Жапырақтың жасыл бөлігі күн сәулесін ұстап, қант түзетін орган.

Гүлден ұрықтану кейін дамыған жатынның өлшемделген бөлігінен түзілген, ішінде тұқым (ұрық) бар өсімдік органы.

Өсімдік тамырынан дамитын қоректі сақтау бөлімі.

Сабақтың үстінде болатын жасушаларды қорғайтын қабық.

1806 жылы А. Гумбольдт "өсімдіктердің негізгі формалары" терминін ұсынды, содан кейін "тіршілік формасы" термині кеңірек қолданыла бастады

и,г серябряков 1962 өсімдіктердің тіршілік формасын енгізді

1838–1841 жж. — А. Гризебах
Өсімдік географиясын дамытты, өсімдіктерді сыртқы бейнесі мен климатқа бейімделуіне қарай сипаттады.

1884 ж. — Е. Варминг
«Тіршілік формасы» терминін ғылымға енгізді. Өсімдіктің сыртқы формасын орта жағдайымен байланыстыра қарастырды (экологиялық бағыт).

2 ге бөледі сүректі,жартылай сүректі өсімдіктер

жартылай сүректі,сүректі,сүректі емес

Өсімдіктің көпжылдық жерүсті және жерасты өркендерінің құрылысы мен дамуы

Тұқымының пішіні мен таралу тәсілі

Есекмия,

ҚАРАҚАТ

СЕКСЕУІЛ,плющ

алма,барбарис

плющ,емен

шортан шөбі,су қарақұмығы,Батпақты марихольд

• Шөптірік (Typha) –

• Жебелі жапырақ (Sagittaria)

• Ақ лалагүл (Nymphaea)

• Құрамаш (Acorus calamus)

• Бақбақ (Hydrocotyle) –

• Су сабырлығы (Alisma) –

• Су қызанақ (Ludwigia)

ол антогенез барысында өсудің және дамудың нәтижиесінде пайда болып,сыртқы ортаның белгілі бір жағдайларында тарихи тұрғыда қалыптасқан бейімделудің көрінісі болып саналады

Тіршілік формасы-бұл экологиялық факторлардың әсерінен дамыған және тұқым қуалайтын өсімдіктің пайда болуы.

өсімдіктерге қатысты "тіршілік формалары" 1884 жылы даниялық ботаник Евгенус Вармингтің ұсынысынан кейін қолданыла бастады

Өмірлік формалар шексіз өзгеруі мүмкін және тек қазіргі уақытта жұмыс істейтін нақты сыртқы факторларға байланысты емес. Өсімдіктердің белгілі бір түрлерінде тұқым қуалайтын мүмкіндіктер шеңберінде сыртқы әсерлерге реакциялар бар.

сүректі өсімдіктер ағаштар бұташықтар,бұталар,ағаштекті,және бұтатекті лианалар

жартылай сүректі өсімдіктер жартылай бұталар,жартылай бұташықтар,жартылай бұтатекті,жартылай бұташықты лианалар

сүректі өсімдіктер ағаштар алмалар теректер лианалар

жартылай сүректі өсімдіктер жаритылай ағаштар жартылай алма текті ағаштар жартылай лианалар

• Сүректі өсімдіктер: жартылай бұталар, жартылай бұташықтар, жартылай бұтатекті лианалар

• Жартылай сүректі өсімдіктер: ағаштар, бұталар, ағаштекті және бұтатекті лианалар

• Жартылай бұталар

• Жартылай бұташықтар

• Жартылай бұтатекті лианалар

• Жартылай бұташықты лианалар

Олардың діңі бүкіл онтогенез бойы жалғыз болып, жанама бұтақтарға қарағанда ұзындығы мен жуандығы бойынша айқын басымдылық сақтайды. Тіпті тәждің ішінде де басты ось жанама бұтақтардан жуандығымен ерекшеленіп тұрады.

орман өсіру жағдайларының жалпы түрімен, ағаш түрлерінің бірдей құрамымен, қабаттарының санымен, ұқсас фаунасымен сипатталатын, экономикалық жағдайлар бірдей орман шаруашылығы шараларын қажет ететін орман алқабы немесе олардың жиынтығы

жоғары орналасқан бөрікбасы. Олар жоғарыда қосылып жарықты, жылуды, жауын-шашынды жерге түсірмейді. Сондықтан төменгі бұтақтар солып қалады, ал өсетіндері діңдері. 

Ормандағы ағаш, еркіндегі өсетін ағаштыққа қарағанда, 10–20 жыл кеш тұқым береді және дән беретін кезеңдері болады.

шырша,балқарағай,қарағай,самырсын,терек түрлері

сексеуіл, жыңғыл, қараған

қайың, көктерек, терек, ағаш тәрізді тал

итмұрын, тобылғы, сары арша

ересек күйінде бірнеше діңге ие болады олар аналық діңнің түбінде жасырын немесе бүршіктерден дамиды

Бұтақ тәрізді ағаштардың ерекшелігі — бұтақтары бар

Тамыры мен тамырланбаған филогенетикалық ағашы.  

Сабағы мен бұтақтарының құрылымы – негізгі сабақтан бірнеше ірі бұтақтар тарайды, бұтақтар көбіне симметриялы немесе радиалды орналасады.

қарағаш,шетен

қарағай

сирень,барбарис

самшит

Ағаш түрлерінің әртүрлілігімен, Қазақстанның аумағында үштен екiсінен астамы бұта мен шөлге толы.

діңнің жанама бұтақтардан өсу жағынан айырмашылығын жоғалтумен ерекшеленеді

ел аумағының көп бөлігінде (үштен екісінен астамында) орман емес, бұтақтар мен шөлдер басым, өйткені климат құрғақ, жауын-шашын аз.

Маңғыстау, Бетпақдала, Қызылқұм сияқты өңірлерде тек шөлге төзімді бұталар мен шөптекті өсімдіктер өседі.

Суккуленттік ағаш өсіру кезінде бөлмедегі температура мен ылғалдылық деңгейін тез түзету керек. Суық жерде өскендерге жағымсыз

Маусымдық-суккулентті ағаштар – бұл құрғақшылыққа төзімді, су азайған кезеңде де тіршілігін сақтай алатын ағаштар

құрғақ кезеңде жапырақтары түсіп, энергияны сабаққа жинайды немесе толық жапырақсыз қалады

құрғақшылық аудандардың өсімдіктері

көп жылдық өркендер атқарады

өркендер атқарады

біржылдық өркендер атқарады

тамырлары атқарады

Олардың басты өсіп жатқан жақсырақтары қалың қоршаған орта жағдайларында, мысалы, Субарктикада, Субантарктикада, жоғарғы аймақтарда және океанилік шельдерде өседі

Стланиктердің бастапқы өсімдіктері үшін жағымсыз жағдайларға бейімделуге бейімделген.

Оларды кең таралған түрлерінде кеңестік, кеңейтілген, қарағайлы және тұзды тайгаларда кездеседі

асты діңі ерте кезеңде жерге жатады,трамырланады бұтақтарда тамырлануға қабілетті

тропиктік және субтропиктік аймақтар

субальпілік тропиктік аймаұтар орманды даланың оңт аймағы

субальпі белдеуінде,орманның солт шекараларында,кейде тайга аймағында

субтропикалық тайгалық аймақтардың батпақ зоналары

өзіңе тең немесе өзіңнен қуатты жерүсті өркендердің қасында жойылып кетеді

Бұталардың басты діңі жоқ, олардың сабақтары бар. 

қурап түсіп қалады

бәрі дұрыс

Бұталардың әдеттегі биіктігі 0,8–1,5 метрден 3–5 метрге дейін жетеді

Бұталардың әдеттегі биіктігі 0,5–0,8 метрден 5–6 метрге дейін жетеді

Бұталардың әдеттегі биіктігі 0,5–0,8 метрден 4-5 метрге дейін жетеді

Бұталардың әдеттегі биіктігі 0,8–1 метрден 5–6 метрге дейін жетеді

5-10 жыл

5-15 жыл

10-15 жыл

8-9 жыл