Font size
WorksheetsТірі ағзаларды жүйелеу, көптүрлілігі (7-8 кл)
Total questions: 60
Worksheet time: 35mins
Заманауи жүйелеудің негізін қалаған:
К.Линней
Ж.Б.Ламарк
Ш.Бонне
Ч.Дарвин
К.Линнейдің еңбегі:
Тұқымқуалаушылық заңдары
Табиғат жүйесі
Тіркес тұқым қуалау
Зоология философиясы
Түрлерді белгілеу үшін қос әріп латын атауларын енгізді:
К.Линней
Ж.Б.Ламарк
Ч.Дарвин
Вавилов
Барлық бактериялар жатады:
протистерге
өсімдіктерге
саңырауқұлақтарға
прокариоттарға
Олардың басты ерекшелігі - жасушасында ядро жоқ:
вирус
қарапайымды
бактерия
жануар
Эукариоттар:
прокариоттар
вирустар
саңырауқұлақтар
жануарлар
өсімдіктер
Ешқашан көпжасушалы болмайды:
бактериялар
өсімдіктер
саңырауқұлақтар
жануарлар
Тіршіліктің жасушасыз пішіндері:
бактериялар
вирустар
өсімдіктер
саңырауқұлақтар
Біржасушалы, ядролы эукариоттар патшалығы:
прокариоттар
протистер
өсімдіктер
саңырауқұлақтар
Жарық энергиясын пайдалана алмайтын ағзалар:
прокариоттар
протистер
саңырауқұлақтар
өсімдіктер
Энергияны өсімдіктер тәрізді жарықтан алады:
жасыл эвглена
амеба
хламидоманада
бодо
кебісше
Барлық эукариоттардың ең кіші жүйелік категориясы:
Өсімдіктер мен жануарларда айырмашылық жасайтын таксондар:
түр
отряд
класс
бөлім
патшалық
Жануарларды омыртқалы және омыртқасыздар деп бөлуді қолданды:
К.Линней
Ж.Б.Ламарк
Ч.Дарвин
Ш.Бонне
Линней қандай ағзаларды құрттарға жатқызған:
губка
ұлу
амеба
сегізаяқ
шұбалшаң
Алғашқы нағыз көпжасушалы жануарлар:
қарапайымдылар
губкалар
ішекқуыстылар
құрттар
Мұхитта тіршілік етіп, судан сүзіп алған ұсақ жәндіктермен енжар қоректенеді:
қарапайымдылар
губкалар
ішекқуыстылар
құрттар
Екі қабат (энто-, эктодерма) қалыптасқан жануарлар:
теңіз қауырсыны
цианеа
теңіз жұлдызы
маржан
гидра
Денисі үстінен жаншылған сияқты:
ішекқуыстылар
жалпақ құрттар
жұмыр құрттар
буылтық құрттар
Алғаш рет ішкі мүшелері орналасқан дене қуысы пайда болған:
ішекқуыстылар
жалпақ құрттар
жұмыр құрттар
буылтық құрттар
Буылтық құрттардың өкілдері:
жалаңаш шырыш
сүлік
шұбалшаң
цианея
теңіз қауырсыны
Арнайы тер қатпары - мантиясы бар ағза:
устрица
ашшаян
сегізаяқ
нематода
теңіз құрттары
Негізгі белгісі - ішкі қаңқасы бар:
балықтар
буынаяқтылар
қосмекенділер
құрттар
құстар
Дихотомиялық кілттерді ең алғаш ұсынған:
К.Линней
Ж.Б.Ламарк
Ч.Дарвин
Ш.Бонне
Ең ірі жүйелік категория:
түр
туыс
класс
патшалық
Қор заты гликоген болатын ағзалар:
саңырауқұлақтар
мүктер
қыналар
плаундар
Жақын түрлерді біріктіреді:
туысқа
тұқымдасқа
классқа
қатарға
Бұл паразиттер, тек тірі жасушаларда ғана тіршілік етіп, көбейе алады:
бактерия
қарапайымды
вирус
саңырауқұлақ
Арнайы қызмет атқаратын вакуольдері, жарықсезгіш көзшелері, қылаулатқыштары болады:
бактерияда
протистерде (қарапайымдылар)
вирустарда
өсімдіктерде
Сәулелі симметриялы, екі қабатты жануарлар:
бактериялар
қарапайымдылар
губкалар
ішекқуыстылар
құрттар
Жарықсезгіш көзшесі бар ағза:
кірпікшелі кебісше
амеба
бодо
эвглена
Қылаулатқыштары бар ағза:
кірпікшелі кебісше
амеба
бодо
эвглена
Жүйке жүйесі мен сезім мүшелері едәуір күрделі дамыған:
ұлу
жәндіктер
желілілер
шұбалшаң
Ертедегі көпқылтанақты құрттардан бастау алған:
ұлулар
құрттар
буынаяқтылар
губкалар
Олардың сипатты белгісі - үстіңгі қатқыл қанаттарының болуы:
ұлулар
құрттар
жәндіктер
құстар
Көбеюі тек қана суда жүзеге асады:
балық
қосмекенді
жорғалаушы
құстар
Аяқтары тұлғасының екі жағында алшақ орналасқан:
қосмекенді
жорғалаушы
құстар
сүтқоректілер
Эволюция барысында мұхитта тіршілік еткен біржасушалы талшықты эукариоттардан пайда болған:
өсімдіктер
жануарлар
губкалар
бактериялар
Ұлпалар мен мүшелерге бөлінбеген, балдырларға тән құрылым:
ризоид
тамыр
сабақ
таллом
Төменгі сатыдағы өсімдіктер:
қырықбуын
балдыр
плаун
қына
қырықжапырақ
Көпшілігінде маңызды екі мүше – сабақ пен жапырақтары болатын өсімдіктер:
балдыр
мүк
қына
тұқымды өсімдіктер
Денесі тек спорангийі бар жасыл пластинадан тұрады:
бауырмүк
вольвокс
маршанция
улотрикс
спирогира
Өткізгіш және тірек ұлпалары қалыптаспады:
балдыр
қына
мүк
споралы өсімдіктердің бәрінде
Мүктерде болатын бірнеше жасушалардан тұратын жіңішке жіп тәрізді сыртқы қабықтың өсіндісі:
тамыр
сабақ
таллом
ризоид
Ертеде жойылып кеткен риниофиттерден пайда болуы мүмкін:
мүк
плаун
қырықжапырақ
қырықбуын
Көбісі жойылып, таскөмір қорын түзді:
мүк
плаун
қырықжапырақ
қырықбуын
Қазіргі ашықтұқымды өсімдіктер, негізінен, қылқанжапырақтылар класынан тұрады, оларға жатады:
шырша
ринофиттер
балқарағай
плаун
арша
Спорасы бар спорангий жойылып, оның орнына тұқымы бар ______ пайда болады:
жеміс
бүр
сорус
қылқан
Жемісі түзілетін көбеюдің жаңа мүшесі – гүлі пайда болады:
балдырда
споралы өсімдіктерде
ашықтұқымды өсімдіктерде
жабықтұқымды өсімдіктерде
Саңырауқұлақтардағы өсімдіктердің белгісінің бірі:
жасушасы қатты жасуша қабырғасымен жабылған
лизосомалары – асқорыту вакуолі бар
қоректік қор заты – гликоген
бүкіл тіршілік бойы өседі
қоректік заттарды денесінің бетімен сіңіреді
Қоректену үшін тірі ағзалардың ыдырап жатқан қалдықтарынан нәруыздарды, майлар мен көмірсуларды пайдалануға бейімделген саңырауқұлақтар:
ашытқы
түлкіжем
пеницилл
мукор
сазқатпа
Қоректену типі бойынша зең саңырауқұлақтары ғана емес, барлық саңырауқұлақтар:
автотрофтылар
паразиттер
сапрофиттер
гаметофиттер
Көптеген ядролары бар алып жасушадан тұрады:
мукор
пеницилл
ашытқы
шіріткіш бактериялар
Қантты сіңіріп, одан энергия алуға бейімделген, сол үшін оларды сахаромицеттер деп атайды:
мукор
пеницилл
ашытқы
түлкіжем
Олардың жемісті денесі қалпақ және түбіртектен тұрады:
мукор
шыбынжұт
ашытқы
сазқатпа
көңілкеш
Жеуге жарамды саңырауқұлақтар:
түлкіжем
сазқатпа
қайыңқұлақ
шыбынжұт
көңілкеш
Даражарнақты өсімдіктер:
күріш
грек жаңғағы
пісте
қасқыржем
құртқашаш
Жартылай су өсімдіктері:
қияқөлең
пияз
жебежапырақ
құртқашаш
элодея
Торлы-қауырсынтәрізді жүйкелену кездеседі:
емен
үйеңкі
жөке
бегония
қараағаш
Не күлте, не тостаған жапырақшалары жойылып кеткен өсімдіктер:
пальма
қызылша
шомыр
емен
шаған
