wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Фонетика 1 (1-90)

Total questions: 90

Worksheet time: 45mins

Name
Class
Date
1.

Дауысты дыбыстардың ашық, қысаң деп бөлінуі немен байланысты?

a)

жақпен

b)

ерінмен

c)

тілмен

d)

дауыс ырғағымен

2.

Тек ұяң дауыссыздарды көрсетіңіз.

a)

Б, В,Ғ, З...

b)

П, У, Х, В...

c)

Д, Ж, С, В...

d)

Б, В, Р, Л...

3.

Қазақ алфавитіндегі әріп санын көрсетіңіз.

a)

42

b)

40

c)

41

d)

36

4.

Қатаң дауыссызға аяқталатын сөзді көрсетіңіз.

a)

мемлекет

b)

нәтиже

c)

қарағай

d)

ойын

5.

Үнді дауыссыз дыбыстары бар сөздерді көрсетіңіз

a)

мың, нан, мал

b)

жүн, қой, ет

c)

бал, жүз, топ

d)

сүт, шұжық, май

6.

Ұяң дауыссыз дыбысқа аяқталған сөзді көрсетіңіз.

a)

Біз

b)

Мәдениет

c)

Кездік

d)

Тармақ

7.

Қатаң дауыссыз дыбыстан басталатын мемлекет атауын көрсетіңіз.

a)

Қазақстан.

b)

Албания

c)

Ресей

d)

Украина

8.

 

Үнді дауыссыз дыбысқа аяқталған көне қала атын көрсетіңіз

a)

Түркістан.

b)

Ақмола.

c)

Семей

d)

Йассы.

9.

«У» дыбысының дауыссыз дыбысты таңбалап тұрғанын көрсетіңіз.

a)

тау, дау, сау

b)

сурет, жуан

c)

сулы, сұлу

d)

бару, келу

10.

Қатаң дауыссызды көрсетіңіз.

a)

Қ

b)

В

c)

Д

d)

У

11.

Үнді дауыссыздан басталатын сөзді көрсетіңіз

a)

Намыс.

b)

Зерек

c)

Емен

d)

Дастан

12.

Ұяң дауыссыз дыбысты көрсетіңіз.

a)

б

b)

й

c)

қ

d)

м

13.

Қ - әріпі жазылатын сөзді көрсетіңіз.

a)

уа… ыт

b)

үзді… сіз

c)

ө...іл

d)

ше… ара

14.

Ұяң дауыссыз дыбыстардан қазақ тіліне тән дыбыстарды көрсетіңіз.

a)

ғ, һ

b)

б,д

c)

з,ж

d)

қ,т

15.

Қатаң дауыссыздан басталатын сөзді көрсетіңіз.

a)

күрес

b)

үміт

c)

орман

d)

байлық

16.

Мына дыбыстардың қайсысы ұяң дауыссыз дыбысқа жататынын көрсетіңіз.

a)

б,в

b)

қ,к

c)

й,л

d)

р,у

17.

«Баяндама» сөзіндегі әріп пен дыбыс санын анықтаңыз

a)

8 әріп, 9 дыбыс

b)

9 әріп, 8 дыбыс.

c)

8 әріп, 8 дыбыс.

d)

9 әріп, 9 дыбыс

18.

Тек үнді дауыссыз дыбыстары бар сөзді табыңыз

a)

Айман.

b)

Сапар

c)

Алпыс.

d)

Азамат

19.

Қатаңға басталып, қатаңға аяқталған сөзді белгілеңіз

a)

Тауық

b)

Жолбарыс

c)

Орман.

d)

Торғай.

20.

Ұяң дауыссыздан басталған қосымшаны табыңыз

a)

Мерекеге.

b)

Қаламның.

c)

Тойлар.

d)

Достың.

21.

Ауыз мүшелерінің толық, қарқынмен жымдасуы нәтижесінде айтылады.

a)

эксплозив

b)

тональді

c)

сонор дауыссыздары

d)

ызың дауыссыздар

22.

Дыбыстардың мүлдем түсіп қалу құбылысы қалай аталады?

a)

элизия

b)

редукция

c)

диереза

d)

эпентеза

23.

Екі тіл тоғысқанда жеңген тілдің жеңілген тілде қалдырған ізі деген мағынаны білдіреді

a)

суперстрат

b)

адстрат

c)

интерсртат

d)

субстрат

24.

Жеңілген тілдің жеңген тілдегі элементі

a)

субстрат

b)

суперстрат

c)

адстрат

d)

интерсртат

25.

Жазудың ең алғашқы түрі

a)

пиктография

b)

логография

c)

транскрипция

d)

идеография

26.

Протеза –

a)

сөз ішіндегі дыбыстар құрамына жаңадан бір дыбыстың сөз басына белгілі бір дауысты дыбыстың қосылып айтылуы

b)

сөздердің буындармен байланысы

c)

сөз ішіндегі буындардың дауыссыз дыбыстармен қарым-қатынасы

d)

сөздердің ішіндегі буындардың құрамы жағынан ерекшелігін білдіреді

27.

Дыбыс өзгерістерінің басты түрлері

a)

комбинаторлық, позициялық, спонтанды

b)

комбинаторлық, ассимиляция, эпитеза

c)

эпитеза, позициялық, диереза

d)

игерулі, лабиальді, спонтанды

28.

Буын ішінде дауыс шымылдығы жиіленіп, тонның ырғағы арқылы ерекшеленеді

a)

тоникалық немесе музыкалды екпін

b)

ой екпінді немесе инверсия

c)

динамикалық екпін

d)

сөз екпіні немесе тоникалық

29.

Дауыссызға немесе дауыссыздың дауыстыға әсері

a)

аккомадация

b)

метатеза

c)

протеза

d)

апокопа

30.

Дауыссызға немесе дауыссыздың дауыстыға әсері

a)

аккомадация

b)

метатеза

c)

протеза

d)

апокопа

31.

Алтай немесе түркі тілдерінде буынның негізгі екі түрі кездеседі

a)

ашық, бітеу

b)

тұйык, ашық

c)

ашық, бұйрық

d)

бітеу, тұйық

32.

Тұңғыш рет қазақ тілінің фонетикасы оқулық түрінде жүйеленді

a)

«Тіл – құралда»

b)

«Қазақ грамматикасында»

c)

«Тіл білімінің негіздерінде»

d)

« Әріп, дыбыс, буын»

33.

«Жазу» сөзі қандай буыннан құралып тұр?

a)

ашық

b)

тұйық

c)

бітеу

d)

жабық

34.

Сингармонизм заңына бағынбайтын сөзді табыңыз

a)

емхана

b)

емші

c)

ақпан

d)

айна

35.

Жуысыңқы дауыссыздары екіге бөлінеді

a)

жинақы, жайылыңқы

b)

жанама, жабысыңқы

c)

лепті, тоғысыңқы

d)

жылжымалы, діріл

36.

Екі жағы да дауыссыздан құралған буынды қалай атайды?

a)

Бітеу

b)

тұйық

c)

ашық

d)

жабық

37.

Ұяң дауыссыз дыбыс қатарын табыңыз

a)

б,в,г,ғ,д

b)

г,ғ,т,к.

c)

у,и,ә,д т

d)

р,с,п,т

38.

«Қарт» сөзі қандай буыннан құралып тұр?

a)

Бітеу

b)

тұйық

c)

ашық

d)

жабық

39.

«Дыбыстарды жіктеу туралы» мақала авторы

a)

А.Байтұрсынов

b)

В.В.Радлов

c)

Н.И. Ильминский

d)

П.М. Мелиоранский

40.

Актентуация -

a)

фонациялық ауаның қарқынды шығуы

b)

буантардың бір-біріне ұқсастығы

c)

бірнеше буынның қатар келуі

d)

сөз құрамы бірдей дыбыстар

41.

Сөйлемдегі айрықша назар аударылып айтылатын екпін

a)

Ой екпіні

b)

эмфазалық екпін

c)

сөз екпіні

d)

морфемалық екпін

42.

Сөз бен морфемаларды құрайтын материал қалай аталады?

a)

дыбыс

b)

сөз

c)

сөз тіркесі

d)

сөйлем

43.

Сөздің дыбыстық формасын көрсететін таңбалар жүйесі не деп аталады?

a)

алфавит

b)

дыбыс

c)

сөз

d)

морфема

44.

Әріптердің бір заңдылықпен және ретпен тізілген жинағы не деп аталады?

a)

алфавит

b)

дыбыс

c)

сөз

d)

фонема

45.

Дауыс ырғағы кездесетін орындар

a)

сөз тіркестері, бірыңғай мүшелер, айқындауыш мүшелер

b)

дыбыс арасында

c)

фонемалық тіркестер арасында

d)

әріптердің арасында

46.

Буынның біреуі басқа буындардан айрықша күшті айтылуы арқылы ажыратылады

a)

лебізді

b)

квантитативтік

c)

жылжымалы

d)

тұрақты

47.

Прогрессивті ықпал дегеніміз не?

a)

алғашқы дыбыстың кейінгіге әсер етуі

b)

кейінгі дыбыстың алғашқысына әсер етуі

c)

дыбыстардың бір-біріне қарама-қарсы болуы

d)

дыбыстардың өз ара үндесуі

48.

Сөз басындағы дыбыстық өзгеріс

a)

анлаут

b)

этнос

c)

эмотив

d)

семиотика

49.

Екі сөздің қатар бір екпінге ие болуын не дейміз?

a)

фразалық екпін

b)

жылжымалы екпін

c)

мағыналмаы екпін

d)

тұрақты екпін

50.

Дауыссыз дыбыстардың жіктелуі неге байланысты?

a)

сылдырмен

b)

үнмен

c)

жақпен

d)

тілмен

51.

Тілдің өмір сүріп тұрған кезіндегі дыбыстық құрамын қарастыратын қай сала?

a)

сипаттама фонетика

b)

тарихи фонетика

c)

жеке фонетика

d)

жалпы фонетика

52.

Тарихи фонетиканы басқа не деп атауға болады?

a)

ассимиляция

b)

диахрониялық фонетика

c)

синхроникалық фонетика

d)

диссимиляция

53.

Дыбыстардың қандай түрі буын жасауға қатысады?

a)

ашық дауыстылар

b)

дауыстылар

c)

дауыссыздар

d)

қысаң дауыстылар

54.

Өкпеден ауаның кедергісіз шығатын дыбыстар

a)

дауыстылар

b)

дауыссыздар

c)

ұяңдар

d)

қатаңдар

55.

Дыбыстың ең кішкентай бөлшегі қалай аталады?

a)

фонема

b)

дифтонг

c)

дифтонгоид

d)

буын

56.

Дауыс шымылдығының дірілінің жиілеуіне негізделген екпін қалай аталады?

a)

тоникалық

b)

жылжымалы

c)

квантитативті

d)

лебізді

57.

Сөздегі жіңішке дауыстыға қосымшаның дауыстысы қалай жалғанады?

a)

жіңішке

b)

жуан

c)

ашық

d)

қысаң

58.

Қандай қосымшалар сингорманизм заңына бағынбайды?

a)

барлығы

b)

-дікі

c)

-қор

d)

-тікі

e)

-паз

59.

Диссимиляцияға антоним құбылыс не деп аталады?

a)

ассимиляция

b)

сингорманизм

c)

буын үндестігі

d)

кейінді ықпал

60.

Ассимиляция құбылысына антоним қалай аталады?

a)

диссимиляция

b)

сингорманизм

c)

буын үндестігі

d)

кейінді ықпал

61.

Әріп пен дыбыстың айырмашылығы қандай?

a)

әріпті көреміз, жазамыз

b)

Айтамыз

c)

әріпті естиміз

d)

әріптен сөз құраймыз

62.

Фонема  нені зерттейді?

a)

фонология

b)

фонетика

c)

морфология

d)

грамматика

63.

Еріннің жымдасуы арқылы жасалатын дауыссыздар

a)

лабиал

b)

квантитативтік

c)

жылжымалы

d)

тұрақты

64.

Сингармонизм заңына бағынбайтын сөзді табыңыз

a)

емхана

b)

емші

c)

ақпан

d)

айна

65.

Ашық буынды сөзді көрсетіңіз

a)

кереметі

b)

қап

c)

мақсат

d)

астана

66.

Дұрыс тасымалданып,  келесі жолға көшіріле алатын тұрған сөзді белгілеңіз

a)

көше-сі

b)

қон-ақ

c)

бейсе-нбі

d)

ұм-ытпа

67.

У,й дыбыстарымен келетін жіңішке сөздерді табыңыз

a)

үйрек, сәуле

b)

бесеу, тауық

c)

түйе, бұзау

d)

ауа, қой

68.

Тұйық буынды  көрсетіңіз

a)

Өрт

b)

Сен

c)

бұлбұл

d)

Ана

69.

Ызың дауыссыздарды көрсет

a)

З,Ж

b)

Ф,Д

c)

М,Л

d)

С,В

70.

Буынның  үш түрін атаңыз

a)

тұйық, ашық, бітеу

b)

бітеу, ашық, ұяң

c)

ашық, жуан, тұйық

d)

тұйық, бітеу, қысаң

71.

Ұяң дауыссыз дыбыстарының кездесетін қатары

a)

б, в, д, з, г

b)

р, л, м, н

c)

а, о, е, ы

d)

ү ,ұ, ы

72.

Екі дауысты деген мағынаны білдіреді

a)

дифтонгтар

b)

дифтонгойдтар

c)

фонема

d)

морфема

73.

Дауысты дыбыстар қызметіне қарай нешеге бөлінеді?

a)

үшке

b)

сегізге

c)

екіге

d)

төртке

74.

Дыбыстық ең кіші единица қалай аталады?

a)

фонема

b)

морфема

c)

әріп

d)

дыбыс

75.

Фонологияның қарастыратын бөлімі

a)

фонеманы

b)

буынды

c)

әріпті

d)

морфеманы

76.

Тонның қатысуымен жасалатын дыбыстар

a)

тональді

b)

жалпы дауыссыз

c)

дифтонг

d)

дифтонгойд

77.

Қатаң дауыссыздардың қатарын табыңыз

a)

к , қ, т, ш, с

b)

к , қ, г, ғ, д

c)

б, в, з, д

d)

т, д, б, ж

78.

Х әрпі тілімізге қай жылы енді?

a)

1938

b)

1965

c)

1920

d)

1955

79.

Бірден-бір көмеймен айтылатын фонема

a)

Ң

b)

Э

c)

Д

d)

П

80.

Дауыссыз дыбыстар үнге байланысты нешеге бөлінеді?

a)

Үшке

b)

Төртке

c)

Екіге

d)

Б

81.

Ц, Ч дыбыстары қалай аталады?

a)

аффрикат

b)

редукция

c)

диереза

d)

эпентеза

82.

Буын үндестігіне бағынбайтын қосымша түрін белгілеңіз

a)

Барлығы

b)

 -кеш

c)

-хана

d)

-гәй

83.

Үндестік заңын басқаша қалай аталады?

a)

сингорманизм

b)

ассимиляция

c)

диссимиляция

d)

проклитика

84.

Дыбыстарды ұқсатпай өзгерту қалай аталады?

a)

диссимиляция

b)

сингармонизм

c)

тарихи

d)

сипаттамалы

85.

Спонтанды дыбыстар

a)

игерусіз дыбыстар

b)

созылыңқы айтылатын дыбыс

c)

баяу, екпінсіз айтылатын дыбыс

d)

дауыстыларға негізделетін дыбыс

86.

Дауыстылар ерін мен езу қатысына қарай қалай бөлінеді?

a)

еріндік, езулік

b)

езулік, ашық

c)

ашық, қысаң

d)

ашық, қысаң

<varian>қысаң, бітеу

87.

Жалпы фонетика дыбыстың қандай құрамын зерттейді?

a)

жалпы дыбыстық құрамын

b)

тілдің дыбыстық құрамын

c)

Сөз құрамын

d)

морфемалаларды

88.

Орфография дегеніміз не?

a)

дұрыс жазылу нормаларының ережелері

b)

дұрыс айтылу нормаларының ережелері

c)

әріптердің рет-ретімен айтылуы  

d)

дыбыс жүйесі

89.

Ассимиляция түрін көрсетіңіз

a)

прогрессив

b)

Фонема

c)

Сөз

d)

буын жігі

90.

Қысаң дауысты дыбыстардан құралған сөзді табыңыз

a)

жылылық

b)

Асықпа

c)

Келіншек

d)

белдемше