Worksheets181-222
Total questions: 42
Worksheet time: 21mins
Классикалық рационализм мойындайтын әдіс:
индукция
дедукция
гипотеза
тәжірибе
бақылау
Қазіргі кезде уақыт пен кеңістіктің бәріне ортақ концепция:
субстанционалдық
реляциондық
кванттық
транценденталдық
183. Ғылым этосындағы универсализм түсінігі білдіреді:
Жариялылық пен риясыздық
Ғылыми білімдегі субъективизм
Ұйымдасқан күдікшілдік
Ғылыми білімді бағалаудың объективтілігі
Шығармашылық қызметтің заңдылықтары мен шарттарын зерттейтін ғылым:
эпистема
эвристика
сигнатура
синергетика
Эмпирикалық заңдар дегеніміз – бұл:
бақылау нәтежиелерін салыстыру
құбылыстардың сезімдік қасиеттері арасындағы байланыстары
шындықтың мәнді байланыстары
болжам арқылы табылған байланыстар
фактінің бекітілуі
Кез келген коммуникациялық процестің негізі, адамның кез келген әрекетіне мағына беру, ойлаудың фундаментальды операциясы:
бейнелеу
интерпретация
индукция
бақылау
Негізгі ғылыми түсініктер мен принциптерді синтездеу нәтижесінде пайда болған әлемнің жалпы қасиеттері және заңдылықтары туралы түсініктердің тұтас жүйесінің аталуы:
ғылыми теория
әлемнің ғылыми бейнесі
гипотеза
конвенция
ғылыми рационалдық
Ақиқаттың бұлтартпас дәлелі ретінде мойындалады:
логика
практика
этика
құқық
аян берілу
Танымдық философиялық теориядан методологияның айырмашылығы:
шынайылыққа жету жолдары мен тәжірибелік тиімді білімге көп көңіл аударылады
ғылымның басқа әлеуметтік институттармен байланысын зерттеу
танымдық процестің теориялық рефлексиясы
ғылыми білімнің ішкі механизмдерін дамытуға бағытталады
танымның сыртқы факторларына назар аударады
XIX ғасырда алғашқы эволюция теориясын жасаған ғалымдар:
Ламарк және Дарвин
Рей және Эйнштейн
Линней және Локк
Ньютон және Бюффон
Ньютон және Дарвин
«Органикалық әлемнің Ньютоны» деп аталған биолог:
Менделеев
Ламарк
Шлейденг
Дарвин
Ғылыми танымның тек теориялық деңгейіне қатысты әдістерді атаңыз:
салыстыру, топтау, аналогия
бақылау, модельдеу, салыстыру
жіктеу, талдау, индукция
моделдеу, идеализация, эксперимент
формалау, аксиомалау, дедукция
Фундаменталдық ғылымдардың ең биік және соңғы мақсаты:
ғылыми факті алу
теория жасау
заңдастыру
дедукциялау
«Теория ақиқат, егер ол фактілермен тексеруден өтсе» - деп санаған философиялық бағыт:
неопозитивизм
постпозитивизм
структурализм
герменевтика
Болмыста жоқ, оймен белгілейтін объекті білдіретін ұғым:
қиялдау елесі
синтез
талдау
идеализация
интуиция
Әдістемелік анархизм қағидасының авторы:
К.Поппер
П.Фейерабенд
Ст.Тулмин
И.Лакатос
Сциентизм үшін идеал:
жаратылыстанудың ғылыми әдістері мен нәтижелері
білім методологиясы
гуманитарлық білім
математика және кибернетика
Рәміздер мен белгілер жүйесі туралы ғылым:
синергетика
семиотика
экзистенциализм
социология
Болмысты, әлемді тануға қатысты Хайдеггердің парадоксы
біз әлі де ойламаймыз
ақиқат бір жақта
біреулер абстрактілі ойлайды
ешқандай пародоксалды ойлар жоқ
Литтре, Конт, Ренан, Сперсер, Милль сияқты тұлғаларды байланыстырады:
Ескі базада идеализм деп тұр. Бірақ ИИ мен интернет позитиввизм дейд.
Бұл тұлғалар идеалист емес, керісінше, идеализм сияқты «бос қиялға» негізделген ілімдерден құтылып, ғылымды тек нақты айғақтарға сүйеуді мақсат еткендер.
рационализм
идеализм
позитивизм
субъективизм
Мына таным әдісін зерттеудің теориялық және эмпирикалық деңгейлерінде бірдей қолдануға болады:
формалау
өлшеу
бақылау
жүйелеу
Қоғамдағы өзгерістердің басты факторы ретінде техниканы тану:
технократия
технооптимизм
техникалық детерминизм
технофобия
Пәнаралық әдіс:
Ескі базада спектрлік талдау деп тұр. Бірақ ИИ, интернет және мен модельдеу. спектрлік талдау — бұл арнайы ғылыми әдіс, ал модельдеу — пәнаралық әдіс. Егер тест сұрағында бақылау мен модельдеу қатар тұрса:
Бақылау — эмпирикалық деңгейдің негізгі әдісі.
Модельдеу — жоғары деңгейдегі пәнаралық (жалпығылыми) әдіс.
салыстырмалы талдау
модельдеу
спектрлік талдау
бақылау
Жеке ғылыми әдіс
бақылау
клондау
жүйелеу
талдау
Даму принциптері:
метафизика, микрофизика
сциентизм, антисциентизм
технократия,меритократия
техницизм, антитехнициз
диалектика, синергетика
Бифуркация, флуктуация ұғымдары мына ілімге тиесілі:
синергетика
диалектика
метафизика
архетиптер
Үшінші индустриалық революция кезеңі:
XVIII ғасырдың 60-90 жж
XX ғасырдың 60-90 жж
XXI ғасырдың басы
XIX ғасырдың басы
Кездейсоқтық пен заңдылық мәртебесінің бірдей болуы:
Ескі базада диалектикалық ілімде деп тұр. ИИ, интернет синергетика
Синергетика: Дамудың көпнұсқалылығын айтады. Кездейсоқтықтың мәртебесі жоғары болғаны сонша, ол жүйені кез келген бағытқа (прогресске де, регресске де) бұрып жібере алады
диалектикалық ілімде
синергетика ілімінде
метафизикада
әлемнің механикалық бейнесінде
Қажеттілік пен кездейсоқтық заңы тиесілі:
метафизикалық материализмге
диалектика теориясына
әлемнің механикалық бейнесіне
термодинамика теориясына
Қоғамдағы өзгерістердің басты факторы ретінде техниканы тану:
техникалық детерминизм
технооптимизм
технопессимизм
технократия
технофобия
Әлемнің постклассикалық емес ғылыми бейнесінің графикасы:
парабола
синусоида
бұтақталған ағаш
шеңбер
өрмекшінің торы
Уақыт пен кеңістіктің бірлігін білдіретін ұғым:
флуктуация
хронотоп
коэволюция
архетип
Жоғары әрі маңызды лауазымдарда ең ақылды, қабілетті әрі білікті адамдар отыратын, олардың шыққан тегі мен әлеуметтік статусы маңызды емес жүйе:
технократия
меритократия
демократия
сциентизм
Теория негізіне оның кейбір дәлелденбейтін бастапқы тұжырымдары қойылған ғылыми теория құрылуының дедуктивті әдісі
аксиоматикалық әдіс
герменевтикалықәдіс
статистикалық әдіс
аналогия әдісі
компаративтік әдіс
Позитивизм жақтастары бойынша танымның негізгі принципі:
верификация
интенционалдық
инструментализм
детерминация
Мемлекетті ғылыми-техникалық мамандар басқаратын, билік негізінен ғылыми-техникалық прогрес мен шешімдерге негізделетін саяси жүйе
Технодетерминизм
Технократия
Меритократия
Антисциентизм
Ақиқат барлық уақытта абсолют, теріске шығару мүмкін емес деп санайтын көзқарас:
релятивизм
догматизм
конвенциализм
экстернализм
Техника болмысын, даму тарихын зерттейтін техника философиясының бағыты
ИИ мен интернет техниканың инженерлік философиясы мен техниканың гуманитарлық философиясы екеуін беріп тұр.
техниканың гуманитарлық философиясы
техниканың діни философиясы
техниканың инженерлік философиясы
техника антропологиясы
антитехницизм
Сезімді санадан жоғары қойып, ақиқат аян берілу арқылы ашылады деп ғылымның рөлін төмендетуге тырысатын көқарас
антисциентизм
сциентизм
фидеизм
антитехницизм
Қазақстандық диалектикалық логика мектебінің негізін қалаған ғалым: ескі базада жоқ, жаңа сұрақ
Ғарифолла Есім
Уәлиханов Ш.Ш.
Әбділдин Ж.М.
Кляшторный С.Г.
Қазақ КСР Ғылым Академиясын ұйымдастырушы және оның тұңғыш президенті, Қазақ КСР Ғылым Академиясының академигі, Кеңес Одағы мен Қазақстанның металлогения мектебінің негізін қалаушы, қазақтың тұңғыш академигі: ескі базада жоқ, жаңа сұрақ
Уәлиханов Ш.Ш.
Көкетаев Т.А.
Сатпаев Қ.И.
Базанова Н.О.
«ХХ ғасыр адамы» атағына ие болған, Оксфорд университетінде лекция оқыған тұңғыш қазақ ғалымы: ескі базада жоқ, жаңа сұрақ
Сүлейменов О.О.
Көкетаев Т.А.
Сатпаев Қ.И.
Әбділдин Ж.М.
