NEW
Font size
S
M
L
XL
WorksheetsҚазақ тілі мен әдебиеті Т1
Total questions: 50
Worksheet time: 25mins
Name
Class
Date
1.
1. Дауысты дыбыстардың үндесуін не дейміз, белгілеңіз.
a)
Орфография дейміз.
b)
Орфоэпия дейміз.
c)
Сингармонизм дейміз.
d)
Дыбыс үндестігі дейміз.
2.
2. Ауыл өмірі, жетім бала тағдыры, арман-қиял, адамдар арасындағы қарым-қатынас сынды қоғадық-әлеуметтік мәселелер көрініс тапқан әңгімені көрсетіңіз.
a)
«Тортай мінген ақ боз ат»
b)
«Жусан иісі»
c)
«Прописка»
d)
«Жетімдер»
3.
3. «Ажалым аштан болды ма? Ауызға жерге жемім жоқ, Егер өлсем бұл жерде, Сүйегімді ұстар теңім жоқ», - деп қиналатын батырды табыңыз.
a)
Қобыланды.
b)
Ер Тарғын.
c)
Қамбар.
d)
Алпамыс.
4.
4. Тек ұяң дауыссыздардан жасалған бар қатарды анықтаңыз.
a)
А) Жақсы сөз, ақыл көп.
b)
В) Ұлы той, жас бала.
c)
С) Аз сөйле, көп тыңда.
d)
D) Ғазиз аға – бізге жаға.
5.
5. «Дүние қалай етсең табылады?» әңгімесінің мазмұнына ашатын негізгі сөйлемді көрсетіңіз
a)
Жасым жас, ісіме нық, жинақы және еріншектікті білмедім.
b)
Қарауға еп-есті және жұмыс істеуге қуатың бардай көрінесің.
c)
Тіленшілік қылу – кемшілікті іс.
d)
Дүние қолдың кірі, қолда барда қызығын көру керек.
6.
6. «Евгений Онегин» романын еркін аударған ақын
a)
Ә.Найманбайұлы
b)
С.Сейфуллин
c)
Балуан Шолақ
d)
Қ.Аманжолов
7.
7. Махмұд Қашқаридің ғылыми еңбегі қалай аталғанын анықтаңыз.
a)
’’Диуани лұғат ат-түрік’’.
b)
’’Қорқыт ата кітабы’’.
c)
’’Оғыз-наме’’.
d)
’’Тоныкөк’’.
8.
8. Мінездеменің ерекшелігін анықтаңыз.
a)
Табиғат көркін суреттеу.
b)
Шығармаға қатысушының мінезін, дүниеге көзқарасын сипаттау
c)
Екі адамның өзара кезектесе сөйлеуі.
d)
Шығарманың оқиғасын желілі түрде көркем әңгімелеу.
9.
9. Мекен үстеуін табыңыз.
a)
Бірден сөйледі, шалқасынан құлады.
b)
Үйге кетті, қатты өкінді.
c)
Жорта айтты, қасақана үндемеді.
d)
Ілгері жүрді, төмен түсті.
10.
10. 'Абай жолы' роман-эпопеясынан үзінді
1. Қорықтан шыққалы таңертеңнен бері бөгелместен тартқан үш салт атты , аттарын қансорпа қылған қалпында , кешкі екiндi кезінде Көлқайнардағы Құнанбай аулына , Абайдың өз шешесі Ұлжанның отырған аулына , кеп жетіп еді .
2. Көлқайнар суы мөлдір , мол бұлақ болғанмен , кең қоныс емес. Жайлауға қарай Шыңғыс асқалы беттеп келе жатқан елдің үш - төрт аулы қоныпты . Бұның бәрі 'Құнанбай аулы' деп аталады . Көлемі аз бұлақтың айналасына жиі қонған ауылдардың үйлері де , шұбыртқан малы да , адамдары да кешкі мезгілде ыю - қию араласып жатқан сияқты . Жер ошақтардан шыққан түтіндері де біріне - бірі қосылып ұласып , тұтасқан көкшіл мұнардай тарайды , үрген иттер , мал қайырған айғайлар , маңыраған қой , қозы шулары араласып жатыр . Кешкі суға келе жатқан қалың жылқының кісіней шапкан дүбірі , шаң-тозаңы болсын немесе оқта - текте азынай кісінеп , үйірін іздеп шапқан , мiнуден босаған жас айғырлар дауыстары болсын - барлығы да осы отырған ауылдардың осы кештегі тіршілік тынысын білдірген сияқты .
3. Жүргіншілер бұтактың дәл қасына ең жақын қонған ауылға келе жатыр . Ортасында бес үлкен ақ үйлер бар , көп үйлі ауыл – Абайдың екі шешесі Ұлжан мен Айтыздың аулы . Осы ауылдың шеткі үйлерін сырттап , кешкі жайылымға , батыс жакка қарай жаңа өріп бара жатқан бойдақ қойдың ішін аралап , ортадағы үлкен үйлерге қарай беттеп келе жатқан үш аттыны бұл ауыл тез таныды . Әсіресе қораның ортасында қосақталған қойды сауып отырған қатындар бұрын көрген екен . Етектерін белдеріне қайырып түрiп алған , алжапқыш тартқан қалыптарымен , қолдарына шелектерін ұстасып , жүргіншілерге қарап :
- Калашылар , қалашылар келеді !
- Анау Абай , Абай ғой , айналайын - ай ! Апасына айтайыншы , - деді бір картаң катын .
- Бәсе , Телғара гой ... Жаным - ау , мынау . Телғара ! Әпкеме айтайыншы , - деп , тағы бір жас қатын , жеңге де үлкен үйге карай ұмтылысқан .
4. Сағынған баласының келер мөлшерін Байтас кеткеннен бері шешесі Ұлжан да есептеп , осы бүгінге ұйғарып жүр еді . Қырықтың ішіне жаңа кіріп , семіз тартып қалған сары қызыл бәйбіше жаңағы дауыстарды түгел естіді . Өз үйінен шығарда , төрде отырған енесі Зерені де хабарландырып , сүйемелдеп ерте шықты . Құлағы көптен мүкіс тарткан кәрі әжесінің ең бір жаксы көретін немересі - Абай - ды . Оны есінен шығармай , дұғасына кіргізіп , тілеуін тілеп отыратын,
Мәтінде Абайдың тілеуін тілеп, дұғасын арнап отыратын адам
a)
Зере
b)
Ұлжан
c)
Айғыз
d)
Жеңгесі
11.
11. Екі сөз тудырушы жұрнақ арқылы жасалған туынды сөздер қатары
a)
тағатсыз, кінәлі, суреткер
b)
әсемпаз, оқушы, сабырлы
c)
әдептілік, тұжырымдылық, қонақшыл
d)
жиналыс, күмәнді, елеусіз
12.
12. Ботасы өлген аруананың тарамыс болған терісіне жан беріп, суалып біткен желінін сүтке толтырған өнер қасиеті, күй құдіреті қандай шығармада басндалатынын табыңыз.
a)
Т.Ахтанов «Күй аңызы»
b)
А.Сейдімбек «Қазақтың күй өнері»
c)
І.Жансүгіров «Күйші»
d)
Ә.Кекілбаев «Күй»
13.
13. Ж.Жабаевтың болыс жөніндегі сатиралық өлеңін табыңыз.
a)
«Қамал бұзған қаҺарман».
b)
«Мөңке туралы».
c)
«Отанды сүй».
d)
«Екі дүние айқасты».
14.
14. Дәстүрлі принцип бойынша жазылған сөздерді табыңыз.
a)
Кандидат, гауһар
b)
Өсиет, дүние
c)
Қаламым, көшелер
d)
Бүгін, қолғап
15.
15. Қазақ сөз өнерінде мысал жанрын дамытқан қаламгерді көрсетіңіз
a)
А.Құнанбайұлы
b)
Б.Майлин
c)
М.Жұмабаев
d)
Ы.Алтынсарин
16.
16. Үндестік заңына бағынбай жалғанатын сын есім жұрнақтары
a)
-паз, -шаң, -шең
b)
-кер, -қой, -паз
c)
-імпаз, -ымпаз, -ғақ
d)
-ғыш, -кіш, -қыш
17.
17. Сөз аралығындағы ілгерінді ықпал
a)
Машина гүрілі жақындай берді.
b)
Бір-екі машина үйдің алдынан өтіп кетті.
c)
Бөлінген адамдар өздеріне бекітілген жерлерді алды.
d)
Үйге қарай аяңдаған балалар арттарына бұрылмады.
18.
18. Қазақстанның ұлттық валютасы қай жылы айналымға енгізілгенін табыңыз.
a)
1990ж.
b)
1993ж.
c)
1992ж.
d)
1994ж.
19.
19. Көп мағынаға ие бола алатын сөзді көрсетіңіз. Ол найманның ішінде Мәмбетқұлға сіңген аз атаның баласы еді,түбі–сарт.
a)
Түбі
b)
Еді
c)
Ол
d)
Найманның
20.
20. Данагүлдің кім екенін табыңыз.
a)
Жиреншенің қызы.
b)
Белгісіз әйел.
c)
Сырымның шешесі.
d)
Төле бидің келіні.
21.
21. Тау, тас, дақыл - сөздерін қай қатарға жатқызамыз, дұрысын белгілеңіз.
a)
Туынды.
b)
Жалпы есім.
c)
Дерексіз.
d)
Жалқы есім.
22.
22. О. Бөкейдің «Атау кере» және Е.Әбікенқлының «Пәтер іздеп жүр едік» шығармаларында көтерілген, бүгінгі таңда да өзекті мәселе
a)
экология мәселесі
b)
жастар тәрбиесі
c)
тіл тағдыры
d)
баспана мәселесі
23.
23. Әл-Фарабидің «Қашықтасың туған жер» мен «Тіршілікте құрыштай бол төзімді» өлеңдеріндегі ортақ ойды көрсетіңіз.
a)
Туған жерге деген сағынышы, білім алуға ұмтылу
b)
Екіжүзділердің әрекетін сынау, өткен өмірге өкініш
c)
Туған жердің қадірін ұғындыру, еліңе пайда әкелу
d)
Билікке емес, білімге ұмтылу, адамгершілік қасиетті дәріптеу
24.
24. Қызғыштай болған есіл ер. Қайран да жұрттан не көрді?- деген үзінді Махамбет ақынның қай өлеңінен, табыңыз.
a)
«Қызғыш құс».
b)
«Мұнар күн».
c)
«Соғыс».
d)
«Ереуіл атқа ер салмай».
25.
25. Дулат Исабековтің пьесалары
a)
«Абай»
b)
«Майдан»
c)
«Гауһар тас»
d)
«Әпке»
26.
26. Ғылым, техника салаларына қатысты сөздер
a)
неологизмдер
b)
эвфемизмдер
c)
диалект сөздер
d)
термин сөздер
27.
27. Д.Исабековтің «Әпке» драмасының идеясы:
a)
Жауапкершілік
b)
Балалықтың тәтті дәмі
c)
Өмірдің ақ пен қарасы
d)
Қамқорлық
28.
28. «Бұл күндері ел ауылдан туысым келетін болды деп қуанса, мен туысым келетін болды деп қорқатын болдым. Әуел десеңіз, дәл мынадай кезде әкем мен шешемнің келуін де қаламайтын едім. Бұл менің жалғыз қорқынышым». Үзінді алынған шығарма аты
a)
Е.Әбікенов «Пәтер іздеп жүр едік»
b)
А.Сүлейменов «Бесатар»
c)
С.Елубай «Жалған дүние»
d)
О.Бөкей «Атау кере»
29.
29. Берілген жауап нұсқаларынан тура мінездеу берілген нұсқаны табыңыз.
a)
Қатираның ащы тілі сумаңдап, Ләйләнің бала жүрегін қып-қызыл қан жоса етіптілгілеп, парша-паршасын шығарып, түтіп жатыр...правильный
b)
Ләйлә үнсіз төмен қарады. Ісініп, қызарған жанарын да, әбден сілесі қатыпшаршаған күйін де тәтесіне сездіргісі келмеді.
c)
Үстіне киген қып-қысқа шыт көйлегінен де, Қатираның қоярда-қоймай мұны баласияқты етіп, дәл төбесіне қып-қызыл бантик тағып бергеніне де намыстанып, күйіпбарады.
d)
Бірі, керісінше, болашақтан қол үзіп, мәңгілік, мәңгі бақи өспей, жетілмеймүгедек кейіпте қалған.
30.
30. Д.Бабатайұлының «О, Ақтан жас, Ақтан жас» өлеңінің түрін анықтаңыз.
a)
Арнау өлең
b)
Мысал өлең
c)
Сықақ өлең
d)
Тұрмыс-салт өлеңі
31.
31. Ә.Нұрпейісовтің «Қан мен тер» трилогиясының атаулары
a)
«Тентек Шодыр», «Күйреу», «Ымырт»,
b)
«Жеңіс жырлары», «Қаһар», «Сергелдең»
c)
«Нұр», «Түн кірпігін ілмеді», «Шалкөде жайлауы»
d)
«Ымырт», «Сергелдең», «Күйреу»
32.
32. Баяндауыш қызметіндегі сілтеу есімдігі
a)
Біздің тоқтаған үйіміз – осы.
b)
Менің іздегенім сен едің.
c)
Алдындағы малдың саны біраз екен.
d)
Біреудің кісісі өлсе, қаралы ол.
33.
33. Сілтеу есімдіктері арқылы жасалатын салаластың түрін көрсетіңіз.
a)
Түсіндірмелі
b)
Ыңғайлас
c)
Талғаулы
d)
Шартты
34.
34. Антонимдік жұпты көрсетіңіз.
a)
Адамның баласы - бауырың.
b)
Аяқтау - бітіру.
c)
Телефон - автомат.
d)
Бетінен оты шықты - беті бүлк етпеді.
35.
35. Ол бақшасын арықтан суарады екен. Омоним болатын сөз
a)
ол
b)
егінін
c)
бақшасын
d)
арықтан
36.
36. Әдет-ғұрыпқа байланысты туған жанрды табыңыз.
a)
Ертегі.
b)
Жұмбақ.
c)
Сыңсу.
d)
Айтыс.
37.
37. «Аягөз, қайда барасың?» өлеңінің авторын табыңыз.
a)
Дулат
b)
Махамбет
c)
Шортанбай
d)
Мұрат
38.
38. Туынды сөзді көрсетіңіз.
a)
Үсті.
b)
Қызғылт.
c)
Алыстан.
d)
Қуырдақ.
39.
39. Өздік етістің жасалуы
a)
-ыс,-іс,-с
b)
-ын,-ін,-н
c)
-ғыз,-гіз,-ын,-ін
d)
-ыл,-іл,-л
40.
40. «Қап, дәл тойы күні қылжия қалғанын көрмеймісің. Қасиетсіз неме. Той үстінде кімге барып атүсті өлімді хабарлайсың.Жатсын енді менен басқа мұны әзір сезе қойған ешкім жоқ, – деген әйелдің сумақай жүйрік ойы бір сәтте шешім қабылдап, кезеріп жатқан қыз жүзін орамалмен жасырып жаба салған». Берілген үзінді «Мәңгілік бала бейне» шығармасындағы композициялық құрылымның қай бөлігі екенін анықтаңыз.
a)
Оқиғаның шешімі
b)
Оқиғаның байланысы
c)
Оқиғаның басталуы
d)
Оқиғаның дамуы
41.
41. Шыңы - бұлт, екпіні - жел, аттар - қаңбақ'
І.Жансүгіров қолданған көркемдік тәсіл
a)
Метафора
b)
Эпитет
c)
Теңеу
d)
Синекдоха
42.
42. «Дүниеде не өлмейді?» сұрағын қойған
a)
Әз Жәнібек
b)
Жиренше
c)
Тәуке хан
d)
60 би
43.
43. "Ер Тарғын" жырындағы ақылшы жырауды табыңыз.
a)
Шалкиіз жырау.
b)
Жиембет жырау.
c)
Марғасқа жырау.
d)
Сыпыра жырау.
44.
44. Абылай ханның тұсында өмір сүріп, оған толғауларын арнаған жырауды табыңыз.
a)
Бұқар.
b)
Мұрын.
c)
Үмбетей.
d)
Ақтамберді.
45.
45. Әлемге әйгілі рубайлар авторы
a)
Әл-Фараби
b)
Омар Хайям
c)
Науаи
d)
Фирдоуси
46.
46. . Мұхтар Әуезовтің Семей қаласында білім алған оқу орны
a)
«Ахмет Риза» медресесі
b)
«Уазифа» мектебі
c)
жұмысшы факультеті
d)
орыс мектебі
47.
47. Дерексіз зат есімді белгілеңіз.
a)
Ой.
b)
Оқушы.
c)
Кітап.
d)
Ағаш.
48.
48. Қазақ поэзиясына кіршіксіз сезімталдығымен, нәзік мөлдірлігімен келген ақын
a)
Мұқағали Мақатаев
b)
Ахмет Байтұрсынов
c)
Жамбыл Жабаев
d)
Ғабит Мүсірепов
49.
49. . Кемінде екі не одан көп сөзден құралып, бастауыштық-баяндауыштық қатынастан тұратын, бір сөйлем мүшесінің қызметін атқаратын сөздер тобы
a)
біріккен сөз
b)
күрделі сөз
c)
негізгі сөз
d)
үйірлі мүше
50.
50. . А.Байтұрсынұлының мақаласын көрсетіңіз.
a)
«Қазақша оқу жайына».
b)
«Қаздар».
c)
«Туысыма».
d)
«Балықшы мен балық».
Reset