NEW
Font size
WorksheetsМикро 1-56
Total questions: 56
Worksheet time: 28mins
Жәй козге корінбейтін, усак тірі организмдерді, олардын курылысы мен биологиялык касиеттерін, табигатта журіп жаткан процестердегі рекетін, адам турмысындагы пайдасы мен зиянын, жануарлар мен адамдарда кездесетін ауруларды коздырудагы алатын релін жан-жакты зерттейтін гылым
Микробиология
Ветеринария
Диагностика
Азықтандыру
Тірі табигаттын ен карапайым объектісі, тіршіліктін жасушасыз турін зерттейтін гылым
Вирусология
Иммунология
Бактериология
Микроскоптык
санырауқұлактарды зерттейтін гылым
Микология ( ежел. грек. нки — саныраукулак ж/е ежел.
грек. 2óyos — гылым, ілім)
Микробиология
Вирусология
Жой козге корінбейтін, усак трі организмдер
一
микроорганизмдер катарына жататындар
Эукариоттар:
жануарлар- карапайымдар, осімдіктер- біржасушалы
балдырлар, микроскоптык саныраукулактар - ягни
протисты(орысша), Protista жане жануарлар (Animailia),
осімдіктер (Plantae), саныраукулактар (Mycota);
прокариоттар (Procaryotae): бактериялар (губактериялар).
мен архейлер (архебактериялар).
Микология ( ежел. грек. нки — саныраукулак ж/е ежел.
грек. 2óyos — гылым, ілім)
Трі организмдер:
Прокариоттар - Архебактериялар мен зубактериялар;
Микроорганизмдер лемі: Прокариттар- Бактериялар
мен бациллалар
Улкейткіш линзалар жасап, олардын комегімен ен алгаш козге корінбейтін тірі организмдерді (animalculae) аныктаган зерттеуші
Карл Линней(1707-1778)
Антони ван Левенгук(1632-1723), 1683ж.
Сергей Николаевич Виноградский (1856-1953).
Бинарлык номенклатураны енгізген галым
Карл
Линней(1707-1778).
Луи
Пастер(1822-1895).
Роберт Кох(1843-1910).
Топырак микробиологиясынын негізін калаушы ғалым
Луй пастер (1822-1895)
Карл Линней(1707-1778)
Сергей Николаевич Виноградский (1856-1953).
Ашу жене шіру процестерінін негізін калаушы ғалым
Луи Пастер(1822-1895)
Карл Линней(1707-1778)
Роберт Кох(11843-1910)
Микроорганизмдердін таза осіндісін алгаш боліп алган галым
Луи Пастер (1922-1895)
Роберт Кох(1843-1910)
Карл Линней(1707-1778)
Микроорганизмдердін
егергіштігі
ТУКыМ
куалаушылыгын, дамуы мен тіршілігін, табигатта зат алмасу процесіндегі релін зерттеп, айкындалган зандылыктарды адам
игілігіне
колдануды максат тутатын
сала
Жалпы микробиология
Диагностика
Жалпы Иммунология
Микробтардын тіршілігі нәтижесінде тузілетін өнімдердін адам ушін ен кажеттілерін көп мелшерде ендірудін гылыми деректерге негізделген тимді технологиясын зерттейтін сала
Жалпы Микробиология
Техникалық(өнеркәсіптік) микробиология
Ауылшаруашылық микробиологиясы
Микроорганизмдердін комегімен органикалык заттарды
ыдырату, топыракты
осімдіктерге кажет заттармен байыту
маселелерін
зерттейтін сала
Жалпы микробиология
Өнеркәсіптік микробиология
Техникалық микробиология
Ауылшаруышылық микробиологисы
Адамдарта кауіпті ауру коздырыштарынын касиеттерін
зерттеп, олар тудыратын ауруларды балау, емдеу жэне алдын
алу дістерін жетілдірумен айналысатын сала
Медициналық микробиология
Ветеринариялық микробиология
Техникалық микробиология
Жануарлар мен кустарга каупті ауру коздыргыштардын каситтерін зерттеп, олар тудыратын ауруларды балау, емдеу
жЭне
алдын алу дістерін жетілдірумен айналысатын сала
Медициналық микробиология
Техникалық микробиология
Ветеринариялық микробиология
Табигатта кездесетін барлык тірі организмдердін жіктелуін зерттейтін гылым
Таксономика (систематика)
Түр
Тұқым
Фенотиптік касиеттері уксас келетін, генотині бірдей
микроорганизмдердін
ЖИЫНТЫЕЫН
сипаттайтын
негізгі
таксономиялык бірлік
Түр
Систематика
Тұқым
Прокариотты
микроорганизмдер
Тірі организмдер:
Прокариоттар - Архебактериялар мен зубактериялар;
Микроорганиздер лемі: Прокариоттар→› Бактериялар
мен бациллалар
Гірі организмдер:
Прокариоттар -
Микроорганиздер лемі: Прокариоттар→› Бактериялар
мен бациллалар
Тірі организмдер:
Эукариоттар→ Осімдіктер(Plantae), жануарлар(Animalia),
саныраукулактар(Mycota); Микроорганизмдер
элемі:
Эукариоттар-
Микроскоптык.
саныраукулактар,
ашыткылар, карапайымдар (кейде вирустар: ДНК-ды ж/е
РНК-ды).
Эукариотты микроорганизмдер
Тірі организмдер:
Эукариоттар→ Осімдіктер(Plantae), жануарлар(Animalia),
саныраукулактар(Mycota); Микроорганизмдер
элемі:
Эукариоттар-
Микроскоптык.
саныраукулактар,
ашыткылар, карапайымдар (кейде вирустар: ДНК-ды ж/е
РНК-ды).
Тірі организмдер:
Эукариоттар→ Осімдіктер(Plantae), жануарлар(Animalia),
саныраукулактар(Mycota);
Эукариоттар-
Микроскоптык.
саныраукулактар,
ашыткылар, карапайымдар (кейде вирустар: ДНК-ды ж/е
РНК-ды).
Гірі организмдер:
Прокариоттар - Архебактериялар мен зубактериялар;
Микроорганиздер лемі: Прокариоттар→›
Турлі орталардан (топырак, су коймалары, организм жэне т.б.) немесе эртурлі уакытта бір ортадан беліній алынган бір турге жататын микроорганизмдердін осінділері
Штамм
Клон
Таза өсінді
Кокка
Бір микробтын кезге корінетін жиынтыгы
Кокка
Таза өсінді
Клон
Микроорганизмдер колониясы
Бір турдін
жеке
жасушаларынан
туратын
микроорганизмдердін жиынтыты
Таза өсінді
Клон
Штамм
Бір жасушадан алынтан осінді
Клон
Кокка
Өсінді
Сырткы туріне караганда шардын немесе доптын пішінін еске тусіретін денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Коккалар(гр.coccus-жидек)
Таяқша тәрізділер
Бактериялар
Колониялар
Белінген сон бір-бірімен косылмай, жеке дара орналасатын денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер - коккалар
Микрококкалар(гр.micros-кішкене)
Коккалар(гр.coccus-жидек)
Диплококкалар(гр.diplos-қос)
Бір жазыктыкта екіден косарланый орналасатын денгелек пішінді
прокариотты
микроорганизмдер
Диплококкаоар(гр.diplos-қос)
Микрококкалар(гр.micros-кішкене)
Коккалар(гр.coccus-жидек)
Бір жазыктыкта белініп, жасушалар бір-бірімен моншак торізді тізбектеліп орналасатын денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Стрептококкалар(гр.streptos-тізбек)
Микрококкалар(гр.micros-кішкене)
Стафилоккалар(гр.staphyle-жүзім шоғыры
Жасушалар эр турлі жазыктыкта ретсіз жузім шогыры трізді орналасатын денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Стафилококкалар(гр.staphyle-жүзім шоғыры)
Микрококкалар(гр.micros-кішкене)
Тетракоккалар(гр.tetro-төрт)
Бір-бірімен перпендикулярлы екі жазыктыкта беліну себебінен тузіліп, терт жасушадан орналасатын денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Стафилакоккалар(гр.staphyle-жүзім шоғыры)
Тетракоккалар(гр.tetra-төрт)
Микрококкалар(гр.micros-кішкене)
Озара уш пар перпендикулярлы жазыктыкта белініп, сырткы пішіні кірпіш тріздес 8-16 жэне одан да кеп болып орналасатын денгелек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Сарциналар(гр.sarcio-байланыстыру)
Бактериялар
Тертакоккалар(гр.tetra-төрт)
Таякша немесе
цилиндр тарізді, спора тузбейтін
прокариотты микроорганизмдер
Бактериялар
Молюскалар
Вирустар
Пішіндері таякшага уксас келген, спора тузетін кабілеті бар
прокариотты
микроорганизмдер
Бактериялармен-Клостридиялар
Бациллалармен-Клостридиялар
Вирустармен-Коккалар
Ирек пішінді прокариотты микроорганизмдер
Олардын
узындыты, диаметрі жене иірімдерінін санына байланысты:
1) Вибриондар, 2) Спириллалар, 3) Спирохеталар
Вибриондар
Спириллалар
торіздес ілген, денесінде жалгыз жіпшесі бар прокариотты микроорганизмдердін окілдері
Вибирондар
Спириллалар
Спирохеталар
3-5 ірі ширшыктары бар рек пішінді прокариотты микроорганизмдердін окілдері
Вибриондар
Спириллалар
Спирохеталар
Cepinne
таріздес
ирек
пішінді
прокариотты
микроорганизмдердін окілдері
Спирохеталар
Вибриондар
Спирилладар
Микроорганизмдердін мелшерін анктауга арналган елшем бірлік
Микрометр(мк)
Нанометр(нм)
Метр(м)
Вирустардын молшерін аныктаута арналган елшем бірлік
Нанометр(нм)
Микрометр(мк)
Метр(м)
Кейбір микроорганизмдердін жасуша кабыргасынын айналасында кілегейлі кабат ретінде тузілетін, жасушаны
курап калудан, фагоциттерден, антиденелерден кортайтын
жоне микробтардын вируленттк касиеттерінн сакталуына себепші болатын курылым
Капсула
Жасуша қабырғасы
Муреин
Бактерия жасушасынын негізгі курылымдык бірлігі болып саналатын, жасуша пішінін біркальшты сактайтын, осмостык
естен танудан жэне баска да зиянды факторлардан коргайтын курылым
Жасуша қабырғасы
Муреин
Капсула
Бактерия жасушасынын каттылыгын, беріктігін камтамасыз ететін негізгі курылымдык зат
Жасуша кабыргасынын
пептидогликан н/е муреин
Жасуша қабырғасы
Муреин н/е пептидогликоган
Жасуша кабыргасынын химиялык курамы мен курылымына
жоне тинкториалдык (бояуды кабылдау) касиеттеріне карай белінетін микробтардын топтары
Грам-оң және грам-теріс
Грам-оң
Грам-теріс
Коршаган ортадан келіп тускен коректік заттарды жіктеп,
микробтын тіршілігіне каіпті заттарды ажыраты туратын сезімтал рецепторлары жоне жасушанын метаболизм процесін реттейтін ферменттері бар,
жасуша кабыргасы мен
цитоплазманын аралыгында орналаскан тыгыз құрылым
Цитоплазмалық мембрана
Микроплазма
Цитоплазма
Цитоплазмалық тор
Кандай микроорганизмдерде цитоплазмалык мембрана жасушанын сырткы
кабатынын кызметін аткарады?
Цитоплазмаларда
Микроплазмаларда
Мезосомаларда
Рибосомалар, липидтер, комірсулар, волютин,күкірт,темір т.б. қосылыстар орналасқан микроб жасушасының құрылымы
Цитоплазма
Микроплазма
Мезосома
Рибосомалардын аткаратын кызметі
Белок, протеин(акуыз н/е наруыз) биосинтезіне катысады
Мезосома (митохондрия кызметін аткарады).
Гранулеза мен
ГлиКоген
Цитоплазмалык мембрананын инвагинациясы жэне кысым
жасалуы кезінде пайда болатын, жасушалардын энергетикалык орталыны болып табылатын, ондаты тыны алу процесінін
үздіксіз жүруін қамтамасыз ететін құрылым
Мезосома (митохондрия кызметін аткарады).
Белок, протеин(акуыз н/е наруыз) биосинтезіне катысады
Нуклеоид
Микроб жасушасынын полисахаридтерден туратын кор
(резервті) заттары болып саналатын курылым
Гранулеза мен
ГлиКоген
Мезосома мен цитоплазма
Нуклеоид
Прокариотты жасушанын ядросы кызметін аткаратын, онын тіршілігі мен тукым куалаушылык белгілеріне тікелей катысы
бар, ДНК-нан туратын зат
Нуклеоид
Спора
Мембрана
Микроорганизмдер тіршілігіне колайсыз жадай туындаган
жатдайда бациллалар мен клостридиялардын цитоплазмасында
тузілетін ерекше денешік
Спора(Эндоспора)
Нуклеоид
Монотрихтер
Бациллалар мен клостридиялардын спораларынын
аткаратын кызметі
Қозғалыс
Корганыш кызметін, колайсыз жадай тундаган кезде тузілетін денешік
Амфитрихтер мен перитрихтер
Микроорганизмдердін козгалыс мушесі болып табылатын
курылым
Жіпше
Қозғалыс
Монотрихтер
Бактерия жіпшелерінін аткаратын кызметі
Қозғалыс
Жіпше
Монотрихтер
Бір гана жіпшесі бар бактериялар
Монотрихтер
Лофотрихтер
Амфитрихтер
Жасушасынын бір ушында топтасып орналаскан жіпшелері
бар бактериялар
Монотрихьер
Лофотрихтер
Амфитрихтер
Жіпшелері карама-карсы багытта орналаскан бактериялар
Амфитрихтер
Перитрихтер
Монотрихтер
Жіпшелері жасушасынын барлык беткейінде орналаскан
бактериялар
Перитрихтер
Амфитрихтео
Лофотрихтер
