NEW
Font size
WorksheetsҚазақ тілі
Total questions: 13
Worksheet time: 7mins
1) Буын үндестігі дегеніміз не?
Сөз ішінде дауысты дыбыстардың бірөңкей жуан және бірөңкей жіңішке болып үйлесіп келуі заңдылығы
Сөз бен сөз арасында немесе түбір мен қосымша арасында дауысты дыбыстардың үндеспей келуі
Бірыңғай ашық немесе бірыңғай қысаң дауысты дыбыстардың үйдеспей келуі
Бірыңғай еріндік немесе бірыңғай езулік дауысты дыбыстардың үндеспей келуі
2)Буын үндестігіне бағынып тұрған сөзді жазыңыз.
Алма+лар,әже+лер,мұғалім+дер
Қарт+тар,себепті+лік,көркемпаз+дық
Шешен+дік,көреген+дік,оймақ ауыз
Көрсе қызар,бейтаныс,бейберекет
3) Буын үндестігіне бағынбай тұрған сөз(-дер) қатарын табыңыз.
өнерлі,өршіл,шаршаған
арбакеш,даукес,кіріптар
ұстамдылық,мейрімділік,әдемілік
көрегендік,ерік,жүгері
4) Буын үндестігіне бағынбай жасалатын күрделі сөздер.
Азық-түлік,қыз-қалаш,бесік жыры
Есекқырған,Ақтөбе,Алматы
Аумалы-төкпелі,аға-іні,ақсүйек
Қара қыз,жақын жер,әжептәуір
5) Бүгінгі кеште айтыскер ақындар,танымал қаламгерлер,аты шыққан өнерпаздар бас қосты.
Буын үндестігіне бағынбайтын сөздер қатары
Кеште,бүгін,айтыскер
Айтыскер,қаламгер,өнерпаз
Бас қосты,аты шыққан, танымал
Танымал,айтыскер, қаламгер
6) Буын үндестігіне бағынған бірыңғай жуан дауысты дыбыс қатысқан сөз(-дер)
Жіңішке,айлакер,қаламгер
Қуаттағыш,шоғырлы,ысырапшыл
Қуатты,ұрлықшы,ілгіштер
Қарақшы,өріктер,өрік-мүйіздер
7) Буын үндестігі қай жағдайда сақталмайды.
Кірме сөздерде
Төл сөздерде
Байырғы сөздерде
Бір буынды сөздерде
8) Буын үндестігіне бағынып тұрған бірыңғай жіңішке дауысты дыбысты сөз(-дер)
Алжапқыш,ұштағыш,құрылыс
Іскер,емін-еркін,өзекті
Иілгіш,инелік,оқыс
Ойла,аспазшы,ақылды
9) Ерін үндестігіне дегеніміз не?
Бастапқы еріндік дауыстылардың ыңғайына қарай соңғы буындары да еріндік болып үйлесіп келуі.
Бастапқы еріндікеріндік дауыстылардың ыңғайына қарай соңғы буындарды жіңішкертуі.
Бастапқы еріндік дауыстылардың ыңғайына қарай соңғы буындарды жуандатуы.
Бастапқы еріндік дауыстылардың ыңғайына қарай соңғы буындары бейімделмей,бейүндес болуы.
10) Алғашқы буындағы о немесе ұ дыбыстары келесі буындағы ы дыбысын ұ дыбысына айналдырады.
Мысал келтіріңіз.
Орұн,ойұн,ұршұқ.
Орақ,үрүм,үскүрүк.
Ұрлұқ,ұсұнұс,сұрақ.
Орұндық,құрұлұс,ұстамды.
11) Алғашқы буыны ө немесе ү дыбыстары келесі буындағы і дыбысын ү дыбысына айналдырады.
Мысал келтіріңіз.
Өсүмдік,өрүм,үкү
Өсөр,өгүз,үзөңгү
Өзүншө,өзүм,үстөм
Өжөт,үгүттеу,үндөстүк
12) Алғашқы буындағы ө немесе ү дыбысы келесі буындағы е дыбысын еріндік ө дыбысына айналдырады.
Мысал келтіріңіз.
Өсөк,өлөң,жүрөк
Өспөлең,өнөгөлү,өзөк
Өжөттүлүк,өрөм,ит үрөді
Өнөрлү,үрмөлү,өсөр
Өсек(Өсүк),Өзінше(Өзөншө),Үркер(Үркүр)
Айтылуы орфоэпиялық заңдылыққа сай ма?
Жоқ
Иә
