Font size
WorksheetsШыңғысхан империясы және оның мұрагерлері. Шыңғысханның дүниежүз
Total questions: 30
Worksheet time: 15mins
1. Империяда әскери ақсүйектердің өкілдері болды, оларға Шыңғысхан мен басқа да моңғол хандары ерекше қызметтері үшін атақтар, марапаттар және артықшылықтар берді. Олар салықтардан босатылды, ханның сарайына кез келген уақытта және арнайы рұқсатсыз кіре алатын, той кезінде құрметті орындарда отыратын. Олар Яссыға қатысты да артықшылықтарға ие болды: олар тек тоғызыншы ауыр қылмыс үшін ғана жауапкершілікке тартылды (яғни, өлім жазасына лайықты қылмыс үшін). Мұндай құқықтық мәртебеге ие болғандар:
баһадүрлер
тархандар
басқақтар
E) нойондар
2. Жоғарғы билікке құқықтың жалғыз көзі "алтын тектің" еркі болып саналды, ал биліктің ең жоғарғы көрінісі (- лар) болды:
қолбасшылар жиналысы
ақсақалдар кеңесі
құрылтай
Яссы
Құрылтайда хан болып сайлануға лайық:
би
Шыңғыс әулетінен
тайпа көсемі
Рубасшысы
Хан атағына ерекше құқық тек Шыңғысханның алғашқы төрт ұлына берілді:
Шағатай
Үгедей
Жошы
Толуи
Күшлік
Сүбедей
Жамұқа
. Шыңғыс хан құрған мемлекеттің негізі осы елдің әскери-әкімшілік жүйесі болды:
Орталық Азияның егіншілік мемлекеттері
антикалық мемлекеттер
Түрік қағанаты
Қытай империясы
Моңғол тайпалары қытай дереккөздерінде жиі аталды:
татарлар
қидандар
қыпшақтар
командар
Шыңғысханның бала кезіндегі аты
Қарахан
Мұқалай
Шыңғыс
Темүжін
Шыңғысханның көз тіккен елдері
Қытай
Орта Азия мен Қазақстан
Енесей қырғыздары
Сібір халықтары
. XIII ғасырда Ұлы Дала мен бүкіл Еуразиядағы саяси жағдай толығымен өзгерді:
моңғолдардың экспансиясымен
қыпшақтардың Еуропаға енуімен
қарақытайлардың басып кіруімен
мәмлүктер мемлекетінің пайда болуымен
. Моңғолдар бай Солтүстік Қытай мемлекеті Цзинді басып алды:
1219 ж.
1203 ж.
1211-1215 ж.
1206 ж.
Шыңғысхан қайтыс болғаннан кейін оның мұрагері болды:
Үгедей
Төле
Шағатай
C) Жошы
Яссы 1206 жылы құрылтайда қабылданды осы жылы бектілді:
1227 ж.
1230 ж.
1225 ж.
1219 ж.
Темучин керейттерді, содан кейін наймандар мен меркіттерді бағындырды:
1211 ж.
1206 ж.
1209 ж.
1203 ж.
Моңғолдардың әр округі:
голдар
аймақтар
тумендер
улус
Уақыт өте келе Шыңғысхан ұрпағы мен батыс ұлыстағы әскери-көшпенді ақсүйектер ислам дәстүрлерін қабылдап, Яссы ұстануды тоқтатып ________өмір сүре бастады:
Хадис бойынша
Шариғат бойынша
Адат бойынша
Жеті Жарғы бойынша
Қазақстанға қоныс аударған найман Күшлік хан келесі мемлекетте билікті басып алды:
Оғыздар
Қимақтар
Қыпшақтар
Қарақытайлар
Шыңғысханның ел билеуі
1206-1227ж
1209-1212ж
1206-1214ж
1207-1220ж
Батыйдың ханның ел билеуі
1227-1255ж
1227-1252ж
1226-1251ж
1228-1254ж
. Темучин өзінің қол астына барлық моңғол тайпаларын біріктірді:
1224 ж.
1211 ж.
1203 ж.
A) 1206 ж.
Моңғолдар мен Жошы басқаратын хорезмдік әскерлердің алғашқы қақтығыстары:
Шығыс Түркістанда
Мауереннахрда
Торғай даласында
Жетісуда
Русьте моңғолдарды атады:
татарлар
печенегтер
қыпшақтар
хазарлар
. Шыңғысханның көтерілу сәтінде наймандардың бір бөлігі қоныс аударды:
Шыңғысханның көтерілу сәтінде наймандардың бір бөлігі қоныс аударды:
Жоңғарияға
Жетісуға
Шығыс Түркістанға
Алтайға
Шыңғысханның ұлдары Шағатай мен Үгедей қоршады:
Отырар
Жент
Самарқанд
Бұхара
Моңғол империясындағы көшпенділердің әдеттегі құқығы негізінде Шыңғыс ханның заңдары мен ережелерінің жазбаша жиынтығының атауы:
Жарғы
Шариғат
Яссы
Ереже
1219 жылы Шыңғысхан жорыққа шықты:
300 мың әскермен
100 мың әскермен
150 мың әскермен
200 мың әскермен
Моңғол тайпалары қытай дереккөздерінде жиі аталды:
қидандар
татарлар
қыпшақтар
командар
Моңғол мемлекеттілігіне айтарлықтай ықпалын тигізді:
түркі дәстүрі
қытай дәстүрі
сақ дәстүрі
ғұн дәстүрі
Алғашында "Шыңғысхан" сөзі моңғолдарда:
титул
әскери атақ
қасиетті атақ
адамның аты
Қазақстан аумағында қандай ұлыстар құрылды
Жошы ұлысы
Шағатай ұлысы
Үгедей ұлысы
Төле ұлысы
