Font size
WorksheetsBhs. Jawa - ASAJ 2025
Total questions: 40
Worksheet time: 3hrs 20mins
Nalika semana, ana kancil cilik kang pinter lan pinter ngakal. Kancil seneng dolan ana ing alas, nggolèk panganan, lan dolanan karo kéwan-kéwan liyane.
Siji dina, kancil krasa luwe banget. Dheweke mlaku-mlaku nganti tekan sawahé Pak Tani. Ing kana, ana wit-witan woh-wohan kang mateng lan seger. Kancil kepengin banget mangan woh iku, nanging ana pager awèt kang ngubengi kebon.
Kancil mikir: "Kepiye carane aku bisa mlebu tanpa ketangkep Pak Tani?" Sawisé mikir suwe, kancil nduwèni akal. Dheweke pura-pura tiba lan mlayu-mlayu kaya kéwan sing cilaka.
Pak Tani sing weruh banjur ngomong,
"Apa kowe cilaka, Cil? Ojo wedi, aku mbantu kowe."
Nalika Pak Tani mbukak pager lan nyedhak, kancil cepet-cepet mlayu mlebu kebon lan mangan woh-wohan nganti wareg. Pak Tani mung bisa ngurut dada, kuciwa amarga diapusi kancil.
1. Wacanen teks dongeng ing dhuwur kanthi teliti, apa judul sing paling cocog kanggo bacaan mau?
Kancil lan Pak Tani
Pak Tani Tuku Woh
Kancil Sinau Tani
Pak Tani lan Pitik Sakti
Nalika semana, ana kancil cilik kang pinter lan pinter ngakal. Kancil seneng dolan ana ing alas, nggolèk panganan, lan dolanan karo kéwan-kéwan liyane.
Siji dina, kancil krasa luwe banget. Dheweke mlaku-mlaku nganti tekan sawahé Pak Tani. Ing kana, ana wit-witan woh-wohan kang mateng lan seger. Kancil kepengin banget mangan woh iku, nanging ana pager awèt kang ngubengi kebon.
Kancil mikir: "Kepiye carane aku bisa mlebu tanpa ketangkep Pak Tani?" Sawisé mikir suwe, kancil nduwèni akal. Dheweke pura-pura tiba lan mlayu-mlayu kaya kéwan sing cilaka.
Pak Tani sing weruh banjur ngomong,
"Apa kowe cilaka, Cil? Ojo wedi, aku mbantu kowe."
Nalika Pak Tani mbukak pager lan nyedhak, kancil cepet-cepet mlayu mlebu kebon lan mangan woh-wohan nganti wareg. Pak Tani mung bisa ngurut dada, kuciwa amarga diapusi kancil.
2. Apa ide pokok saka teks narasi mau?
Kancil lan Pak Tani dolanan ana kebon.
Kancil nggunakake akal kanggo ngapusi Pak Tani lan mangan woh-wohan.
Pak Tani marani kancil kanggo dolanan bareng.
Woh-wohan ing kebon Pak Tani disumbangake marang kéwan-kéwan.
3. Wacanen geguritan ing ngisor iki.
Banyu mili ing kali,
ngalir tanpa kendhat,
urip kudu semangat,
aja gampang nyerah,
ngadhepi tantangan kanthi tabah.
Apa amanat sing bisa dijupuk saka puisi kasebut?
Kudu ngalah marang tantangan.
Urip kudu semangat lan tabah ngadhepi tantangan.
Banyu kudu dijaga supaya resik.
Kali kudu dibendung supaya ora mili.
4. Wacanen aksara Jawa ing ngisor iki, banjur pilih pasangan (ka) sing bener!
ꦱꦒꦺꦴꦤ꧀ꦏꦤ꧀ꦛꦶ ꦧꦸꦮꦁ ꦏꦭꦺꦴ
Tembung endi ing ukara mau sing nggunakake pasangan (ka)?
ꦏꦤ꧀ꦛꦶ
ꦧꦸꦮꦁ
ꦏꦭꦺꦴ
ꦱꦒꦺꦴꦤ꧀
5. Wacanen kalimat acak ing ngisor iki, banjur susun kanthi bener supaya dadi teks deskripsi sing tepat!
Kalimat acak:
1. kuwi
2. wit
3. godhong
4. ijo
5. gedhé
6. dhuwur
7. ndhelik
8. kembang
Pitakon:
Apa urutan kalimat sing bener kanggo nggawe deskripsi sing jelas?
2, 6, 5, 3, 4, 8, 7, 1
1, 5, 3, 4, 6, 2, 7, 8
2, 3, 6, 4, 5, 8, 7, 1
3, 2, 6, 7, 5, 8, 4, 1
6. Wacanen paragraf teks narasi ing ngisor iki, banjur pilih jawaban sing bener adhedhasar informasi sing ana ing teks!
Paragraf:
"Esuk-esuk, aku lunga menyang sekolah karo kanca-kanca. Ing sekolah, aku mlebu kelas lan guru ngajari pelajaran Matematika. Saliyane sinau, aku uga nindakake tugas kelompok. Sawise iku, aku istirahat lan mangan bekal sing nggawa saka omah. Aku seneng banget amarga kegiatan sekolah dina iku nyenengake."
Pitakon:
Apa kegiatan utama sing ditindakake ing sekolah miturut paragraf iki?
Mangan bekal saka omah
Nindakake tugas kelompok
Sinau Matematika
Dolanan karo kanca-kanca
7. Wacanen paragraf teks narasi (dongeng anak) ing ngisor iki, banjur pilih jawaban sing bener adhedhasar amanat teks kasebut!
"Ana kancil sing pinter banget. Siji dina, kancil krasa luwe banget lan mlaku-mlaku tekan kebon Pak Tani. Kancil banjur ngapusi Pak Tani supaya bisa mlebu kebon lan mangan woh-wohan. Pak Tani sing ora ngerti apa-apa malah percaya karo kancil. Nanging, kancil ora ngerti yen Pak Tani iku duwe pitik sing siap nyekel. Ing pungkasan, kancil kudu tanggung jawab amarga tumindak apus-apusan."
Pitakon:
Apa amanat sing bisa dijupuk saka teks kasebut?
Aja gampang percaya marang wong liya tanpa waspada.
Kancil iku kéwan sing pinter banget.
Pak Tani kudu luwih ngerti cara ngurus kebon.
Woh-wohan ing kebon kudu dijaga supaya ora dipangan kancil.
8. Wacanen geguritan (puisi) ing ngisor iki, banjur pilih jawaban sing bener adhedhasar tema geguritan mau!
Kembang abang ngembang sumringah,
Sinar srengenge nyinari ing wayah esuk.
Awan sing cerah, udan ora mbayang,
Asri lan ayem, kabeh dadi seneng.
Apa tema geguritan iki?
Keindahan alam ing wayah sore
Kehidupan ing desa sing sepi
Keindahan alam ing wayah esuk
Perasaan seneng amarga dolanan bareng kanca
9. Wacanen paragraf teks narasi ing ngisor iki, banjur pilih jawaban sing bener kanggo makna kata/istilah sing ana ing teks kasebut!
Paragraf:
"Siji dina, Kancil ketemu karo Asu ing pinggir alas. Kancil nyritakake yen dheweke lagi nggolek panganan kanggo awaké dhewe. Asu sing ngerti kondisi Kancil banjur ngajak ngumbah-umbah ing kali supaya padha nyegerake badan."
Pitakon:
Apa makna saka tembung "ngumbah-umbah" ing teks kasebut?
Adus nganggo sabun
Mangan nganggo tangan
Miringake awak supaya ora kesetrum
Nggolek panganan ing kali
10. Wacanen teks narasi (dongeng anak) ing ngisor iki, banjur pilih pertanyaan sing paling cocog karo isi teks mau!
Teks Narasi:
"Ana sawijining dina, Kancil keluwen lan ngetokake akal supaya bisa entuk panganan. Kancil mlebu kebon Pak Tani sing kebak woh-wohan. Pak Tani sing ora ngerti apa-apa malah percaya karo Kancil lan ngidini dheweke mangan woh-wohan. Nanging, ora suwe, Pak Tani ngerti yen Kancil ngapusi lan langsung ngusir Kancil saka kebon."
Pitakonan:
Apa sebabé Kancil mlebu kebon Pak Tani?
Sapa sing ngidini Kancil mlebu kebon Pak Tani?
Kapan Kancil ngapusi Pak Tani?
Apa sing ditindakake Pak Tani nalika ngerti yen Kancil ngapusi?
Pitakon:
Pertanyaan sing paling cocog karo isi teks mau yaiku:
1, 2, lan 4
2, 3, lan 4
1, 3, lan 4
2, 4, lan 3
11. Wacanen teks informasi ing ngisor iki, banjur pilih ide pokok sing paling cocog karo teks mau!
"Kebon binatang iku minangka papan kanggo nglindhungi lan njaga kéwan-kéwan saka ancaman sing bisa ngancam uripe. Ing kebon binatang, pengunjung bisa sinau babagan macem-macem jenis kéwan saka manéka warna negara, kayata macan, gajah, lan simpanse. Kebon binatang uga nyedhiyakake program edukasi kanggo ngenalake pengunjung marang konservasi lan pentingé njaga keseimbangan alam."
Apa ide pokok saka teks informasi kasebut?
Kebon binatang minangka papan wisata sing populer
Kebon binatang kanggo nglindhungi kéwan lan edukasi masyarakat
Kebon binatang iku omahé macan lan gajah
Pengunjung kebon binatang kudu sinau konservasi
12. Wacanen teks deskripsi ing ngisor iki, banjur pilih arti kosakata sing dicetak tebal!
"Kembang mawar iku warna abang lan ndelok banget. Godhongé ijo lan luwih gemerincing ing srengenge. Mawar iki ngrembaka ing taman sing asri, lan aromané seger banget. Kembang iki dadi simbol katresnan lan asring dadi hadiah sing paling disenengi."
Apa arti saka kosakata berwarna abang, ndelok, gemerincing, ngrembaka, lan aromané sing dicetak tebal ing teks kasebut?
warna abang = kembang abang, ndelok = kuat, gemerincing = berbunyi, ngrembaka = tumbuh subur, aromané = wanginé
warna abang = merah, ndelok = cantik, gemerincing = berkilau, ngrembaka = berkembang, aromané = harum
warna abang = warna biru, ndelok = jauh, gemerincing = seger, ngrembaka = botani, aromané = wangi
warna abang = warna kunir, ndelok = terang, gemerincing = bersinar, ngrembaka = mati, aromané = bau
13. Perhatikan ukara aksara Jawa ing ngisor iki!
ꦩꦶꦱꦶ ꦲꦶꦏ ꦱꦶꦢꦶ
Sandhangan swara “i” ing ukara mau ditulis nganggo aksara apa?
ꦺ (taling)
ꦶ (wulu)
ꦻ (taling tarung)
ꦴ (pepet)
14. Wacanen paragraf ing ngisor iki, banjur pilih tembung saroja sing cocog adhedhasar salah siji tembung ing paragraf kasebut!
"Nalika dina Minggu, para siswa padha kerja bakti resik-resik taman sekolah. Ana sing nyapu, ngresiki kolam, lan ana uga sing nandur kembang. Kegiatan iki nggawe suasana sekolah dadi resik lan asri."
Tembung "resik" ing paragraf iku bisa digandhengake nganggo tembung saroja apa?
Resik-resik
Resik-cetha
Resik-rapi
Resik-klambi
Soal kanggo nomer 15-17
Ing sawijining desa ana bocah lanang jenenge Jaka. Dheweke sregep lan sopan marang wong tuwane. Saben dina, Jaka mbantu wong tuwane nyambut gawe ing ladang. Nanging, ing desa kasebut ana sawijining pria sombong jenenge Sura. Sura iri karo ketekunan lan kabecikan Jaka. Saben ketemu Jaka, Sura tansah moyoki lan nyoba ngalahake Jaka ing saben kesempatan. Nanging, amarga kebecikan lan kesabarané, Jaka malah oleh penghargaan saka raja lan uripe dadi luwih makmur.
15. Sapa tokoh utama ing crita kasebut?
Jaka
Sura
Raja
Wong tuwane Jaka
Ing sawijining desa ana bocah lanang jenenge Jaka. Dheweke sregep lan sopan marang wong tuwane. Saben dina, Jaka mbantu wong tuwane nyambut gawe ing ladang. Nanging, ing desa kasebut ana sawijining pria sombong jenenge Sura. Sura iri karo ketekunan lan kabecikan Jaka. Saben ketemu Jaka, Sura tansah moyoki lan nyoba ngalahake Jaka ing saben kesempatan. Nanging, amarga kebecikan lan kesabarané, Jaka malah oleh penghargaan saka raja lan uripe dadi luwih makmur.
16. Sipat apa sing diduweni dening Jaka?
Sombong lan iri
Sabar lan sregep
Pemalas lan gampang nesu
Licik lan culika
Ing sawijining desa ana bocah lanang jenenge Jaka. Dheweke sregep lan sopan marang wong tuwane. Saben dina, Jaka mbantu wong tuwane nyambut gawe ing ladang. Nanging, ing desa kasebut ana sawijining pria sombong jenenge Sura. Sura iri karo ketekunan lan kabecikan Jaka. Saben ketemu Jaka, Sura tansah moyoki lan nyoba ngalahake Jaka ing saben kesempatan. Nanging, amarga kebecikan lan kesabarané, Jaka malah oleh penghargaan saka raja lan uripe dadi luwih makmur.
17. Ing ngendi latar papan crita kasebut?
Ing alas
Ing istana raja
Ing sawijining desa
Ing pasar
18. Perhatikan ukara ing ngisor iki!
Adi maca buku saben dina.
Aksara Jawa legena sing bener kanggo tembung maca yaiku ...
ꦩꦕ
ꦩꦴꦕ
ꦩꦕꦴ
ꦩꦴꦕꦴ
19. Wacanen teks prosedur ing ngisor iki lan pilih jawaban sing bener kanggo nglengkapi urutan!
1. Cara Nggoreng Endhog
2. Siapna wajan lan lebokna lenga.
3. .................…
4. Pecahna endhog lan lebokna ing wajan.
Goreng nganti mateng, banjur angkat lan siap disajikake.
Apa langkah sing bener kanggo nomer 2?
Nyedhiyakake piring kanggo nyajikake
Nyalakake kompor lan angetna lenga
Nguleg lombok kanggo sambel
Nambah uyah ing wajan
20. Susunen ukara basa krama ing ngandhap iki supaya dadi ukara sing bener!
"tindak" - "kula" - "pasar" - "badhe" - "dhateng"
Kula pasar dhateng badhe tindak
Kula badhe tindak dhateng pasar
Kula badhe dhateng pasar tindak
Dhateng pasar kula tindak badhe
21. Wacanen ukara ing ngandhap iki kang nganggo basa ngoko! Gantinen ukara kasebut nganggo basa krama alus kanthi bener! Pilih jawaban sing paling trep!
Adikku maca buku ana ing kamar.
Ukara kasebut yen diganti nganggo basa krama alus yaiku …
Adik kula mirsani buku wonten ing kamar
Adik kula maos buku wonten ing kamar
Rayi kula nyinaoni buku wonten ing kamar
Kula maos buku ing kamar adik
22. Wacanen lan wenehana tembung sing bener!
ꦩꦤ꧀ꦝ ................… ꦤꦺꦴꦏ꧀
Tembung sing cocog kanggo nglengkapi kalimat kasebut yaiku …
ꦣꦶ
ꦠꦶ
ꦤꦶ
ꦥꦶ
Soal kanggo nomer 23-26
Wacanen seklumit crita ing ngandhap iki!
Nalika Pandhawa ngalami kasusahan ing alas Wanamarta, ana sekawan tokoh kang ngetutake lan mbantu uripe. Wong-wong iku lucu, cerdas, lan asring menehi pitutur kanthi cara guyon. Salah siji saka tokoh kasebut arupa Semar, kang banget wijaksana lan tansah sabar. Semar iku sejatiné danyang, nanging nyamar dadi abdi cilik kang setya lan tulus.
23. Kepiye wataké Semar miturut teks kasebut?
Pemarah lan grusa-grusu
Pinter, sabar, lan tansah tulus
Tuwin wedi lan pemalu
Tansah seneng ngadhepi perang
Nalika Pandhawa ngalami kasusahan ing alas Wanamarta, ana sekawan tokoh kang ngetutake lan mbantu uripe. Wong-wong iku lucu, cerdas, lan asring menehi pitutur kanthi cara guyon. Salah siji saka tokoh kasebut arupa Semar, kang banget wijaksana lan tansah sabar. Semar iku sejatiné danyang, nanging nyamar dadi abdi cilik kang setya lan tulus.
24. Sapa jeneng tokoh Punakawan sing sejatiné danyang nanging nyamar dadi abdi?
Petruk
Gareng
Semar
Bagong
Nalika Pandhawa ngalami kasusahan ing alas Wanamarta, ana sekawan tokoh kang ngetutake lan mbantu uripe. Wong-wong iku lucu, cerdas, lan asring menehi pitutur kanthi cara guyon. Salah siji saka tokoh kasebut arupa Semar, kang banget wijaksana lan tansah sabar. Semar iku sejatiné danyang, nanging nyamar dadi abdi cilik kang setya lan tulus.
25. Latar kedadeyan ing teks kasebut dumadi ing ngendi?
Alas Wanamarta
Ngastina
Mandura
Kahyangan
Nalika Pandhawa ngalami kasusahan ing alas Wanamarta, ana sekawan tokoh kang ngetutake lan mbantu uripe. Wong-wong iku lucu, cerdas, lan asring menehi pitutur kanthi cara guyon. Salah siji saka tokoh kasebut arupa Semar, kang banget wijaksana lan tansah sabar. Semar iku sejatiné danyang, nanging nyamar dadi abdi cilik kang setya lan tulus.
26. Tembung “pitutur” tegesé padha karo …
Tembang
Wejangan
Lelucon
Bebrayan
Soal kanggo nomer 27-30
Saben taun, masyarakat ing Desa Kemiren, Banyuwangi, nganakake acara adat sing diarani “Tumpeng Sewu”. Acara iki dianakake saben wulan Sasi Suro. Warga bebarengan nggawa tumpeng saka omahé lan nglumpuk ing alun-alun desa. Tumpeng-tumpeng kasebut ditata kanthi rapih lan bareng didongakake minangka wujud rasa syukur marang Gusti Allah. Sawisé donga, tumpeng banjur dipangan bebarengan. Acara iki uga dimeriahake tari-tarian tradisional lan musik angklung.
27. Kapan acara “Tumpeng Sewu” dianakake?
Wulan Rejeb
Wulan Sura
Dina Kemis Pahing
Wulan Ruwah
Saben taun, masyarakat ing Desa Kemiren, Banyuwangi, nganakake acara adat sing diarani “Tumpeng Sewu”. Acara iki dianakake saben wulan Sasi Suro. Warga bebarengan nggawa tumpeng saka omahé lan nglumpuk ing alun-alun desa. Tumpeng-tumpeng kasebut ditata kanthi rapih lan bareng didongakake minangka wujud rasa syukur marang Gusti Allah. Sawisé donga, tumpeng banjur dipangan bebarengan. Acara iki uga dimeriahake tari-tarian tradisional lan musik angklung.
28. Apa jenenge acara adat sing dianakake ing teks kasebut?
Sekaten
Bersih Desa
Tumpeng Sewu
Larung Sesaji
Saben taun, masyarakat ing Desa Kemiren, Banyuwangi, nganakake acara adat sing diarani “Tumpeng Sewu”. Acara iki dianakake saben wulan Sasi Suro. Warga bebarengan nggawa tumpeng saka omahé lan nglumpuk ing alun-alun desa. Tumpeng-tumpeng kasebut ditata kanthi rapih lan bareng didongakake minangka wujud rasa syukur marang Gusti Allah. Sawisé donga, tumpeng banjur dipangan bebarengan. Acara iki uga dimeriahake tari-tarian tradisional lan musik angklung.
29. Ing ngendi acara budaya kasebut dianakake?
Desa Kemiren, Banyuwangi
Alun-alun Surakarta
Gunung Lawu
Kraton Ngayogyakarta
Saben taun, masyarakat ing Desa Kemiren, Banyuwangi, nganakake acara adat sing diarani “Tumpeng Sewu”. Acara iki dianakake saben wulan Sasi Suro. Warga bebarengan nggawa tumpeng saka omahé lan nglumpuk ing alun-alun desa. Tumpeng-tumpeng kasebut ditata kanthi rapih lan bareng didongakake minangka wujud rasa syukur marang Gusti Allah. Sawisé donga, tumpeng banjur dipangan bebarengan. Acara iki uga dimeriahake tari-tarian tradisional lan musik angklung.
30. Apa tema utama saka teks bacaan ing ndhuwur?
Macem-macem masakan saka Banyuwangi
Tradhisi Tumpeng Sewu minangka wujud syukur warga
Musik tradisional Banyuwangi
Liburan sekolah ing desa
31. Warga Desa Sumberwaru nganakake acara adat ruwatan ing alun-alun desa. Wong-wong padha nggawa sesaji lan ngaturake donga kanggo keselamatan desa. Acara iki wis dadi tradhisi sing wis ana wiwit jaman biyen. Sawisé acara rampung, kabeh wong padha mangan bebarengan ing tengah alun-alun.
Tembung entar utawa basa rinengga sing ana ing kalimat "Acara iki wis dadi tradhisi sing wis ana wiwit jaman biyen" yaiku...
(a)
32. Wacanen teks ing ngisor iki!
Semar iku dudu abdi sembarangan. Sanadyan awake cilik lan irungé pesek, nanging Semar bisa dadi panguwasa ing ati. Dhèwèké asring menehi pitutur kanggo para Pandhawa supaya bisa sabar lan ngati-ati nalika nemoni cobaan.
Apa teges konotatif saka ukara “Semar dadi panguwasa ing ati”?
(a)
33. Perhatikno ukara aksara Jawa ing ngisor iki!
ꦲꦤꦺꦴ ꦧꦺꦴꦱ ꦏꦸꦤ꧀ꦛꦸꦤ꧀ ꦩꦸꦠ꧀ꦠꦺꦴ.
Tembung "ꦧꦺꦴꦱ" ditulis nganggo sandhangan swara "o".
Tegesé tembung kasebut yaiku (a)
34. Wacanen ukara ing ngisor iki!
Dina Senin esuk, para siswa mlebu sekolah kanthi tertib lan (a) .
Isenana tembung saroja kang pas kanggo nglengkapi ukara ing dhuwur!
35. Wacanen geguritan ing ngisor iki!
Gunung
Dhuwur menjulang nganti mega
Alas ijo nyawiji
Banyune adhem ngresiki
Nanging saiki akeh sing rusak
Wit-witan ditebangi
Segoro kebanjiran
Gunung nangis, alam susah
Merga ulahé manungs
Apa amanat utawa piwulang saka geguritan “Gunung” ing ndhuwur?
36. Wacanen puisi (geguritan) ing ngisor iki!
Ibuku
Esuk-esuk wis tangi
Masak sega lan sayur asem
Nyepakake klambi sekolahku
Nalika aku lara
Ibuku tansah ngopeni
Tresnane ora ana entek
Apa isi saka geguritan "Ibuku" ing dhuwur?
(a)
37. Wacanen sapada tembang Gambuh ing ngisor iki!
Tembang Gambuh
Énak-éning bebrayan agung
Yèn padha rukun tumata
Lir pasuryan purnama
Nular rasa rinas
Tentukan guru wilangan lan guru lagu saka gatra kaping pisan: "Énak-éning bebrayan agung"!
38. Nalika perang Baratayuda wis nyedhaki akhir, Adipati Karna ngadhepi Arjuna ing tengah medan laga. Sanadyan wis ngerti yen Arjuna iku seduluré dhewe, Karna tetep wani lan setya marang Prabu Duryudana. Dheweke ora wedi pati lan perang kanthi gagah. Karna luwih milih mati kanthi ngajeni janji lan tanggung jawabé.
Apa wataké Adipati Karna adhedhasar teks ing dhuwur?
(a)
39. Wacanen paribasan ing ngisor iki, banjur isenana tembung sing cocog!
Witing tresna jalaran saka (a) .
Isenana tembung sing ilang kanggo nglengkapi paribasan kasebut!
40. Wacanen penggalan teks cerita wayang ing ngisor iki kanthi teliti!
Cerita Wayang: Werkudara lan Dursasana
Nalika perang Bharatayudha, Werkudara kaget nalika weruh Dursasana nindhes Pandhawa kanthi semena-mena. Werkudara banjur maju lan ngadhepi Dursasana kanthi gagah. Sanadyan perang angel, Werkudara ora kendhat lan tetep mbela kaluargane. Pungkasane, Dursasana bisa dikalahake amarga kalakuane dhewe sing adigang-adigung.
Apa amanat saka cerita wayang ing dhuwur?
