NEW
Font size
WorksheetsInternetdagi G‘oyaviy Ta’sirlar
Total questions: 25
Worksheet time: 13mins
Internetning g‘oyaviy ta’sir o‘tkazishdagi o‘ziga xosligi nimada namoyon bo‘ladi va u qanday samara beradi?
U kishilarning mentalitetini o‘rganishni talab qilmaydi, aksincha, katta mablag‘ talab qilgan holda faqat bevosita qurbonlarni keltirib chiqaradi.
U o‘quvchi, tinglovchi yoki tomoshabinga sezdirilmasdan amalga oshiriladi va katta xarajatni talab qilmasdan yuqori samara beradi.
Uning ta’siri faqatgina kishilar ongi va dunyoqarashiga qaratilib, shakllangan qadriyatlarni o‘zgartirishga mutlaqo intilmaydi.
Uning ta’sir kuchi kabel televideniyesiga nisbatan ancha sust bo‘lib, 50 millionlik auditoriyaga erishish uchun 13 yil vaqt sarflaydi.
Internetning bugungi kundagi rivoji g‘oyaviy ta’sir o‘tkazishning miqyosi va ko‘lamiga qanday keskin o‘zgarishlar olib keldi?
Axborotlarning tarqalish tezligi keskin pasayib, insonlar o‘zaro muloqot va fikr almashinuvida faqat yuzma-yuz uchrashuvlarga ehtiyoj sezadigan bo‘ldi.
Internetning rivoji faqatgina ijtimoiy-iqtisodiy masalalarga qaratilgan ma’lumotlarni uzatish imkonini oshirdi.
G‘oyaviy ta’sir o‘tkazishning miqyosi va ko‘lami keskin darajada o‘sishga olib keldi, natijada internet targ‘ibotining asosiy maydoniga aylandi.
Ilm olish, kasb-kor bilan shug‘ullanish kabi kundalik hayot sohalarida hech qanday yangi o‘zgarishlarsiz, uzoq‘ini yaqin qildi.
Terroristik tashkilotlarning internetdagi veb-saytlari qaysi xususiyatlari bilan ajralib turadi?
Ular to‘satdan paydo bo‘lib, uzoq vaqt davomida bir xil domen va nomlanish ostida faoliyat yuritadi.
Ular mazmunini o‘zgartirmagan holda tez-tez nomlanishi va domenini o‘zgartirib turadi, shuningdek ma’lum vaqtdan keyin yo‘qoladi.
Ular asosan 25 yoshgacha bo‘lgan shaxslarga mo‘ljallanib, faqat bitta axborot uzatadi.
Ular aksilislomiy harakatlarga javoban tuzilgan bo‘lib, faqatgina insonparvarlik mohiyatini buzib talqin qilishga qaratilgan.
Terorristlar internetdan foydalanish orqali ijtimoiy-siyosiy maqsadlarda qanday g‘arazli harakatlarni amalga oshiradilar?
Tinchlik tarafdori qilib ko‘rsatishga intilib, faqat hukumatning harakatlarini oqlashga va terrorchilik harakatlarining oldini olishga qaratiladi.
Tarmoq va shahobchalar tashkil etish, razvedka va ma’lumot qidirish, yangi terroristik harakatlarni rejalashtirish va boshqarish.
Asosiy e’tiborni kishilar ongi va dunyoqarashiga ta’sir ko‘rsatishga qaratmasdan, faqatgina moddiy xarajatlarni oqlashga intilishadi.
Ularni "kuraschilar" yoki "muxolifat" sifatida qabul qilishga o‘rgangan odamlarga mo‘ljallanib, faqat xayriya badallarini yig‘ish.
Ekstremistik g‘oyalar qaysi asosiy maqsadga qaratilgan?
Faqatgina islom.
Tashkilotning tarixi, maqsadi va axborot iste’moli.
Faqatgina hukumat.
Faqatgina yosh avlodni tarbiyalash.
Terroristik saytlarda qahramonlikni kuylovchi kliplar va qo‘shiqlar berilishi qanday vazifani bajaradi?
Bu materiallar faqatgina ularning faoliyatini rejalashtirish va boshqarishga xizmat qiladi.
Bu holat xalqaro terrorchilikning asl maqsad-muddo‘larini faqatgina tashkilot a’zolariga yetkazish uchun mo‘ljallangan.
Mazkur vositalar orqali jamoatchilik orasida qo‘rquv, vahima tarqatish orqali ichki ikkilanishni keltirib chiqarish.
Ularning faoliyatini qo‘llashga yordam beradi va bunday saytlarning mafkuraviy hamda emosional ta’sir quvvatini oshirishga xizmat qiladi.
Axborot iste’moli madaniyati shakllanishida inson o‘zida qanday bilim, qobiliyat va malakalar tizimini anglatishi lozim?
Axborotni kim, nima uchun va qanday maqsadda uzatayotgani haqidagi savollarni faqat boshqalarga berish.
Axborot qimidani inson manfaatlari, kamoloti hamda jamiyat taraqqiyotiga xizmat qiluvchi ma’lumotlarni qabul qilish, saralash, tushunish va talqin etish.
Virtual makonda umummilliy manfaatga xizmat qilmaydigan, faqat yoshlarning qiziqishlarini aks ettiruvchi axborotni tanlash.
Faqatgina ma’lumotni yetkazayotgan shaxsning ma’naviy obro‘si va axloqiy xususiyatlarini tekshirish.
Axborot xavfsizligini ta’minlash uchun virtual olamda olib borilishi zarur bo‘lgan chora-tadbirlar qanday bo‘lishi kerak?
Har tomonlama chuqur o‘ylangan, puxta ilmiy asosda tashkil etilgan, muntazam va uzluksiz ravishda olib boriladigan ma’naviy tarbiya bilan javob berish.
Faqat chet el tajribasini o‘rganish natijasida olingan faoliyat mexanizmlarini qo‘llash.
Faoliyatni qisqa muddatli, shoshilinch tadbirlar orqali axborot xurujlariga bir martalik javob berish.
Ekstremistik mazmundagi materiallarni Internetda tarqatilishini faqatgina anonimlikni yo‘q qilish orqali cheklash.
G‘arazli maqsadlarda amalga oshirilayotgan axborot xurujlarini qanday to‘xtatish mumkin?
Faqat kiberpolitsiya orqali axborot xurujlarini.
Mamlakatda sodir bo‘layotgan o‘zgarishlarga.
Ularga qarshi obyektiv ma’lumotlarni kishilarga.
Faqatgina axborotni iste’mol qilish madaniyatini.
Yoshlarning media-savodxonligini muntazam oshirishning zaruriyati manbalarda qanday izohlanadi?
Ularning virtual makonda o‘z manfaatlari va qiziqishlariga xizmat qiluvchi axborotni tanlashini ta’minlash uchun.
Ularning Islom dinining asl insonparvarlik mohiyatini to‘g‘ri anglashiga yordam berish uchun.
Ularning mustahkam mafkuraviy immunitetini shakllantirish uchun.
Ularning axborotlarni to‘g‘ri tahlil qilish qobiliyatini rivojlantirish uchun.
Zamonaviy axborot xurujlari va tahdidlarga qarshi kurashishda qanday strategik yo‘nalish muhim hisoblanadi?
Faqatgina o‘zbek segmentidagi diniy mutaassiblik tarqatuvchi tashkilotlarni moliyaviy qo‘llab-quvvatlash.
Kelajak avlodning ma’naviy-axloqiy rivojlanishiga zarar yetkazuvchi axborotdan aholini himoya qilish.
Jahon veb-auditoriyasining faqat 45% ini tashkil etuvchi 25 yoshgacha bo‘lgan shaxslarga SMS-xabarlarni yuborishni cheklash.
Imom Buxoriyning hadislarni saralash usulidan faqatgina texnologik sohada foydalanish.
Xitoy Xalq Respublikasi (XXR) tajribasida internetda destruktiv axborotlarni tarqatishni cheklashda qanday noyob mexanizmdan foydalanilgan?
Maktab darsliklariga 'Internet etikasi' fanini kiritish va ta’lim muassasalarida saytlarni filtrlash.
Vatanparvar xakkerlar guruhini global tarmoqni tozalashga jalb qilish.
Faqatgina ichki internet segmentidan foydalanishni qonuniy kafolatlash va Facebook, Twitter kabi xorijiy tarmoqlarni to‘liq man qilish.
Destruktiv g‘oyalarga qarshi targ‘ibot va tashviqot ishlarini faqat 6000 dan oshiq NNTlar orqali amalga oshirish.
Janubiy Koreya Respublikasida 2007-yildan joriy etilgan 'Internet etikasi' fani orqali foydalanuvchilarni elektron pochta orqali qanday axloq xavfsizligi jihatlariga o‘rgatish maqsad qilingan?
Internetdan foydalanishning o‘ziga xos jihatlari, notanish saytlarga kirishmaslik holatlari va vatanparvarlik ruhidagi xabarlarni tarqatishga o‘rgatish.
Kibermakonda taxallus ostida qayd etishni taqiqlash va vatanparvarlik ruhidagi xabarlarni tarqatishga o‘rgatish.
Yoshlarga islom sivilizatsiyasining dunyo ilm-faniga qo‘shgan hissasi haqida ma’lumotlar berish.
Internetdan foydalanishning faqat ijtimoiy tarmoqlardagi jihatlari haqida ma’lumot berish.
Diniy-ma’rifiy soha faoliyatida AKTni qo‘llashda obro‘-e’tiborga ega imom-domlalarining o‘rni qanday ifodalanadi?
Ular faqatgina ijtimoiy tarmoqlarda ekstremistik g‘oyalarni tarqatayotgan shaxslarning shaxsiy ma’lumotlarini kuzatib borishlari lozim.
Ular Islomga nisbatan noto‘g‘ri talqin qiluvchi xorijiy kitoblarni qoralash uchun xalqaro konferensiyalarda qatnashishlari lozim.
Ular jamiyatda milliy va diniy qadriyatlarimizga yot bo‘lgan g‘oyalarni tarqatayotgan saytlarga nisbatan monitoring olib borishlari kerak.
Ular ijtimoiy tarmoqlarda foydalanuvchilarni faqat kuzatib borishlari lozim.
"Jaholatga qarshi ma’rifat" ulug‘vor g‘oyasi asosida diniy targ‘ibot qanday asosiy mazmunni yoritishi lozim?
Islom dinini zo‘ravonlik va qon to‘kish bilan bir qatorda qo‘yadigan g‘oyalarni faqat mantiqiy xatolarini ochib berish.
Islom dinining asl insonparvarlik mohiyatini hamda ezgulik, tinchlik va insoniylik kabi fazilatlarini milliy qadriyatlarimiz ifodasi ekanini keng yoritish.
Faqat Moturidiylik aqidasi va Hanafiya mazhabiga oid noyob ilmiy asarlarni tilida chop etish.
Iftorlik paytida me’yoridan ko‘p ovqat iste’mol qilmaslikka da’vat etuvchi yengil hazil tarzida ishlangan reklama roliklarini yaratish.
Diniy mutaassiblik va ekstremizm g‘oyalariga qarshi kurashishda asosiy yo‘nalishlardan biri bo‘lgan raddiyalar berishda nimalarga e’tibor qaratilishi kerak?
Raddiyalar faqatgina og‘zaki nutq shaklida bo‘lishi, ularning ilmiy asoslanishiga e’tibor bermaslik.
Raddiyalar faqat hukumat tomonidan qabul qilingan rezolyutsiyalar orqali tarqatish.
Raddiyalar faqatgina musulmonlarga nisbatan salbiy kayfiyatni o‘zgartirishga xizmat qiladi.
Imom-xatiblar tomonidan noxolis saytlar va blogerlar faoliyatini kuzatib borish hamda g‘arazli chiqishlarga qarshi ilmiy asosdagi maqolalar, ta’sirli audio va video materiallar berish.
Internetda tarqatilishini cheklash masalalarida xorijiy davlatlar qanday yondashuvlarni qo‘llashmoqda?
Ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishni qonuniy ravishda fuqarolik pasporti orqali cheklash.
Faqat diniy-ma’rifiy targ‘ibot ishlarini olib borish bilan cheklanib, texnik to‘siqlarni qo‘ymaydi.
Universitetlarda destruktiv g‘oyalarni tarqatish bilan shug‘ullanuvchi saytlarga to‘siqlar (filtr) qo‘yilgan.
Foydalanishga to‘liq ruxsat berilgan.
O‘zbekistonda yoshlarning ma’naviyatiga salbiy ta’sir ko‘rsatuvchi "ommaviy madaniyat" tahdidi va u bilan bog‘liq oqimlarga qarshi kurash qanday tizimni yo‘lga qo‘yishni talab etadi?
Faqatgina Qur’oni Karim va Sunnada eslatib o‘tilgan o‘simliklar bog‘ini yaratish kabi madaniy tadbirlarni amalga oshirish.
Ularning haqiqiy mohiyatini fosh etuvchi ma’lumotlarni yetkazish tizimini yo‘lga qo‘yish.
Axborot iste’moli madaniyatini faqatgina ilmiy jihatdan tushuntirish bilan cheklanish.
Terroristik g‘oyalarni faqat ijtimoiy-iqtisodiy mazmunini tahlil qilish.
Ideologik ta’sir yo‘naltirilgan mamlakatlar aholisining qaysi xususiyatlari jiddiy o‘rganilgan holda ta’sir ko‘rsatiladi?
Faqatgina ularning yoshi va internetdan foydalanish tezligi.
Aholining xohish-istaklari, mentaliteti va mavjud muammolari.
Ularning Islomga nisbatan xolis yondashuvi va ilmiy ob’yektivlik darajasi.
Faqat ularning diniy savodxonligi darajasi va Hanifiy mazhabiga rioya qilishi.
Imom Buxoriyning hadislarni saralash borasidagi tajribasi bugungi kunda yolg‘on xabarlarga qarshi kurashda qanday asosiy prinsipni takrorlaydi?
Hadis isnodi (roviyalar silsilasi) faqat roviylarning katta yoshda bo‘lishini talab etishi.
Roviylarning vijdon sofligi, adolatliligi va ma’naviy-axloqiy xususiyatlari axborot manbasining ishonchliligini belgilovchi muhim ahamiyat kasb etishi.
Faqatgina hadis matnini (mazmunini) mantiqan aql qabul qilish darajasida ekanini tekshirish kifoya.
Yolg‘on axborotning umri qisqaligi sababli unga raddiya berishning mutlaqo keragi yo‘q.
Ekstremistik g‘oyalarni tarqatishda tashviqot va tashviqotning ta’sirini oshirish uchun ular qanday yondashuvni qo‘llashadi?
Faqatgina tinchlikni targ‘ib qilish va jamiyatda o‘zlarining "ozodlik kurashchisi" ekanliklarini yashirish.
Hukumat tomonidan qabul qilingan rezolyutsiyalarni faqat ijobiy ma’noda yoritish.
Tezkor axborotlar, yangiliklarning bir vaqtning o‘zida bir necha tilda va terrorchilarga foydali bo‘lgan yo‘nalishda tarqatish.
Ma’lumotlarni uzluksiz ravishda faqat bitta til va bitta sayt orqali tarqatish.
Imom-xatiblar va mudarrislar jamiyatda yot g‘oyalarni tarqatayotgan noxolis saytlar faoliyatini kuzatib borish orqali qanday strategik maqsadni ko‘zlaydilar?
Faqatgina o‘zlarining ijtimoiy tarmoqlardagi obro‘larini oshirishni va ko‘proq izdosh to‘plashni.
G‘arazli chiqishlarga qarshi tizimli ravishda va ilmiy asosda raddiyalar berish orqali aholining xabardorlik darajasini oshirish.
Yoshlarga faqat Islom tarixi va Moturidiylik aqidasini chuqur o‘rgatish.
Faqat virtual olamda faol harakatlar olib borish va ma’naviy tarbiyani cheklash.
Islomni badnom qilishga urinayotgan guruhlar, masalan, Girt Vilders va boshqalar, qaysi usullarni qo‘llash orqali jamoatchilik fikrini chalg‘itishga intilishgan?
Islom sivilizatsiyasiga oid ilmiy merosni e’tibordan chetda qoldirish.
Qur’oni Karim oyatlarini atayin buzib, noto‘g‘ri talqin qilish hamda Payg‘ambar (a.s.) ni karikatura qilish.
Faqatgina AQSH siyosiy doiralari tomonidan qabul qilingan rezolyutsiyalarni tanqid qilish.
Terrorizm va Islom o‘rtasida faqat geografik aloqani ko‘rsatish.
Axborot iste’moli madaniyati yoshlarida qanday holatlarning oldini olishga xizmat qiladi?
Faqatgina ularning yolg‘on guvohlik berishi va axloqiy buzilishlar sodir etishining oldini olishga.
Turli g‘oyalar ta’siriga tushib qolish, taqdim etilayotgan ma’lumotlarga ko‘r-ko‘rona ergashishning oldini olishga.
Ularning ijtimoiy tarmoqlarda sahifalar ochish va targ‘ibot ishlarini amalga oshirish qobiliyatini cheklashga.
Ularda faqatgina geo-siyosiy kuchlarning dezinformatsiyasi ga nisbatan ishonchsizlikni shakllantirishga.
Axborot iste’moli madaniyatini tarbiyalashda inson o‘ziga "Bu axborotni kim, nima uchun va qanday maqsadda uzatayapti?" degan savollarni berishi nimani ta’minlaydi?
Bu faqatgina global tarmoqlardagi vatanparvar xakkerlar guruhiga yordam beradi.
Bu ma’lumotlarga ko‘r-ko‘rona ergashishdan himoyalaydi va mustahkam ideologik immunitetni shakllantirishga asos bo‘ladi.
Bu ularda Qur’oni Karim va Sunnada eslatib o‘tilgan o‘simliklar haqida keng bilim olishga undaydi.
Bu xorijiy davlatlarda diniy-ma’rifiy sohada amalga oshirilayotgan islohotlarni tanqid qilish imkonini beradi.
