыншалық кешеннің орнына пішіні және амплитудасы бойынша бір-бірінен ерекшеленетін жиі (400 в минуту) ретсіз толқындар тіркелген. Осы жүрек ырғағы бұзылыстарының патогенездік емдеу әдісі саналады:
жүрек дефибрилляциясы
тыныштандыратын дәрі-дәрмектерді қолдану
орталықты аналептиктерді қолдану
гипотензивті дәрі-дәрмектерді қолдану
жүрек гликозидтерін тағайындау
