Font size
WorksheetsНаука в Средневековом Казахстане
Total questions: 65
Worksheet time: 43mins
VI ғ ортасында Қазақстан жерінде құрылған «түркі» аталатын тайпа одақтарының мемлекеті
Батыс Түрік қағанаты
Түргеш қағанаты
Қарлұқ қағанаты
Түрік қағанаты
Түрік қағанаты Батыс және Шығыс болып екіге бөлінді
VI ғ
VIІ ғ
V ғасырда
VIIІ ғасырда
Батыс түркілердің мемлекеті қамтыған аймақ
Орта Азия, Жоңғария, Сарыарқа және Шығыс Түркістанның біраз бөлігі
Батыс Монғолия, Іле Алатауы, Тарбағатай
Солтүстік Қытай, Маньчжурия, Уссури өлкесі
Алтай мен Ертістен басталып батысындағы Днестрге дейін
Орта ғасырларда Қазақстан жерінде құрылған мемлекеттердің арасынан артығын табыңыз
Батыс Түрік қағанаты
Түргеш қағанаты
Қимақ қағанаты
Ұйғыр қағанаты
Орта ғасырларда Қазақстан жерінде құрылған мемлекеттердің арасынан артығын табыңыз
Қыпшақ мемлекеті
Қарахан мемлекеті
Оғыз мемлекеті
Қырғыз қағанаты
568 ж. келген түркі елшіс�� қаған атынан жазылған хат әкелген
император Юстинианға
император Алексей Комнинге
император IX Константин Мономахқа
император VIII Михаилға
Орта ғасырларда өздеріне тән жазуларын пайдаланған түркі тайпалары мекен еткен аймаққа жатпайды
Қазақстан
Чуд көлі, Онеганың төменгі ағысы
төменгі Еділ бойы, Дон өлкесі
Солтүстік Кавказда Хазар мемлекеті
Ежелгі түркілердің мәдениеті мен өнері, рухани құндылықтары қандай болды?
Памятники, в которых отражены язык и мудрость древних тюрков
Культегин
Тоныкок
Орхон-Енисей
Рукопись Худуд аль-алам
Первые образцы тюркской устной литературы
Данные Рузбихана
Таласская надпись
В «Тайной истории монголов»
Записи Йолығ-тегина и «Тоныкока»
Особенности тюркского алфавита, появившегося в первой половине VII века
Писание сверху вниз
Писание слева направо
Удобство для вырезания на дереве и камне
Использование полихромного стиля
Көне түркі жазуын алғаш рет XVIII ғ 20-жж тапқан
Д. Мессершмидт, И. Страленберг
Л. Гумилев, Ә. Марғұлан
К. Ақышев, А. Н. Бернштам
А. Дженкинсон, А. Аткинсон
Көне түркі жазуы алғаш рет XVIII ғ. 20-жылдарында табылған жер
Талас аңғары
Енисей аңғарынан
Еділ бойынан
Ертіс аңғарынан
Түркі жазуын неліктен "руна" жазуы деп атайды?
Араб тіліне ұқсастығына байланысты
Қытай тіліне ұқсастығына байланысты
Египеттік иероглифтерге ұқсастығынан
Скандинавиялық руналарға ұқсастығынан
Түркі жазуының оқылуына, алғашқы болып тапқан?
Т. Аткинсон
В. Томсен
А. Дженкинсон
Л. Гумилев
Руна жазуларын оқудың кілтін тапқан дат ғалымы
Т. Аткинсон
В.Томсен
А.Дженкинсон
Л.Гумилев
Түркілердің руналық жазулары табылған аймақтарға жатпайды
Кіші Азия, Месопотамия
Монғолия, Жетісу
Шығыс Қазақстан
Солтүстік Кавказ
Түркілердің ру��алық жазулары ең әйгілілері тұрғызылған
Иштеми құрметiне қойылған ескерткiш
Сұлұқ құрметiне қойылған ескерткiш
Шегу құрметiне қойылған ескерткiш
Білге қаған, Күлтегін және Тоныкөк құрметіне қойылған ескерткiш
ХІ-ХІІ ғасырлардан кейін ертедегі түркілердің руна жазуының қолданыстан шығу себебі
Ислам дінінің ықпалымен араб әліпбиінің енуі
Византияның ықпалымен латын әліпбиінің енуі
Ираннның ықпалымен зороастризмнің енуі
Грекияның ықпалымен грек әліпбиінің енуі
Қимақ билеушісі қабылдаған түркілердің ең жоғары атағы
«қаған»
«жабғу»
«инал»
«василевс»
«Хақан - түркілердің патшасы. Хақан - көсемнің көсемі, парсылардың шахиншах, яғни хандардың ханы деген сөз», - деп жазған ғалым
Бируни
ибн Сина
Пири Реис
Әл-Хорезми
Қимақ мемлекетінің орталығы
Ертіс бойында
Жайық бойында
Сырдарияның төменгі ағысында
Іле бойында
Ортағасырларда Қазақстанның далалы аймақтарында Сырдария мен Балқаштан солтүстікке қарай күшейген тайпалық одақ
Қимақтар
Қарақытайлар
Қыпшақтар
Түргештер
Жанақ ибн Хакан әл-Қимақи
Ортағасырларда Қазақстанның далалы аймақтарында Сырдария мен Балқаштан солтүстікке қарай күшейген тайпалық одақ
Қимақтар
Қарақытайлар
Қыпшақтар
Түргештер
Арабский географ, использовавший книгу Жанақ ибн Хакан әл-Қимақи в XII веке для описания страны қимақ
әл-Идриси
әл-Омари
Гардизи
әл-Марвази
IX-X веках показывает, что қимақи использовали древнетюркское письмо
қару жарақтардағы жазу
қола айналардағы бедерлер
күміс тостағандағы жазу
алтын білезіктердегі жазу
Арабоязычный греческий ученый, историк, который написал: «Позже мы достигли племени, которое будет называться қимақ. На равнине есть шахта, где золото добывается в кусках. Также в русле реки можно найти алмаз. Там растет камыш, из которого делают ручки для письма»
әл-Идриси
әл-Омари
Йақұт әл-Хамауи
Жувейни
Уникальный словарь, написанный в средние века, литературный памятник қыпшақов
«Кодекс куманикус»
«Оғызнама»
«Алтын шежіре»
«Тазкира-и-Боғрахан»
Как называется обширная степь от нижнего течения Сырдарьи до побережья Дуная, упомянутая в арабских и персидских записях?
Қосөзен (Месопотамия)
Жетісі
Алтай-Тарбағатай
Дешті Қыпшақ (Қыпшақ даласы)
Сколько разделов в словаре «Кодекс Куманикус»?
3
5
2
9
Словарь, являющийся ценным научным артефактом эпохи қыпшақов
«Оғызнама»
«Тарих»
«Кодекс Куманикус» сөздігі неше бөлімнен тұрады
3
5
2
9
Қыпшақ дәуірінің құнды ғылыми жәдігері болып табылатын сөздік
«Оғызнама»
«Тарих»
«Кодекс куманикус»
«Алтын шежіре»
2020 ж. Қазақстанда ЮНЕСКО-ның шешімімен 1150 жылдығы атап өтілген ғұлама
әл-Бируни
әл-Марвази
әл-Фараби
М.Қашғари
Түркілер жаппай ислам дініне өтті
Найман мемлекеті тұсында
Қарлұқ қағанаты тұсында
Қыпшақ хандығы тұсында
Қарахан мемлекеті тұсында
960 ж. Ислам дінін мемлекеттік дін деп жариялады
Осман
Оғұлшақ
Мұса
Ибраһим
Ежелгі түркі мемлекеттерінің халқын әлемдік өркениеттің рухани құндылықтарымен таныстыруда зор рөл атқарды
Зороастризм
Манихей діні
Ислам
Буддизм
ХІІІ ғасырда қыпшақ мемлекетінің құлау себебі
Хорезмшах мемлекетінің шапқыншылығы
Цинь империясының шапқыншылығы
Византияның шапқыншылығы
Шыңғысхан шапқыншылығы
«Кодекс Куманикус» сөздігінің бірінші бөлімінде берңлетін ақпарат
латын, парсы, қыпшақ тіліндегі сөздердің лексикалық мағыналары
діни уағыздар
грек философиясы
ай мен жұлдыздар атаулары
Түркілердің ислам дінін VIII ғ алғашқы жартысында қабылдай бастағаны туралы жазған белгілі ғалым
Л.Н.Гумилев
П.Г.Галузо
В.В.Бартольд
Н.И.Березин
Ғылымда Шығыс Дешті Қыпшақ деп ата
Түркілердің ислам дінін VIII ғ алғашқы жартысында қабылдай бастағаны туралы жазған белгілі ғалым
Л.Н.Гумилев
П.Г.Галузо
В.В.Бартольд
Н.И.Березин
Ғылымда Шығыс Дешті Қыпшақ деп атау қабылданған
Орта Азияны
Кіші Азияны
Таяу Шығысты
Қазақстан аумағын
Өзінің білімділігі арқасында «екінші ұстаз» атанған ұлы ғұлама
Қазы-Заде Руми
Гиясуддин Жәмшид
Ұлықбек
әл- Фараби
әл-Фараби жазған трактаттар саны
110-ға жуық
150-ден астам
130-ға жуық
160-қа жуық
Х ғ басында Тараз қаласында исламды қабылдаған қарахан билеушісі
Мұса хан
Есен-бұға
Ибн Сейяр
Сатұқ Боғрахан
Әбу Насыр әл-Фараби шығармалары қатарына жатпайтын туындыны анықтаңыз
«Қайырымды қала тұрғындарының көзқарасы»
«Ғылымдар тізбегі»
«Музыканың ұлы кітабы»
«Бақытқа жол сілтеу»
«Түрік, түрікмен, оғыз, жікіл, яғма, қырғыз тайпалары сөздерінің мағынасын анықтап шығып, қажетіме жараттым. Олардың әрбірінің тілі менің көкейіме ұялап, берік сақталып қалды», - деп өзінің шығармасы туралы жазды
Әли ақын
Жүсіп Хамадани
Арыстан-баб
Махмұт Қашғари
«Ғылымы жоқ елдің болашағы бұлыңғыр», - деп, ғылым дамуының қоғам өміріндегі маңызына ерекше мән берді
Әл Макдиси
Әл-Омари
Әл-Фараби
Ибн Хаукәл
«Ғылым үйренуге кіріспекші кісі … тәрбиелі, адамгершілігі мол, адал, қулық-сұмдықтан
Ғылым дамуының қоғам өміріндегі маңызына ерекше мән берді
Әл Макдиси
Әл-Омари
Әл-Фараби
Ибн Хаукәл
«Ғылым үйренуге кіріспекші кісі … тәрбиелі, адамгершілігі мол, адал, қулық-сұмдықтан және басқа жағымсыз мінезден аулақ болуы қажет», - деп түйіндейді
әл-Бируни
Ж.Баласағұн
әл-Фараби
М.Қашғари
«Орта ғ. басында-ақ әл-Фараби Платон, Аристотель және басқа да антикалық ғалымдарды зерделеген ғұлама… Әл-Бируни, Авиценна және басқасы оны өзіне ұстаз тұтқан», деп айтқан Қазақстанның белгілі ғалымы, академик
Ақжан Машани
Жүсіп Баласағұн
Әли ақын
Жүсіп Хамадани
Әл-Фарабидің құрметіне ескерткіш орнатылған қала
Қызылорда
Алматы
Орынбор
Омбы
«Ауырлықта ерік-жігер танытып, шыдамды бол», - деп сабырлы болуға шақырады
Махмұт Қашғари
Жүсіп Хамадани
Сүлеймен Бақырғани
Ж.Баласағұни
ХІ ғ түркі тілінде жазылған «Құтты білік» («Құт негізі - білік») атты іргелі тарихи-әдеби шығарманың авторы
әл-Марвази
әл-Фараби
Ж. Баласағұни
әл-Бируни
Түркі тілінде жазылған алғашқы туынды
Қадырғали Жалайридің "Жәмиғат-тауарихы".
Мұхаммед Хайдардың "Тарихи Рашиди".
Қашғаридың "Диуани лұғат ат-түрікі".
Йассауидің "Диуани хикметі".
«Игіліктің барлығы - ғылымда, ал ұлылық - танымда» деген тұжырымға келген ғұлама
А.Иүгнеки
Қ.А.Йассауи
М.Х.Дулати
Ж.Баласағұн
«Игіліктің барлығы - ғылымда, ал ұлылық - танымда» деген тұжырымға келген ғұлама
А.Иүгнеки
Қ.А.Йассауи
М.Х.Дулати
Ж.Баласағұни
Орта ғ. әйгілі және танымал ғалымдарының бірі Махмұт Қашғари дүниеге келген ел
Қарахан мемлекеті
Мауараннахр
Моғолстан
Ноғай Ордасы
Махмұт Қашғари оқуын жалғастырған қалалар
Қызылқұм, Үргеніш, Жаңакент
Бұхара, Самарқан, Мерв
Испиджаб, Шаш, Сауран
Шымкент, Отырар, Түркістан
Ұзақ жылдар бойы жүргізген ғылыми ізденістері нәтижесінде Махмұт Қашғаридің жазып шыққан еңбегі
«Бұрынғы ұрпақтар ескерткіші»
«Түрік тілдерінің сөздігі» («Диуани лұғат ат-түрік»)
«Құт негізі - білік» («Құтадғу білік»)
«Жылнамалар жинағы» («Жәми ат-тауарих»)
Орталық Азия түркі халықтарының тілі, тарихы, этнография, география, астрономия, медицина, әскери ісі, мәдениеті, діні, салт-дәстүрлері мен әдет-ғұрыптары туралы ақпарат беретін құнды тарихи дерек
«Ақиқат сыйы»
«Даналық кітабы»
«Жүсіп-Зылиқа»
«Диуани лұғат ат-түрік»
Әл-Фараби дүниеге келген қала
Түркістан
Отырар
Тараз
Ақбешім
