wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Madeniettanu2

Total questions: 118

Worksheet time: 59mins

Name
Class
Date
1.

Мәдениет ұғымы алғаш қандай мағынада қолданылған?

a)

Қоғамдық тәртіп жүйесі

b)

Рухани жетілу формасы

c)

Табиғатты өңдеу және тәрбиелеу процесі

d)

Әлеуметтік қатынастар жиынтығы

2.

Мәдениеттің негізін анықтайтын басты фактор қайсысы?

a)

Табиғи орта жағдайы

b)

Қоғамдық құрылым

c)

Адамның саналы шығармашылық еңбегі

d)

Экономикалық қатынастар

3.

Мәдениетті зерттеудің эволюциялық бағытын ұсынған ойшыл?

a)

Мәдениетті әлеуметтік институт ретінде түсіндірген ғалым

b)

Эволюциялық даму үлгісін ұсынған Э.Тайлор

c)

Қақтығыс теориясының өкілі

d)

Мәдени диффузия теориясын жасаған ойшыл

4.

Қазақ мәдениетінің негізгі тіректерінің бірі?

a)

Мемлекеттік басқару жүйесі

b)

Қалалық мәдени орта

c)

Ұрпақтан ұрпаққа жалғасқан дәстүр

d)

Экономикалық даму

5.

Мәдениет уақытпен қалай байланысты?

a)

Уақыттан тыс құбылыс

b)

Өзгеріссіз тұрақты жүйе

c)

Тарихи даму барысында қалыптасатын құбылыс

d)

Табиғи циклге тәуелді құбылыс

6.

Уақыт пен кеңістік мәдениеті концепциясын дамытуға үлес қосқан зерттеуші?

a)

Мәдени типология жасаған ғалым

b)

Хронотоп ұғымын енгізген М.Бахтин

c)

Өркениеттер теориясын ұсынған зерттеуші

d)

Құрылымдық талдау өкілі

7.

Көшпелілер мәдениетінің басты ерекшелігі?

a)

Қалалық өмір салты

b)

Отырықшы шаруашылық

c)

Қозғалысқа бейім, мобильді өмір салты

d)

Өндірістік қатынастар

8.

Көшпелілердің дүниетанымында уақыт қалай қабылданады?

a)

Тек болашаққа бағытталған

b)

Сызықтық дамушы

c)

Қайталанып отыратын циклдік

d)

Абстрактілі философиялық

9.

«Дала өркениеті» ұғымын ғылымға енгізген қай ғалым?

a)

Түркі мәдениетін зерттеген археолог

b)

Этногенез теориясын жасаған Л.Гумилев

c)

Қазақ тарихын зерттеген этнограф

d)

Өркениеттерді салыстырған философ

10.

Дәстүрлі қазақ қоғамындағы мәдениеттің негізгі ұясы?

a)

Мемлекеттік құрылым

b)

Рулық бірлестік

c)

Отбасы мен әулет

d)

Діни ұйым

11.

Қазақтың рухани мәдениетіне не жатады?

a)

Материалдық өндіріс құралдары

b)

Қару-жарақ пен тұрмыстық заттар

c)

Тіл, дін, салт-дәстүр, ауыз әдебиеті

d)

Экономикалық қатынастар

12.

Көшпелілердің мәдени тәжірибесінде киіз үй нені білдіреді?

a)

Тұрмыстық қажеттілік

b)

Әлеуметтік мәртебе белгісі

c)

Әлемнің символдық моделі

d)

Қорғаныс құрылымы

13.

Көшпелілердің әлеуметтік ұйымдасуының негізгі принципі?

a)

Жеке дара өмір сүру

b)

Қалалық басқару

c)

Рулық-тайпалық байланыс

d)

Экономикалық теңдік

14.

Тіл мәдениеттің қандай қызметін атқарады?

a)

Тек ақпарат жеткізу

b)

Биологиялық қарым-қатынас

c)

Мәдени тәжірибені сақтау және тарату

d)

Саяси басқару

15.

Тілді мәдени код ретінде қарастырған ғалым?

a)

Әлеуметтік теория өкілі

b)

Құрылымдық лингвист Ф.де Соссюр

c)

Психоанализ негізін қалаушы

d)

Эволюционист

16.

«Семиотика» ғылымы нені зерттейді?

a)

Әлеуметтік құрылымдарды

b)

Мәдениеттің эволюциясын

c)

Таңбалар мен белгілер жүйесін

d)

Экономикалық қатынастарды

17.

Қазақ мәдениетіндегі қасиетті символ?

a)

Ай

b)

Бөрі

c)

Күн

d)

Су

18.

Мәдени кодтың негізгі элементіне не кіреді?

a)

Дәстүр мен әдет-ғұрып

b)

Мемлекеттік заңдар

c)

Саяси институттар

d)

Технологиялық жаңалықтар

19.

Символдардың мәдениеттегі қызметін анықтаңыз.

a)

Биологиялық қажеттілікті өтеу

b)

Материалдық өндірісті дамыту

c)

Мағынасын бейнелі түрде жеткізу

d)

Табиғи ортаны игеру

20.

Қазақ киіз үйінің төбесіндегі шеңбер қалай аталады?

a)

Бақан

b)

Кереге

c)

Шаңырақ

d)

Уық

21.

Қазақ мәдениетінің тарихи кезеңдерін алғаш жүйелеген ғалым?

a)

А.Қасымжанов

b)

Ә.Марғұлан

c)

Л.Гумилев

d)

Ш.Уәлиханов

22.

Дала өркениетінде уақыт пен кеңістік түсінігінің қалыптасуына әсер еткен фактор?

a)

Діни догмалар

b)

Көшпелі өмір салты

c)

Қалалық мәдениет

d)

Отырықшы егіншілік

23.

Қазақ эпостық жырларының басты ерекшелігі?

a)

Жеке авторлық стиль

b)

Қысқа лирикалық форма

c)

Ұрпақтан ауызша берілуі

d)

Философиялық трактат болуы

24.

Көшпелі мәдениеттің тұрақты материалдық нышаны?

a)

Егін алқабы

b)

Киіз үй

c)

Қала қорғаны

d)

Тас ғимарат

25.

Дала өркениетін «ашық кеңістік мәдениеті» деп сипаттаған көзқарас кімге тән?

a)

А.Тойнби

b)

К.Ясперс

c)

Л.Гумилев

d)

О.Шпенглер

26.

Мәдениеттің міндеттерінің бірі?

a)

Әлеуметтік бақылау

b)

Құндылықтарды сақтау және жеткізу

c)

Саяси билікті реттеу

d)

Экономикалық пайда табу

27.

Қазақ халқының музыкалық мәдениетінде басты аспап?

a)

Домбыра

b)

Қобыз

c)

Сыбызғы

d)

Шертер

28.

Көшпелілердің дүниетанымында табиғатқа көзқарас қандай болды?

a)

Бағындыру объектісі

b)

Жаулап көзі

c)

Үйлесімді, киелі орта

d)

Пайда көзі

29.

Мәдениеттегі «символ» дегеніміз не?

a)

Белгілі бір зат

b)

Кездейсоқ белгі

c)

Терең мағына жүктелген белгі

d)

Тұрмыстық құрал

30.

Көшпелілердің негізгі шаруашылығы?

a)

Егіншілік

b)

Қолөнер

c)

Мал шаруашылығы

d)

Сауда

31.

Түркілердің дүниетанымында «Тәңір» нені білдіреді?

a)

Ата-баба рухы

b)

Жер иесі

c)

Жоғары құдірет, аспан құдайы

d)

Табиғат күші

32.

Қазақ мәдениетіндегі киелі жануар?

a)

Қасқыр

b)

Қой

c)

Сиыр

d)

Түйе

33.

Мәдениеттің құрылымына не кіреді?

a)

Материалдық және рухани элементтер

b)

Тек экономикалық қатынастар

c)

Табиғи ресурстар

d)

Саяси институттар

34.

Мәдениеттің аксиологиялық аспектісі нені зерттейді?

a)

Мәдени формаларды

b)

Мәдени дамуды

c)

Құндылықтар жүйесін

d)

Таным тәсілдерін

35.

Дәстүрлі қазақ қоғамындағы әдет-ғұрыптың қызметі?

a)

Әлеуметтік нормаларды бекіту

b)

Мемлекеттік заңды алмастыру

c)

Экономиканы реттеу

d)

Саяси билікті орнату

36.

Түркі өркениетінің жазба ескерткіштері?

a)

Авеста мәтіндері

b)

Қорқыт ата кітабы

c)

Орхон-Енисей жазбалары

d)

Шумер сына жазулары

37.

Орхон жазуларының зерттелуімен айналысқан ғалым?

a)

В.Бартольд

b)

В.Томсен

c)

Л.Гумилев

d)

Н.Бернштам

38.

Қазақ дастарқаны мәдениетінде басты қасиет?

a)

Байлық көрсету

b)

Қарапайымдылық

c)

Қонақжайлылық

d)

Үнемшілдік

39.

Көшпелі кеңістікте бағыт-бағдар қалай анықталды?

a)

Жазба карталар арқылы

b)

Күнтізбелік есеппен

c)

Табиғи белгілер мен жұлдыздар арқылы

d)

Арнайы құралдармен

40.

Көшпелілердегі билік легитимациясының негізі?

a)

Заң кодекстері

b)

Қару күші

41.

Қазақ киімінің басты ерекшелігі?

a)

Біркелкі стандарт

b)

Қалалық сәнге бейімделу

c)

Табиғи ортаға лайықтылық

d)

Тек сәндік мақсат

42.

Қазақ мәдениетінің тарихи тұлғаларының бірі?

a)

Әл-Фараби

b)

Аристотель

c)

Конфуций

d)

Платон

43.

Дүниені «төңкерілген тостаған» моделімен түсіндіру қай мәдениетке тән?

a)

Антикалық

b)

Көшпелі-түркі

c)

Қытай

d)

Үнді

44.

Мәдениеттің коммуникациялық қызметі нені білдіреді?

a)

Билікті басқару

b)

Материалдық өндіріс

c)

Ақпарат пен мағынаны жеткізу

d)

Табиғатты игеру

45.

Қазақ жырауларының негізгі міндеті?

a)

Тарихи дерек жазу

b)

Көңіл көтеру

c)

Қоғамға бағыт-бағдар беру

d)

Саяси билікті жүргізу

46.

Дала философиясының басты ерекшелігі?

a)

Абстрактілі логика

b)

Жазбаша жүйелілік

c)

Өмірмен тікелей байланыс

d)

Теориялық модельдеу

47.

Тілдің мәдениеттегі рөлі?

a)

Қосалқы құрал

b)

Қатынастың техникалық тәсілі

c)

Ұлттық болмысты сақтаушы

d)

Жеке тұлғалық элемент

48.

Қазақтардың жылқыға берген мағыналық мәні?

a)

Тек көлік құралы

b)

Байлық өлшемі

c)

Еркіндік пен өмір символы

d)

Шаруашылық көзі

49.

Ежелгі түркілердің мәдени мұрасын алғаш зерделеген шығыстанушы?

a)

В.Бартольд

b)

Л.Гумилев

c)

С.Олжас

d)

Ш.Уәлиханов

50.

Қазақтың мерекелік мәдениетіне тән элемент?

a)

Әскери шеру

b)

Дін уағыз

c)

Айтыс пен ойын-сауық

d)

Жазба әдеби кеш

51.

Қазақ қоғамындағы би институтының қызметі?

a)

Әскери басқару

b)

Діни жетекшілік

c)

Дауларды шешу, әділдік орнату

d)

Салық жинау

52.

Көшпелілердің мәдени кеңістігіндегі «жол» ұғымы нені білдіреді?

a)

Географиялық бағыт

b)

Сауда маршруты

c)

Әлеуметтік-моральдық норма

d)

Әскери тактика

53.

Қазақтың дәстүрлі тұрғын үйі?

a)

Балшық үй

b)

Киіз үй

c)

Тас сарай

d)

Ағаш үй

54.

Түркілердің әскери мәдениетінің ерекшелігі?

a)

Қорғаныс тактикасы

b)

Ауыр жаяу әскер

c)

Атты әскердің басымдығы

d)

Теңіз соғысы

55.

Түркілік жазудың танымдық ерекшелігі?

a)

Абстрактілі белгілер

b)

Көркем безендіру

c)

Символдық әрі мағыналық мән

d)

Сандық жүйе

56.

Қазақтың қонақ күту дәстүрі нені білдіреді?

a)

Міндетті рәсім

b)

Әлеуметтік бақылау

c)

Адамгершілік пен мәрттік

d)

Экономикалық есеп

57.

Мәдениет дегеніміз?

a)

Табиғи процесс

b)

Биологиялық бейімделу

c)

Адамзат жасаған материалдық және рухани құндылықтар жиынтығы

d)

Әлеуметтік құрылым

58.

Мәдениеттің құрылымдық деңгейлері?

a)

Жеке және қоғамдық

b)

Табиғи және жасанды

c)

Материалдық, рухани, символдық

d)

Экономикалық және саяси

59.

Қазақ мәдениетіндегі шешендік өнер қалай аталады?

a)

Айтыс

b)

Билік сөзі

c)

Шешендік сөз

d)

Толғау

60.

«Мәдени код» термині нені білдіреді?

a)

Заңдар жүйесі

b)

Рәміздер жиынтығы

c)

Мағыналарды жеткізетін белгілер жүйесі

d)

Техникалық таңбалар

61.

Қазақ мәдениетіндегі жер-су атауларының мағынасы нені көрсетеді?

a)

Әкімшілік бөліністі

b)

Географиялық координаттарды

c)

Тарихи жад пен дүниетанымды

d)

Экономикалық аймақтарды

62.

Түркілердің алғашқы мемлекеті?

a)

Қарлұқ қағанаты

b)

Ғұн мемлекеті

c)

Қыпшақ хандығы

d)

Түргеш қағанаты

63.

Қазақ мәдениетінің өрлеу дәуірі?

a)

XX ғасыр

b)

Алтын Орда кезеңі

c)

Қазақ хандығы дәуірі

d)

Кеңестік кезең

64.

Көшпелілердің дүниетанымында «бөгелме» ұғымы нені білдіреді?

a)

Тәртіпсіздік

b)

Қозғалыстың үздіксіздігі

c)

Уақытты үнемдеу

d)

Қауіптен қашу

65.

Қазақтың музыкалық дәстүрінде эпикалық әуенді орындаушы?

a)

Әнші

b)

Күйші

c)

Жыршы

d)

Сал

66.

Дәстүрлі тәңіршілдік дүниетанымнан, отқа табынудан қалған ырым?

a)

Құрбан шалу

b)

Отқа май құю

c)

Тасқа тағзым

d)

Суға сиюну

67.

Мәдени кеңістікті реттейтін фактор?

a)

Климат

b)

Саяси жүйе

c)

Құндылықтар мен нормалар

d)

Экономикалық ресурс

68.

Мәдениет пен өркениеттің айырмашылығы?

a)

Екеуі бір ұғым

b)

Өркениет – рухани, мәдениет – материалдық

c)

Мәдениет – рухани мазмұн, өркениет – техникалық даму

d)

Өркениет тек көне қоғамға тән

69.

Қазақ мәдениетіндегі жылқының орны?

a)

Шаруашылық малы

b)

Соғыс құралы

c)

Қасиетті әрі өмір салтының өзегі

d)

Сауда нысаны

70.

Көшпелілер қоғамындағы «жол» нормалары нені білдіреді?

a)

Заң кодексі

b)

Салт-дәстүр ережелері

c)

Әскери тәртіп

d)

Экономикалық шарт

71.

Қазақ ауыз әдебиетінің жанры?

a)

Роман

b)

Дастан

c)

Новелла

d)

Эссе

72.

Мәдениеттегі құндылықтар жүйесі не аталады?

a)

Онтология

b)

Аксиология

c)

Гносеология

d)

Логика

73.

Мәдениеттің символдық интерпретациясын дамытқан ғалым?

a)

О.Шпенглер

b)

Э.Кассирер

c)

К.Маркс

d)

М.Вебер

74.

Қазақтың ұлттық биі?

a)

Қара жорға

b)

Лезгинка

c)

Вальс

d)

Полька

75.

Қазақ даласындағы қалалық мәдениеттің дамыған орталығы?

a)

Сарайшық

b)

Түркістан

c)

Қойлық

d)

Сығанақ

76.

Түркі мәдениетіндегі «балбал» дегеніміз?

a)

Қару түрі

b)

Қорғаныс бекінісі

c)

Қайтыс болған жауынгерге қойылған тас мүсін

d)

Діни ғимарат

77.

Қазақтың дәстүрлі тағамы?

a)

Палау

b)

Бешбармақ

c)

Манты

d)

Самса

78.

Қазақ мәдениетіндегі «шежіре» нені білдіреді?

a)

Заң жинағы

b)

Ата-тек тарихы

c)

Әдет-ғұрып

d)

Әскери тәртіп

79.

Далалық өркениетте ақпарат қалай берілді?

a)

Жазбаша құжатпен

b)

Тасқа қашау арқылы

c)

Ауызша дәстүр арқылы

d)

Хат алмасу арқылы

80.

Қазақтың ұлттық аспаптарының бірі?

a)

Скрипка

b)

Домбыра

c)

Гитара

d)

Фортепиано

81.

Қазақтың дәстүрлі өнерінің бірі?

a)

Графика

b)

Кілем тоқу

c)

Мүсін өнері

d)

Сәулет дизайны

82.

Түркілердің дүниетанымындағы үштік құрылым?

a)

Су–от–жер

b)

Аспан–жер–жер асты

c)

Өткен–қазіргі–болашақ

d)

Ақ–қара–қызыл

83.

Қазақтың дәстүрлі ойыны?

a)

Шахмат

b)

Асық ойыны

c)

Дойбы

d)

Карта

84.

Қазақтың ХХ ғасырдағы мәдени жаңғыруына әсер еткен тұлға?

a)

Абай Құнанбайұлы

b)

Қорқыт ата

c)

Әл-Фараби

d)

Күлтегін

85.

Қазіргі қазақ мәдениетіндегі модернизация үрдісі нені білдіреді?

a)

Ұлттықтан бас тарту

b)

Дәстүрді толық өзгерту

c)

Дәстүр мен жаңашылдықтың үйлесуі

d)

Тек батыстық үлгі

86.

Қазақтың ұлттық мерекесі?

a)

Құрбан айт

b)

Наурыз

c)

Рамазан

d)

Тәуелсіздік күні

87.

«Жеті қазына» ішінде нені кездестіреміз?

a)

Қыран бүркіт

b)

Қара жер

c)

Күміс

d)

Шаңырақ

88.

Көшпелілердің тіршілік философиясының өзегі?

a)

Байлық жинау

b)

Табиғатпен үйлесім

c)

Тұрақты мекен

d)

Техникалық даму

89.

Дәстүрлі қазақ музыкасының жанры?

a)

Балет

b)

Күй

c)

Опера

d)

Симфония

90.

Қазақтың әдет-ғұрып заңдары қалай аталады?

a)

Жарғы

b)

Конституция

c)

Низам

d)

Фарман

91.

Қазақ хандығының мәдени негізін қалаған тұлға?

a)

Абылай хан

b)

Жәнібек хан

c)

Кенесары хан

d)

Тәуке хан

92.

Қазақтың дәстүрлі әскери мәдениетінде қандай қару кең қолданылған?

a)

Айбалта

b)

Найза

c)

Қылыш

d)

Шоқпар

93.

Қазақ жазба әдебиетінің негізін қалаған тұлға?

a)

Абай Құнанбайұлы

b)

Шоқан Уәлиханов

c)

Ыбырай Алтынсарин

d)

Ахмет Байтұрсынұлы

94.

Көшпелілердің киелі кеңістігінде «жоғары әлем» нені білдіреді?

a)

Ата-баба рухтары

b)

Жер беті

c)

Тәңір әлемі

d)

Табиғат рухтары

95.

Қазақтың дәстүрлі тағам дайындау әдісі?

a)

Қуыру

b)

Кептіру

c)

Қайнату

d)

Тұздау

96.

Қазақ мәдениетіндегі «бата» нені білдіреді?

a)

Заң

b)

Қарғыс

c)

Тілек, дуға

d)

Өсиет

97.

Қазақ эпосының негізгі қасиеті?

a)

Қысқалығы

b)

Қаһармандық пен тарихи сипат

c)

Фантастика

d)

Драматизм

98.

Қазақтың ұлттық ойындарының тәрбиелік мәні?

a)

Уақыт өткізу

b)

Күш пен ептілікті дамыту

c)

Байлық табу

d)

Жарыссыз ойнау

99.

Түркі өркениетінде тәңіршілдік қандай рөл атқарды?

a)

Әскери жүйе

b)

Саяси құрылым

c)

Дүниетанымдық негіз

d)

Экономикалық жүйе

100.

Ежелгі түркілердің әлемді үшке бөлінуінің мақсаты?

a)

География

b)

Космостық тәртіпті түсіндіру

c)

Әлеуметтік құрылым

d)

Саяси басқару

101.

Қазақ мәдениетіндегі негізгі эстетикалық құндылық?

a)

Қарапайымдылық

b)

Сәнқойлық

c)

Артық безендіру

d)

Қатаңдық

102.

Дәстүрлі қазақ қоғамында жыраудың орны?

a)

Әнші

b)

Кеңесші, рухани тұлға

c)

Әскери басшы

d)

Заң шығарушы

103.

Түркі тіліндегі ең көне әдеби жәдігерлер?

a)

Авеста

b)

Орхон–Енисей жазбалары

c)

Қорқыт ата кітабы

d)

Манас

104.

Қазақтардың төрт түлігі ішінде ең құрметтісі?

a)

Қой

b)

Жылқы

c)

Сиыр

d)

Түйе

105.

Дәстүрлі қазақ қоғамында әйелдер рөлі қандай болды?

a)

Тек үй шаруасы

b)

Қоғамдық өмірге шектеулі

c)

Отбасы мен қоғамда маңызды

d)

Толық ерлерге бағынушы

106.

Қазақ халқының аспан әлеміне көзқарасы?

a)

Ғылыми

b)

Мифологиялық және рухани

c)

Рационалдық

d)

Материалистік

107.

Қазақтың ұлттық символдарының бірі?

a)

Көк Ту

b)

Алтын тәж

c)

Қалқан

d)

Қылыш

108.

Мәдени жаңғырудың маңызды қағидасы?

a)

Өткеннен бас тарту

b)

Ұлттық кодты сақтау

c)

Толық батыстану

d)

Дәстүрді өзгерту

109.

Қазақтардың дүниетанымындағы Жер-Ана түсінігі?

a)

Табиғи ресурс

b)

Қасиетті тіршілік бастауы

c)

Меншік нысаны

d)

Экономикалық байлық

110.

Қазақтың дәстүрлі қолөнері түрі?

a)

Керамика

b)

Зергерлік

c)

Графика

d)

Скульптура

111.

Айтыстың негізгі ерекшелігі?

a)

Жазбаша форма

b)

Импровизация

c)

Көп кейіпкер

d)

Музыкалық сүйемел

112.

Түркілердің таңбалы таста қалдырған белгілері нені білдіреді?

a)

Әшекей

b)

Миф

c)

Ру-тайпа таңбасы

d)

Сауда белгісі

113.

Қазақтардың табиғатқа қатынасының ерекшелігі?

a)

Бағындыру

b)

Үйлесімділік

c)

Оқшаулау

d)

Тәуелділік

114.

Қазақ хандарының ордасы орналасқан қала?

a)

Отырар

b)

Сайрам

c)

Түркістан

d)

Тараз

115.

Қазақ мәдениетіндегі «аруақ» ұғымы нені білдіреді?

a)

Қорқыныш

b)

Табиғат күші

c)

Ата-баба рухы

d)

Заң

116.

Қазақтың ұлттық құндылықтарының бірі?

a)

Жеке пайда

b)

Қонақжайлылық

c)

Байлық

d)

Бәсекелестік

117.

Қазақ мәдениетіндегі кеңістік түсінігі?

a)

Жабық орта

b)

Ашық, еркін кеңістік

c)

Қалалық аймақ

d)

Шектеулі аумақ

118.

Қазіргі Қазақстан мәдени саясатының мақсаты?

a)

Тек дәстүрді сақтау

b)

Ұлттық мәдениетті дамыту және жаңанданумен үйлестіру

c)

Мәдениетті біріктіру