wayground logo

Free Printable Worksheets

NEW

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

ҚАЗАҚТЫҢ ДӘСТҮРЛІ ШАРУАШЫЛЫҒЫ

Total questions: 47

Worksheet time: 24mins

Name
Class
Date
1.

Көшпелілерге үлкен апат әкелген малдың жаппай қырылуы:

a)

тасаттық

b)

боран

c)

жұт

d)

дауыл

e)

аяз

2.

XV–XVII ғасырларда малшаруашылығын отырықшы тұрмыспен ұштастырған дәстүр кең тарады:

a)

Каспийдің солтүстік жағалауларында

b)

Сарыарқаның солтүстік бөлігінде

c)

Ертіс пен Тобыл өзендер аралығында

d)

Алтай мен Тарбағатайда

e)

Сырдария, Шу, Талас өзендері жағалауларында

3.

Көктеу дегеніміз:

a)

жазғы жайылым

b)

қыстағы жайылым

c)

көктемдегі жайылым

d)

күздегі жайылым

e)

маусымдық жайылым

4.

Көшпелілер төлеген жыл сайынғы салық:

a)

өз кірісінің жиырмасыншы бөлігі

b)

өз кірісінің оныншы бөлігі

c)

өз кірісінің бесінші бөлігі

d)

өз кірісінің екінші бөлігі

e)

өз кірісінің алтыншы бөлігі

5.

Үйлену тойлары, ұлттық ойындар, ат бәйгелері өткізілді, балуан күрестіріліп, әнші мен жыршылардың жарыстары ұйымдастырылды:

a)

Қыстауда

b)

Көктеуде

c)

Күздеуде

d)

Күрең күзде

e)

Жайлауда

6.

Көшi-қон көрінісін сипаттай отырып: «Біз баспаналары бар арбаларға жегілген сансыз көп түйелерді көрдік, олар алыстан қала сияқты елестеді», – деп жазған ағылшын саяхатшысы:

a)

Ромен Роллан

b)

А.Дженкинсон

c)

А.Аткинсон

d)

В. Даль

e)

Бульжер

7.

Көшпелілердің «арба үстіндегі киіз үйлері» туралы: «Олар жолда аялдап, тоқтағысы келген кездекөшпелілер бұл үйлерді арбалардан түсіріп, соларда тұрады», – деп жазды:

a)

И. Барбаро

b)

Гасфорт

c)

Ф.Гейнс

d)

В.Дандевиль

e)

Карпини

8.

Көшпелілердің халық жиналыстарын өткізетін мезгіл

a)

қыс

b)

көктем

c)

жаз

d)

күз

e)

кеш түскен көктем

9.

Арба үстіндегі киіз үйлерден жиналмалы киіз үйлерге жаппай көшу басталды:

a)

XV ғасырда

b)

XVII ғасырда

c)

XVIII ғасырда

d)

XVI ғасырда

e)

XIV ғасырда

10.

Шығыс Дешті Қыпшақ үшін «сауда айлағы» және алғашқы қазақ билеушілерінің ордасы:

a)

Жент

b)

Жуара

c)

Ашнас

d)

Сығанақ

e)

Баласағұн

11.

XVI ғасырда Сауран қаласының кеңінен белгілі болу себебі

a)

озық сәулет ғимараттарымен

b)

берік қамал ретінде

c)

қолөнер бұйымдары арқылы

d)

діни ғимараттарымен

e)

әкімшілік орталық ретінде

12.

IX–XII ғасырлармен салыстырғанда XV–XVII ғасырларда Оңтүстік Қазақстан қалаларының саны:

a)

4 есеге жуық көбейді

b)

30–40 қалаға артты

c)

3 есеге жуық азайды

d)

2 есеге жуық азайды

e)

3 есеге жуық көбейді

13.

XVII ғасырдан бастап Қазақ хандығының діни және саяси орталығына айналған қала:

a)

Сығанақ

b)

Сауран

c)

Сайрам

d)

Тараз

e)

Түркістан

14.

«Түркістанның отыз қамал-қаласы» туралы жазба деректердің мерзімі:

a)

XIV–XVI ғасырлардағы жазба деректер

b)

XVI–XVIII ғасырлардағы жазба деректер

c)

XV–XVII ғасырлардағы жазба деректер

d)

XIII–XV ғасырлардағы жазба деректер

e)

XVI–XIX ғасырлардағы жазба деректер

15.

Қазақтар арасында ауқаттылар қатарында саналды:

a)

Диканшылар

b)

Саудагерлер

c)

Көшпелілер

d)

Егіншілер

e)

Қолөнершілер

16.

Малынан айырылған отырықшылар:

a)

егінші

b)

малшы

c)

жұмысшы

d)

қараша

e)

жатақ

17.

XVI–XVII ғасырлардағы қытай фарфоры, орыс және ортаазия теңгелері табылған қалалар:

a)

Самарқан, Бұхара, Алмалық

b)

Сарайшыҡ, Тараз, Шымкент

c)

Сығанақ, Қапал, Үргеніш

d)

Талхиз, Тараз, Барышкент

e)

Отырар, Түркістан, Сауран

18.

Егінші қазақтардың өсірген негізгі дақылы:

a)

сұлы

b)

арпа

c)

қарабидай

d)

күріш

e)

тары

19.

Киіз үйдің ағаш қаңқаларына қайсысы жатады

a)

Кереге, туырлық, үзік

b)

Кереге, шаңырақ, уық

c)

Шаңырақ, киіз, бақан

20.

Киіз үйдің ішкі кеңістігі неше бөлікке бөлінеді?

a)

3

b)

4

c)

5

d)

6

21.

Кіреберіске қарсы орналасқан, қонақтарға арналған құрметті орын:

a)

Ошақ

b)

Сол жақ

c)

Оң жақ

d)

Төр

22.

Киіз үйдің күмбезі нені білдіреді?

a)

Жердің нышанын

b)

Күннің нышанын

c)

Аспанның нышанын

d)

Оттың нышанын

23.

Шаңырақ нені бейнелейді?

a)

Жерді

b)

Отты

c)

Күнді

d)

Әлемдік ағашты

24.

Ошақ пен киіз үйдің дөңгелек кеңістігі нені білдіреді?

a)

Аспанды

b)

Күнді

c)

Жерді

d)

Уақытты

25.

Үй кәсіпшіліктерінің ішіндегі негізгісі:

a)

Зергерлік

b)

Ағаш өңдеу

c)

Току

d)

Киіз басу

26.

Еденге төсеу үшін пайдаланылатын бұйым:

a)

Сырмақ

b)

Кілем

c)

Текемет

d)

Алаша

27.

Сәндік-қолданбалы өнердің ең ежелгі түрі:

a)

Зергерлік

b)

Киіз басу

c)

Кілем тоқу

d)

Өрнек салу өнері

28.

Қазақ халқында XIX ғасырға дейін басым болған өнер түрі:

a)

Току

b)

Зергерлік

c)

Ағаш ою

d)

Өрнек салу өнері

29.

Ортасында Күн орналасқан шеңбер нені білдіреді?

a)

Жердің нышанын

b)

Аспандық жаратылыстың нышанын

c)

Өмір ағашын

d)

Уақытты

30.

Тік сызық қандай мағынаны білдіреді?

a)

Тыныштық

b)

Қорғаныс

c)

Қуат, даму мен өсуді

d)

Мәңгілікті

31.

«Әлемдік ағаш» нышаны біріктіретін үш дүние:

a)

Күн – Ай – Жұлдыз

b)

Жерасты – Жербеті – Аспан әлемі

c)

Су – От – Жер

d)

Өткен – Қазіргі – Болашақ

32.

Солға шиырыштану нені сипаттайды?

a)

Қозғалысты

b)

Күшті

c)

Білімді

d)

Қорғанысты

33.

Төрден оңға қарай (кіреберістен солға қарай) шымылдықпен бөлінген бөлік кімге арналған?

a)

Әйелдерге

b)

Қонақтарға

c)

Балаларға

d)

Еркектерге арналған бөлік

34.

Қазақтардың жылқы шаруашылығы мен жылқыға табынуы қай археологиялық мәдениетпен байланысты?

a)

Андрон мәдениеті

b)

Бегазы-Дәндібай мәдениеті

c)

Ботай археологиялық мәдениеті

d)

Қарасұқ мәдениеті

35.

Сақ-тиррахавда тайпасының бас киімі қай қазақтың дәстүрлі бас киіміне ұқсайды?

a)

Кимешек

b)

Тақия

c)

Сәукеле

36.

Тәңіршілікке ұрпақ жалғастырушы, береке-молшылықтың иесі саналган құдайана:

a)

Тәңір

b)

Жер-су

c)

Еркілік

d)

Ұмай

37.

Тәңіршілік бойынша орта әлемдегі басты құдірет:

a)

Көк Тәңірі

b)

Ұмай

c)

Қасиетті Жер-су

d)

Еркілік

38.

Ежелгі адамдардың өлімін билеп-төстейтін Төменгі әлемнің әміршісі:

a)

Ұмай

b)

Тәңір

c)

Еркілік

d)

Жер-су

39.

Пұтқа табынушылық, анимизм, тотемизм және рухтарға сенумен байланысты діни наным:

a)

Ислам

b)

Манихейлік

c)

Бақсылық

d)

Буддизм

40.

Ұлы Далалда орныққан исламдық мәзһаб:

a)

Шафиғи

b)

Ханбали

c)

Малики

d)

Ханафилік

41.

Ислам дінінің Ұлы Даллада таралуына басты ықпал еткен бағыт:

a)

Қылыш күшімен

b)

Сауда арқылы

c)

Сопылықтың көмегімен

d)

Мемлекеттік заң арқылы

42.

Сопылық ілімінің көрнекті өкілі:

a)

Әл-Фараби

b)

Жүсіп Баласағун

c)

Қожа Ахмет Ясави

d)

Ахмет Йүгінеки

43.

Қазақтар үшін «кіші қажылық» болып саналатын іс-әрекет:

a)

Меккеге бару

b)

Түркістанға көшу

c)

Қожа Ахмет Ясави кесенесіне бару

d)

Мешіт салу

44.

Қазақтар арасында мұсылман діншілдігі қай ғасырда айқын күшейді?

a)

XVIII ғасыр

b)

XIX ғасыр

c)

XVII ғасыр

d)

XX ғасыр

45.

Құрбандық шалып, жаңбыр сұрау жоралғысы қалай аталады?

a)

Асар

b)

Жылу

c)

Тасаттық

d)

Садақа

46.

Үй салу кезінде өзара көмек көрсету салты:

a)

Жылу

b)

Сауын

c)

Асар

d)

Сыбаға

47.

Қазақтардың дәстүрлі дүниетанымында ислам мен тәңіршіліктің қатар өмір сүруі қалай сипатталады?

a)

Қарама-қайшылық

b)

Біртұтастық

c)

Қосарлы сипат

d)

Діни дағдарыс