NEW
Font size
WorksheetsСалалас құрмалас сөйлем
Total questions: 20
Worksheet time: 10mins
Себеп-салдар салалас құрмалас сөйлем дегеніміз не?
Оқиғалар бір мезгілде болатын сөйлем
Бір оқиғаның себебі екінші бөлікте айтылатын сөйлем
Қарсылық мәнді сөйлем
Түсіндірмелі салалас сөйлем
Себеп-салдар салалас құрмалас сөйлемнің жалғаулық шылауларын белгілеңіз:
және, мен, әрі
өйткені, себебі, сондықтан
бірақ, алайда
не, немесе
«Сабаққа кешікті, өйткені автобус келмеді» – бұл сөйлемнің бірінші бөлігіндегі мәнді анықтаңыз:
себеп
салдар
мезгіл
шарт
Келесі сөйлемдерді оқып, себеп-салдар салалас сөйлемді табыңыз:
Ол кеш келді, себебі жұмысы көп болды.
Күн ашық, балалар далада ойнап жүр.
Мен кітап оқыдым және музыка тыңдадым.
Жаңбыр жауып тұр, бірақ біз серуенге шықтық.
Берілген сөйлемнен себеп-салдар салаластың шылауын табыңыз:
«Ауа райы бұзылды, сондықтан саяхат кейінге қалды.»
ауа райы
кейінге қалды
сондықтан
саяхат
Қай сөйлем талғаулы салалас құрмалас сөйлем болып табылады?
Ол келді де, кетіп қалды.
Жаңбыр жауды, бірақ біз саяхатқа шықтық.
Сен барасың, не мен барамын.
Ол келіп, менімен сөйлесті.
Талғаулы салалас құрмалас сөйлемде қандай шылаулар қолданылады?
өйткені, себебі
және, да, де
бірақ, алайда
не, немесе, я болмаса
Мына сөйлемдердің қайсысы талғаулы салалас емес?
Сен ән айт, не би биле.
Ол ертең келеді, немесе келмейді.
Мен сені күтемін, я күтіп шаршаймын.
Ол келді де, жұмысқа кірісті.
“Не ән айт, не өлең оқы” – бұл сөйлем нені білдіреді?
Қарсылық
Себеп-салдар
Талғаулы
Ыңғайластық
Талғаулы салалас құрмалас сөйлемде мағына қандай болады?
Себеп-салдарлы
Тізбектелген әрекеттер
Біреуін таңдау, талғау
Қарама-қайшы әрекеттер
Қайсысы талғаулы салалас құрмалас сөйлемнің жалғаушы шылауы емес?
не
немесе
бірақ
я
“Сен не бар, не жоқ” сөйлемі қандай салаласқа жатады?
Ыңғайлас
Қарсылықты
Талғаулы
Себеп-салдарлы
Мына сөйлемді аяқта: “Ол кітап оқиды, …”
немесе кино көреді
өйткені қызықты
бірақ шаршайды
да ұйықтайды
Талғаулы салалас құрмалас сөйлемнің екінші жай сөйлемі қандай мақсатта тұрады?
Алдыңғы ойды дамытады
Алдыңғы ойға қарсы мағынада тұрады
Таңдау мүмкіндігін көрсетеді
Себеп-салдарын білдіреді
“Я барамын, я бармаймын” – бұл сөйлемде не байқалады?
Екі әрекеттің қатар жүріп жатқаны
Себеп-салдар байланысы
Біреуін таңдау
Қарама-қарсылық
Құрмалас сөйлемнің неше түрі бар?
6
4
3
5
Құрмалас сөйлем қалай жасалады?
Екі немесе бірнеше жай сөйлемнен құралып, күрделі ойды білдіретін, мағыналық жағынан өзара байланысты біртұтас сөйлем.
Біреу я бірдеңе жайында білу мақсатымен сұралатын сөйлем
Жайылма сөйлем жасаудың бірнеше жолдары бар
Бөгде сөздің еш өзгеріссіз, түпнұсқасы сақтала отырып қолданылған түрі
Салалас құрмалас сөйлемді табыңыз.
Шоқан біздің қасымызда жасы кіші болса да, үлкен кісідей болатын.
Ол қолынан келсе, қазақ халқына жақсылық жасауға ұмтылатын.
Осыған дейін ол ауыл мектебінде оқыса, қазір қалада дәріс алуда.
Оның білімге деген құштарлығы арта түсті, өз білімін кеңейтудің басқа да жолдарын іздестіре бастады.
Талғаулы салалас болатын сөйлемді көрсетіңіз.
Ол туралы өзгелер не дейді, өзіміз қалай ойлаймыз.
Бірде көк ала қамысты көлдер қалып жатыр, бірде сары ала жон белестер қалып жатыр.
Малды не жерден сұрау керек, не аққан терден сұрау керек.
Қазақ мақалы бар: асыл тастан, өнер жастан.
Баяндауышы тиянақты болып келетін құрмаластың түрі:
Аралас
Сабақтас
Салалас
Құрмалас
