NEW
Font size
WorksheetsТҚ-Қарлұқ қайталау
Total questions: 40
Worksheet time: 20mins
Түрiк қағанатының iштей қуатты және көршiлер үшiн қаһарлы болған мерзімі:
VI ғ. 20–50-жж.
VI ғ. 50–80-жж.
VI ғ. 30–60-жж.
VI ғ. 60–90-жж.
VI ғ. 70-жж.Түрiк қағанатының нығайған кезіндегі алып жатқан жері:
Маньчжуриядан Босфорға дейiн
Алтайдан Дунайға дейін
Каспийдің сол жақ жағалауларынан Жерорта теңізіне дейін
Еділ мен Жайық аралығы
Қытай жылнамаларындағы деректер бойынша, «шегара (Ұлы қорған) сыртындағы барлық иелiктердiң зәресiн ұшырды»:
Мұқан қаған
Бумын қаған
Білге қаған
Тон қаған
Түрік Қағанаты мен парсылар бірігіп, Эфталит мемлекетін талқандады
VI ғ. 80-жж. соңында
VI ғ. 60-жж. соңында
VI ғ. 90-жж. соңында
VI ғ. 70-жж. соңында
Түркі қағандары орасан зор кіріс алды:
Ұлы Жiбек жолының едәуір бөлігіне ие болғаннан кейін
Византиямен сауда келімін жасағаннан кейін
Эфталиттер мемлекетін жаулап алғаннан кейін
Парсылармен одақтасқаннан кейін
Түрік қағанатында жаңа билеушінің сайлану тәртібі:
Қағанның ең кіші ұлы мұрагер саналды
Билік әкеден үлкен ұлына көшті
Бұрынғы қағанның інісі билік басына отырғызылды
Билеуші әулеттің жасы жағынан ең үлкені сайланды
Қытай деректерi бойынша, түркілер алғашқы кезде өмiр сүрген территориясы:
Қытай шегарасының батысы, Алтай тауларының етегі
Қытайдың оңтүстігі, Хуанхэ өзенінің аңғары
Қытайтың солтүстік шегарасы, Маньчжурия
Каспий мен Жерорта теңіздерінің аралығы
Византиямен тұрақты сауда және дипломатиялық байланыстар орнағандығын растайды:
Қытай деректері
Христиан шіркеулерінің қирандары
VI ғ. византиялық теңгелер
Түрік шонжарларының христиан дінін қабылдауы
Парсылар түркілерге үлкен көлемде алым төлеуге міндеттенді:
Эфталиттер мұрасын бөлгеннен кейін
Каспий жағалауларын бергені үшін
Қытайлықтарды бағындырғаны үшін
Парсы шығанағын гректерден босатқаны үшін
Дипломатиялық жолмен Түрік қағанатының ыдырауына қол жеткізген мемлекет:
Қытай
Парсы мемлекеті
Византия
Авар қағанаты
Батыс түркілерінің өз мемлекетін құруының саяси себебі:
Қаған әулеттерінің дербес билікке ұмтылуы
Византиямен сауда келісімінің жасалуы
Әр өлкенің шаруашылық ерекшелігі
Тан империясының қысымы
Батыс Түрік қағанатында яғбу, шад, елтебер сияқты лауазымдар кімдерге тиесілі?
Қағанатты басқарушыға
Қаған әулетінен шыққандарға
Қарапайым халыққа
Салық жинаушыларға
Орталық биліктің әлсірегенін пайдаланып, Батыс түркілерден бөлінген тайпалар:
Еділ бұлғарлары, хазарлар мен қимақтар
Оғыздар, қыпшақтар, қияттар
Қоңыраттар, үйсіндер, дулаттар
Монғолдар, барластар
Тон-ябғу тұсында Батыс Түрік қағанатының барлық иелiктеріне жiберiлген қағанның өкілдері:
Таттар
Тұдундар
Тархандар
Ябғулар
VI–VIII ғғ. Шу алқабында түркі, соғды, сириялықтар мен парсылар қоныстанған iрi қалалар мен қоныстар саны:
10-ға жуық
15-ке жуық
20-ға жуық
25-ке жуық
Батыс Түрiк қағанаты шаруашылығының Шығыс Түрiк қағанатындікінен өзгешелігі:
Үш танапты егін шаруашылығы өркендеді
Түйе өсіру басым болды
Жылқы мен қой аз өсірілді
Көшпелi және отырықшы-егiншiлiктiң бiртұтас жүйесi дамыды
Батыс Түрік қағанатының негізі - «он тайпа» алып жатқан жер:
Тарым, Әмудария өзендерінің аралығы
Қаратау тауларынан Жоңғарияға дейін
Есіл мен Ертіс өзендерінің жоғарғы ағысы аралығы
Жайық пен Жем өзендерінің аралығы
Батыс Түрік қағанатындағы дағдарыстың басты себебi:
Дулу және нушеби одағы арасындағы билiк үшiн күрес
Сары түргештер мен қара түргештер арасындағы күрес
Жергілікті аймақтардағы шадтардың күшейіп, бағынбауы
Ұзаққа созылған жұт
Түркі қағандарының жаулап алынған жерлердегі саясаты:
Салық алумен шектелді
Тәңiрге табыну дінін таратты
Жергілікті билеушілерді ауыстырды
Әскерге алу тәртібі орнатылды
Бiлге қағанның Қытаймен соғысының нәтижесі:
Түрік қағанатының шығыс шегарасы ұлғайды
Қытай императоры Түрiк ордасына оқ-дәрі жiбердi
Таң империясы жыл сайын салық төлеуге мәжбүрленді
Қытай императоры Түрiк ордасына үлкен көлемде жiбек жiбердi
Түркілер қоғамында «тат» деп кімдерді атады?
Салық жинаушыларды
Отырықшы бағынышты халықты
Малшыларды
Тайпа көсемдерін
Батыс Түрiк қағанатынан бөлініп, Төменгi Едiл бойы мен Солтүстік Кавказдың шығысында құрылған мемлекет:
Оғыз мемлекеті
Хазар қағанаты
Авар қағанаты
Қимақ қағанаты
Шығыс Түрік билеушісі Қапаған бағындырған жер
Орталық Азия
Шығыс Түркістан
Қара Теңіз бойы
Алтай тауының етегі
Күлтегін қаза тапқан жыл
716 жылы
731 жылы
734 жылы
744 жылы
Шығыс Түрік Қағанатын талқандаған тайпалар
ұйғыр-қарлұқ
түргеш-соғды
қарлұқ-қимақ
оғыз-қыпшақ
706 жылы түркі-соғды одағы араб әскерін тақандаған жер
Бұхара түбінде
Самарқан түбінде
Атлах маңында
Тараз маңында
VII ғ. соңында түргеш тайпаларының күшеюiне әкелген жағдай:
соғдылармен сіңісіп кетуі
түркілердiң парсы елімен күресі
сары және қара түргештердің бірігуі
түркілердiң Қытайға қарсы күресi
Іле бойын мекендеген қара түргештердің орталығы
Суяб
Мыңбұлақ
Күнгіт
Тараз
Орталық Азияны мекендеген иран тілдес тайпа
соғды
қидан
жужан
салжұқ
Орталық Азияны бағындырған араб қолбасшысы
Кутейба ибн Муслим
Насыр ибн Сеяр
Абдулла ибн Аюб
Насыр ибн Юсуф
Қарлұқ қағанатының әлсіреуіне себеп болды:
Арабтар шабуылы
Қидандардың басып кіруі
Монғол шапқыншылығы
Соғдылардың көшіп келуі
VIII ғ. ортасында қарлұқтар Жетiсудан Сырдарияның төменгi ағысына қарай ығыстырды:
оғыздарды
түргештерді
қимақтарды
печенегтерді
Қарлұқтар Шығыс Түрiк қағанатының ықпалында болды:
VII ғ. соңынан бастап
V ғ. соңынан бастап
VI ғ. соңынан бастап
VIІI ғ. соңынан бастап
Қарлұқ қағанатынан кейін Жетiсуда билiк жүргізген жаңа әулет:
Саманилер
Қарахандар
Газнауилер
Аюбилер
Саманилер жаулап алған қарлұқ қалалары:
Суяб, Шаш
Испиджаб, Тараз
Баласағұн, Қойлық
Тараз, Атлах
Қарлұқ тайпаларының негізгі топтасқан жерлері:
Алтайдан Балқашқа дейін
Қаратаудан Жоңғарияға дейін
Еділ мен Жайық арасында
Алтайдан Памирге дейін
840 ж. қарлұқтардың қолдауымен Ұйғыр қағанатын құлатқан тайпалар:
Еділ бұлғарлары
Енисей қырғыздары
Еділ қалмақтары
Қырым татарлары
Қарлұқтар арасында тайпасы жетекші саналған тайпа:
Бұлақ
Жігіл
Яғма
Елбөрі
Қарлұқ жабғуы қаған лауазымын иеленген жылы:
756 жылы
746 жылы
840 жылы
744 жылы
Қағаннан екі саты төмен саналатын лауазым
жабғу
тұдун
шад
елтебер
