wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Философия: болмыс, материя, қозғалыс (жоғары сынып)

Total questions: 69

Worksheet time: 35mins

Name
Class
Date
1.

Жалқы, көп, бүтін, бөлiк, сапа, сан, мазмұн, форма - философияның қай бөлiмiнiң категориялары?

a)

Эстетика

b)

Гносеология

c)

Онтология

d)

Логика

e)

Эпистемология

2.

Берілген қай жауап нұсқасы қозғалыс ұғымының жалпы философиялық анықтамасы?

a)

қозғалыс - ол адам сезімінің жиынтығы

b)

қозғалыс - ол кеңістіктегі заттардың ауысуы

c)

қозғалыс - ол физико-химиялық процестер

d)

қозғалыс - ол кез-келген өзгеріс

e)

қозғалыс - ол сана ағымы

3.

Фридрих Энгельс материя қозғалысының қандай негізгі формаларын жіктеген болатын?

a)

механикалық, физикалық, химиялық, биологиялық

b)

тура сызықты, ирек тәрізді, сатылы-үдемелі

c)

прогресс, регресс, ұласу

d)

сапалық және сандық

e)

тыныштық, ауыспалылық, әрекетестік

4.

Барлық кезеңдердегі философияның басты мәселесі қашан да болмыс туралы проблеманың шеңберінде дамиды. Осы тұрғыдан алғанда, қай философтар ойлау мен болмыстың тепе-теңдігі идеясын айтып, яғни болмыс пен ойлауды бір деп есептеген?

a)

Парменида, Маркс

b)

Парменида, Гегель

c)

Парменида, Платон

d)

Парменида, Кант

e)

Парменида, Аристотель

5.

Платон болмыс деп идеяларды, Демокрит атомдарды атап, мәселеге монистік тұрғыдан келсе, Аристотельдің болмыс туралы iлiмi дуалистік сипатқа ие. Осы тұрғыдан алғанда, Аристотель ненің бірлігін болмыс деп есептеген?

a)

құрылым және элемент

b)

себеп пен салдар

c)

болмыс пен болмыссез

d)

форма мен материя

e)

форма және мазмұн

6.

Аталған ұғымдардың қайсысы материяның өмір сүру тәсілі?

a)

сана

b)

болмыс

c)

кеңістік

d)

уақыт

e)

қозғалыс

7.

Аталған ұғымдардың қайсысы материяның өмір сүру формасы?

a)

зат

b)

сана

c)

кеңістік

d)

қозғалыс

e)

болмыс

8.

Қай ойшыл сезімдік заттар әлемінің көптүрлілігін белгілеу үшін тұңғыш рет материя ұғымын қолданған болатын?

a)

Платон

b)

Шеллинг

c)

Аристотель

d)

Вольтер

e)

Маркс

9.

Берілген жауап нұсқаларының ішіндегі қай нұсқа қозғалыстың әлеуметтік формасын білдіреді?

a)

белокты заттардың өзара әрекеті

b)

атомдар мен молекулалардың өзара әрекеті

c)

оптикалық құбылыстар

d)

кеңістіктегі заттардың орын алмасуы

e)

қоғамдық байланыстар мен қатынастар

10.

Антикалық дәуір философиясының қай өкілі кеңістік пен уақыттың субстанционалдық теориясын негіздеді?

a)

Птоломей

b)

Аристотель

c)

Демокрит

d)

Евклид

e)

Парменида

11.

Антикалық дәуір философиясының қай өкілі кеңістік пен уақыттың реляциялық теориясын негіздеді?

a)

Демокрит

b)

Птоломей

c)

Аристотель

d)

Парменида

e)

Евклид

12.

«...Тіршілік ету мәннен бұрын болады деп есептейтін болсақ, онда адам өз болмысына өзі жауапкершілікті болады» деген пайымдау қай философиялық бағыттың әдінамалық принципі болып табылады?

a)

Неотомизм

b)

Прагматизм

c)

Схоластика

d)

Экзистенциализм

e)

Персонализм

13.

Немістің ең ықпалды философтардың бірі Мартин Хайдеггердің пікірінше, дүниені толық танып-білу үшін ең алдымен не істеу керек?

a)

Құдайдан сұрау

b)

адамдардан еш нәрсе сұрамау

c)

ғалымдардан сұрап білу

d)

философтардан сұрау

e)

болмысты талдау

14.

Берілген тұжырымдардың қайсысы Хайдеггердің әйгiлi тұжырымдамасы?

a)

«Адам адамға қасқыр»

b)

«Адам - барлық заттардың өлшемі»

c)

«Тіл болмыстың үйi»

d)

«Адам өз еркімен тек зұлымдық ғана жасай алады»

e)

«Ойлаймын, демек, өмір сүремін»

15.

Гректің қай ойшылы философияда - мән, сапа, сан, қатынас, орын, уақыт, ереже, иелену, әрекет, азап шегу деген он категорияны негіздеген болатын?

a)

Платон

b)

Аристотель

c)

Демокрит

d)

Анаксагор

e)

Сократ

16.

Барша ғылым мен философияның тілі болған грек тілі өте бай тіл. Гректер қарапайым сөздерді түрлендіріп, ғылыми ұғымдар мен философиялық категорияларды жасаудың озық үлгілерін көрсеткен халық. Берілген нұсқалардың ішінен қай жәндік атауы грек тіліндегі жан (псохе) сөзімен мағыналас?

a)

ара

b)

маса

c)

құмырсқа

d)

көбелек

e)

шыбын

17.

Фрейд пайымдауындағы түс көру дегеніміз не?

a)

Атманның біртұтастыққа енуі

b)

Бейсаналылыққа алып баратын негізгі жол

c)

Атманның Брахманға жақындауы

d)

Атманның Абсолютпен толық қосылуы

e)

Түсіндіруге келмейтін құбылыс

18.

Сана қандай болмыстың түріне жатады?

a)

Қоғам болмысы

b)

Адам болмысы

c)

Виртуалды болмыс

d)

Идеалды болмыс

e)

Бейболмыс

19.

Платон адам жанын немен теңестіреді?

a)

адам денесіне енетін идеямен

b)

жоғары деңгейдегі сеніммен

c)

барлық нәрсенің белсенді бастамасымен

d)

ақыл-ойдың кемелдігі, парасаттылықпен

e)

адамның өзіндік санасымен

20.

Кезінде Ф. Брентано мен Э. Гуссерль негіздеген, сананың әлде бір объектілерге бағытталғандығын білдіретін ұғым қалай аталады?

a)

Интенционалдылық

b)

Рефлексивтік

c)

Субъективтілік

d)

Детерминизм

e)

Релятивизм

21.

«Сананың интенционалдылығы» ұғымы қай философиялық бағыттың негізгі әдіснамалық тұжырымдамасына жатады?

a)

Фрейдизм

b)

Феноменология

c)

Неотомизм

d)

Структурализм

e)

Постмодернизм

22.

Материалистік философияға сәйкес, қай ұғым табиғаттағы бейнелеудің ең төменгі сатысы болып табылады?

a)

тітіркену

b)

ойлау

c)

сезіну

d)

қабылдау

e)

түйсіну

23.

Сананың пайда болуын түсіндіретін түрлі концепциялар бар. Солардың ішіндегі қай тұжырым, материалистік философияға тән сананың пайда болуы мен дамуын түсіндіреді?

a)

сана объективті дүниенің субъективті бейнесі болып табылады

b)

сана қоғамдық өмірден тыс қалыптаспайды

c)

сана өзін-өзі қалыптастырады

d)

сана сыртқы күштер әсерінен пайда болады

e)

сана әсемдікке деген қызығушылықтан пайда болады

24.

Қарапайым түсінікте сана мен психиканың арасын біріктіретін нәрселер өте көп. Дегенмен бұл ұғымдар бір нәрсе емес. Осы тұрғыдан алғанда, сананың психикадан басты айырмашылығы неде?

a)

абстрактілі-логикалық ойлау

b)

сезімдік танымның маңыздылығы

c)

түйсіктік-қабылдау

d)

эмоциялық белсенділігі

e)

есте сақтаудың дамуы

25.

Берілген ұғымдардың қайсысы сананың ерекше бейматериалдық мәнін білдіретін философиялық ұғымға жатады?

a)

құдайшылдық

b)

изотроптылық

c)

идеалдылық

d)

трансценденталдық

e)

түйсіктілік

26.

Берілген нұсқалардың қайсысы сана мәнін аша түсетін ұғым болып табылады?

a)

құндылықтық бағдар

b)

психикалық үдеріс

c)

физиологиялық процесс

d)

наным-сенімдер

e)

әлеуметтік құбылыс

27.

Берілген нұсқалар ішіндегі қай ұғымның сана философиясына қатысы жоқ?

a)

когнитивтілік

b)

түс көру

c)

тіл

d)

абстрактілі ойлау

e)

мақсаттылық

28.

Берілген нұсқалар ішіндегі қай ұғымның бейсаналық теориясына қатысы жоқ?

a)

Түс көру

b)

Оқыс сөздер

c)

Агрессия

d)

Ұмыту

e)

Білім алу

29.

Сананы мәтін ретінде түсіндіретін концепция қай философтың тұжырымдамасы болып табылады?

a)

Зигмунд Фрейд

b)

Эрих Фромм

c)

Жак Деррида

d)

Карл Маркс

e)

Мартин Хайдеггер

30.

Ақиқаттың мүмкіндікпен шындыққа айналуын білдіретін ұғым қалай аталады?

a)

Сенім

b)

Ілім

c)

Білім

d)

Таным

e)

Концепция

31.

Бастапқыда грек тілінде ақиқатты қандай ұғыммен белгіленген?

a)

Архэ

b)

Эйдос

c)

Апейрон

d)

Докса

e)

Алетейя

32.

Қай философ таным мәселесін түсіндіруде құмырсқа жолы, өрмекші жолы және ара жолы туралы мысалды қолданған?

a)

Р. Декарт

b)

Б. Спиноза

c)

Ф. Бэкон

d)

Г. Лейбниц

e)

Б. Паскаль

33.

Рационализмнің қандай түрлері болады?

a)

Онтологиялық, гносеологиялық, этикалық.

b)

Мистикадық, діни, ғылыми

c)

Діни, ғылыми, философиялық

d)

Антикалық, орта ғасырлық, қазіргі заманғы

e)

Сезімдік, рационалдық, интуициялық

34.

Ойдың реттiлiгi, жүйелiлiгi, тәртiптiлiгi тән ойлау формасы қалай аталады?

a)

Құлық

b)

Пайым

c)

Парасат

d)

Ақыл

e)

Зерде

35.

Аталған нұсқалардың қайсысы сезімдік танымның ең жоғарғы сатысына жатады?

a)

Түйсіну

b)

Қабылдау

c)

Сезіну

d)

Елестету

e)

Шабыттану

36.

Қай жауап нұсқасы логикалық таным формаларына жатады?

a)

Сезіну, қабылдау, еске түсіру

b)

Елестету, фантазия, интуиция

c)

Анализ, синтез, абстракциялау

d)

Проблема, гипотеза, теория

e)

Ұғым, пікір, ой тұжырымдау

37.

Философияның таным мәселесін қарастыратын бөлімі гносеология деп аталады. Танымның өзінің бірнеше түрлері мен деңгейлері болады. Осыған орай, логикалық танымның бастапқы формасы деп нені айтамыз?

a)

Елестету

b)

Ой-тұжырымы

c)

Пікір

d)

Ұғым

e)

Түйсік

38.

Э. Кенни өзінің «Батыс философиясының жаңа тарихы» еңбегінің «Антикна философиясы» атты бірінші томында көне гректер үшін «теология» ұғымының дін, құдай туралы түсініктерге қарағанда қай ұғымға жақын екенін айтады?

a)

Физика

b)

Логика

c)

Астрономия

d)

Мифология

e)

Математика

39.

Дж. Локктың: «Сезімдік тәжірибеге дейін болмаған нәрсенің ақыл-ойда да болуы мүмкін емес» деген пайымдау көрсетілген ұстанымдардың қайсысына жатады?

a)

Рационализм

b)

Скептицизм

c)

Сенсуализм

d)

Релятивизм

e)

Априоризм

40.

Танымның сезімдік және рационалдық деген екі түрі бар екені белгілі. Аталған нұсқалардың қайсысы сезімдік танымның түрлеріне жатады?

a)

Ес, түйсік, рух

b)

Гипотеза, идея, теория

c)

Ұғым, пікір, ой қорытындылау

d)

Интуиция, ес, болжау

e)

Түйсік, қабылдау, еске түсіру

41.

Көрсетілген ұғымдардың ішінен қай ұғымды рационализмнің негізін салушы Рене Декарттың ақыл-ойға негізделген философиялық ілімінің де, таным теориясындағы әдістемелік принципінің де негізгі мәні деп айтуға болады?

a)

Тәжірибе

b)

Сезім

c)

Бейнелеу

d)

Түйсік

e)

Күмән

42.

Көрсетілген таным әдістерінің қайсысы эмпиризмнің негізін салушы ағылшын философы Френсис Бэкон ұсынған әмбебап ғылыми таным әдісі?

a)

Дедукция

b)

Аналогия

c)

Анализ

d)

Индукция

e)

Синтез

43.

XVII–XVII ғғ. ғылым әлеуметтік институт ретінде қалыптасып, жекелеген ғылымдар жаңа қарқынмен дами бастады. Осы кездері Жаңа дәуір философиясы «жаратылыстану ғылымдары табиғатты зерттеп, жаңалықтар ашуы тиіс» деп санап, философияның міндетіне нені қалдырды?

a)

Адам мен қоғам арақатынасын зерделеуді

b)

Ғарышты зерттеуді

c)

Саясатты қарастыруды

d)

Ғылыми таным әдісін жасауды

e)

Діни мәселені зерттеуді

44.

И. Канттың пайымдауынша, дүниені толық танып білу мүмкін емес. Себебі таным субъектісі әлемді тану барысында бір қайшылықтарға тап болады. Ол қандай қайшылықтар?

a)

Апориялар

b)

Дихотомиялар

c)

Антиномиялар

d)

Құбылыстар әлемі

e)

«Біздің заттар»

45.

И. Кант бойынша білімнің екі түрі бар. Бiрi тәжірибеге дейінгі, туа бітітi білім. Ал екіншісі тәжірибеден кейінгі, оқып-үйренуге болатын білім. Кант осы екінші білімді қандай ұғыммен белгілеген?

a)

Феномен

b)

Априорлы

c)

Апостериорлы

d)

Ноумен

e)

Трансценденттік

46.

«Менің білетінім – өзімнің ештеңе білмейтіндігім, басқалар оны да білмейді», деген пайымдаудың авторы кім?

a)

Аристотель

b)

Сенека

c)

Сократ

d)

Эпикур

e)

Платон

47.

Берілген нұсқалардың қайсысы философиялық танымға сәйкес, ақиқаттың дәл анықтамасы болып табылады?

a)

Пайдаға табыса жеткізетін білім

b)

Ортағасырлық философияның категориясы

c)

Заттар мен құбылыстардың ішкі мазмұны

d)

Діни-философиялық ұғым

e)

Білімнің шындыққа сәйкес келуі

48.

Берілген сөздердің қайсысы рационализмге қатысы жоқ ұғым?

a)

Тәжірибе

b)

Парасат

c)

Ақыл

d)

Пайым

e)

Дедукция

49.

Аталған ұғымдардың қайсысы эмпиризмге қатысы жоқ ұғым?

a)

Тәжірибе

b)

Сезімдік таным

c)

Интуиция

d)

Эксперимент

e)

Бақылау

50.

Қай философ танымға кедергі келтіретін – тектік, үңгір, алаң, театр идолдары туралы тұжырымның авторы?

a)

Т. Гоббс

b)

Ф. Бэкон

c)

Р. Декарт

d)

Дж. Локк

e)

Б. Спиноза

51.

Берілген нұсқалардың ішіндегі қай философтың ілімінде «Интеллектуалдық интуиция», «Туа бітті идеялар», «Күмән» ұғымдары кездеседі?

a)

Б. Спиноза

b)

Т. Гоббс

c)

Ф. Бэкон

d)

Р. Декарт

e)

Дж. Локк

52.

Философиялық танымға сәйкес, таным деп нені айтады?

a)

Шындықтың адам санасында белсенді бейнелену процесін

b)

Практикалық мәні жоқ интеллектуалдық әрекетті

c)

Жаңаны жасау процесі

d)

Бірнәрсенің мәнділігін анықтау әдісін

e)

Адамның сезімдік-эмпирикалық әрекетінің бірлігін

53.

Дедуктивті математикалық әдістердің, логиканың, ақыл-ойдың ғылыми танымда басымдылығын көрсететін жаңа европалық философиялық бағыт қалай аталады?

a)

Солипсизм

b)

Эмпиризм

c)

Рационализм

d)

Сенсуализм

e)

Скептицизм

54.

Білімнің қайнар көзін тәжірибе деп есептейтін философиялық бағыт қалай аталады?

a)

Рационализм

b)

Материализм

c)

Эвдемонизм

d)

Агностицизм

e)

Эмпиризм

55.

Философиялық танымға сәйкес, қай жауап нұсқасы эмпиризмнің негізгі ұстанымы болып табылады?

a)

Түйсік-әлемді танудың басты көзі

b)

Танымның көзі – Тәңірдің аяны

c)

Әлемді танып білуге болмайды

d)

Танымның жоғарғы түрі – интуиция

e)

Адамның білімі тәжірибеге негізделген

56.

Платонның таным теориясы (гносеология) қандай принципке негізделген?

a)

Түскеру

b)

Скептицизм

c)

Тәжірибе

d)

Еске түсіру

e)

Интуиция

57.

Ф. Бэконның ойынша, адам жан-дүниесінің қандай үш қабілеті ғылымдарды топтастырудың негізінде жатуы қажет?

a)

Сөйлеу, ойлау, тіл

b)

Сезім, пайым, парасат

c)

Ақыл, зерде, парасат

d)

Зейін, қиял, ойлау

e)

Ес, қиял, пайым

58.

Берілген жауап нұсқалары ішіндегі қай нұсқа Гегельдің философиялық жүйесі бойынша Абсолюттік рух дамуының шыңы саналады?

a)

Субъекттік, объекттік, абсолюттік

b)

Логика, тарих, метафизика

c)

Философия, этика, эстетика

d)

Диалектика, метафизика, эклектика

e)

Дін, өнер, философия

59.

Берілген жауап нұсқаларының қайсысы, Г.В.Ф. Гегельдің философиялық жүйесін білдіретін үштік ұғым?

a)

Эклектика, герменевтика, догматизм

b)

Логика, абсолюттік идея, табиғат философиясы

c)

Теориялық, практикалық, позитивалық философия

d)

Логика, диалектика, метафизика

e)

Позитивизм, эмпириокритицизм, неопозитивизм

60.

Төменде көрсетілген қай ұғым антикалық танымға сәйкес, барлық шеберлік, ептілік, өнер деген мағынаны білдіреді?

a)

Технэ

b)

Архэ

c)

Апория

d)

Апейрон

e)

Эйдос

61.

Білімнің күнделікті-қарапайым және ғылыми деп бөлінетіні белгілі. Осы тұрғыда, ғылыми білімді ғылыми емес білімнен ажыратуды қалай атайды?

a)

Бифуркация

b)

Верификация

c)

Демаркация

d)

Футурология

e)

Фальсификация

62.

Берілген нұсқалардың ішінен қай ұғым, материалдық дүние мен рухани құбылыстар туралы шынайы әрі нақты мәліметтер және олардың адам санасында дұрыс, объективті бейнелеуін білдіретін ұғымға жатады?

a)

Білім

b)

Техника

c)

Факт

d)

Өнер

e)

Тәжірибе

63.

Аристотельдің ғылым классификациясына сәйкес, теориялық ғылымға қандай ғылымдар кіреді?

a)

Этика, экономика, саясат

b)

Математика, физика, метафизика

c)

Логика, арифметика, психология

d)

Поэзия, риторика, этика

e)

Физика, астрономия, теология

64.

Қай ұғымдар ғылым құрамына кіретін ең негізгі категориялар болып табылады?

a)

Фактілер мен жасырын мәндер

b)

Теория мен эмпирия

c)

Бақылау мен эксперимент

d)

Жаңалықтар мен ашылулар

e)

Білім мен сенім

65.

Не болып жатқанын сипаттап беретін білім түрі қалай аталады?

a)

Математикалық білім

b)

Теориялық білім

c)

Гуманитарлық білім

d)

Эмпириялық білім

e)

Жаратылыстанулық білім

66.

Карл Поппердің ғылыми танымға қатысты кез келген орныққан теорияны теріске шығаруға бағытталған методологиялық қағидасы қалай аталады?

a)

Демаркация

b)

Парадигма

c)

Верификация

d)

Фальсификация

e)

Әдіснамалық анархизм

67.

Аталған ғалымдардың арасынан қай философ ғылымға парадигма ұғымын енгізген?

a)

Томас Кун

b)

Вильгельм Виндельбанд

c)

Бертран Рассел

d)

Карл Поппер

e)

Имре Лакатос

68.

Қандай ұғым Т. Кунның ғылым философиясының негізгі ұғымдары қатарына кірмейді?

a)

Дағдарыстық жағдай

b)

Деконструкция

c)

Қалыпты ғылым

d)

Парадигма

e)

Ғылыми революция

69.

Платон ғылыми білім деп қандай білімді айтқан?

a)

Фактілерге сүйенген білімді айтады

b)

Басқаларға үйретуге болатын білімді айтады

c)

Екі ұшы емес, айқын білімді айтады

d)

Тәжірибе негізінде алынған білімді айтады

e)

Ақылға негізделген білімді айтады

Similar Resources on Wayground

Неврология

73 questions

Неврология

quiz

Worksheet

•

University