WorksheetsHPiP 1
Total questions: 23
Worksheet time: 33mins
Zaznacz definicje słowa "Prawo"
traktowane jako zespół reguł ustanowionych przez grupy społeczne, które nie mają związku z władzą państwową.
traktowane jako zespół norm postępowania, za których pomocą władza państwowa reguluje pewne zachowania ludzi.
traktowane jako zespół zasad moralnych, których przestrzeganie jest obowiązkowe, ale nie ma sankcji za ich łamanie.
traktowane jako zespół tradycji i obyczajów, które społeczeństwo uznaje za obowiązujące w codziennym życiu.
PRAWO - znaczenie przedmiotowe (obiektywne)
znaczenie przedmiotowe (obiektywne) – Prawo istnieje niejako zewnętrznie jako jeden z instrumentów funkcjonowania państwa. Powstawało wraz z wykształceniem się organizacji państwowej.
znaczenie przedmiotowe (obiektywne) - Prawo istniało od zawsze, jeszcze przed powstaniem jakiejkolwiek organizacji państwowej, jako naturalny zbiór zasad moralnych.
znaczenie przedmiotowe (obiektywne) - Prawo jest tworem, który powstał dopiero w XX wieku, wraz z rozwojem demokracji i globalizacji.
znaczenie przedmiotowe (obiektywne) - Prawo jest niezależne od istnienia państwa i powstaje w wyniku porozumień między jednostkami w społeczeństwie.
PRAWO - znaczenie podmiotowe (subiektywne)?
Prawo jako wolność działania jednostki bez jakichkolwiek ograniczeń ze strony innych osób, w tym państwa
Prawo jako przywilej, który przysługuje tylko wybranym osobom lub grupom, a reszta społeczeństwa nie ma żadnych uprawnień w systemie prawnym.
Prawo jako uprawnienie przysługujące danej osobie. Oznacza sferę możności postępowania osoby uprawnionej, czemu odpowiadają obowiązki innych podmiotów respektowania czyichś uprawnień
Prawo jako obowiązek, który nakłada się na wszystkich obywateli, niezależnie od ich uprawnień i sytuacji życiowej.
ŹRÓDŁA PRAWA (fontes iuris) czyli?
Termin ten ma wiele znaczeń. Stosowany m.in. dla określenia sposobu powstawania normy prawnej, czynników kształtujących prawo, wreszcie wszelkich form, w jakich realizowana jest działalność prawotwórcza.
Termin ten ma wiele znaczeń. Źródła prawa to tylko przepisy konstytucyjne, które stanowią jedyny sposób tworzenia norm prawnych w państwie.
Termin ten ma wiele znaczeń. Źródła prawa to jedynie akty prawne opublikowane w Dzienniku Ustaw, które są jedyną formą działalności prawotwórczej.
Termin ten ma wiele znaczeń. Źródła prawa to wyłącznie normy ustanawiane przez parlament, ponieważ tylko on ma prawo do tworzenia obowiązujących norm prawnych.
źródła powstawania prawa (fontes iuris oriundi)?
wyjaśniać mają, skąd wywodzi się prawo, jakie są podstawy jego wprowadzania w życie codzienne
wyjaśniać mają, skąd wywodzi się prawo, jakie są warunki jego egzystencji
wyjaśniać mają, skąd wywodzi się prawo, jakie są podstawy jego stosowania
wyjaśniać mają, skąd wywodzi się prawo, jakie są podstawy jego tworzenia
źródła poznawania prawa (fontes iuris cognoscendi) – nazywamy...?
pomniki przyszłości, akty normatywne umożliwiające nam zapoznanie się z prawem nadchodzących zmian klimatycznych
pomniki przyszłości, teksty prawne umożliwiające nam zapoznanie się z prawem nadchodzących epok
pomniki przeszłości, teksty prawne umożliwiające nam zapoznanie się z prawem minionych epok
pomniki przeszłości, teksty prawne umożliwiające nam zapoznanie się z prawem które nie obowiązuje już dzisiaj
Zwyczaj to...
powszechnie uznana, uświęcona tradycją forma zachowania się przyjęta w danej zbiorowości społecznej jako główny czynnik tworzenia prawa w czasach najdawniejszych.
powszechnie uznana, uświęcona tradycją forma zachowania się przyjęta w danym kraju społecznym jako główny czynnik tworzenia prawa w czasach teraźniejszych.
powszechnie uznana, uświęcona opłatkiem i winem kreatura zachowania się przyjęta w danej zbiorowości społecznej jako główny czynnik tworzenia prawa w czasach najdawniejszych.
powszechnie uznana, uświęcona tradycją forma zachowania się przyjęta w danej zbiorowości społecznej jako dodatkowy czynnik tworzenia prawa w czasach najdawniejszych.
akt normatywny to...?
rezultat działalności prawotwórczej organów posiadających władzę królewską: prawo tworzone było w drodze ustaw i rozporządzeń, różnie zresztą nazywanych, jak np. francuskie ordonanse królewskie, polskie konstytucje sejmowe itd., wydawanych przez władców w ustrojach autorytarnych, a w ustrojach demokratycznych głównie przez organ przedstawicielski (parlament, sejm).
rezultat działalności prawotwórczej organów posiadających władzę sądowniczą: prawo tworzone było w drodze ustaw i rozporządzeń, różnie zresztą nazywanych, jak np. francuskie ordonanse królewskie, polskie konstytucje sejmowe itd., wydawanych przez władców w ustrojach autorytarnych, a w ustrojach demokratycznych głównie przez organ przedstawicielski (parlament, sejm).
rezultat działalności prawotwórczej organów posiadających władzę legislacyjną: prawo tworzone było w drodze ustaw i rozporządzeń, różnie zresztą nazywanych, jak np. francuskie ordonanse królewskie, polskie konstytucje sejmowe itd., wydawanych przez władców w ustrojach demokratycznych, a w ustrojach totalitarnych głównie przez organ przedstawicielski (parlament, sejm).
rezultat działalności prawotwórczej organów posiadających władzę legislacyjną: prawo tworzone było w drodze ustaw i rozporządzeń, różnie zresztą nazywanych, jak np. francuskie ordonanse królewskie, polskie konstytucje sejmowe itd., wydawanych przez władców w ustrojach autorytarnych, a w ustrojach demokratycznych głównie przez organ przedstawicielski (parlament, sejm).
W zależności od tego, co było źródłem, możemy mówić albo o prawie ... albo o prawie ...
zwyczajowym
tradycyjnym
stanowionym
ustanowionym
Inne źródła tworzenia prawa:
pośrednie – pisane, jak kroniki, wspomnienia, korespondencja, bądź nie pisane, jak tradycja ustna, przysłowia prawnicze.
bezpośrednie – takie, które prezentują tekst prawny z pierwszej ręki, jak kodeks, dokument, orzeczenie sądowe zawarte w aktach sądowych itp.,
jurysprudencja, czyli nauka prawa. Dzieła/opinie uczonych prawników (communis opinio doctorum) mogły stanowić podstawę do stworzenia odpowiedniej regulacji prawnej i wydania orzeczenia sądowego, np. opinie niemieckich fakultetów prawnych wydawane po recepcji prawa rzymskiego.
orzecznictwo sądowe w formie precedensów (prejudykatów), szczególnie w Anglii.
PRAWO ZWYCZAJOWE - ...
w starożytności pierwsze źródło, z którego wypływały normy prawne, a więc reguły postępowania, które kształtowały się w drodze empirycznego doświadczenia przez poszczególne grupy społeczne. Reguły zachowania akceptowane w środowisku naturalnym i sankcjonowane tradycją pokoleniową, wolą królów i groźbą sankcji w razie ich przekroczenia, stawały się zwyczajami np. zwyczaj stroju galowego na zakończenie roku szkolnego
w starożytności pierwsze źródło, z którego wypływały normy prawne, a więc reguły postępowania, które kształtowały się w drodze faktycznego doświadczenia społecznego. Reguły zachowania akceptowane w danym środowisku i sankcjonowane tradycją przodków, wolą bóstw i groźbą ich gniewu w razie ich przekroczenia, stawały się zwyczajami np. zwyczaj krwawej zemsty.
w starożytności ostatnie znane żródło, z którego wypływały normy zwyczajowe, a więc reguły pokazywania, które kształtowały się w drodze faktycznego doświadczenia społecznego. Reguły zachowania akceptowane w danym środowisku i sankcjonowane tradycją przodków, wolą bóstw i groźbą ich gniewu w razie ich przekroczenia, stawały się zwyczajami np. zwyczaj krwawej zemsty.
w starożytności ostatnie znane żródło, z którego wypływały normy zwyczajowe, a więc reguły pokazywania, które nie kształtowały się w drodze faktycznego doświadczenia społecznego. Reguły zachowania akceptowane w danym środowisku i sankcjonowane tradycją przodków, wolą bóstw i groźbą ich gniewu w razie ich przekroczenia, stawały się zwyczajami np. zwyczaj krwawej zemsty.
CECHY ZWYCZAJÓW:
walor powszechnego odrzucenia społecznego przez wyparcie z czasem obowiązujących norm (opinio juralesimsis)
walor krótkotrwałego stosowania (shorto conseutudo) - przesądzało ich zgodność z obecnym prawem
walor długotrwałego stosowania (longa conseutudo) - przesądzało ich zgodność słuszności czy sprawiedliwośći
walor powszechnej akceptacji społecznej oraz poczucie potrzeby ich przestrzegania (opinio necessitatis)
Zaznacz cechy charakterystyczne prawa feudalnego:
Zasada terytorialności prawa
Zasada osobowości prawa
przekonanie (tzw. opinio necessitatis), że pewne zwyczaje są użyteczne, niezbędne i że posiadają powagę prawa,
Partykularyzm
Zaznacz cechy charakterystyczne prawa feudalnego:
Prawa szczególne
Prawa stanowione
Prawa poszczególne
Prawa stanowe
Zaznacz cechy charakterystyczne prawa feudalnego:
Przewaga prawa zwyczajowego
Zasada osobowości prawa
Partykularyzm
Prawa stanowe
zwyczaj (obyczaj) – jako powszechnie uznana, uświęcona tradycją forma zachowania się, przyjęta w danej zbiorowości społecznej
Prawda
Fałsz, poprawnie: jako niepowszechnie uznana, uświęcona postępem i nauką forma zachowania się, przyjęta w danej grupie
przekonanie (tzw. opinio necessitatis), że pewne zwyczaje są bezużyteczne, zbędne i nie posiadają podstawy prawa
Prawda
Fałsz, poprawnie: przekonanie (tzw. opinio necessitatis), że pewne zwyczaje są użyteczne, niezbędne i że posiadają powagę prawa
w czasach wczesnofeudalnych prawo zwyczajowe było prawem niepisanym i cechowała je ociężałość oraz niepewność, stąd na zgromadzeniach ludu zwoływanego na sąd lub uroczystość religijną ludzie starsi i obeznani ze zwyczajami prawnymi udzielali odpowiedzi na pytania dotyczące wątpliwości prawnych i tym samym udzielali pouczeń (weisungen)
Prawda
Fałsz, poprawnie: w czasach wczesnofeudalnych prawo zwyczajowe było prawem pisanym i cechowała je duża sprawczość oraz pewność, stąd na zgromadzeniach ludu zwoływanego na sąd lub uroczystość religijną ludzie z wyższych sfer i obeznani ze zwyczajami prawnymi udzielali odpowiedzi na pytania dotyczące wątpliwości prawnych i tym samym udzielali pouczeń (weisungen)
Czy prawo stanowione tworzone prze ustawę było bardziej elastyczne od prawa zwyczajowego?
Nie
Tak
Zasada osobowości prawa, na czym polegała?
Na określonym terytorium (normalnie więc: w państwie) stosuje się jeden system prawny, któremu wszyscy muszą się podporządkować bez względu na pochodzenie (narodowość)
znana już i szeroko stosowana w starożytności, polega na tym, że bez względu na miejsce swego pobytu jednostka podlega prawu swej narodowości.
Partykularyzm na czym polegał?
złączenie - w sensie geograficznych - prawa feudalnego na szereg centralnych praw o zasięgu obejmującym wszystkich ludzi
rozbicie – w sensie geograficznym – prawa feudalnego na szereg lokalnych praw zwyczajowych o większym lub mniejszym zasięgu,
Prawa stanowe:
każdy ze stanów rządził się własnym, odrębnym od innych, prawem
każdy ze stanów rządził się takim samym prawem
Prawa szczególne - prawa, które normowały swoiste stosunki zależności między ludźmi, zaznacz przykładowe:
prawo lenne – normowało stosunki lenne wynikające z umowy między seniorem a wasalem
prawo służebne – (Dienstrecht), spotykane w Niemczech prawo, normujące stanowisko i obowiązki tzw. służków dworskich (ministeriałów)
prawo hierarchiczne - spotykane w Indiach prawo, obowiązujące na podstawie kast i obowiązków w nich występujących
prawo miejscowe - normowało stosunki międzyludzkie wynikające z miejsca pochodzenia
