wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Экология

Total questions: 77

Worksheet time: 39mins

Name
Class
Date
1.

«Экология» ұғымын қай ғалым енгізді?

a)

Чарльз Дарвин

b)

Ю.Либиг

c)

Э.Геккель

d)

Ф.Энгельс

e)

В.Шелфорд

2.

«Экология» ғылымы қай жылы пайда болады?

a)

1866 ж

b)

1859 ж

c)

1913 ж

d)

1919 ж

e)

1972 ж

3.

Аутэкологияның зерттеу объектісі

a)

қауымдастық

b)

популяция

c)

биоценоз

d)

биогеоценоз

e)

Жеке организмдер (особь)

4.

Синэкологияның зерттеу объектісі

a)

биосфера

b)

популяция

c)

биоценоз

d)

түр

e)

биогеоценоз

5.

Популяция - бұл ...

a)

тіршіліктің элементар бөлшегі

b)

тірі организмдер жүйесіндегі негізгі құрылымдық бірлік

c)

әр түрлі биологиялық өсімдіктердің жиынтығы

d)

белгілі бір кеңістікте генетикалық жүйе түзетін, бір түрге жататын және көбею арқылы өзін-өзі жаңғыртып отыратын ағзалар тобы

e)

флора мен фаунаның негізгі бөлігі

6.

Биоценоз - бұл ...

a)

белгілі бір территорияда бір түрдің «популяциясы»

b)

тірі организмдер жүйесіндегі негізгі құрылымдық бірлік

c)

табиғи жағдайлары бірегей жерлерде тіршілік ететін өсімдіктер, жануарлар және микроорганизмдердің жиынтығы

d)

әр түрлі биологиялық өсімдіктердің жиынтығы

e)

белгілі бір аумақта тұратын кеңістіктегі адамдар

7.

Биогеоценоз - бұл ...

a)

тіршіліктің элементар бөлшегі

b)

белгілі бір аймақта бір түрдің «популяциясы»

c)

тіршілік ету жағдайлары ұқсас, белгілі аумақта өсетін өзара байланысты түрлердің (популяциялардың) тыныс-тіршілік ортасы.

d)

қалалар фаунасы

e)

әр түрлі биологиялық түрдегі бөртпелердің жиынтығы

8.

Экологиялық факторлардың жіктелуі

a)

абиотикалық, биотикалық ,антропогенді

b)

биологиялық, токсикологиялық, антропогендік

c)

динамикалық, кинетикалық, ядролық

d)

физикалық, химиялық, механикалық

e)

табиғи, өндірістік, ғарыштық

9.

«Минимум» заңының авторы

a)

В.Шелфорд

b)

Э.Геккель

c)

Б.Коммонер

d)

Ю.Либих

e)

Х.Боуман

10.

Биосфера және оның эволюциясы туралы ілімді жасаушы

a)

В.Коммонер

b)

В.И.Вернадский

c)

Т.Лысенко

d)

В.Шелферд

e)

Ф.Энгельс

11.

Биосфера - «тірі организмдердің тіршілік ету аймағы». Бұл кімнің мәлімдемесі?

a)

В.Шелферд

b)

В.И.Вернадский

c)

C. Қарапайым

d)

Ф.Энгельс

e)

Т.Лысенко

12.

. Биосфераға кіреді

a)

литосфераның бір бөлігі, бүкіл гидросфера

b)

тропосфера, стратосфера, мезосфера

c)

тропосфера, стратосфера

d)

атмосфера мен гидросфера

e)

литосфера мен әлемдік мұхит

13.

Биосфераның жоғарғы шекарасы

a)

тропосфераның жоғарғы шекарасы

b)

стратосфераның жоғарғы шекарасы

c)

планетаның ең биік нүктесін белгілеңіз

d)

қорғаныш озон қабаты

e)

халықаралық ғарыш станциясының орбитасы

14.

Вернадский биосферасына кіреді

a)

сыртқы кеңістік

b)

озон экраны, магма

c)

өсімдіктер, жануарлар

d)

жердегі магма

e)

жердің ядросы

15.

Жер қыртысының өзгеруінің негізгі факторы, В.И. Вернадский тұжырымдамасы бойынша:

a)

жанартаудың атқылауы

b)

Жердегі процестер

c)

ғарыштық күштер мен күн сәулелері

d)

судың, желдің әрекеті

e)

тірі организмдер

16.

В.Н.Вернадский бойынша «ноосфера» дегеніміз не?

a)

адам мен табиғат арасындағы қатынасты негізді реттеу кезеңі

b)

адамның табиғатқа араласуынан бас тартуды талап ететін биосфераның даму кезеңі

c)

адамның өз мүддесі үшін табиғатты өзгертуге күш қолдану араласу кезеңі

d)

ақыл туралы ғылым

e)

антропогендік фактордың басым әсерінен биосфераның эволюция кезеңі

17.

Антропогендік әсерлер әсерінен қоршаған орта жағдайының өзгеруін бақылау, бағалау және болжаудың интеграцияланған жүйесі қалай аталады?

a)

антропогенез

b)

диагностика

c)

бақылау

d)

диалектика

e)

сабақтастық

18.

Эль -Нино климаттық ауытқуы бар, ол бүкіл Жердегі ауа райы жағдайына маңызды әсер етеді. Оның ерекшелігі неде?

a)

Солтүстік ендіктің жиырма градус солтүстігінде теңіз деңгейінде қысымның өзгеруі

b)

Бұл мұздық, ол тез еріп, Дүниежүзілік мұхит деңгейін көтереді және жаһандық жылынуға мәжбүр етеді.

c)

Бұл Тынық мұхитының экваторлық бөлігінде үлкен бағыттағы жоғарғы су деңгейінің температуралық ауытқуы құбылысы

d)

Мұхит биоөнімділігінің жоғарылауын ынталандыру

e)

Шаң мен құмды ұзақ қашықтыққа тасымалдаудың маусымдық құбылысы

19.

Биосфераның абиотикалық компонентінің үздіксіз немесе мерзімді бақылау процесі қалай аталады?

a)

биологиялық бақылау

b)

географиялық бақылау

c)

жергілікті мониторинг

d)

геофизикалық бақылау

e)

аймақтық мониторинг

20.

Биосфераның биологиялық компонентінің үздіксіз немесе мерзімді бақылау процесі қалай аталады?

a)

географиялық бақылау

b)

геофизикалық бақылау

c)

аймақтық мониторинг

d)

биологиялық бақылау

e)

жергілікті мониторинг

21.

Биосферадағы тірі организмдердің геологиялық рөлі туралы ілімді алғаш кім жасады?

a)

Б.Либиг

b)

Н.Ф. Реймерлер

c)

Т.Қ.Тілеубергенов

d)

В.И.Вернадский

e)

Б.Коммонер

22.

Адамдардың табиғатты өзгертетін қызметі ... факторға жатады

a)

абиотикалық

b)

биотикалық

c)

өндіріс

d)

антропогендік

e)

техникалық

23.

Ноосфера - бұл ...

a)

барлық өсімдіктер мен фаунасы бар әлемдік мұхит

b)

биіктігі 12-15 км болатын атмосфераның бір бөлігін қоса алғанда, жер қабығы

c)

биосфераның антропогендік әсерге ұшыраған бөлігі

d)

адам мен табиғат арасындағы байланысты ақылға қонымды реттеу сферасы

e)

адам еңбегімен не жаратылады

24.

В.И.Вернадский тұжырымдамасы бойынша биосфераның құрамына кірмейді:

a)

тотықтырғыштар

b)

инертті заттар

c)

өмір сүру

d)

биоинертті заттар

e)

биогенді заттар

25.

Біз қанша жыл бойы Жердегі температура деңгейін бақылап отырдық?

a)

шамамен 250 жыл

b)

шамамен 100 жыл

c)

шамамен 300 жыл

d)

50 жаста

e)

шамамен 200 жыл

26.

РИО-92 негізгі нәтижелері:

a)

экотопия тұжырымдамасы қабылданды

b)

нөлдік өсім тұжырымдамасы қабылданды

c)

адамның моральдық кодексін қабылдау

d)

тұрақты даму тұжырымдамасы қабылданды

e)

қарусыздану бағдарламасы қабылданды

27.

Парниктік газдар шығарындыларын төмендету мерзімдері мен деңгейін белгілейтін Климаттың өзгеруі туралы Негізгі Конвенцияның Хаттамасы қайда қабылданды?

a)

Стокгольм

b)

Рио де Жанейро

c)

Бішкек

d)

Киото

e)

Мәскеу

28.

Синэкология нені зерттейді?

a)

организмдер тобын жан -жақты зерттеу

b)

гидросферадағы өзгерістерді болжау

c)

атмосфераның өзгеруін болжау

d)

ерекше мекендеу ортасымен өзара әрекеттесу

e)

антропогендік әсердің табиғи әсерге әсері

29.

Экологиялық саясат дегеніміз не?

a)

экожүйеде барлық деңгейдегі (шөпқоректілер, жыртқыштар, басқа жыртқыштармен қоректенетін түрлер) өндірушілер мен тұтынушылар арасындағы қатынастың графикалық бейнесі

b)

атмосфераның өзгеруін болжау

c)

қоршаған ортаның жай -күйін, оның ішінде табиғи ортаның компоненттерін, табиғи экологиялық жүйелерді, оларда болып жатқан процестерді, құбылыстарды, қоршаған орта жағдайының өзгеруін бағалау мен болжауды кешенді бақылау.

d)

антропогендік әсердің табиғи әсерге әсері

e)

бұл белгілі бір мақсаттар мен міндеттерді дамытуға негіз болатын, өз қызметінің экологиялық көрсеткіштеріне қатысты ұйым анықтаған ниеттер мен принциптердің жиынтығы.

30.

Организмдерге әсер ететін жансыз табиғат компоненттері қалай аталады?

a)

антропогендік факторлар

b)

биотикалық факторлар;

c)

ластаушы

d)

абиотикалық факторлар;

e)

орографиялық

31.

Табиғи ресурстық әлеуетті пайдаланудың барлық нысандарының және оны сақтау шараларының жиынтығы – бұл қалай аталады?

a)

операция

b)

тұтыну

c)

интенсификация

d)

өңдеу

e)

табиғатты пайдалану

32.

. Қазақстан Республикасында табиғи ресурстарды пайдаланудың және табиғи ортаның сапасын басқарудың құқықтық негіздерін жасау функциясын:

a)

Әкімдік

b)

Экология министрлігі

c)

Парламент

d)

Қоғамдық бірлестіктер

e)

Денсаулық сақтау министрлігі

33.

Қоршаған ортаны қорғау және табиғатты пайдалану саласындағы басшылықты және салааралық үйлестіруді жүзеге асыратын уәкілетті органды атаңыз?

a)

Денсаулық сақтау министрлігі

b)

Ақпарат және әлеуметтік даму министрлігі

c)

Қоршаған ортаны қорғау министрлігі (ҚОҚМ)

d)

Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрлігі

e)

Мемлекеттік санитарлық-эпидемиологиялық қызмет

34.

Қоршаған ортаға залалды экономикалық бағалау мыналармен анықталады:

a)

айыппұлдар жүйесі

b)

Тікелей немесе жанама әдістер

c)

коэффициентті АЕК-ке көбейту арқылы (айлық есептік көрсеткіш)

d)

экологиялық өтемақы есептеу

e)

келісім бойынша

35.

Қоршаған ортаға зиян келтіру болып табылады

a)

кәсіпорынға зиян келтіру

b)

жеке тұлғаларға келтірілген зиян

c)

табиғи бірлікте көрсетілген қоршаған ортаға зиян.

d)

экологтарға келтірілген зиян

e)

экологиялық тәуекелді бағалау

36.

БҰҰ 2021-2030 жылдарды онжылдық деп жариялады:

a)

экожүйені қалпына келтіру

b)

азық-түлік қауіпсіздігі үшін күрес

c)

қоршаған ортаны зерттеу

d)

орман өрттерімен күресу

e)

қоқыспен күресу

37.

Мульчирование - бұл

a)

жерді сумен араластыру

b)

жер жырту

c)

монеталарды айырбастау

d)

топырақ бетіндегі ылғалдың булануын азайту және эрозиямен күресу үшін өсімдіктердің тамырларын сабанмен, көңмен, шымтезекпен, компостпен жабу

e)

есептеу әдістері

38.

. Меншiк иесiнiң табиғи ресурсты белгiлi бiр мерзiмде пайдалануға, сондайақ қалдықтарды орналастыруға, шығарындылар мен төгiндiлердi пайдалануға құқығын куәландыратын құжат.

a)

бөлісу

b)

лицензия

c)

сертификат

d)

салық салу

e)

төленген шот

39.

Жаһандық экологиялық проблемаларды ең алдымен мыналар тудырады:

a)

геологиялық процестер;

b)

ғарыштық факторлар;

c)

климаттың өзгеруі.

d)

прогрестің жоғары қарқыны;

e)

жоғары фертильділік

40.

Шығу тегі бойынша қалдықтар тұрмыстық, өндірістік және ... болып бөлінеді.

a)

ауыл шаруашылығы;

b)

сұйық

c)

табиғи

d)

қатты

e)

газ тәрізді;

41.

Антропогендік факторлардан туындаған жаһандық экологиялық проблема

a)

шаруашылық жүргізудің жаңа әдістеріне көшуге байланысты экономиканың құлдырауы

b)

стратосфералық озон экранының жалпы әлсіреуі

c)

Жер тұрғындарының туу деңгейінің төмендеуі және өлім-жітімнің өсуі

d)

Халықтың көші-қоны

e)

демографиялық жарылыс

42.

Қалалардағы өмір сүру жағдайларына не әсер етпейді?

a)

Шу әсерінің артуы

b)

қала өмірінің қарқынды қарқыны

c)

халықтың көп ұлттылығы

d)

биік ғимараттармен адамның көзбен шолып басуы

e)

иесіздендірілген құрылыс ("жаңа қалалардың қайғысының" пайда болуы

43.

Арал өңіріндегі экологиялық дағдарыстың себебі неде?

a)

өңірдің көп қоныстануымен

b)

Арал теңізіне су ағынының күрт азаюымен

c)

аймақ үстінде кіші озон тесіктерінің пайда болуы

d)

Жер климатының өзгеруі

e)

қышқыл жаңбыр

44.

Қышқыл жаңбыр дегеніміз не?

a)

жанартаулардың атқылауынан, Гейзерлердің әсерінен туындаған жаңа табиғи атмосфералық құбылыс

b)

тиісті өндірістерде Бейорганикалық қышқылдардың ұсақ тамшыларын шығару

c)

будақ бұлттарға антропогендік әсер ету, оларда органикалық қышқылдардың түзілуі

d)

атмосферадағы азот, күкірт, көміртек оксидтерінің су буымен өзара әрекеттесу нәтижесі

e)

торнадо нәтижесі

45.

Озон қабатының жұқаруының негізгі қауіпі?

a)

атмосферадағы азот, күкірт, көміртек оксидтерінің су буымен әрекеттесуінен туындаған қышқыл жаңбыр

b)

парниктік эффект

c)

планетадағы кчиматтың жылынуы

d)

көк-жасыл балдырлардың пайда болуы

e)

ультракүлгін сәулелердің жерге енуі

46.

Парниктік газдардың бөлінуін қысқартудың мерзімдері мен деңгейлерін белгілейтін климаттың өзгеруі жөніндегі негіздемелік Конвенцияның хаттамасы қабылданған жер

a)

РИО-де-Жанейро

b)

Киото

c)

Бішкек

d)

Стокгольм

e)

Мәскеу

47.

Тау саммиті қайда өтті?

a)

Бішкек

b)

Рио-де-Жанейро

c)

Мәскеу

d)

Астана

e)

Киото

48.

Табиғи ресурстарды жіктеудің мүмкін әдісін таңдаңыз

a)

экологиялық факторлар бойынша

b)

сарқылуы бойынша

c)

шығу тегі бойынша

d)

шаруашылық айналымға тарту дәрежесі бойынша

e)

жерде шығу мерзімі бойынша

49.

Табиғи ресурстарды жіктеудің мүмкін әдісін таңдаңыз

a)

экологиялық факторлар бойынша

b)

шығу тегі бойынша

c)

шаруашылық айналымға тарту дәрежесі бойынша

d)

жаңартылу бойынша

e)

жерде шығу мерзімі бойынша

50.

Биологиялық ресурстар

a)

жердегі негізгі энергия көздері болып табылады

b)

жер бетіндегі материалдық өндірістің негізгі көздері болып табылады

c)

таусылмайтын Табиғи ресурстар болып табылады

d)

өнеркәсіптік өндірістің өсуін анықтайды

e)

жердегі адамның өмір сүру мүмкіндігін анықтайды

51.

Пайдалы қазбалар

a)

жердегі негізгі энергия көздері болып табылады

b)

жердегі адамның өмір сүру мүмкіндігін анықтайды

c)

Жер бетіндегі негізгі баламалы энергия көздері болып табылады

d)

таусылмайтын Табиғи ресурстар болып табылады

e)

жердегі материалдық өндірістің негізгі көздері болып табылады

52.

Табиғи ресурстарды ұтымды пайдалану мыналарды қамтиды

a)

қайта өңдеу кезінде барынша шығуды қамтамасыз ету

b)

оларды барынша пайдалану

c)

орынды пайдалану

d)

қалдықсыз технология құру

e)

пайдаланудан бас тарту

53.

Қандай табиғи ресурс таусылған?

a)

жел энергиясы

b)

пайдалы қазбалар

c)

жер қойнауының энергиясы

d)

теңіз толқындары мен толқындардың энергиясы

e)

күн радиациясы

54.

Баламалы энергия көздеріне не жатқызуға болмайды

a)

жер қойнауының энергиясы

b)

күн энергиясы

c)

механикалық энергия

d)

Атом энергиясы

e)

жел энергиясы

55.

Биосфераның қандай ластану көзін табиғи шығу көздеріне жатқызуға болмайды?

a)

шаңды дауылдар

b)

гейзерлер

c)

жанартау атқылауы

d)

газ қоймаларынан ағып кету

e)

тірі организмдердің тіршілік ету өнімдері

56.

Жанартау атқылауы, шаңды дауылдар, гейзерлер биосфераның ластану көздерін жіктеудің қандай түріне жатады

a)

әсер ету табиғаты бойынша

b)

әсер ету күші мен қуаты бойынша

c)

әсер ету ауқымы бойынша

d)

шығу тегі бойынша

e)

пайда болу көзі бойынша

57.

Дереккөздерді жіктеудің қандай түріне биосфераның ластануы жаһандық болып табылады, аймақтық және жергілікті

a)

әсер ету табиғаты бойынша

b)

әсер ету ауқымы бойынша

c)

тұнба және әсер ету қуаты бойынша

d)

пайда болу көзі бойынша

e)

шығу тегі бойынша

58.

"Қандай да бір субъектінің қызметі өтетін объектілер мен табиғат жағдайларының жиынтығы". Бұл қандай ұғым ?

a)

техногендік орта

b)

қоршаған орта

c)

табиғи орта

d)

антропогендік орта

e)

химиялық орта

59.

"Адамға және оның қызметіне бірлесіп әсер ететін биотикалық, абиотикалық және әлеуметтік ортаның жиынтығы"?

a)

табиғи орта

b)

антропогендік орта

c)

техногендік орта

d)

қоршаған орта

e)

барлық жауаптар дұрыс емес

60.

Қоршаған ортаның жай-күйін бақылау және бағалау әдістері

a)

антропогендік

b)

санитарлық-гигиеналық

c)

механикалық

d)

температуралық

e)

адам

61.

ШРК дегеніміз не?

a)

i - компоненттің шекті рұқсат етілген концентрациясы

b)

I - ортадағы рұқсат етілген компоненттің параметрлері

c)

i - компоненттің рұқсат етілген концентрациясының артуы

d)

ортаның шекті рұқсат етілген қышқылдығы

e)

I-ортадағы қышқылдың диссоциациялану шегі

62.

Радиациялық ластанумен танымал қалалар

a)

Чернобыль, Киото, Токио

b)

Париж, Варшава, Киев

c)

Осло, Мәскеу, Нью-Йорк

d)

Магнитогорск, Волгоград, Шымкент

e)

Хиросима, Нагасаки, Чернобыль

63.

"Бейбіт" атомымен белгілі экологиялық апат болған қала

a)

Обнинск

b)

Челябинск

c)

Семей

d)

Чернобыль

e)

Магнитогорск

64.

Радиациялық ластанумен қандай аурулар байланысты емес?

a)

қатерлі ісіктер

b)

жұқпалы аурулар

c)

тіндер ағзаларының сәулелі зақымдануы (лейкоз)

d)

дамудың туа біткен ақаулары

e)

мутагендік өзгерістер

65.

Радиациялық сәулеленудің салдары адамда пайда болуы мүмкін ...

a)

жүйке жүйесінің бұзылуы

b)

есту қабілетінің төмендеуі

c)

қозғалыс жүйесінің аурулары

d)

қатерлі ісіктер

e)

тәбеттің төмендеуі

66.

Радиациялық сәулеленудің салдары адамда пайда болуы мүмкін ...

a)

мерез

b)

жүйке жүйесінің бұзылуы

c)

қозғалтқыш жүйесінің аурулары

d)

лейкемия

e)

есту қабілетінің төмендеуі

67.

Радиациялық сәулеленудің салдары түрінде көрінбеуі мүмкін ...

a)

халық өлімінің өсуі

b)

халықтың жалпы сырқаттанушылығының өсуі

c)

онкологиялық аурулардың жиілігін арттыру

d)

жұқпалы аурулар

e)

патология ауруларының өсуі

68.

.Электромагниттік өрістердің көзі не бола алмайды?

a)

радиотаратушы құрылғыла

b)

кеңсе және тұрмыстық техника

c)

электр беру желілері

d)

қозғалатын автомобиль

e)

ұялы телефон

69.

Электросмог дегеніміз не?

a)

электр разряды кезінде пайда болатын электр өрісі

b)

ЭЖЖ астындағы электромагниттік өріс

c)

найзағай разрядындағы электр өрісі

d)

электр разряды

e)

пәтерде пайда болатын электр өрісі Электротехника көп.

70.

.Планетаның су ресурстарындағы тұщы судың үлесі ( % ) қандай

a)

шамамен 3 %

b)

шамамен 5 %

c)

шамамен 10 %

d)

шамамен 2,5 %

e)

30-дан астам %

71.

Судың сандық жетіспеушілігін жою әдісі

a)

өзен суын тазарту

b)

өнім өндіру технологиясының өзгеруі

c)

халық санының азаюы

d)

су қоймаларын құру

e)

өнеркәсіп өндірісін қысқарту

72.

Жобалау сатысында өнеркәсіптік кәсіпорынның су тұтынуын қалай анықтауға болады?

a)

әдеби деректер бойынша

b)

ұқсас зауыттар бойынша

c)

су шығынының ірілендірілген нормалары бойынша

d)

матбалансты есептеу нәтижелері бойынша

e)

өндірістің химиялық реакциялары бойынша

73.

Су объектілерінің мониторингі өз мақсатын қоймайды

a)

олардың жай-күйін тұрақты бақылау

b)

бақылау деректерін жинау, сақтау және өңдеу

c)

су ресурстарын басқару

d)

деректер банктерін құру және жүргізу

e)

олардың жай-күйінің өзгеру болжамдарын талдау және жасау және үкіметтік органдарға ақпарат беру

74.

Топырақтың бұзылуының себептері

a)

ауыл шаруашылығы техникасы

b)

орман өсіру

c)

күн радиациясы

d)

төмен қысқы температура

e)

жаздың жоғары температурасы

75.

.Кең ауқымды пайдалы қазбаларды өндірудің экологиялық салдары

a)

ОС температурасының жоғарылауы

b)

атмосферадағы оттегінің мөлшерін азайту

c)

сарқынды сулар сапасының бұзылуы

d)

табиғи ландшафттардың бұзылуы

e)

топырақтың сортаңдануының артуы

76.

ҚР Қоршаған ортаны қорғау басқармасы мәселелерімен айналыспайды

a)

мемлекеттік заң шығарушы органдар

b)

атқарушы билік органдары

c)

мемлекеттік экономикалық қызметтер

d)

үкіметтік емес табиғат қорғау ұйымдары

e)

биліктің құқықтық органдары

77.

Жерді мелиорациялаудың экологиялық салдары

a)

жер ландшафтарының өзгеруі

b)

топырақтың тұздануы

c)

қоныс аударатын құстардың көші-қон жолдарының өзгеруі

d)

Биологиялық әртүрліліктің төмендеуі

e)

климаттың өзгеруі