wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

คัมภีร์ฉันทศาสตร์

Total questions: 51

Worksheet time: 26mins

Name
Class
Date
1.

คัมภีร์ฉันทศาสตร์ เป็นส่วนหนึ่งของตำราแพทย์แผนไทยฉบับใด

a)

ตำราพระโอสถพระนารายณ์

b)

ตำราอ้างอิงสมุนไพร

c)

ตำราแพทย์ศาสตร์สงเคราะห์

d)

ตำราเวชศึกษา

2.

ใครเป็นผู้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตจัดพิมพ์ตำราแพทย์ศาสตร์สงเคราะห์ฉบับหลวง

a)

พระยาประเสริฐศาสตร์ธำรง

b)

พระยาพิศณุประสาทเวช (คง ถาวรเวช)

c)

หมอชีวกโกมารภัจจ์

d)

สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ

3.

คัมภีร์ฉันทศาสตร์แต่งด้วยคำประพันธ์ชนิดใด

a)

ร่ายสุภาพ

b)

กาพย์ยานี 11

c)

โคลงสี่สุภาพ

d)

กลอนแปด

4.

ในคัมภีร์ฉันทศาสตร์ เปรียบ 'ดวงจิต' หรือหัวใจ เป็นสิ่งใดในกายนคร

a)

เสบียง

b)

กำแพงเมือง

c)

กษัตริย์

d)

ทหารเอก

5.

ข้อใดคือความหมายของ 'ข้าศึก' ในการเปรียบเทียบเรื่องกายนคร

a)

โรคภัยไข้เจ็บ

b)

ความโกรธ

c)

ยาพิษ

d)

ความตาย

6.

แพทย์ ถูกเปรียบเทียบเป็นสิ่งใดในสงครามกายนคร

a)

องครักษ์

b)

โหร

c)

แม่ทัพ

d)

ทหาร

7.

'น้ำดี' (ปิตตะ) ถูกเปรียบเทียบเป็นสิ่งใด

a)

วังหลวง

b)

คลังแสง

c)

วังหน้า

d)

ประตูเมือง

8.

คัมภีร์ใดในตำราแพทย์ศาสตร์สงเคราะห์ที่ว่าด้วย 'การกำเนิดมนุษย์'

a)

คัมภีร์มหาโชตรัต

b)

คัมภีร์ปฐมจินดา

c)

คัมภีร์ตักศิลา

d)

คัมภีร์สรรพคุณ

9.

คัมภีร์ตักศิลา ว่าด้วยเรื่องอะไร

a)

โรคสตรี

b)

การนวดแผนไทย

c)

โรคเกี่ยวกับลม

d)

ลักษณะของไข้ระบาด

10.

ข้อใดไม่ใช่หนทาง 3 แห่งที่ข้าศึก (โรค) จะเข้าโจมตี ตามที่ระบุในคัมภีร์

a)

ผิวหนัง

b)

ดวงจิต (หัวใจ)

c)

น้ำดี (วังหน้า)

d)

อาหาร (ไส้พุง)

11.

หากแพทย์มีความรู้แต่ 'โรคนั้นเหลือกำลัง' คัมภีร์เปรียบเทียบสถานการณ์นี้ว่าอย่างไร

a)

เหมือนเพลิงป่าไหม้ลุกลาม

b)

เหมือนเข็นครกขึ้นภูเขา

c)

เหมือนไม้ซีกงัดไม้ซุง

d)

เหมือนน้ำเชี่ยวอย่าขวางเรือ

12.


โอกาสที่แพทย์จะเสียชื่อเสียงมีกี่ประการ ตามคัมภีร์ฉันทศาสตร์

a)

6 ประการ

b)

4 ประการ

c)

3 ประการ

d)

5 ประการ

13.

คำประพันธ์บทใดแสดงถึงการที่แพทย์ 'โทษกรรม' เมื่อรักษาไม่หาย

a)

ยาชอบโรคนั้นเป็นดี

b)

โรคนั้นสู้ว่าแรงกรรม

c)

บางทีรู้มิทัน

d)

ดวงจิตคือกระษัตริย์

14.

ข้อใดคือความหมายของ 'บางทีรู้เกินรู้ไป'

a)

รู้ทฤษฎีแต่ปฏิบัติไม่ได้

b)

เรียนรู้มามากเกินความจำเป็น

c)

อวดรู้ หรือรู้ไม่จริงแต่ฝืนทำ

d)

มีความรู้ท่วมหัวเอาตัวไม่รอด

15.

การกระทำของแพทย์ในข้อใดเปรียบเสมือน 'ยื่นแก้วแก่วานร'

a)

คิดค่ารักษาแพงเกินจริง

b)

ให้ยาดีแก่คนไข้ที่อาการหนัก

c)

สอนวิชาให้กับผู้ที่ไม่เห็นคุณค่าหรือคนพาล

d)

รักษาคนที่ไม่เห็นคุณค่า

16.

คำว่า 'มุจฉาปักขันทิกา' เป็นชื่อคัมภีร์เกี่ยวกับโรคใด

a)

โรคตา

b)

โรคผิวหนัง

c)


โรคเด็ก

d)

โรคเกี่ยวกับทางเดินปัสสาวะและโรคบุรุษสตรี

17.

คัมภีร์ 'โรคนิทาน' เกี่ยวข้องกับเรื่องใด

a)

เวทมนตร์คาถา

b)

การปรุงยา

c)

นิทานพื้นบ้าน

d)

การวินิจฉัยโรคและมูลเหตุของโรค

18.

ข้อใดไม่ใช่คุณสมบัติของแพทย์ที่ดีตามคัมภีร์ฉันทศาสตร์

a)

ปิดบังอาการไข้เมื่อโรคหนัก

b)

ไม่โกรธเคืองคนไข้

c)

ไม่โลภเห็นแก่ลาภ

d)

มีความรอบคอบในการรักษา

19.


'ลางเนื้อชอบลางยา' สื่อความหมายถึงอะไรในการรักษา

a)

ร่างกายแต่ละคนตอบสนองต่อยาไม่เหมือนกัน

b)

เนื้อสัตว์บางชนิดเป็นยา

c)

ยาหายากมักมีราคาสูง

d)

คนเราชอบกินยาต่างกัน

20.

หากแพทย์ 'หลงในลาภา' (โลภ) จะส่งผลเสียอย่างไร

a)

เลี้ยงไข้หรือแกล้งกล่าวให้โรคดูรุนแรงเกินจริง

b)

รักษาฟรีให้คนยากจน

c)

ศึกษาตำราเพิ่มเติม

d)

บอกความจริงแก่ญาติ

21.

บทประพันธ์ที่ว่า 'รู้น้อยอย่าบังอาจ หมิ่นประมาทในโรคา' สอนเรื่องใด

a)

ความซื่อสัตย์

b)

ความถ่อมตนและความไม่ประมาท

c)

ความกล้าหาญ

d)

ความขยันหมั่นเพียร

22.

แพทย์ที่ 'ทายโรคแต่โดยเดา' ถูกตำหนิว่าอย่างไร

a)

เป็นปราชญ์

b)

ไม่ควรเชื่อถือ

c)

เป็นผู้มีความคิดสร้างสรรค์

d)

เป็นหมอเทวดา

23.

ผลตอบแทนของแพทย์ที่ประพฤติดีตาม 'ระบอบพระบาลี' คือสิ่งใด

a)

ไม่มีโรคภัยไข้เจ็บ

b)


ได้รับเงินทองมากมาย

c)

กุศลผลบุญอเนกอนันต์

d)

ได้เลื่อนยศตำแหน่งทันที

24.

แพทย์ที่ 'เห็นลาภจะใคร่ได้ นิยมใจไม่เกรงกรรม' จะมีจุดจบอย่างไรตามความเชื่อในคัมภีร์

a)

ร่ำรวยมหาศาล

b)

คนยกย่องสรรเสริญ

c)

มีอายุยืนยาว

d)

ตกไปในอบาย (นรก)

25.

ข้อใดกล่าวถึงลักษณะของ 'กาพย์ยานี 11' ได้ถูกต้องที่สุด

a)

วรรคหน้า 6 วรรคหลัง 5

b)

ต้องมีคำสร้อย

c)

บังคับเสียงลือเสียงเล่าอ้าง

d)

1 บท มี 2 บาท บาทละ 2 วรรค

26.

การสัมผัสระหว่างวรรคของกาพย์ยานี 11 คือข้อใด

a)

ไม่มีสัมผัสระหว่างวรรค

b)

คำสุดท้ายวรรค 1 สัมผัสคำสุดท้ายวรรค 2

c)

คำสุดท้ายวรรค 2 สัมผัสคำที่ 1 ของวรรค 3

d)

คำสุดท้ายวรรค 1 สัมผัสคำที่ 1, 2 หรือ 3 ของวรรค 2

27.

ผู้แต่งใช้โวหารภาพพจน์ใดในการเปรียบเทียบ 'โรค' เป็น 'เพลิงป่า'

a)

บุคลาธิษฐาน (Personification)

b)

อุปมา (Simile)

c)

สัญลักษณ์ (Symbol)

d)

อุปลักษณ์ (Metaphor)

28.

คัมภีร์ธาตุบรรจบ ว่าด้วยเรื่องโรคเกี่ยวกับอะไร

a)

การขับถ่ายและธาตุในร่างกาย

b)

กระดูกหัก

c)


โรคตับ

d)

โรคหัวใจ

29.


'ตรีโทษ' หมายถึงความผิดปกติของสิ่งใด

a)

เสมหะ ปิตตะ วาตะ

b)

โลภ โกรธ หลง

c)

ดิน น้ำ ลม

d)

ชาติ ชรา มรณะ

30.

เหตุใดคัมภีร์ฉันทศาสตร์จึงมีความสำคัญต่อ 'สังคมไทย' ในอดีต

a)

เป็นกฎหมายตราสามดวง

b)

สอนการปกครองบ้านเมือง

c)

เป็นตำราสอนการทำสงคราม

d)

สะท้อนความเชื่อเรื่องกรรมและจรรยาบรรณวิชาชีพ

31.

เหตุใดคัมภีร์ฉันทศาสตร์จึงมีความสำคัญต่อ 'สังคมไทย' ในอดีต

a)

เป็นกฎหมายตราสามดวง

b)

สอนการปกครองบ้านเมือง

c)

เป็นตำราสอนการทำสงคราม

d)

สะท้อนความเชื่อเรื่องกรรมและจรรยาบรรณวิชาชีพ

32.

คำว่า 'หินชาติแพทย์' ในคัมภีร์หมายถึงใคร

a)

แพทย์หลวง

b)

แพทย์ต่างชาติ

c)

หมอพื้นบ้าน

d)

แพทย์ที่มีใจหยาบช้า/แพทย์ชั่ว

33.

ข้อใดคือพฤติกรรมที่แพทย์ 'ไม่ควร' ทำเมื่อคนไข้จวนจะตาย

a)

สวดมนต์ให้

b)

บอกความจริงกับญาติ

c)

พยายามรักษาจนสุดความสามารถ

d)

หนีคนไข้หรือทิ้งคนไข้

34.


คำว่า 'เสบียง' ในกายนคร หมายถึงอะไร

a)

เลือด

b)

อาหาร

c)

ลมหายใจ

d)

ยา

35.


คัมภีร์สรรพคุณแลมหาพิกัด ว่าด้วยเรื่องอะไร

a)

ฤกษ์ยาม

b)

การนวด

c)

สรรพคุณสมุนไพรและพิกัดยา

d)

กายวิภาคศาสตร์

36.

ข้อใดเป็น 'อุปลักษณ์' (Metaphor) ที่ชัดเจนที่สุดในเรื่อง

a)

ดั่งสายน้ำ

b)

เหมือนเพลิงป่า

c)

ดวงจิตคือกษัตริย์

d)

ราวกับเทวดา

37.

ทำไมแพทย์จึงต้อง 'รู้คัมภีร์ไสย' ตามทัศนะของตำรา

a)

เพื่อความรอบรู้และเป็นทางสู่นิพพาน

b)

เพื่อความศักดิ์สิทธิ์น่าเกรงขาม

c)

เพื่อทำเสน่ห์

d)

เพื่อหารายได้พิเศษ

38.

'ครุกรรม' ในความหมายทางการแพทย์แผนไทยคือ

a)

กรรมของครู

b)

โรคหนักหรือโรคที่รักษายาก

c)


พิธีกรรมไหว้ครู

d)

การบ้านเยอะ

39.

แพทย์ที่ 'รู้แต่ยากวาด' แล้วเที่ยวอวดรู้ เปรียบเสมือนอะไร

a)

คนก่อกรรมให้ติดกาย

b)

สุนัขเห่าใบตองแห้ง

c)

คนตาบอดคลำช้าง

d)

กบในกะลา

40.


คัมภีร์ชวดาร เกี่ยวกับโรคประเภทใด

a)

โรคกระดูก

b)

โรคเกี่ยวกับลมและเลือด

c)

โรคผิวหนัง

d)

โรคทางเดินหายใจ

41.

ข้อใดกล่าวถึง 'จรรยาบรรณแพทย์' ได้ถูกต้องที่สุดจากเรื่อง

a)

ต้องซื่อสัตย์ ไม่โลภ ไม่โกรธ และมีความรู้จริง

b)

ต้องบวชเป็นพระ

c)

ต้องเดินทางไปรักษาที่บ้านคนไข้เสมอ

d)

ต้องรักษาฟรีทุกคน

42.

บทไหว้ครูในคัมภีร์ฉันทศาสตร์มีการไหว้ใครบ้าง

a)

ผีป่าและเจ้าที่

b)

พระรัตนตรัย เทพเจ้าพราหมณ์ และหมอชีวกโกมารภัจจ์

c)

กษัตริย์ทุกพระองค์

d)

เฉพาะพระพุทธเจ้า

43.

ข้อใดไม่ใช่สาเหตุที่ทำให้การพิมพ์ตำราในระยะแรกไม่สำเร็จสมบูรณ์

a)

ไม่มีต้นฉบับ

b)

ต้นฉบับมีมากเกินไป พิมพ์ไม่ไหว

c)

ขาดแคลนทุนทรัพย์

d)

ไม่มีโรงพิมพ์

44.

คัมภีร์ไกษย เกี่ยวกับอะไร

a)

ยาอายุวัฒนะ

b)

ไข้หวัดใหญ่

c)

ความเสื่อมโทรมของร่างกาย/โรคกษัย

d)

โรคไส้เลื่อน

45.

การเรียนรู้ 'ให้แจ้งกระจัด' หมายความว่าอย่างไร

a)

เรียนให้รู้แจ้งเห็นจริง ชัดเจน

b)

เรียนให้จบเร็วๆ

c)

เรียนหลายๆ วิชาพร้อมกัน

d)

เรียนแล้วทิ้ง

46.

'หมอเฉลยศักดิ์' หมายถึงหมอประเภทใด

a)

หมอชาวบ้าน/ราษฎร ที่รับรักษาทั่วไป

b)

หมอทหาร

c)

หมอเทวดา

d)

หมอหลวง

47.

คัมภีร์ฉันทศาสตร์สอนให้แพทย์ตระหนักเรื่อง 'ไตรลักษณ์' หรือไม่

a)

ไม่สอนเลย เน้นแต่ยา

b)

สอนให้ยึดติดกับร่างกาย

c)

สอนผ่านเรื่องความไม่แน่นอนของสังขาร

d)

สอนให้ทำพิธีสะเดาะเคราะห์

48.

หากเปรียบเทียบ 'เมือง' คือ ร่างกาย, 'เจ้าเมือง' คือ จิตใจ, แล้ว 'ข้าศึก' ที่มาล้อมเมืองคืออะไร

a)

โรคภัย

b)

ความตาย

c)

เจ้าหนี้

d)

ความแก่

49.

ข้อใดเป็นข้อคิดที่สามารถนำไปปรับใช้ได้กับ 'ทุกอาชีพ' จากเรื่องนี้

a)

ต้องรู้จักทิศทางลม

b)

ต้องรู้เรื่องยาสมุนไพร

c)

ต้องรักษาร่างกายให้แข็งแรง

d)

ความซื่อสัตย์และความไม่ประมาท

50.

การใช้คำว่า 'อย่าถือใจว่าลองยา' เตือนแพทย์เรื่องใด

a)

อย่าเห็นชีวิตคนไข้เป็นหนูทดลอง

b)


อย่าชิมยาเอง

c)

อย่าให้ยาฟรี

d)

อย่าใช้ยาเก่า

51.

จุดมุ่งหมายสูงสุดของการศึกษาแพทยศาสตร์สงเคราะห์ตามคัมภีร์คือ

a)

ความร่ำรวย

b)

นิพพานสุศิวาไลย (ความพ้นทุกข์)

c)

การมีชื่อเสียง

d)

ยศถาบรรดาศักดิ์