wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Untitled Quiz

Total questions: 150

Worksheet time: 1hrs 15mins

Name
Class
Date
1.

Аспан шырақтарының жерге жететін сәулелерінің интенсивтілігін зерттейтін бөлім қалай аталады?

a)

Астрофотометрия

b)

Фотометрия

c)

Жұлдызды астрономия

d)

Астрография

e)

Астрология

2.

Аспан сферасының анықтамасын бер.

a)

Радиусы қалағанша алынатын, берілген шырақтардың орналасуы табиғаттағыдай, центрі кеңістіктің кез келген нүктесінде орналасқан жорамал сфера

b)

Жер шарын қоршап тұрған аспан

c)

Шар беті

d)

Эллипс беті

e)

Көрінерлік сфералық бет

3.

Тік сызық қалай анықталады?

a)

Жүк ілінген созылмайтын, жылжымайтын жіп бағыты

b)

Ортадан ішінен біркелкі таспықа бағыты

c)

Биіктік доғадағы бағыты

d)

Ендік доғадағы бағыты

e)

Вертикаль бағыты

4.

Шың (математикалық) горизонт деген нені айтады?

a)

Жазықтықтағы тік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

b)

Жазықтықтың дүние осіне перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

c)

Жазықтықтың талтүстік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

d)

Жазықтықтың Жер осіне перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

e)

Қазықтықтың шығыс-батыс сызығына перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

5.

Аспан сферасы қай бағытта айналады?

a)

Шығыстан батысқа қарай

b)

Солтүстіктен оңтүстікке қарай

c)

Оңтүстіктен солтүстікке қарай

d)

Батыстан шығысқа қарай

e)

Шығыстан солтүстікке қарай

6.

Дүние осі қалай анықталады?

a)

Солтүстік және оңтүстік дүние полюстарын қосатын жорамал сызық

b)

Шыңның екі бағытты нүктелерін қосатын жорамал сызық

c)

Зенит пен надирді қосатын жорамал сызық

d)

Солтүстік және оңтүстік нүктелерін қосатын жорамал сызық

e)

Батыс және шығыс нүктелерін қосатын түзу

7.

Дүние полюстарының анықтамасын беріңдер.

a)

Аспан сферасының тәуліктік айналуы кезінде айналып қозғалымайтын екі нүктесінің бірі солтүстік, екіншісі оңтүстік дүние полюстары деп аталады

b)

Горизонттың солтүстік және оңтүстік нүктелерін дүние полюстары деп атайды

c)

Батыс және шығыс нүктелері дүние полюстары деп атайды

d)

Тәуліктік айналысқа қатысты аспан сферасының екі нүктесі

e)

Экватордың екі нүктесін дүние полюстары деп атайды

8.

Аспан экваторы дегеніміз не?

a)

Жазықтықтағы дүние осіне перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері аспан экваторы деп аталады

b)

Жазықтықтың тік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңберін аспан экваторы деп атайды

c)

Жазықтықтың талтүстік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңберін аспан экваторы деп атайды

d)

Жазықтықтың шығыс және батыс нүктелерін қосатын сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

e)

Жазықтықтың солтүстік–оңтүстік сызығына перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

9.

Шығыс және батыс нүктелері қалай анықталады?

a)

Аспан экваторы мен шың горизонтының қиылысқан нүктелері

b)

Сағаттық доғадағы қиылысу нүктелері

c)

Аспан экваторы мен меридианның қиылысқан нүктелері

d)

Аспан меридианымен шың горизонтының қиылысқан нүктелері

e)

Математикалық горизонт пен еңісу шеңбері қиылысу нүктелері

10.

Аспан меридианының анықтамасын бер.

a)

Солтүстік, оңтүстік дүние полюстары және зенит, надир арқылы өтетін аспан сферасының үлкен шеңбері

b)

Жазықтықтың дүние осіне перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

c)

Батыс, шығыс, надир және батыс нүктелері арқылы өтетін үлкен шеңбер

d)

Оңтүстік, солтүстік және шығыс, батыс нүктелері арқылы өтетін аспан сферасының үлкен шеңбері

e)

Жазықтықтың шығыс–батыс сызығына перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

11.

Оңтүстік және солтүстік нүктелері дегеніміз не?

a)

Аспан меридианы мен шың горизонтының қиылысқан нүктелері

b)

Экватор мен шың горизонтының қиылысқан нүктелері

c)

Экватор мен аспан меридианының қиылысқан нүктелері

d)

Экватор мен еңісу доғаларының қиылысқан нүктелері

e)

Сағаттық шеңберлер қиылысу нүктелері

12.

Шың горизонты және аспан меридианының нүктелері аспан сферасының тәуліктік айналысына қатынаса ма?

a)

Қатынаспайды

b)

Шың горизонты нүктелері қатынасады, ал аспан меридианының қатынасады

c)

Шың горизонты нүктелері қатынаспайды, ал аспан меридианының қатынасады

d)

Шың горизонты нүктелері мен аспан меридианының да қатынасады

e)

Қатынасады

13.

Дүние полюсінің биіктігі туралы теорема.

a)

Жер бетіндегі кез келген нүктесіндегі дүние полюсінің горизонттағы биіктігі сол нүктенің географиялық ендігіне тең

b)

Зениттің горизонттан биіктігі географиялық ендікке тең

c)

Надирдің горизонттан биіктігі географиялық ендікке тең

d)

Кез келген нүктедегі аспан экваторының горизонтпен жасайтын бұрышы географиялық ендікке тең

e)

Шырақтың экватордан биіктігі азимутына тең

14.

Биіктік доғадағы (немесе вертикаль) деген не?

a)

Зенит және надир арқылы өтетін доғалар (аспан сферасының үлкен жарты шеңберлері)

b)

Дүние полюстар арқылы өтетін доғалар

c)

Солтүстік және оңтүстік нүктелері арқылы өтетін доғалар

d)

Батыс және шығыс нүктелері арқылы өтетін доғалар

e)

Аспан экваторына параллель шеңберлер

15.

Алманхаттар деген не?

a)

Шың горизонтына параллель кіші шеңбер

b)

Эклиптикаға параллель кіші шеңберлер

c)

Аспан экваторына параллель кіші шеңберлер

d)

Аспан меридианына параллель кіші шеңберлер

e)

Жорамалында параллель үлкен шеңбер

16.

Жазықтықтың тік сызыққа перпендикуляр, Жер бетіндегі үлкен шеңбер қалай аталады?

a)

Математикалық көкжиек

b)

Оңтүстік тропик

c)

Аспан меридианы

d)

Жерлік экватор

e)

Солтүстік тропик

17.

Математикалық горизонтқа перпендикуляр не деп аталады?

a)

Тік сызық

b)

Әлем осі

c)

Эклиптика осі

d)

Таң түс сызығы

e)

Математикалық көкжиек сызығымен

18.

Аспан экваторы сызығы математикалық көкжиек сызығымен мына нүктеде қиылысады.

a)

Шығыс және батыс

b)

Оңтүстік және солтүстік

c)

Әлемнің оңтүстік және солтүстік полюстері

d)

Зенит және надир

e)

Эклиптиканың оңтүстік және солтүстік полюстері

19.

Енісу доғалары деген не?

a)

Солтүстік және оңтүстік дүние полюстары арқылы өтетін үлкен шеңберлер

b)

Зенит және надир арқылы өтетін үлкен шеңберлер

c)

Солтүстік және оңтүстік нүктелері арқылы өтетін үлкен шеңберлер

d)

Батыс және шығыс нүктелері арқылы өтетін үлкен шеңберлер

e)

Эклиптикаға параллель кіші шеңберлер

20.

Аспан параллельдері деген не?

a)

Аспан экваторына параллель кіші шеңберлер

b)

Шың горизонтына параллель шеңберлер

c)

Аспан меридианына параллель кіші шеңберлер

d)

Эклиптикаға параллель шеңберлер

e)

Горизонтқа параллель үлкен шеңберлер

21.

Көктемгі және күзігі күн теңелу нүктелері қалай анықталады?

a)

Аспан экваторы мен шың эклиптиканың қиылысу нүктелері

b)

Аспан экваторы мен аспан меридианының қиылысу нүктелері

c)

Аспан экваторы мен еңісу доғаларының қиылысу нүктелері

d)

Аспан меридианы мен математикалық горизонттың қиылысу нүктелері

e)

Аспан экваторы мен шығыс доғаларының қиылысу нүктелері

22.

Аспан экваторы деген не?

a)

Жазықтықтағы дүние осіне перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңберлері

b)

Жазықтықтың тік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

c)

Жазықтықтың талтүстік сызыққа перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

d)

Жазықтықтың шығыс-батыс сызығына перпендикуляр аспан сферасының үлкен шеңбері

e)

Зенит шығыс надир және батыс нүктелерінен өтетін аспан сферасының үлкен шеңбері

23.

Эклиптика деген не?

a)

Күннің 1 жыл ішіндегі жүретін көрінерлік жолы (жұлдыздар арасында)

b)

Планетаның бір жыл ішіндегі жүретін жолы

c)

Айдың аспандағы бір ай жүретін жолы

d)

Марстың екі жыл ішіндегі жүретін көріну жолы

e)

Ай бір жылда жүріп өтетін траектория

24.

Аспан экваторының сызығы эклиптика сызығымен мына нүктелерде қиылысады.

a)

Көктемгі және күзгі күн теңелуі

b)

Әлемнің оңтүстік және солтүстік полюстері

c)

Полюстердің оңтүстік және солтүстік полюстері

d)

Оңтүстік және солтүстік

e)

Экватор және жазғы күннің тұруы

25.

Шырақ арқылы және математикалық көкжиекке параллель өтетін аспан сферасының кіші шеңбері қалай аталады?

a)

Шырақ альмукантараты

b)

Шырақ еңістігінін шеңбері

c)

Шырақ вертикалы

d)

Шырақ әсері

e)

Шырақ шеңберінің биіктігі

26.

Аспан сферасын бақылаушыға көрінетін және көрінбейтін бөліктерге бөлетін, жер бетіндегі үлкен шеңбер деп аталады.

a)

математикалық көкжиек

b)

аспан экваторы

c)

жерлік экватор

d)

аспан меридианы

e)

галактикалық экватор

27.

Шырақтардың кульминациясы деген не?

a)

Шырақтардың аспан меридианын қиып өту құбылысы.

b)

Шырақтың шығыс нүктесінен өту құбылысы

c)

Шырақтың батыс нүктесінен өту құбылысы

d)

Шырақтың горизонтын қиып өту құбылысы

e)

Аспан экваторынан шырақтың өтуі

28.

Шырақтың жоғары кульминациясы деген не?

a)

Шырақтың аспан сферасының оңтүстік бөлігін қиып өту құбылысы

b)

Шырақтың шығыс нүктесінен өту құбылысы

c)

Шырақтың аспан меридианын солтүстік бөлігін қиып өту құбылысы

d)

Шырақтың батыс нүктесінен өту құбылысы

e)

Шырақтың аспан экваторының оңтүстік жартысынан өтуі

29.

Шырақтың төменгі кульминациясы деген не?

a)

Шырақтың аспан меридианының солтүстік бөлігін қиып өту құбылысы.

b)

Шырақтың аспан меридианының оңтүстік бөлігін қиып өту құбылысы.

c)

Шырақтың шығыс нүктесінен өту құбылысы

d)

Шырақтың батыс нүктесінен өту құбылысы

e)

Шырақтың аспан экваторының солтүстік жартысына өтуі

30.

Бірінші экваторлық координат жүйесіндегі шырақ координаты болып табылады.

a)

еңістік және тік көтерілү.

b)

биіктік және астрономиялық азимут

c)

төмен және тік көтерілу

d)

астрономиялық ендік және бойлық

e)

полярлы қашықтық және еңістік

31.

Екінші экваторлық координат жүйесіндегі шырақ координаты болып табылады.

a)

еңістік және сағаттық бұрыш.

b)

биіктік және астрономиялық азимут

c)

еңістік және сағаттық бұрыш

d)

астрономиялық ендік және бойлық

e)

полярлы қашықтық және еңістік

32.

Эклиптиканың негізгі төрт нүктесін анықта:

a)

Жазғы күн тоқырау, күзгі күн теңелу, қысқы күн тоқырау, көктемгі күн теңелу нүктелері.

b)

Батыс, шығыс, зенит, надир

c)

Көктемгі, күзгі күн тоқырау нүктелері және зенит, надир

d)

Батыс, шығыс, солтүстік, оңтүстік

e)

Жазғы және қысқы күн тоқырау нүктелері, зенит және надир

33.

Эклиптикалық координат жүйесіндегі шырақ координаты болып табылады.

a)

эклиптикалық ендік және бойлық

b)

полярлы қашықтық және еңістік

c)

еңістік және сағаттық бұрыш

d)

биіктік және астрономиялық азимут

34.

Күннің азимуты нөлге тең, егер ол болады.

a)

жоғары кульминация кезінде

b)

төменгі кульминация кезінде

c)

күннің шығу мезетінде

d)

бату мезетінде

e)

Күннің азимуты ешқашан нөлге тең болмайды

35.

Біздің тұратын жергілікті ендікте Күн батпайтын шырақ кезі.

a)

біздің жергілікті ендікте Күн жыл бойы бататын шырақ болып табылады.

b)

қысқы күннің тұруында

c)

күзгі күннің теңелуінде

d)

жазғы күннің тұруында

e)

көктемгі күннің теңелуінде

36.

Жердің солтүстік полюсінде орналасқан бақылаушыға оңтүстік дүние полюсі көрінеді.

a)

надир нүктесінде

b)

зенит нүктесінде

c)

оңтүстік нүктесінде

d)

батыс нүктесінде

e)

шығыс нүктесінде

37.

Жердің солтүстік полюсінде орналасқан бақылаушыға солтүстік дүние полюсі көрінеді.

a)

зенит нүктесінде

b)

надир нүктесінде

c)

шығыс нүктесінде

d)

оңтүстік нүктесінде

e)

батыс нүктесінде

38.

Жер экваторында орналасқан бақылаушыға, солтүстік дүние полюсі көрінеді.

a)

солтүстік нүктесінде.

b)

надир нүктесінде

c)

оңтүстік нүктесінде

d)

шығыс нүктесінде

e)

батыс нүктесінде

39.

Жер экваторында орналасқан бақылаушыға, оңтүстік дүние полюсі көрінеді.

a)

оңтүстік нүктесінде

b)

батыс нүктесінде

c)

шығыс нүктесінде

d)

солтүстік нүктесінде

e)

надир нүктесінде

40.

Жер экваторында орналасқан бақылаушыға, дүние өсі көрінеді:

a)

математикалық көкжиек жазықтығында жатады және талтұс сызығымен сәйкес келеді.

b)

талтұс сызыққа перпендикуляр және аспан меридианы жазықтығында жатады

c)

талтұс сызыққа перпендикуляр және математикалық көкжиек жазықтығында жатады

d)

аспан меридианы жазықтығында жатады және талтұс сызығымен 23,50 бұрыш жасайды

e)

аспан мередианы жазықтығында жатады және талтұс сызығымен 66,50 бұрыш жасайды

41.

Күн көктемде қандай зодиак шоқ жұлдыздарынан өтеді:

a)

Балықтар, Тоқты, Торпақ.

b)

Ерідағ, Шаян, Арыстан.

c)

Бикеш, Таразы, Саршылап.

d)

Мерген, Тауешкі, Суқүйғыш.

e)

Тауешкі, Шолпан, Бикеш.

42.

Күн жазда қандай зодиак шоқ жұлдыздарынан өтеді:

a)

Егіздер, Шаян, Арыстан.

b)

Балықтар, Тоқты, Торпақ,

c)

Бикеш, Таразы, Саршылап.

d)

Мерген, Тауешкі, Суқүйғыш.

e)

Тоқты, Бикеш, Балықтар.

43.

Күн күзде қандай зодиак шоқ жұлдыздарынан өтеді:

a)

Бикеш, Таразы, Сарғышан.

b)

Егіздер, Шаян, Арыстан.

c)

Балықтар, Тоқты, Торпақ,

d)

Мерген, Тауешкі, Суқүйғыш.

44.

Күн қысста қандай зодиак шоқ жұлдыздарынан өтеді:

a)

Мерген, Тауешкі, Суқүйғыш.

b)

Бикеш, Таразы, Саршылап.

c)

Балықтар, Тоқты, Торпақ,

d)

Саршылап, Торпақ, Бикеш.

45.

Жұлдыздық тәулік деген не?

a)

Көктемгі күн теңелу нүктесінің қатар екі жоғарғы кульминациясының уақыт аралығы.

b)

Күн дискасы центрінің қатар екі жоғарғы кульминациясының арасындағы уақыт.

c)

Ай дискасы центрінің қатар екі жоғарғы кульминациясының арасындағы уақыт.

d)

Шолпанның дискасы центрінің қатар екі жоғарғы кульминациясының арасындағы уақыт.

e)

Күзгі күнтеңелу нүктесінің ең төменгі кульминациясы уақыт аралығы

46.

Жұлдыздық уақыт деген не?

a)

Күн теңелу нүктесінің (Аспан меридианының оңтүстік бөлігінен батысқа қарай есептелетін) сағаттық бұрышы S=tS=t

b)

Күннің сағаттық бұрышы.

c)

Айдың сағаттық бұрышы.

d)

Шолпанның сағаттық бұрышы.

e)

Айдың сағаттық бұрышы.

47.

Шын күн тәулігі деген не?

a)

Күн дискісі центрінің сағаттық бұрышы қосылған 12 сағат T0=t0+12hT_0=t_0+12^h

b)

Айдың сағаттық бұрышы.

c)

Шолпанның сағаттық бұрышы.

d)

Көктемгі күн теңелу нүктесінің сағаттық бұрышы.

e)

Күзгі күнтеңелу нүктесінің сағаттық бұрышы.

48.

Орташа нүкте уақыты:

a)

Орташа күн центрінің сағаттық бұрышы және қосылған 12 сағат Tm=tm+12hT_m=t_m+12^h

b)

Шын күн центрінің сағаттық бұрышы және қосылған 12 сағат 12hT0=t0+12h12^h T_0=t_0+12^h

c)

Көктемгі күн теңелу нүктесінің сағаттық бұрышы.

d)

Айдың сағаттық бұрышы.

e)

Шолпанның сағаттық бұрышы.

49.

Жер бегі неше сағаттық белдеулерге бөлінген?

a)

24.

b)

12.

c)

36.

d)

48

e)

60

50.

Бір сағаттық белдеудің ең төмен қанша градус?

a)

15∘15^\circ = 1 сағат.

b)

30∘30^\circ = 2 сағат.

c)

60∘60^\circ = 4 сағат.

d)

45∘45^\circ = 3 сағат.

e)

90∘90^\circ = 6 сағат.

51.

Уақыт теңдеуі деген не?

a)

Шын күн уақыты мен орташа күн уақытының айырмасы.

b)

Жұлдыздық уақыт пен ай уақытының қосындысы.

c)

Күннің азимуты мен биіктігінің айырмасы.

d)

Экваторлық және эклиптикалық ендіктің айырмасы.

e)

Горизонттық координаттар жүйесінің анықтамасы.

52.

Декреттік уақыт деген не?

a)

Сағат тілі жергілікті белдеулік уақытқа қарағанда, үкімет қаулысымен 1 сағатқа жылжытылған уақыт.

b)

Сағат тілі жұлдыздық уақытқа қарағанда 1 сағат алға жылжытылған.

c)

Сағат тілі ай сайын бір сағат алға және кері жылжытылып отырады.

d)

Сағат тілі таңертең бір сағат алға, кешке бір сағат артқа жылжытылып отырады.

e)

Сағат тілі жұлдыздық уақытпен салыстырғанда 1 сағатқа кейін қойылады

53.

Орта күн тәулігі жұлдыздық тәуліктен неше минут ұзақ?

a)

3 мин. 56с.

b)

2мин. 56с.

c)

4мин. 56с.

d)

5мин. 56с.

e)

1 мин. 56с

54.

Календарь дегеніміз не?

a)

Ұзақ уақыт аралықтарын есептеу жүйесі.

b)

Күндерді санау жүйесі.

c)

Қысқа уақыт ұзақтығын есептеу жүйесі.

d)

Айлардың ұзақтығын есептеу жүйесі.

e)

Аптаны есептеу жүйесі

55.

Ай календарі дегеніміз не?

a)

Ай фазаларының алмасуына негізделген календарь.

b)

Тәуліктерді санау жүйесіне негізделген жүйе.

c)

Ұзақ уақыт аралығын есептеу жүйесі.

d)

Қысқа уақыт ұзақтығын есептейтін жүйе.

e)

Ай тұтылуына негізделген есептеу жүйесі

56.

Күн календары деген не?

a)

Жыл алмасуына (қыс, жаз, күз, көктем) негізделген календарь.

b)

Ай фазаларының алмасуына негізделген календарь.

c)

Тәуліктерді санау жүйесіне негізделген календарь.

d)

Қысқа уақыт ұзақтығын есептейтін календарь.

e)

Күн тұтылуына негізделген жүйе

57.

Тропикалық жыл деген не?

a)

Көктемгі күн теңеу нүктесінен күннің қатар екі өтуінің арасындағы уақыт.

b)

Белгілі бір жұлдыздан Күннің қатар екі өтуінің арасындағы уақыт.

c)

Күннің асап меридианынан қатар екі өтуінің арасындағы уақыт.

d)

Көктемгі күн теңеу нүктесінен асап меридианынан қатар екі өтуінің арасындағы уақыт.

e)

Күннің бірінші сон бірi екі рет қысқы күн тоқыру нүктесінен өту уақыт аралығы

58.

Экватордан солтүстікке 23°26' қашықтықта тұрған географиялық параллель былай аталады:

a)

солтүстік тропик.

b)

аспан меридианы

c)

жер экваторы

d)

солтүстік полярлы шеңбер

e)

полдық меридиан

59.

Экватордан оңтүстікке 23°26' қашықтықта тұрған географиялық параллель былай аталады:

a)

оңтүстік тропик.

b)

солтүстік тропик.

c)

солтүстік полярлы шеңбер

d)

нольдік меридиан

e)

жер экваторы

60.

Экватордан солтүстікке қарай 66,5° қашықтықта тұрған географиялық параллель былай аталады:

a)

солтүстік полярлы шеңбер.

b)

жер экваторы

c)

нольдік меридиан

d)

аспан меридианы

e)

оңтүстік тропик

61.

Экватордан оңтүстікке қарай 66,5° қашықтықта тұрған географиялық параллель былай аталады:

a)

оңтүстік полярлы шеңбер

b)

нольдік меридиан

c)

солтүстік полярлы шеңбер

d)

жер экваторы

e)

аспан меридианы

62.

Жердің берілген нүктесінен жер радиусы бағытымен сәйкес келетін түзу ... аталады

a)

тік сызық.

b)

дүние осі

c)

зениттік қашықтық

d)

жұлдыздың полярлы қашықтығы

e)

астрономиялық азимут

63.

Жер бетіндегі нүктенің орналасуы екі координатамен анықталады:

a)

Географиялық ендікпен және географиялық бойлықпен

b)

Географиялық азимутпен және географиялық ендікпен

c)

Географиялық бойлықпен және географиялық азимутпен

d)

Геодезиялық ендікпен және географиялық бойлықпен

e)

Географиялық азимутпен және геоцентрлік ендікпен

64.

Тік сызық аспан сферасының бетімен екі нүктеде қиылысады:

a)

зенитте және надирде.

b)

солтүстік және оңтүстік әлем полюстерінде

c)

солтүстік нүктесінде және оңтүстік нүктесінде

d)

батыс және шығыс нүктелерінде

e)

эклиптиканың солтүстік полюсінде және эклиптиканың оңтүстік полюсінде

65.

Көктемгі күн теңелуі қай күні болды?

a)

21 наурыз.

b)

22 маусым.

c)

23 қыркүйек.

d)

22 желтоқсан.

e)

20 наурыз.

66.

Жазғы тоқырау қай күні болады?

a)

22 маусым.

b)

23 қыркүйек.

c)

21 наурыз.

d)

22 желтоқсан.

e)

22 шілде.

67.

Күзгі күн теңелуі қай күні болады?

a)

23 қыркүйек.

b)

22 маусым.

c)

22 желтоқсан.

d)

21 наурыз.

e)

20 қыркүйек.

68.

Қысқы күн тоқырауы қай күні болады?

a)

22 желтоқсан.

b)

21 наурыз.

c)

23 қыркүйек.

d)

22 желтоқсан.

e)

22 қаңтар.

69.

Күн жүйесі дегеніміз не?

a)

Күнді айнала қозғалатын аспан денелерінің жиынтығы.

b)

Жер мен Күнді.

c)

Күн, Жер, Ай, Шолпан және Меркурийді.

d)

Күн, Жер, Ай және жұлдыздар жиынтығы.

e)

Жер және Ай

70.

Күн жүйесіне енетін барлық планеталарды орналасу ретімен көрсет.

a)

Меркурий, Шолпан, Жер, Марс, Юпитер, Сатурн, Уран, Нептун.

b)

Жер, Меркурий, Шолпан, Юпитер, Марс, Сатурн, Уран, Плутон, Нептун.

c)

Жер, Шолпан, Меркурий, Юпитер, Сатурн, Уран, Нептун, Плутон, Марс.

d)

Марс, Шолпан, Меркурий, Жер, Уран, Юпитер, Сатурн, Нептун, Плутон.

e)

Шолпан, Жер, Меркурий, Сатурн, Нептун, Плутон, Юпитер, Уран, Марс

71.

Астероидтар белдеуі қай жерде орналасқан?

a)

Марс және Юпитер орбиталарының арасында.

b)

Жер және Марс орбиталарының арасында.

c)

Юпитер және Сатурн орбиталарының арасында.

d)

Жер және Шолпан орбиталарының арасында.

e)

Сатурн мен Уран орбиталары аралығында.

72.

Қай планеталар сыртқы, ал қай планеталар ішкі деп аталады?

a)

Орбиталары астероидтар орбитасының сыртында орналасқан планеталар сыртқы, ішінде орналасқандар ішкі планеталар деп аталады.

b)

Орбиталары Жер орбитасының сыртында орналасқан планеталар сыртқы, ішінде орналасқандар ішкі планеталар деп аталады.

c)

Орбиталары Марс орбитасының сыртында орналасқан планеталар сыртқы, ішінде орналасқандар ішкі планеталар деп аталады.

d)

Орбиталары Юпитер орбитасының сыртында орналасқан планеталар сыртқы, ішінде орналасқандар ішкі планеталар деп аталады.

e)

Орбиталары Шолпан орбитасының сыртында орналасқан планеталар – сыртқы, ал керісінше – ішкі планеталар деп аталады.

73.

Планеталардың тура және кері қозғалыстары қалай бағытталады?

a)

Турасы – батыстан шығысқа, керісі – шығыстан батысқа қарай.

b)

Турасы – шығыстан батысқа, керісі – батыстан шығысқа қарай.

c)

Турасы – шығыстан оңтүстікке, керісі – оңтүстіктен шығысқа қарай.

d)

Турасы – оңтүстіктен шығысқа, керісі – шығыстан оңтүстікке қарай.

e)

Тура қозғалыс оңтүстіктен шығысқа қарай ал шегіне қозғалу керісінше болады.

74.

Зенитпен, жұлдыздан және надирден өтетін аспан сферасының үлкен жарты шеңбері қалай аталады?

a)

Жұлдыздың биіктік шеңбері.

b)

Жұлдыздың альмукантараты.

c)

Жұлдыздың полюстік параллелі.

d)

Жұлдыздың ауытқу шеңбері.

e)

Жұлдыздың сататгик шеңбері.

75.

Жазықтықтағы дүние осіне перпендикуляр орналасқан аспан сферасының үлкен шеңбері қалай аталады?

a)

Аспан экваторы.

b)

Математикалық көкжиек.

c)

Эклиптика.

d)

Галактикалық экватор.

e)

Жер экваторы.

76.

Аспан меридианасының жазықтығы және математикалық көкжиек жазықтығының қиылысуынан түзілетін сызық қалай аталады?

a)

Талтүстік сызық.

b)

Галактикалық ось.

c)

Тік сызық.

d)

Әлем осі.

e)

Эклиптикалық ось.

77.

Жұлдыздың көтерілуі деген не?

a)

Аспан экваторы бойымен көктемгі күн теңелу нүктесінен, аспан экваторымен жұлдыздың еңісу шеңберінің қиылысу нүктесіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

b)

Эклиптика бойымен көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен аспан экваторымен жұлдыздың еңісу шеңберінің қиылысу нүктесіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

c)

Эклиптика бойымен көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен эклиптикалық жұлдыз шеңберінің қиылысу нүктесіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

d)

Еңісу шеңбері бойымен аспан экваторымен жұлдыздың еңісу шеңберінің қиылысу нүктесінен жұлдызға дейінгі бұрыштық қашықтық.

e)

Жұлдыздың ендік шеңбері бойымен жұлдыздың ендік шеңберінің эклиптикамен қиылысу нүктесіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

78.

Экватордағы бақылаушы үшін тік сызық қандай?

a)

Талтүстік сызыққа перпендикуляр және аспан меридианасының жазықтығында жатады.

b)

Математикалық көкжиек сызығымен сәйкес келеді.

c)

Жарым күндік сызыққа перпендикуляр және математикалық горизонттың жазықтығында жатады.

d)

Жарым күндік сызықпен сәйкес келеді.

e)

Әлем осімен сәйкес келеді және аспан меридианасының жазықтығында жатады.

79.

Шырақтың астрономиялық азимуты дегеніміз не?

a)

Аспан сферасының тәуліктік айналуына қарай оңтүстік нүктесінен жұлдыздың вертикал шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

b)

Аспан сферасының тәуліктік айналуына қарай солтүстік нүктесінен жұлдыздың вертикал шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

c)

Аспан сферасының тәуліктік айналуына қарай оңтүстік нүктесінен жұлдыздың вертикал шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

d)

Аспан сферасының тәуліктік айналуына қарай бағытына қарама-қарсы, оңтүстік нүктесінен вертикал шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

e)

Аспан сферасының тәуліктік айналуына қарай бағытына қарама-қарсы, солтүстік нүктесінен вертикал шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық.

80.

Жұлдыздық сағаттың бұрышы 14ч 22м14^\text{ч}\ 22^\text{м} . Тік шырақтық 13ч 02м13^\text{ч}\ 02^\text{м} . Осы бақылау мезетіндегі жұлдыздық уақытты табыңыз.

a)

S=3ч 24мS=3^\text{ч}\ 24^\text{м}

b)

S=13ч 52мS=13^\text{ч}\ 52^\text{м}

c)

S=7ч 11мS=7^\text{ч}\ 11^\text{м}

d)

S=1ч 20мS=1^\text{ч}\ 20^\text{м}

e)

S=6ч 31мS=6^\text{ч}\ 31^\text{м}

81.

Аспан меридианасының сызығы математикалық көкжиектің сызығымен қай нүктелерде қиылысады?

a)

Солтүстік және оңтүстік нүктелерінде.

b)

Көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінде.

c)

Зенит нүктесінде.

d)

Батыс және шығыс нүктелерінде.

e)

Оңтүстік нүктесінде.

82.

Сағаттық шеңбер бойымен солтүстік дүние полюсінен шыраққа дейінгі бұрыштық қашықтық қалай аталады?

a)

Жұлдыздың полярлы қашықтығы.

b)

Жұлдыздың сағаттық бұрышы.

c)

Жұлдыздың тікелей шығуы.

d)

Жұлдыздың ауытқуы.

e)

Жұлдыздың ендік қашықтығы.

83.

Меркурий немесе Шолпан таңға жақын көрінгенде Күннің қай жағында орналасады?

a)

Батыс.

b)

Солтүстік.

c)

Оңтүстік.

d)

Шығыс.

e)

Оңтүстік-шығыс.

84.

Меркурий немесе Шолпан кешке қарай көрінгенде Күннің қай жағында орналасады?

a)

Шығыс.

b)

Солтүстік.

c)

Оңтүстік.

d)

Батыс.

e)

Солтүстік-Батыс.

85.

Тәуліктік параллельдерде орналасқан шырақтар ие болады...

a)

Бірдей еңісу және бірдей полярлы қашықтыққа.

b)

Бірдей биіктік және азимуттарға.

c)

Бірдей уақыттық бұрышқа.

d)

Бірдей тік көтерілуге және зениттік қашықтыққа.

e)

Бірдей астрономиялық ендіктерге.

86.

Птоломей Жерге қарағанда аспан денелерін қандай тәртіппен орналастырды?

a)

Ай, Меркурий, Шолпан, Күн, Марс, Юпитер, Сатурн және жұлдыздар.

b)

Шолпан, Меркурий, Күн, Ай, Сатурн, Марс, Юпитер және жұлдыздар.

c)

Күн, Шолпан, Меркурий, Ай, Марс, Юпитер, Сатурн және жұлдыздар.

d)

Марс, Юпитер, Сатурн, Күн, Ай, Меркурий, Шолпан және жұлдыздар.

e)

Жұлдыздар, Юпитер, Ай, Күн, Марс, Сатурн, Шолпан.

87.

Көктемгі күн мен түннің теңелу нүктесінен эклиптика бойымен шырақ арқылы өтетін эклиптикалық ендік шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық қалай аталады?

a)

Шырақтың эклиптикалық бойлығы.

b)

Тікелей шығуы.

c)

Шырақтың астрономиялық азимуты.

d)

Шырақтың еңісуі.

88.

Дүниенің Коперник жасаған жүйесінде дүниенің центрі ретінде қандай аспан денесі алынған?

a)

Күн.

b)

Жер.

c)

Ай.

d)

Шолпан.

e)

Марс.

89.

Кеплердің бірінші заңы қалай тұжырымдалады?

a)

Барлық планеталар Күнді, бір фокусында Күн орналасқан, эллипстік орбиталар бойымен айналады.

b)

Барлық планеталар Күнді шеңбер орбиталарымен айналады.

c)

Барлық планеталар Күнді, бір фокусында Күн орналасқан, параболалық орбиталарымен айналады.

d)

Барлық планеталар Күнді, бір фокусында Күн орналасқан, гиперболалық орбиталарымен айналады.

e)

Барлық планеталар Жерді эллипстік орбита бойымен айналады.

90.

Планета орбитасының қай нүктесі перигелий деп аталады?

a)

Күнге ең жақын нүктесі.

b)

Кез келген нүктесі.

c)

Орташа қашықтықта орналасқан нүктесі.

d)

Күннен ең алыс нүктесі.

e)

Планета орбитасы центрі.

91.

Планета орбитасының қай нүктесі афелий деп аталады?

a)

Күннен ең алыс нүктесі.

b)

Кез келген нүктесі.

c)

Күнге ең жақын нүктесі.

d)

Орташа қашықтықта орналасқан нүктесі.

e)

Планета орбитасы центрі.

92.

Перигелий мен афелийді қосатын сызық қалай аталады?

a)

Апсид.

b)

Ұзын жарты ось.

c)

Кіші жарты ось.

d)

Радиус-вектор.

e)

Диагональ.

93.

Шын аномалия деген не?

a)

Перигелийден планета қозғалысы бағытымен есептелетін, планетаға дейінгі бұрыш.

b)

Перигелийден планета қозғалысына қарсы есептелетін, планетаға дейінгі бұрыш.

c)

Афелийден планета қозғалысы бағытымен есептелетін, планетаға дейінгі бұрыш.

d)

Афелийден планета қозғалысына қарсы есептелетін, планетаға дейінгі бұрыш.

94.

Шырақ және әлемнің полюстері арқылы өтетін аспан сферасының үлкен шеңбері қалай аталады?

a)

Шырақтың сексим шеңбері

b)

Шырақтың вертикалы

c)

Галактикалық еңдіктің шеңбері

d)

Эклиптикалық еңдіктің шеңбері

95.

Планеталардың жұлдыздық (сидерлік) айналу периоды деген не?

a)

Планетаның жұлдызға қарағанда толық бір айналып шығу уақыты

b)

Планетаның жоғарғы қатар екі кульминациясы арасындағы уақыт

c)

Планетаның төменгі қатар екі кульминациясы арасындағы уақыт

d)

Планетаның қатар аттас екі конфигурациясы арасындағы уақыт

e)

Планетаның орбитасында бір нүктеден келесі сол нүктеге дейінгі уақыт аралығы

96.

Планетаның синодтық айналу периоды деген не?

a)

Планетаның қатар аттас екі конфигурациясы арасындағы уақыт

b)

Планетаның жоғарғы қатар екі кульминациясы арасындағы уақыт

c)

Планетаның төменгі қатар екі кульминациясы арасындағы уақыт

d)

Планетаның Күнді орбита бойымен толық бір айналып шығу уақыты

e)

Планетаның екі кульминациясы уақыт аралығы

97.

Шырақтың галактикалық бойлығының анықтамасы

a)

Шығу түйінінен галактикалық ендік шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық

b)

Көкжиек күмбезінің түйін нүктесінен галактикалық ендік шеңберіне дейінгі бұрыштық қашықтық

c)

Галактикалық экватордың нүктесінен, солтүстік галактикалық полюс бағытына сәйкес бұрыштық қашықтық

d)

Галактикалық экватордан жұлдызға дейінгі бұрыштық қашықтық

e)

Галактикалық экватордағы нүктеден, Галактика центрі бағытына қарай өлшенетін бұрыштық қашықтық

98.

Дүние осі аспан сферасының жазықтығымен қай нүктелерде қиылысады?

a)

Солтүстік және оңтүстік әлем полюстерінде

b)

Солтүстік және оңтүстік нүктелерінде

c)

Зенит және надир нүктелерінде

d)

Солтүстік эклиптика және оңтүстік эклиптика полюстерінде

e)

Солтүстік және оңтүстік галактикалық полюстерде

99.

Шырақтың екі бірдей, бірінен соң бірі болатын кульминациясының уақыт аралығы қалай аталады?

a)

Жұлдызды тәулік

b)

Орташа күндік тәулік

c)

Нақты күндік тәулік

d)

Календарлық уақыт

e)

Жұлдызды уақыт

100.

Батпайтын шырақтар шарттары

a)

δ≥+(90∘−φ)\delta \ge +(90^\circ - \varphi)

b)

δ≥−(90∘−φ)\delta \ge -(90^\circ - \varphi)

c)

δ≥+(90∘+φ)\delta \ge +(90^\circ + \varphi)

d)

δ≤+(90∘+φ)\delta \le +(90^\circ + \varphi)

101.

Шықпайтын шырақтар шарты

a)

δ≤−(90∘−φ)\delta \le -(90^\circ - \varphi)

b)

δ≥−(90∘+φ)\delta \ge -(90^\circ + \varphi)

c)

δ≥+(90∘+φ)\delta \ge +(90^\circ + \varphi)

d)

δ≤+(90∘−φ)\delta \le +(90^\circ - \varphi)

102.

Бататын және шығатын шырақтар үшін жалпы шарт

a)

−(90∘−φ)<δ<+(90∘−φ)-(90^\circ - \varphi) < \delta < +(90^\circ - \varphi)

b)

+(90∘−φ)<δ<+(90∘−φ)+(90^\circ - \varphi) < \delta < +(90^\circ - \varphi)

c)

−(90∘+φ)>δ>+(90∘+φ)-(90^\circ + \varphi) > \delta > +(90^\circ + \varphi)

d)

−(90∘+φ)<δ=−(90∘−φ)-(90^\circ + \varphi) < \delta = -(90^\circ - \varphi)

103.

Шырақтың жоғары кульминациясындағы биіктігі

a)

h=(90∘−φ)+δh = (90^\circ - \varphi) + \delta

b)

h=(90∘−δ)+φh = (90^\circ - \delta) + \varphi

c)

h=(90∘−δ)−φh = (90^\circ - \delta) - \varphi

d)

h=(90∘+φ)−δh = (90^\circ + \varphi) - \delta

e)

h=(90∘+δ)+φh = (90^\circ + \delta) + \varphi

104.

Шырақтың төменгі кульминациясындағы биіктігі

a)

h=(90∘−φ)−δh = (90^\circ - \varphi) - \delta

b)

h=δ+(90∘−φ)h = \delta + (90^\circ - \varphi)

c)

h=−(90∘+φ)+δh = -(90^\circ + \varphi) + \delta

d)

h=(90∘−φ)+δh = (90^\circ - \varphi) + \delta

e)

h=δ+(90∘−φ)h = \delta + (90^\circ - \varphi)

105.

Зенитте кульминацияланатын шырақтың шарты

a)

δ=φ\delta = \varphi

b)

h=φh = \varphi

c)

h>φh > \varphi

d)

h<φh < \varphi

e)

h≥φh \ge \varphi

106.

Эклиптиканың көлбеулігі (еңістігі)

a)

i=5∘09′i=5^\circ09'

b)

i=6∘09′i=6^\circ09'

c)

i=7∘14′i=7^\circ14'

d)

i=5∘21′i=5^\circ21'

e)

i=8∘32′i=8^\circ32'

107.

Тәуліктік параллакс дегеніміз

a)

Шырақтың Жер центрінен және Жер бетінің O нүктесінен көрінетін бағыттар арасындағы бұрыш

b)

Жердің Күнді айналуына байланысты жұлдыз координаталарының жылдық өзгерісі

c)

Тәуліктік айналу салдарынан жұлдыздың көкжиекке қатысты көріну биіктігінің өзгеруі

d)

Жұлдыздың Жерден көрінетін жарқырауының тәуліктік ауытқуы

e)

Жер осінің прецессиясынан жұлдыз орындарының баяу өзгеруі

108.

Көкжиектік параллакс анықтамасы

a)

Шырақ көкжиекте болғандағы тәуліктік параллаксты көкжиектік параллакс деп атайды

b)

Шырақтың Жер центріне қарағанда жылдық орын ауыстыру бұрышын көкжиектік параллакс деп атайды

c)

Жұлдыздың эклиптика жазықтығына қатысты координаталарының өзгеруі көкжиектік параллакс деп атайды

d)

Шырақтың Жер центрінен және Жер бетінің O нүктесінен көрінетін бағыттар арасындағы бұрыш көкжиектік параллакс деп атайды

e)

Шырақтың биіктік бұрышын атмосфералық рефракция нәтижесінде өзгеруі көкжиектік параллакс деп атайды

109.

Көкжиектік экваторлық параллакс ...

a)

Жердің экваторлық радиусына сәйкес параллакс көкжиектік экваторлық параллакс деп аталады

b)

Жұлдыздың аспан экваторына проекцияланған координатасының жылдық өзгеруі

c)

Шырақтың тәуліктік қозғалысы кезінде көкжиек сызығына қатысты бұрыштық биіктігінің өзгеруі

d)

Атмосфералық рефракция салдарынан шырақтың көрінетін орнындағы ауытқу бұрышы

e)

Эклиптика жазықтығына қатысты шырақтың бұрыштық орын ауыстыруы

110.

Төменгі планеталар

a)

Меркурий, Шолпан

b)

Марс, Юпитер

c)

Сатурн, Нептун

d)

Уран, Құс жолы

e)

Ай, Күн

111.

Жоғарғы планеталар

a)

Марс, Юпитер, Сатурн, Уран, Нептун

b)

Меркурий, Шолпан

c)

Жер, Марс

d)

Юпитер, Шолпан, Плутон

e)

Плутон, Церера

112.

Жоғарғы планеталар синодтық теңдеуі

a)

1S=1T0−1T\dfrac{1}{S}=\dfrac{1}{T_0}-\dfrac{1}{T}

b)

S=1T0−1TS=\dfrac{1}{T_0}-\dfrac{1}{T}

c)

1S=1T0+1T\dfrac{1}{S}=\dfrac{1}{T_0}+\dfrac{1}{T}

d)

S=1−1T0−1TS=1-\dfrac{1}{T_0}-\dfrac{1}{T}

e)

S=32T−3T0S=\dfrac{3}{2T}-\dfrac{3}{T_0}

113.

Төменгі планеталар синодтық теңдеуі

a)

1S=1T−1T0\dfrac{1}{S}=\dfrac{1}{T}-\dfrac{1}{T_0}

b)

1S=1T0−1T\dfrac{1}{S}=\dfrac{1}{T_0}-\dfrac{1}{T}

c)

S=1T−1T0S=\dfrac{1}{T}-\dfrac{1}{T_0}

d)

S=1T0−1TS=\dfrac{1}{T_0}-\dfrac{1}{T}

e)

1S=1T0+1T\dfrac{1}{S}=\dfrac{1}{T_0}+\dfrac{1}{T}

114.

Оңтүстік S нүктесінің азимуты неге тең?

a)

A=0∘A = 0^\circ

b)

A=180∘A = 180^\circ

c)

A=90∘A = 90^\circ

d)

A=270∘A = 270^\circ

e)

A=30∘A = 30^\circ

115.

Солтүстік N нүктесінің азимуты неге тең?

a)

A=180∘A = 180^\circ

b)

A=0∘A = 0^\circ

c)

A=90∘A = 90^\circ

d)

A=270∘A = 270^\circ

e)

A=30∘A = 30^\circ

116.

Шығыс E нүктесінің азимуты неге тең?

a)

A=90∘A = 90^\circ

b)

A=0∘A = 0^\circ

c)

A=180∘A = 180^\circ

d)

A=270∘A = 270^\circ

e)

A=30∘A = 30^\circ

117.

Батыс W нүктесінің азимуты неге тең?

a)

A=270∘A = 270^\circ

b)

A=0∘A = 0^\circ

c)

A=90∘A = 90^\circ

d)

A=180∘A = 180^\circ

e)

A=30∘A = 30^\circ

118.

Солтүстік дүние полюсінің азимуты неге тең?

a)

A=180∘A = 180^\circ

b)

A=0∘A = 0^\circ

c)

A=90∘A = 90^\circ

d)

A=270∘A = 270^\circ

e)

A=30∘A = 30^\circ

119.

Солтүстік нүктенің N зениттен қашықтығы неге тең?

a)

Z=90∘Z = 90^\circ

b)

Z=0∘Z = 0^\circ

c)

Z=180∘Z = 180^\circ

d)

Z=270∘Z = 270^\circ

e)

Z=135∘Z = 135^\circ

120.

Оңтүстік нүктесінің S зениттен қашықтығы неге тең?

a)

Z=90∘Z = 90^\circ

b)

Z=0∘Z = 0^\circ

c)

Z=180∘Z = 180^\circ

d)

Z=270∘Z = 270^\circ

e)

Z=135∘Z = 135^\circ

121.

Шығыс нүктесінің E зениттен қашықтығы неге тең?

a)

Z=90∘Z = 90^\circ

b)

Z=0∘Z = 0^\circ

c)

Z=180∘Z = 180^\circ

d)

Z=270∘Z = 270^\circ

e)

Z=135∘Z = 135^\circ

122.

Батыс нүктесінің W зениттен қашықтығы неге тең?

a)

Z=90∘Z = 90^\circ

b)

Z=0∘Z = 0^\circ

c)

Z=180∘Z = 180^\circ

d)

Z=270∘Z = 270^\circ

e)

Z=135∘Z = 135^\circ

123.

Солтүстік дүние полюсінің зениттік қашықтығы неге тең?

a)

Z=90∘−φZ = 90^\circ - \varphi

b)

Z=90∘+φZ = 90^\circ + \varphi

c)

Z=90∘⋅φZ = 90^\circ \cdot \varphi

d)

Z=90∘/φZ = 90^\circ / \varphi

e)

Z=90∘−φ+hZ = 90^\circ - \varphi + h

124.

Жер шаршының қай пункттерінде жұлдыздар горизонтқа (көкжиекке) параллель қозғалады?

a)

Жер шаршының солтүстік және оңтүстік полюстерінде

b)

Жер шары экваторында

c)

Тропиктерде

d)

Субтропиктерде

e)

Субполярлық аймақтарда

125.

Жер шаршының қай пункттерінде жұлдыздар экваторға параллель қозғалады?

a)

Жер шары экваторында

b)

Жер шаршының солтүстік және оңтүстік полюстерінде

c)

Тропиктерде

d)

Субтропиктерде

e)

Субполярлық аймақтарда

126.

Жер шаршының қай пункттерінде жұлдыздар горизонтқа (көкжиекке) перпендикуляр қозғалады?

a)

Жер шары экваторындағы пункттерде

b)

Бақылаушы жер шаршының солтүстік полюсінде болғанда

c)

Бақылаушы жер шаршының оңтүстік полюсінде болғанда

d)

Бақылаушы тропиктерде болғанда

e)

Бақылаушы субтропиктерде болғанда

127.

Жер шаршының қай пункттерінде аспан экваторы математикалық горизонтпен беттеседі?

a)

Бақылаушы экваторда болғанда

b)

Бақылаушы жер шаршының солтүстік және оңтүстік полюстерінде болғанда

c)

Бақылаушы тропиктерде болғанда

d)

Бақылаушы субтропиктерде болғанда

e)

Бақылаушы субполярлық аймақта болғанда

128.

Жер шаршының қай нүктелерінде тәуліктік параллельдер бірдей биіктік шеңберлерімен беттеседі?

a)

Бақылаушы жер шаршының солтүстік және оңтүстік полюстерінде болғанда

b)

Бақылаушы экваторда болғанда

c)

Бақылаушы тропиктерде болғанда

d)

Бақылаушы субтропиктерде болғанда

e)

Бақылаушы субполярлық аймақта болғанда

129.

Жер шаршының қай пунктінде аспан сферасының оңтүстік жарты шаршының жұлдыздары көрінбейді?

a)

Бақылаушы жер шаршының солтүстік полюсінде орналасқанда

b)

Бақылаушы экваторда орналасқанда

c)

Бақылаушы жер шаршының оңтүстік полюсінде орналасқанда

d)

Бақылаушы тропикте орналасқанда

e)

Бақылаушы субполярлық аймақта орналасқанда

130.

Жер шаршының қай пунктінде аспан сферасының солтүстік жарты шаршының жұлдыздары көрінбейді?

a)

Бақылаушы жер шаршының оңтүстік полюсінде орналасқанда

b)

Бақылаушы экваторда тұрғанада

c)

Бақылаушы оңтүстік ендіктің 45∘45^\circ параллелінде тұрғанда

d)

Бақылаушы солтүстік полюсте тұрғанада

e)

Бақылаушы тропик айманда тұрғанада

131.

Экватордағы бақылаушыға зениттегі жұлдыздың еңісі δ\delta неге тең?

a)

δ=0∘\delta = 0^\circ

b)

δ=43∘\delta = 43^\circ

c)

δ=36∘\delta = 36^\circ

d)

δ=11∘\delta = 11^\circ

e)

δ=53∘\delta = 53^\circ

132.

Қай географиялық ендікте жұлдыздың зениттік қашықтығы оның еңісіне тең?

a)

Жұлдыздың еңісі географиялық ендіктің жартысына тең болатын географиялық ендікте δ=φ/2\delta = \varphi / 2 зениттік қашықтық Z=δZ = \delta

b)

Жұлдыздың еңісі географиялық ендіктің жартысына тең болатын географиялық ендікте δ=φ/3\delta = \varphi / 3 зениттік қашықтық Z=hZ = h

c)

Жұлдыздың еңісі географиялық ендіктің жартысына тең болатын географиялық ендікте δ=φ/5\delta = \varphi / 5 зениттік қашықтық Z=5Z = 5

133.

Астрономиялық бірлік дегеніміз не және неге тең?

a)

Күн мен Жердің ара қашықтығы, 149,6 млн км тең.

b)

Ай мен Жердің ара қашықтығы, 400 мың км тең.

c)

Марс пен Күннің ара қашықтығы 300 млн км тең.

d)

Шолпан мен Күннің ара қашықтығы 107 млн км тең.

e)

Жер мен Марс арақашықтығы

134.

Кеплердің екінші заңын айтыңыз.

a)

Планеталардың радиусы-векторы тең уақыттар арасында бірдей аудандар сызып шығады.

b)

Планеталар Күнді шеңбер бойымен айналады.

c)

Планетаның радиусы-векторы бір периодта эллипстің ауданын сызып шығады.

d)

Планеталар Күнді эллипс бойымен айналып шығады.

e)

Барлық планеталар радиус векторы бірдей аудандар сызады.

135.

Секторлық жылдамдық деген не?

a)

Планеталардың радиусы-векторының уақыт бірлігінде сызып шығатын ауданы.

b)

Планетаның бірпішті жылдамдығы.

c)

Планетаның орбита бойындағы жылдамдығы.

d)

Планетаның кеңістіктегі центріне қатысты жылдамдығы.

e)

Планетаның инерциялық жылдамдығы.

136.

Жұлдыздың кульминациясы дегеніміз:

a)

Жұлдыздың аспан меридианасынан өтуі.

b)

Жұлдызды бақылау жері — зениттен өтуі.

c)

Эклиптиканың жұлдызбен қиылысуы.

d)

Бақылау орнынан көкжиек пен шырақ көтерілуінің ең үлкен биіктігі.

e)

Шырақтың математикалық көкжиек сызықтарымен қиылысуы.

137.

Кеплердің 3-ші заңның формуласы жаз:

a)

T12:T22=a13:a23T_1^2:T_2^2 = a_1^3:a_2^3

b)

T13:T23=a12:a22T_1^3:T_2^3 = a_1^2:a_2^2

c)

T1:T2=a1:a2T_1:T_2 = a_1:a_2

d)

T1:T2=a13:a23T_1:T_2 = a_1^3:a_2^3

e)

T1/T2=a13/a23T_1/T_2 = a_1^3/a_2^3

138.

Эллипс орбитаның бес элементін атап шық.

a)

Планета орбита жазықтығының эклиптика жазықтығымен жасайтын бұрышы, тік көтерілу түйінінің бойлығы, перицентр түйінінің қашықтық бұрышы, үлкен жарты ось, эксцентристет.

b)

Перигей, афелий, үлкен жарты ось, эксцентриситет, гелиоцентрлік бойлық.

c)

Апсис, перигелий, үлкен жарты ось, эксцентристет, гелиоцентрлік бойлық.

d)

Орбита жазықтығы мен эклиптика арасындағы бұрыш, эксцентристет, перигелий, афелий, үлкен жарты ось.

e)

Эксцентристет, үлкен жарты ось, афелий, бойлық, тік көтерілту.

139.

Күн жүйесіндегі денелердің конфигурациясы деген не?

a)

Аспан сферасында олардың өзара көріне орналасуы.

b)

Олардың аспанда көрібей кетуі.

c)

Олардың бір сызық бойында орналасуы.

d)

Олардың жақтық қозғалуы.

140.

Планетаның геоцентрлік бағыты деген не?

a)

Жерге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен эклиптика бойымен планета орнына дейінгі қашықтық.

b)

Жерге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен экватор бойымен қозғалыс бағытына қарай, планетаға дейінгі бұрыш.

c)

Жерге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен экватор бойымен қозғалыс бағытына қарай, планета орнына дейінгі бұрыш.

d)

Көктемгі күнтеңелу нүктесінен планетаға дейінгі горизонт доғасы.

141.

Планетаның гелиоцентрлік бағыты деген не?

a)

Күнге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен эклиптика бойымен қозғалыс бағытына қарай планета орнына дейінгі бұрыш.

b)

Күнге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен экватор бойымен қозғалыс бағытына қарай планета орнына дейінгі бұрыш.

c)

Жерге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен экватор бойымен қозғалыс бағытына қарай, планета орнына дейінгі бұрыш.

d)

Жерге қарағанда көктемгі күн теңелу нүктесінен эклиптика бойымен планета орнына дейінгі қашықтық.

142.

Параллактик үшбұрышының төбелеріне келесі нүктелер жатады.

a)

Дүние полюсі, зенит, шырақ.

b)

Кометян теңеу нүктесі, шырақтың еңкею шеңбері мен аспан экваторының қиылысу нүктесі, шырақ.

c)

Дүние полюсі, шырақ, меридианның ең биік нүктесі.

d)

Кометян теңеу нүктесі, шырақтың жоғары кульминациясының нүктесі, дүние полюсі.

143.

Қандай планеталар төменгі планеталар деп аталады?

a)

Орбиталары Жер орбитасының ішінде жататын планеталар.

b)

Орбиталары Жер орбитасының сыртында жатқан планеталар.

c)

Орбиталары Ай орбитасы сыртында жататын планеталар.

d)

Орбиталары Астероидтар орбитасының ішінде жатқан планеталар.

e)

Орбиталары ай орбитасы сыртында жататын планеталар.

144.

Қандай планеталар жоғарғы планеталар деп аталады?

a)

Орбиталары Жер орбитасының сыртында жатқан планеталар.

b)

Орбиталары Жер орбитасының ішінде жатқан планеталар.

c)

Орбиталары Астероидтар орбитасының ішінде жатқан планеталар.

d)

Орбиталары Жер орбитасының ішінде жататын планеталар.

e)

Орбиталары ай орбитасы сыртында жататын планеталар.

145.

Ішкі планетаның төменгі тоқсуы деген не?

a)

Күн мен Жер арасында, Жер мен Күнді қостатын сызық созындысының маңында болуы.

b)

Күн мен Жер арасында, екеуін қостатын сызық маңында болуы.

c)

Күннен шығысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

d)

Күннен батысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

e)

Планета күн үстінен өтетін планета конфигурациясы.

146.

Ішкі планетаның жоғарғы тоқсуы деген не?

a)

Күннен ар жағында, Жер мен Күнді қостатын сызық созындысының маңында болуы.

b)

Күн мен Жер жағында, Жер мен Күнді қостатын сызық созындысының маңында болуы.

c)

Күннен шығысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

d)

Күннен батысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

e)

Планета күн үстінен өтетін планета конфигурациясы.

147.

Ішкі планетаның шығыс элонгациясы деген не?

a)

Күннен шығысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

b)

Күннен батысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

c)

Күннің ар жағында, Жер мен Күнді қостатын сызық созындысының маңында болуы.

d)

Күн мен Жер арасында, екеуін қостатын сызық маңында болуы.

e)

Планета күн үстінен өтетін планета конфигурациясы.

148.

Ішкі планетаның батыс элонгациясы деген не?

a)

Күннен батысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

b)

Күннің ар жағында, Жер мен Күнді қостатын сызық созындысының маңында болуы.

c)

Күннен шығысқа қарай ең үлкен ауытқуы.

d)

Күн мен Жер арасында, екеуін қостатын сызық маңында болуы.

e)

Планета күн үстінен өтетін планета конфигурациясы.

149.

Жоғарғы планетаның, Күн мен Жерді қостатын сызықтың созындысы маңында, Күннің ар жағында болуы не деп атайды?

a)

Тоғысу.

b)

Батыс квадратура.

c)

Шығыс квадратура.

d)

Қарсы тұру.

e)

Қосылу.

150.

Жоғарғы планета батысқа 90° қашықта түн ортасында шығады. Осы конфигурация не деп аталады?

a)

Батыс квадратура.

b)

Тоғысу.

c)

Шығыс квадратура.

d)

Қарсы тұру.

e)

Бірігу.