wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Тыңайтқыш

Total questions: 89

Worksheet time: 52mins

Name
Class
Date
1.

<question2>Ауыспалы егіс енгізілгенде топырақтың келесі қасиеттері ескерілуі керек. Соның ішінде ылғалдылық деңгейін көрсетіңіздер:

a)

су ұстау қабілеті

b)

топырақтың су өткізгіштігі

c)

аймақтың климаты

d)

тыңайтқышты бөліп енгізу

e)

топырақтың су өткізгіштігі, өнімділік деңгейі

2.

<question2>Ауыспалы егіс жүйесін тиімді жоспарлау үшін арнайы бағдарламалық құралдарды қолдануға болады. Олар:

a)

GIS (геоақпараттық жүйелер) негізіндегі бағдарламалар

b)

Агрономиялық модельдер (ArcGis) (мысалы, DSSAT, APSIM)

c)

Crop Rotation Planner

d)

Ag Leader SMS

e)

OneSoil

3.

<question2>Ауыспалы егіс дақылдарының өнімділігін бағдарламалауда өнімділік мониторингін атаңыздар:

a)

тыңайтқыштарды дұрыс мөлшерде енгізу

b)

арамшөптерге, зиянкестер мен ауруларға қарсы күрес

c)

суару және егістік алқаптарын өңдеу шараларын уақтылы жүргізу

d)

топырақтың күйін бағалау

e)

әр маусымнан кейін алынған өнім көлемін талдау

4.

<question2>Ауыспалы егіс дақылдарының өнімділігін бағдарламалауда экономикалық тиімділікті есептеулерді көрсетіңіздер:

a)

әр дақылдың табыстылығын және өндіріс шығындарын бағалау

b)

экономикалық жағынан тиімді ауыспалы егіс схемасын таңдау

c)

әр маусымнан кейін алынған өнім көлемін талдау

d)

топырақтың күйін бағалау

e)

тыңайтқыштарды дұрыс мөлшерде енгізу

5.

2. Шымтезекті (торф) пайдалану:

a)

топырақтың ылғалдылығын сақтайды

b)

құнарлылығын арттыру үшін басқа тыңайтқыштармен араластырып қолдану керек

c)

микроорганизмдер үшін қолайлы орта қалыптастырады

d)

топырақтың физикалық қасиеттерін жақсартады

e)

топырақтың күйін бағалау

6.

question2>Көң суының (сұйық тыңайтқыш) қасиеттері қандай?

a)

қоректік заттарды тез жеткізеді

b)

өсімдіктерге бірден әсер етеді

c)

микроорганизмдер үшін қолайлы орта қалыптастырады

d)

топырақтың физикалық қасиеттерін жақсартады

e)

суды жақсы ұстайды, өсімдіктерге бірден әсер етеді

7.

question2>Көңнің негізгі қасиеттері қандай?

a)

азот, фосфор, калийге бай

b)

топырақ құрылымын жақсартады

c)

микроорганизмдер үшін қолайлы орта қалыптастырады

d)

топырақтың физикалық қасиеттерін жақсартады

e)

суды жақсы ұстайды

8.

<question2>Жасыл тыңайтқыштардың (сидераттар) негізгі қасиеттері қандай?

a)

топырақты азотпен байытады

b)

құрылымын жақсартады

c)

топырақтың физикалық қасиеттерін жақсартады

d)

микроорганизмдер үшін қолайлы орта қалыптастырады

e)

суды жақсы ұстайды

9.

<question2>Өсімдіктердің қоректенуіне қажетті микроэлементтерді (аз мөлшерде қажет, бірақ маңызды) көрсетіңіздер:

a)

темір

b)

мырыш

c)

азот

d)

фосфор

e)

кальций

10.

<question2>Өсімдіктерге қажетті макроэлементтердің бірі фосфордың негізгі қызметі қандай?

a)

тамыр жүйесін дамыту

b)

гүлдену

c)

су балансын реттеу

d)

ауруға төзімділік

e)

ұлпа жасушаларын нығайту

11.

<question2>Өсімдіктерге қажетті макроэлементтердің бірі калийдың негізгі қызметі қандай?

a)

су балансын реттеу

b)

ауруға төзімділік

c)

тамыр жүйесін дамыту

d)

гүлдену, сабақ өсуі

e)

тозаңдану, ақуыз түзу

12.

<question2>Өсімдіктерге қажетті макроэлементтердің бірі азоттың негізгі қызметі қандай?

a)

жапырақ, сабақ өсуі

b)

ақуыз түзу

c)

су балансын реттеу

d)

қант алмасу, сабақ өсуі

e)

тамыр жүйесін дамыту

13.

<question2>Дұрыс жоспарланған тыңайтқыш қолданудың нәтижесі қандай?

a)

өнімділікті арттырады

b)

шығынды азайтады

c)

су балансын реттейді

d)

тамыр жүйесін дамытады

e)

өсу гармондарын реттейді

14.

<question2>Ауыспалы егісте тыңайтқыштарды дұрыс қолданудың басты шарттары:

a)

топырақтың ұзақ мерзімді құнарлылығын сақтау

b)

тұрақты өнімділікті қамтамасыз етудің

c)

шығынды азайтады

d)

өсу гармондарын реттейді

e)

су балансын реттейді

15.

<question2>Элементарлық баланс әдісімен тыңайтқыш мөлшерін анықтау қандай нәтижелерге жеткізеді?

a)

тыңайтқыштарды үнемдеуге

b)

өнімділікті арттыруға және экологиялық әсерді азайтуға

c)

құнарлылықты ұзақ уақыт сақтауға

d)

эрозиялық процестердің алдын алуға

e)

су балансын реттеуге

16.

Ауыспалы егіс топырағының артықшылықтарын көрсетіңіздер:

a)

топырақ құрылымының жақсаруы, эрозиялық процестердің алдын алу

b)

құнарлылықты ұзақ уақыт сақтау

c)

зиянкестер мен арамшөптердің азаюы (әртүрлі дақылдарды кезек егу арқылы)

d)

құрылымы жақсы, себебі үнемі егін егілгенде топырақ өңделіп тұрады

e)

органикалық және минералдық заттарға бай

17.

<question3>Аймақтық ерекшеліктерді ескерудегі климаттық жағдайларды көрсетіңіздер:

a)

температура

b)

жауын-шашын мөлшері

c)

күн сәулесінің ұзақтығы

d)

топырақ құнарлылығы

e)

топырақ қышқылдығы

18.

<question3>Аймақтық ерекшеліктерді ескерудегі топырақ типтеріне мыналар жатады:

a)

құнарлылығы

b)

қышқылдығы

c)

құрылымы, ылғалдылығы

d)

температура

e)

жауын-шашын мөлшері

19.

<question3>Ауыспалы егіс дақылдарының өнімділігін бағдарламалауда егін егу технологиясының агротехникалық шараларына мыналар жатады:

a)

тыңайтқыш енгізу

b)

топырақ құнарлылығы

c)

суару технологиялары

d)

метеорологиялық деректер

e)

топырақ құнарлылығы

20.

<question3>Дақылдардың өнімділігін болжау және басқаруда математикалық модельдер дегеніміз не?

a)

метеорологиялық деректер

b)

дақылдардың агротехникалық параметрлеріне негізделген болжам жасay

c)

дақылдардың өнімділігін компьютерлік бағдарламалар арқылы болжау және оңтайландыру

d)

дрондар арқылы нақты уақытта бақылау

e)

топырақ құнарлылығы

21.

<question3>Ауыспалы егіс дақылдарының өнімділігін бағдарламалауда экологиялық аспектілерді көрсетіңіздер:

a)

топырақтың деградациясын болдырмау

b)

биологиялық әртүрлілікті сақтау

c)

су және тыңайтқыштарды тиімді пайдалану

d)

метеорологиялық деректер

e)

топырақ құнарлылығы

22.

<question3>Ауыспалы егіс схемасын құруда дақылдар кезектесуінің жалпы принциптеріне мыналар жатады:

a)

тыңайтқыштарды дұрыс мөлшерде енгізу

b)

арамшөптерге, зиянкестер мен ауруларға қарсы күрес

c)

топырақтың құнарлылығын қалпына келтіретін дақылдарды енгізу (мысалы, жоңышқа, бұршақ тұқымдас өсімдіктер)

d)

тамыр жүйесі әртүрлі дақылдарды кезектестіру (терең және таяз тамырлы)

e)

бір жерде бір дақылды ұзақ уақыт өсіруден аулақ болу

23.

<question3>Агрономиялық модельдер (ArcGis) бағдарламасының мүмкіндіктерін көрсетіңіздер:

a)

ауыспалы егіс карталарын жасау

b)

суару және егістік алқаптарын өңдеу шараларын уақтылы жүргізу

c)

картада егіс алқаптарын белгілеп, тиімді егіс айналымын есептеу

d)

климат, ылғал және топырақ деректерін өңдеу

e)

жерді қашықтан зондтау және егістікті талдау

24.

<question3>Тыңайтқыш мөлшерін реттеуге әсер ететін факторлар:

a)

топырақтағы қоректік заттар қоры зертханалық талдаумен анықталады

b)

өнімділік деңгейі – жоспарланған өнімге сәйкес тыңайтқыш мөлшері өзгереді

c)

органикалық тыңайтқыштар – көң, сидераттар тыңайтқыш қажеттілігін азайтады

d)

топырақ құрылымының жақсаруы, эрозиялық процестердің алдын алу

e)

зиянкестер мен арамшөптердің азаюы (әртүрлі дақылдарды кезек егу арқылы)

25.

<question3>Органикалық тыңайтқыштардың түрлерінің бірі - көң (қи). Көңді дайындау қалай жүзеге асады?

a)

қиды арнайы үйінділерге немесе шұңқырларға жинайды

b)

шіру процесін тездету үшін тығыз жабылады

c)

толық шіріген көң (қарашірік) 6-12 айда дайын болады

d)

қалдықтарды қабаттап жинап, әр қабатты топырақпен жабады

e)

ыдырауды тездету үшін көң немесе минералды азот қосылады

26.

<question3>Органикалық тыңайтқыштардың түрлерінің бірі – компост. Компост дайындау қалай жүзеге асады?

a)

қалдықтарды қабаттап жинап, әр қабатты топырақпен жабады

b)

ыдырауды тездету үшін көң немесе минералды азот қосылады

c)

3-6 ай ішінде органикалық заттар ыдырап, компост дайын болады

d)

қиды арнайы үйінділерге немесе шұңқырларға жинайды

e)

шіру процесін тездету үшін тығыз жабылады

27.

Жапырақ арқылы қоректендіруде (бүрку әдісі) қандай тыңайтқыштар қолданылады?

a)

шөп тұнбасы (қалақай, жолжелкен, түйежапырақ)

b)

биогумус (ерітінді түрінде)

c)

күл (сүзілген су ерітіндісі)

d)

көң суы (ашытылған ерітінді)

e)

вермикомпост

28.

<question3>Өсімдіктердің қоректенуіне қажетті макроэлементтерді (негізгі қоректік заттар) көрсетіңіздер:

a)

азот

b)

фосфор

c)

калий

d)

мырыш

e)

темір

29.

<question3>Өсімдік қоректік заттарды қалай сіңіреді?

a)

топырақ арқылы (тамыр жүйесімен)

b)

жапырақ арқылы (жапырақтан қоректендіру)

c)

атмосферадан (газ алмасу)

d)

күн сәулесі арқылы

e)

топырақ арқылы (тамыр жүйесімен), күн сәулесі арқылы

30.

<question3>Өсімдіктің қоректік заттарды сіңіруіне әсер ететін факторлар:

a)

топырақтың құнарлылығы, ылғалдылығы және pH деңгейі

b)

ауа температурасы

c)

органикалық заттар мөлшері

d)

топырақтың құнарлылығы, жауын-шашын мөлшері

e)

органикалық заттар мөлшері, күн сәулесінің ұзақтығы

31.

Тыңайтқышты беру мезгіліне қарай енгізудің неше тәсілі бар?

a)

-3

b)

-

32.

Ауыспалы егіс дегеніміз не?

a)

-Жүйелі түрде дақылдарды және сүрі жерді кезектесіп орналасыру

b)

-

33.

Тыңайтқышты қолданудың неше тәсілі бар?

a)

-3

b)

-

34.

Тұқым себу кезінде фосфор қатарларына қанша кг дан себіледі?

a)

-10-20 см

b)

.

35.

Тыңайтқыш мөлшерін анықтау әдісін ұсынған ғалым?

a)

Д.В. Федоровекий

b)

.

36.

Қара топыраққа қанша тонна тыңайтқыш беріледі?

a)

  • ?

b)

.

37.

Жаздық бидай түптену мен масақтану кезеңдерінде азоттың неше пайызы пайдаланады?

a)

70%

b)

  • .

38.

Көң қолдану кезінде ең алдымен қандай тыңайтқыш енгізу керек?

a)

Азот (N)

b)

- .

39.

Тұқымды себу кезінде суперфосфатты тыңайтқыш ретінде қолданғанда фосфордың пайдалану коэффициенті неше есеге артады?

a)

2-3 есе

b)

-

40.

Қай дақылға фосфор жетіспеген жағдайда жапырағы күңгірт жасылға айналады?

a)

Картоп

b)

.

41.

Өсімдіктің қоректенуін жақсартып, жердің құнарлылығы нәтижесінде ауылшаруашылық дақылдарының өнімділігін жоғарылату үшін жерге берілетін зат?

a)

Тыңайтқыштар

b)

.

42.

Таза сүрі жерлерде қара шірікті минералдануы неше есе жоғары

a)

-3-5 есе

b)

.

43.

Көңді қолдану кезінде ең алдымен қандай тыңайтқыш қолдану керек?

a)

Азот тыңайтқышы.

b)

.

44.

Қант қызылшасы соңғы үстеп қоректендіру қанша тереңдікке жүргізіледі?

a)

18-20 см. саңғы 1

b)

.

45.

Шымды – күлгін топырақтардың жырту қабатында жыл сайын орта есепен неше пайыз қара шірік минералданады

a)

1%

b)

.

46.

Қорда жасауға негіз болатын материалдар?

a)

Көң, сабан, қи садырасы, құс саңғырағы, сабан, жапырақ, өсімдіктер сабағы, ағаш ұнтағы, шіріген, қызған жем шөпер, қағаз, шүберек, жаңға ( үш жауабы келеді)

b)

.

47.

Қара топыраққа неше тонна органикалық тыңайтқыш беру керек?

a)

6-8т

b)

.

48.

Тұқым себу кезінде минералды тыңайтқыш қолданудың басты міндеті?

a)

Өсімдікті алғашқы өсу кезеңінде қоректенуін қамтамасыз ету

b)

.

49.

20 ғасырдың 30 жылдарының соңында соңында Мәскеу обылыс жағдайына М.С. Савицкий күздік жұмсақ бидайдың неше ц/га астық өнімін алу бағдарламасын дайындады

a)

100 ц/га

b)

.

50.

Жасыл тыңайтқыш дегеніміз не?

a)

Топырақтың құнарлылығын артыру үшін жыртар алдында топыраққа көң күйінде араластыратын өсімдіктер

b)

.

51.

Дақылдардың ылғал қажет кезінде суаруды оны талапқа сай жүргізу тыңайтқыш тиімділігін неше есеге арттырады

a)

1,5-2 есеге арттырады

b)

.

52.

Жаздық бидай түптену мен масақтану кезеңдерінде азоттың неше пайызын пайдаланады?

a)

70%.

b)

.

53.

Қант қызылшасын алған үстеп қоректендіру кезіндегі тереңдік

a)

10-12см

b)

.

54.

Таза сүрі жерлерде қара шіріктің минералдануы неше есе жоғары

a)

3-5 есе жоғары

b)

.

55.

Ғалымдардың мәлеметтері бойынша шымды күлгін топырақта 30-50 жылдары неше пайызға азайған

a)

25-50%

b)

.

56.

Минералды тыңайтқыштарды қатараралығына бергенде оның дозасы гектарынан неше кг-нан аспау керек

a)

20 кг аспау керек

b)

.

57.

Ауаның температурасы неше градуста болған жағдайда жапырақ алақанындағы ертінді тез буланадыда үстеп қоректендіру тиімділігі төмендейді?

a)

20 градус

b)

.

58.

Жасыл тыңайтқыш дегеніміз не?

a)

Топырақтың құнарлылығын артыру үшін жыртар алдында топыраққа көң күйінде араластыратын өсімдіктер

b)

.

59.

Жасыл тыңайтқыш ретінде көбінесе егілетін өсімдіктер?

a)

Асбұршақ, сиыр жоңышқа, май бұршақ. Бөрі бұршақ, ноғаттық

b)

.

60.

Тыңайтқыш қолданудың неше тәсілі бар?

a)

3.

b)

.

61.

Өткен ғасырдың нешінші жылдары ауыл шаруашылық дақылдар өнімінің қалыптасуын зерттеу мәселелермен көптеген ғалымдар айналысты?

a)

50-90жылдары.

b)

.

62.

20-ғасырдың 50-70 жылдарында фотосинтез және өсімдіктердің өнімін арттыру мәселесімен қандай ғалымдар шұғылданды?

a)

А.А. Ничипорович.

b)

.

63.

Тыңайтқыш беру мезгіліне қарай енгізудің үш тәсілі?

a)

Негізгі қоректендіру, үстеп қоректендіру, егінмен бірге қоректендіру

b)

.

64.

Негізгі тыңайту қай уақытта орындалады?

a)

Күзде немесе ерте көктемде, топырақ өңдеу алдында.( сүдігер жыртар алдында)

b)

.

65.

Тұқымды себу кезінде суперфосфатты қатарларына бергенде тыңайтқыш фосфорын пайдалану коэффициенті?

a)

2-3 есе артады

b)

.

66.

Минералды тыңайтқыштарды қатараралығына бергенде оның дозасы қанша?

a)

20 кг аспау керек.

b)

.

67.

Қант қызылшасын алғашқы үстеп қоректендіру қанша тереңдікке жүргізіледі?

a)

10- 12см.

b)

.

68.

Минералды тыңайтқыш дегеніміз не?

a)

Құрамында өсімдікке қажет элементтері бар бейорганикалық заттар.

b)

.

69.

Органикалық тыңайтқыш құрамына нелер кіреді?

a)

Көң, шірінді, компост, құс саңғырығы.

b)

.

70.

Көңдегі азоттың мөлшері?

a)

0,3-0,4%

b)

.

71.

Жүйелі түрде дақылдарды және сүрі жерді кезектестіріп орналастыру қалай аталады?

a)

Ауыспалы егістің тәсілі

b)

.

72.

Алғы дақыл дегеніміз не?

a)

Алды дақыл деп-өткен жылы осы танапта өсірілген дақылды немесе сүре жерді атайды.

b)

.

73.

Бидайдың өніп-өсіп даму дәуірі қанша?

a)

70-120күн.

b)

.

74.

Құрамы жағынан тыңайтқыш неше топқа бөлінеді?

a)

4 топ (органикалық, минералдық, бактериялдық, органикамениралдық)

b)

.

75.

Қазақстанда өсіруге рұқсат етілген күріш сорттары қанша?

a)

20дан асады.

b)

.

76.

Негізгі тыңайтқыш қай кезде жүргізіледі?

a)

Сүдегер жырту алдында

b)

.

77.

Жануарлар қиының қатты және сұйық қалдықтарынан тұратын органикалық тыңайтқыш?

a)

Көң

b)

.

78.

Жоспарланған өнімге арналған тыңайтқыш мөлшерін анықтау әдісін кім ұсынды?

a)

1964ж . Д.В. Федоровекий

b)

.

79.

Топырақтағы қоректік заттардың балансы неше бөліктен тұрады?

a)

2 кіріс және шығыс

b)

.

80.

Үстеп қоректендіру мынадай жағдайларды ақтайды?

a)

Барлық жауаб дұрыс.

b)

.

81.

. Н.И.Можаевтың жетекшілігімен мал азықтық дақылдардың өнімін бағдарламау қай жылдан бастау жүргізілген?

a)

1975 жылдаy бастап.

b)

.

82.

Тыңайтқышты ауыл шаруашылық дақылдары егістеріне қандай шашыратқышпен біркелкі шашып, әртүрлі механизмдермен әртүрлі тереңдікке сіңіріп, топырақ қабатымен араластырылады?

a)

РУМ-3, РМГ-4, АККОРД, РАУХ

b)

.

83.

Дақылдарға ылғал қажет кезінде суару және оны талаптарға сай жүргізу тыңайтқыш тиімділіген неше есе арттырады?

a)

1,5-2 есеге арттырады

b)

.

84.

Ауыл шаруашылық дақылдары егістеріне тыңайтқыш енгізетін механизмдер?

a)

РУМ-3, РМГ-4, АККОРД, РАУХ

b)

.

85.

Қазақстанда 1996 жылғы мәлімет бойынша бір гектар егістіктерге орта есеппен қанша тонна органикалық тыңайтқыш енгізіледі

a)

0,5 т

b)

.

86.

Қазақстанда 1996 жылғы мәлімет бойынша бір гектар егістік жерге орта есеппен қанша кг минералдық тыңайтқыш енгізілді?

a)

15,6 кг

b)

.

87.

Жылына орта есеппен қара топыраққа берілетін органикалық тыңайтқыш мөлшері?

a)

6-8 т

b)

.

88.

Қант қызылшасы соңғы өсу кезеңдерінде қанша тереңдікке жүргізіледі?

a)

18-20см, 10-12см.

b)

.

89.

Өнімді бағдарламауда негізгі кезеңдерді орындау қажет?

a)

3 кезең.

b)

.