WorksheetsOchiq kon ishlari — savollar
Total questions: 79
Worksheet time: 40mins
Ko‘mir sanoatida chiqindi konlarni ochiq usulda qazib olishda karyer … deb ataladi.
razrez
tekis maydon
ish maydoni
shaxta
Ochiq kon ishlari natijasida qazib olingan va kerak bo‘lmagan tog‘ jinslari hamda konditsion bo‘lmagan foydali qazilmalar to‘planadigan joy … deb ataladi.
avdarma
karyer maydoni
ishlash zonasi
karyer fronti
Tog‘-kon ishlari deganda nimani tushunasiz?
qazishga tayyorlash, qazib olish va dastlabki qayta ishlash bilan bog‘liq ishlar majmui
foydali qazilma va kon jinslarini massivdan ajratib olishga doir ishlar majmui
konchilik korxonalarini loyihalash, ko‘rish va foydalanishga topshirish ishlari majmui
foydali qazilmani qazib chiqarish uchun turli kovaklar qurish bilan bog‘liq ishlar majmui
Joylashuv vazifalariga ko‘ra kon o‘ymalari nechta toifaga bo‘linadi?
uch toifaga bo‘linadi
ikki guruhga bo‘linadi
to‘rt toifaga bo‘linadi
toifalarga bo‘linmaydi
Foydali qazilmalar quyidagilarga bo‘linadi:
metall, metallmas, yonuvchi va qurilish tosh jinslariga
metall, metallmas va qurilish tosh jinslariga
qurilish tosh jinslari hamda yonuvchi tosh jinslariga
metall, metallmas hamda yonuvchan tosh jinslariga
Yer yuzasida ochiq kon ishlari olib borilishi natijasida hosil bo‘lgan chuqurliklar yig‘indisiga … deb aytiladi.
karyer
qirqim
shaxta
pog‘ona
Karyerning asosiy parametrlarini ko‘rsating.
oxirgi chuqurlik; karyer osti o‘lchamlari; karyer bortining qiyalik burchaklari; karyer chegarasidagi butun kon massasi hajmi; foydali qazilmalar zahirasi
oxirgi chuqurlik; karyer osti o‘lchamlari; karyer bortining qiyalik burchaklari; karyer chegarasidagi butun kon massasi hajmi
karyer osti o‘lchamlari; pog‘ona balandligi; pog‘ona qiyaligi
karyer chegarasidagi butun kon massasi hajmi; pog‘ona balandligi; ishchi maydon kengligi
Ochiq kon ishlarining asosiy bosqichlari qaysilar?
karyerning kon-kapital ishlari olib borilishi mo‘ljallangan qismini tayyorlash; konni quritish va yer yuzasidan kelishi mumkin bo‘lgan suvlardan to‘sish
tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash; tog‘ jinslarini qazish-yuklash; kon massasini tashish; qoplovchi tog‘ jinslaridan ag‘darma hosil qilish; foydali qazilmalarni boyitish
kon-kapital ishlari; tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash; tog‘ jinslarini qazish-yuklash; tog‘ jinslarini tashish
tog‘ jinslarini qazish-yuklash; tog‘ jinslarini tashish; qoplovchi tog‘ jinslardan ag‘darma hosil qilish; foydali qazilmalarni boyitish
Kuritishning qanday turlari mavjud?
karyer maydonining yuza qismini quritish; konni yer osti suvlaridan himoyalash; konni dastlabki quritish; konni joriy quritish
nanostlarni quritish; karyer maydonining yuza qismini quritish; konni yer osti suvlaridan himoyalash
konni dastlabki quritish; konni joriy quritish
karyer maydonining yuza qismini quritish; konni yer osti suvlaridan himoyalash
Karyerlarda kon ishlari quyidagi ishlab chiqarish jarayonlaridan iborat:
tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash; tog‘ jinslarini qazish-yuklash; kon massasini tashish; qoplovchi tog‘ jinslaridan ag‘darma hosil qilish; foydali qazilmalarni boyitish
karyerning kon-kapital ishlari olib borilishi mo‘ljallangan qismini tayyorlash; konni quritish va yer yuzasidan kelishi mumkin bo‘lgan suvlardan to‘sish; kon-kapital ishlari; konni qazib olish ishlari; rekultivatsiya ishlari
kon-kapital ishlari; tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash; tog‘ jinslarini qazish-yuklash; tog‘ jinslarini tashish
karyerning kon-kapital ishlari olib borilishi mo‘ljallangan qismini tayyorlash; konni quritish va yer yuzasidan kelishi mumkin bo‘lgan suvlardan to‘sish
Kon massasini tashish uchun qo‘llaniladigan asosiy transport vositalarini ko‘rsating.
temir yo‘l transporti va avtomobil transporti, konveyer transporti
bir kovshli ekskavatorlar, g‘ildirakli va gusenitsali yuklagichlar, mexanik ko‘raklar, avtomobil transporti
ko‘p chekichli rotori ekskavatorlar, zanjirli ekskavatorlar, kombaynlar
draglayn, skreper, yuklagich, buldozer
Temir yo‘l transporti qaysi holatlarda qo‘llaniladi?
tashish masofasi 4km va undan yuqori, yillik yuk aylanish hajmi esa 25mln.t. va undan yuqori bo‘lgan karyerlarda keng qo‘llaniladi
tashish masofasi 4–5 km bo‘lgan, yillik yuk aylanish hajmi uncha katta bo‘lmagan, ya’ni 15–25 mln.t. bo‘lgan hollarda karyerlarda keng qo‘llaniladi
karyerda maydalan gan kon massasini tashish uchun qo‘llaniladi
qoplovchi tog‘ jinslarini ag‘darmaga bo‘shatishda
Avtomobil transporti qaysi holatlarda qo‘llaniladi?
tashish masofasi 4–5 km bo‘lgan, yillik yuk aylanish hajmi uncha katta bo‘lmagan, ya’ni 15–25 mln.t. bo‘lgan hollarda karyerlarda keng qo‘llaniladi
karyerda maydalangan kon massasini tashish uchun qo‘llaniladi
qoplovchi tog‘ jinslarini ag‘darmaga bo‘shatishda
Konveyer transporti qanday holatlarda qo`llaniladi?
karyerda maydalanan kon massasini tashish uchun qo`llaniladi
tashish masofasi 4-5 km bo`lgan, yillik yuk aylanish hajmi uncha katta bo`lmagan, ya`ni 15-25 mln.t. bo`lgan hollarda karyerlarda keng qo`llaniladi
qoplovchi tog‘ jinslarini ag’darmaga bo`shatishda
foydali qazilmalarni boyitish fabrikalariga, qoplovchi tog‘ jinslarini ag’darmalarga tashishda
Alohida qazish, yuklash va tashish vositalariga ega bo`lgan (ta`minlangan) va pog’ona shaklidagi ishchi yuzaga ega bo`lgan tog‘ jinsi qatlamining bir qismiga … deyiladi.
pog’ona
ishchi maydon
brovka
bort
Alohida qazish vositalari bilan qazib olinadigan, lekin barcha pog’onalar uchun umumiy bo`lgan transport vositalari bilan xizmat ko`rsatiladigan pog’onaning balandligi bo`yicha qismiga … deyiladi
pog’onacha
brovka
pog’ona
bort
Karyer –
yerning ustki qismida ochiq kon ishlari olib borilishi natijasida hosil bo`lgan chuqurliklar yig’indisi
alohida qazish vositalari bilan qazib olinadigan, lekin barcha pog’onalar uchun umumiy bo`lgan transport vositalari bilan xizmat ko`rsatiladigan pog’onaning balandligi bo`yicha qismi
alohida qazish, yuklash va tashish vositalariga ega bo`lgan (ta`minlangan) va pog’ona shaklidagi ishchi yuzaga ega bo`lgan tog‘ jinsi qatlamining bir qismi
qazib olish uchun mo`ljallangan jihozlar (burg’ulash dastgohlari, ekskavatorlar, transport vositalari va b.) joylashgan maydon
Qirqim –
ko`mir sanoatida va sochilma konlarni ochiq usul bilan qazib olinadigan maydon
qazib olish uchun mo`ljallangan jihozlar (burg’ulash dastgohlari, ekskavatorlar, transport vositalari va b.) joylashgan maydon
alohida qazish vositalari bilan qazib olinadigan, lekin barcha pog’onalar uchun umumiy bo`lgan transport vositalari bilan xizmat ko`rsatiladigan pog’onaning balandligi bo`yicha qismi
alohida qazish, yuklash va tashish vositalariga ega bo`lgan (ta`minlangan) va pog’ona shaklidagi ishchi yuzaga ega bo`lgan tog‘ jinsi qatlamining bir qismi
Draglaynlar markasi to`g’ri ko`rsatilgan qat’orni toping.
ESH-4/40M, ESH-5/85, ESH-6/60, ESH-10/70A
EKG-4,6, EKG-8I, EKG-20, EKG-12,5
EG, ER-1250D, ERSHR-1600, GRs-470
ESH-4,6, ESH-6/60, ESH-10/70
Agdarmalarning karyer konturiga nisbatan joylashuviga qarab quyidagi turlarga bo‘linadi
ichki va tashqi agdarmalar
doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
ichqi, tashqi, doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
tashqi, doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
Turgunligi bo‘yicha agdarmalar quyidagi turlarga bo‘linadi
doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
ichki, tashqi, doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
tashqi, doimiy va vaqtinchalik agdarmalar
turgun, ichki va tashqi agdarmalar
Temir yo’llar ish bajarish turiga qarab quyidagi turlarga bo‘linadi
vaqtinchalik va doimiy yullar
kapital yullar va magistral yullar
magistral yullar va agdarmalarda joylashgan yullar
vaktinchalik yullar va kapital yullar
Temir yo‘l yuqori va quyi qurilmalardan iborat. Yuqori qurilma –
ballast, shpal va mustaxkamlangan rel’lardan iborat
suv chiqaruvchi va sun`iy inshootlardan iborat yer qoplamasidan iborat
suv chiqaruvchi va sun`iy inshootlardan iborat yer qoplamasi, ballast, shpal va mustaxkamlangan rel’lardan iborat
mustaxkamlangan rel’lardan iborat
Stantsiya –
poezdlarni joylashtirishga, sostav tuplashga, texnik xizmati, tekshirish va bir yullik joylarda fakat oldindan kelayotgan poezdni kutish uchun xizmat qiladi
bir yullik joylarda fakat oldindan kelayotgan poezdni kutishga xizmat kiladi
poezdni tuxtatishga muljallangan bulib, agar keyingi peregongacha yulda poezd bulsa postda kutiladi
poezdlarni joylashtirishga, sostav tuplashga, texnik xizmati, tekshirishga xizmat kiladi
Juda yupqa qatlam (kon yotkizigi)ni tavsiflovchi o`lchamni ko`rsating
0,71-1,2.m
0-0,7 m
1,21-3,5 m
2,5-4,0 m
Foydali qazilma qatlamı tepasiga joylashgan jins qatlamı qatlamning nimasi deyiladi
shifti yoki “osilma” yoni.
saqlovchi butunliklar
to`suchi butunliklar
suv chiqaruvchi inshootlar
Bir necha qatlamlar yer qobigʻida oʻzaro parallel va bir-biriga yaqin joylashgan boʻlsa, ular nima deb ataladi.
qatlamlar dastasi (svitasi)
foydali qazilma tanasi
foydali qazilma shifti
parallel foydali qazilmalar
Bremsberg yoki uklonlarga parallel oʻtiladigan yulaklar bilan bremsberg (uklon) oʻrtasidagi masofani aniqlang.
25–30 m
20 m
10–15 m
30–40 m
Bremsberga parallel oʻtadigan yulaklar undan qancha masofada boʻlishi kerak.
20–30 m
40–50 m
50–60 m
10–15 m
Gorizontal kon laximlarini koʻrsating.
shtolnya, shtrek, kvershlag, ort
stvol, koʻr stvol, bremsberg
yulak, kutarma, sirpanma
shurf, gezank, kamera
Kon laximi deganda nimani tushunasiz?
kon ishlari olib borilishi natijasida yer qobigʻida hosil boʻlgan sunʼiy boʻshliqlarni
razvedka ishlari uchun burgʻulangan quduqlarni
yer qobigʻida turli geologik jarayonlar natijasida hosil boʻlgan boʻshliqlarni
yer osti suvlari taʼsirida yer pustida hosil boʻlgan tabiiy boʻshliqlarni
Kon laximlari bajaradigan vazifalari boʻyicha nechta turga ajratiladi.
uchta, konni ochuvchi, qazishga tayyorlovchi, qazib oluvchi
umuman ajratilmaydi
ikkita, asosiy va yordamchi
toʻrtta, asosiy, konni ochuvchi, qazishga tayyorlovchi, qazib oluvchi
Kon laximlari yer qobigʻida joylashishi boʻyicha necha turga boʻlinadi.
uchta: gorizontal, vertikal, qiya
ikkita: gorizontal va vertikal
bitta: gorizontal
toʻrtta: gorizontal, vertikal, qiya, oʻta qiya
Kon laximlari taʼrifini aniqlang.
kon ishlari olib borilishi natijasida yer pustada hosil boʻlgan sunʼiy boʻshliqlar
foydali qazilmani qazib olish uchun maxsus hosil qilingan yoʻllar
yer pustada turli geologik jarayonlar natijasida hosil boʻlgan boʻshliqlar
razvedka ishlarga moʻljallangan burgʻu quduqlar
Kon laximlari shaklini tanlashga taʼsir etuvchi asosiy omillarni aniqlang.
laxim oʻtiladigan massivning fizik‑mexanik xususiyatlari, laximning ishlash muddati, vazifalari va mustahkamlagich turi
foydali qazilmani yotish sharoitlari
laximlarni barpo qilish usuli
shaxta maydoni oʻlchamlari
Kon laximlarida foydali qazilma yoki jinslarni bevosita massivdan ajratib olinadigan joy nomini aniqlang.
kavjoy (zaboy)
laxim yoni
laxim asosi (osti)
kirma
Kon laximlarini saqlashga taʼsir etuvchi eng asosiy omilni koʻrsating.
foydali qazilma jinslarining turgʻunligi
foydali qazilma va jinslar zichligi
foydali qazilma va jinslar qayishqoqligi
foydali qazilma va jinslar tarangligi
Kon laximlarini oʻtishda bajariladigan asosiy jarayonlarni koʻrsating.
massivdan foydali qazilma (yoki jinslarni) ajratib olish, uni transport vositasiga yuklash va doimiy mustahkamlagichlarni oʻrnatish
temir yoʻl, konveyer va kabellarni uzaytirish
shamollatish va siqilgan havo quvurlarini uzaytirish
suv chiqarish arikchasini hosil qilish
Kon tayyorlov laximlarini koʻrsating.
shtreklar, pechlar, ortlar, kutarmalar
tik va qiya stvollar
shurflar, koʻr stvollar
kvershlaglar, kameralar, lavalar
Yer bagʻrida qanday joylashgan foydali qazilma konini asosan shtolnyalar bilan ochiladi.
togʻ va tepaliklar yon bagʻriga joylashgan konlar
yer yuziga yaqin joylashgan konlar
Har qanday sharoitda joylashgan konlar nima deb ataladi?
yer yuzidan chuqurlikda joylashgan konlar
yuzadagi ochiq konlar
faqat dengiz tubida joylashgan konlar
faqat choʻkindi jinslarda joylashgan konlar
Yer qobigʻidagi darzlarni toʻldirgan minerall moddalar nima deb ataladi?
yertomir
toʻldiruvchi jinslar
choʻkma jinslar
metamorfik jinslar
Yertomirlar qanday boʻlishi mumkin?
oddiy va murakkab
toʻliq va toʻliqsiz
oʻng va chap
tik va qiya
Tor kovjoyli laxim oʻtish usuli qaysi sharoitlarda qoʻllaniladi?
laxim balandligi qatlam qarshiligidan kichik yoki bir tarkibli kon massivida boʻlganda
laxim balandligi qatlam qalinligidan katta boʻlganda
qatlam qalinligi oʻzgaruvchan boʻlganda
laxim utadigan massiv suvchanligi darajasi yuqori boʻlganda
Tor kovjoyli laxim o`tish usuli qanday sharoitlarda qo`llaniladi
laxim balandligi qatlam qalinligidan katta boʻlganda qoʻllaniladigan usul
qatlam qalinligi oʻzgaruvchan boʻlganda qoʻllaniladigan usul
massiv suvchanligi yuqori boʻlganda qoʻllaniladigan usul
laxim balandligi qatlam qarshiligi kichik boʻlganda qoʻllaniladigan usul
Qattiq va turgʻun kon jinslaridan qisqa muddatda ishlatiladigan gorizontal kon laximi oʻtilsa, kundalang kesim yuzasi shakli va mustahkamlagich turi qanday boʻlgani maʼqul?
gumbazsimon, mustahkamlagichsiz
trapesiyasimon, yogʻoch
gumbazsimon, sepma beton
toʻgʻri toʻrtburchak, shtangali mustahkamlagich
Qattiq foydali qazilma konlari yer qobigʻida joylashish boʻyicha qanaqa shaklli konlarga ajratiladi?
toʻgʻri va notoʻgʻri
tekis va notekis
uchburchak
oltiburchak
Konni ochuvchi va qazishga tayyorlovchi laximlar qattiq kon massivdan oʻtilganda, asosan qaysi usul qoʻllaniladi?
burgʻulab-portlatish usulishpur va skvajinalarni portlatish yordamida
gidravlik usul (yuqori bosim va tezlikka ega boʻlgan suv oqimi yordamida)
mexanik usul (laxim oʻtish kombaynlari, zarba boʻlgasi yordamida)
aralash usul (mexanik, gidravlik, burgʻulab-portlatish usullarini birgalikda qoʻllash asosida)
Qanday konlar, asosan, shtolnyalar yordamida ochiladi?
konlar tepalik va togʻ yon bagʻriga joylashgan boʻlsa
konlar past tekisliklar ostiga joylashgan boʻlsa
konlar qanday sharoitda joylashganligidan qatʼiy nazar
konlar yer yuziga yaqin joyga joylashgan boʻlsa
Foydali qazilma va kon jinslari qattiqlik koeffitsienti f>6 boʻlganda massivdan ajratib olish usulini koʻrsating.
burgʻilab-portlatish
mexano-gidravlik
gidravlik
mexanik
Foydali qazilma va ruda boʻlaklarining konditsion oʻlchamlari nima asosida aniqlanadi?
ruda tashish laximlari va uskunalarining oʻlchamlari boʻyicha
ruda va jinslarning massivdan ajratib olishga koʻrsatadigan qarshiligi boʻyicha
qoʻllaniladigan PM turiga nisbatan
ruda tarkibidagi mineral donalari oʻlchamlari boʻyicha
Foydali qazilma yotqizigʻining gorizontal yoʻnalishdagi eng katta oʻlchami qanday nomlanadi?
chuziklik
qalinlik
ogʻish
kenglik
Foydali qazilma koni taʼrifini koʻrsating.
tabiiy holda yer qobigʻi maʼlum joylarida toʻplanib qolgan va sanoat miqyosida oʻzlashtirishga loyiq mineral moddalar
yer qobigʻi maʼlum joylarida sifati va miqdoridan qatʼiy nazar tabiiy holda toʻplanib qolgan mineral moddalar
yer qobigʻining yuqori qismida tabiiy holda hosil boʻlgan organik mineral moddalar
yer qobigʻining barcha qismida tabiiy holda hosil boʻlgan mineral moddalar
Foydali qazilma konlarini yer osti usulida qazib olish tizimi taʼrifi qaysi javobda berilgan?
kon-tayyorlov va kon qazish ishlarini vaqt va makon boʻyicha oʻzaro bogʻlab olib borishning muayyan tartibi
kon-tayyorlov va foydali qazilmani massivdan ajratib olish ishlarini bajarishning muayyan tartibi
kon qazish va kon-tayyorlov ishlari samaradorligini taʼminlaydigan jarayonlar majmui
kon qazish ishlari xavfsizligini taʼminlaydigan texnologiya jarayonlari majmui
Foydali qazilma qatlami deganda nimani tushunasiz?
ustki va ostki tomonlaridan taxminan bir-biriga parallel tekisliklar bilan chegaralangan kon yotqizigʻi
ustki va ostki tomondan tekisliklar bilan chegaralangan ponasimon koʻrinishdagi kon yotqizigʻi
har ikki tomonidan oʻzaro parallel boʻlmagan tekisliklar bilan chegaralangan foydali qazilma yotqiziklari
har ikki tomonidan egri chiziqlar bilan chegaralangan kon yotqizigʻi
Qazish tizimi deb … aytiladi.
karyer maydoni chegarasida yoki uning uchastkasida tartibli va ketma-ket bajariladigan ochiq kon ishlariga
har xil tog‘ jinslarini qazib olishda va turli-tuman qazilmalar, chuqurliklarni kovlash maqsadida yer ostida turib olib boriladigan ishlar yig’indisiga
texnik vositalarning quvvatini hisobga olgan, fundamental bilimlar qonuniyatlariga asoslangan usullar bilan qazib olinadigan va mexanizatsiyalashtirilgan qabul asosida tashkil etilgan, bir-biri bilan aloqador kon ishlari jarayonlari yig’indisiga
bir vaqt da karyer ichida qazish ishlari olib borilayotgan pog’onalar yig’indisiga
Foydalanishga yaroqliligini va iqtisodiy samaradorligini aniqlovchi xususiyatlar majmuiga … deyiladi.
foydali ko`rsatkichlar
foydali qazilma sifati
zararli ko`rsatkichlar
aralashuv
Yo`qolish (poteri) deb … aytiladi.
konditsion foydali qazilmalarning yer qa’rida qolib va qoplovchi jins tarkibiga qo`shilib ketishi, yuklash va tashish oqibatida hamda boshqa hollarda hajmining kamayishiga
kon ishlarini olib borish jarayonida qoplovchi jinslarning va konditsiya talabiga javob bermaydigan foydali qazilmalar turlarining konditsiya talabiga javob beruvchi foydali qazilmaga
foydalanishga yaroqliligini va iqtisodiy samaradorligini aniqlovchi xususiyatlar majmuiga
karyer maydoni chegarasida yoki uning uchastkasida tartibli va ketma-ket bajariladigan ochiq kon ishlariga
Aralashuv (razubojivanie) deb … aytiladi.
kon ishlarini olib borish jarayonida qoplovchi jinslarning va konditsiya talabiga javob bermaydigan foydali qazilmalar turlarining konditsiya talabiga javob beruvchi foydali qazilmaga qo`shilib ketishi
konditsion foydali qazilmalarning yer qa’rida qolib va qoplovchi jins tarkibiga qo`shilib ketishi, yuklash va tashish oqibatida hamda boshqa hollarda hajmining kamayishiga
foydalanishga yaroqliligini va iqtisodiy samaradorligini aniqlovchi xususiyatlar majmuiga
karyer maydoni chegarasida yoki uning uchastkasida tartibli va ketma-ket bajariladigan ochiq kon ishlariga
Pog’ona deb … aytiladi.
alohida qazish, yuklash va tashish vositalariga ega bo’lgan (ta’minlangan) va pog’ona shaklidagi ishchi yuzaga ega bo’lgan tog‘ jinsi qatlamining bir qismiga
yerning ustki qismida ochiq kon ishlari olib borilishi natijasida hosil bo’lgan chuqurliklar yig’indisiga
yopiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olgandan so‘ng karyerda hosil bo’lgan maydonga
ochiq kon ishlari natijasida qazib olingan va keraksiz bo’lgan tog‘ jinslari va nokonditsion foydali qazilma to‘planadigan joyga
Pog’onacha (podustup) deb … aytiladi.
alohida qazish vositalari bilan qazib olinadigan, lekin barcha pog’onalar uchun umumiy bo’lgan transport vositalari bilan xizmat ko’rsatiladigan pog’onaning balandligi bo’yicha qismiga
alohida qazish, yuklash va tashish vositalariga ega bo’lgan (ta’minlangan) va pog’ona shaklidagi ishchi yuzaga ega bo’lgan tog‘ jinsi qatlamining bir qismiga
yerning ustki qismida ochiq kon ishlari olib borilishi natijasida hosil bo’lgan chuqurliklar yig’indisiga
yopiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olgandan so‘ng karyerda hosil bo’lgan maydonga
Pog’ona qiyaligini uning ostki va ustki maydonchalari bilan kesishgan chizig’iga mos ravishda deyiladi.
ustki va ostki brovka
ustki va ostki maydonchlar
transport va himoyalovchi maydon
ishchi maydon
Ish olib boriladigan pog’onani uning balandligi bo’yicha chegaralovchi gorizontal yuzaga … deyiladi.
ustki va ostki maydonchlar
ustki va ostki brovkalar
transport va himoyalovchi maydon
ishchi maydon
Yuqori pog’onananing yuqori brovkasini quyi pog’onaning quyi brovkasi bilan bog’lovchi chiziqlar orasidagi burchak … deyiladi.
bortning qiyalik burchagi
pog’onaning qiyalik burchagi
ish olib boriladigan bortning qiyalik burchagi
ish olib borilmaydigan bortning qiyalik burchagi
Transport maydonchalari –
karyerdagi ishchi maydonlarni yuza bilan bog’lovchi transport yo’llari joylashishi uchun xizmat qiladi
yopiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olgandan so‘ng karyerda hosil bo’lgan maydon.
bort turg’unligini oshirish va shamol ta’sirida pog’onalarning emirilishi natijasida o‘pirib tushadigan tog‘ jinslari bo‘laklarini ushlab qolish uchun xizmat qiladi
yuqori pog’onananing yuqori brovkasini quyi pog’onaning quyi brovkasi bilan bog’lovchi chiziqlar orasidagi burchak
Himoyalovchi maydon –
bort turg’unligini oshirish va shamol ta’sirida pog’onalarning emirilishi natijasida o‘pirib tushadigan tog‘ jinslari bo‘laklarini ushlab qolish uchun xizmat qiladi
karyerdagi ishchi maydonlarni yuza bilan bog’lovchi transport yo’llari joylashishi uchun xizmat qiladi
yopiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olgandan so‘ng karyerda hosil bo’lgan maydon.
yuqori pog’onananing yuqori brovkasini quyi pog’onaning quyi brovkasi bilan bog’lovchi chiziqlar orasidagi burchak
Konni ochish –
karyer qurilishi davrida transport vositalarining foydali qazilmagacha etib borishini ta’minlashdir
kapital hamda qirquvchi transheyalar o‘tishdan iborat
Kapital transheya – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
ishchi gorizontni ochish uchun xizmat qiluvchi ochiq qiya kon lahim bo‘lib, transport vositalarini yer yuzasidan kongacha etib borishini ta’minlaydi
gorizontal kon lahimi bo‘lib, foydali qazilmani yoki qoplovchi tog‘ jinsini qazib olish uchun ish frontini yaratib beradi
yotiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olingandan so‘ng karyerda hosil bo‘lgan maydon
bort turg‘unligini oshirish va shamol ta’sirida pog‘onalarning emirilishi natijasida o‘pirib tushadigan tog‘ jinslari bo‘laklarini ushlab qolish uchun xizmat qiladi
Qirqim transheya – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
qiya kon lahimi bo‘lib, foydali qazilmani yoki qoplovchi tog‘ jinsini qazib olish uchun ish frontini yaratib beradi
ishchi gorizontni ochish uchun xizmat qiluvchi ochiq qiya kon lahim bo‘lib, transport vositalarini yer yuzasidan kongacha etib borishini ta’minlaydi
yotiq qatlamlarni qazib olishda, foydali qazilmani qazib olingandan so‘ng karyerda hosil bo‘lgan maydon
bort turg‘unligini oshirish va shamol ta’sirida pog‘onalarning emirilishi natijasida o‘pirib tushadigan tog‘ jinslari bo‘laklarini ushlab qolish uchun xizmat qiladi
Qazib olish ishlari – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
belgilangan hajmda, talab etilgan sifat bilan va minimal yo‘qotishda qazib olish va tashish ishlari
karyer qurilishi davrida transport vositalarining foydali qazilmagacha etib borishini ta’minlashdir
kapital hamda qirquvchi transheyalar o‘tishdan iborat
foydali qazilmani yoki qoplovchi jinsini qazib olish uchun ish frontini yaratishdan iborat
Konda qazib olish ishlarining samaradorligi – ma’dansiz tog‘ jinslari hajmining qazib olingan foydali qazilma birligiga nisbati bilan aniqlanadi va bu nisbat … deb ataladi. To‘g‘ri javobni tanlang.
qoplanish koeffitsienti
joriy qoplanish koeffitsienti
o‘rtacha qoplanish koeffitsienti
boshlang‘ich qoplanish koeffitsienti
Rekultivatsiyaning maqsadi – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
hududdagi tabiiy sharoitni saqlash, buzilgan yer maydonlarini xalq xo‘jaligi ehtiyojlariga yaroqli holga keltirishdir
belgilangan hajmda, talab etilgan sifat bilan va minimal yo‘qotishda qazib olish va tashish ishlarini tashkil etish
karyer qurilishi davrida transport vositalarining foydali qazilmagacha etib borishini ta’minlashdir
kapital hamda qirquvchi transheyalar o‘tishdan iborat
Tog‘ jinslarini turi va holatiga bog‘liq holda tog‘ jinsini qazib olishga tayyorlash asosan qaysi usullar yordamida amalga oshiriladi?
muzlashdan himoya qilish; muzlagan tog‘ jinsini eritish; gidravlik usulda tayyorlash; mexanik yoki portlatish usuli bilan tayyorlash
mexanik yoki portlatish usuli bilan tayyorlash
muzlashdan himoya qilish; muzlagan tog‘ jinsini eritish; gidravlik usulda tayyorlash
kamera zaryadlarini qo‘llash usuli; qozon zaryadlarini qo‘llash usuli; skvajinali zaryadlash usuli; quyma zaryadlash usuli
Tog‘ jinsini to‘g‘ridan to‘g‘ri qazib olish va transport vositasiga yuklash yoki qazib olishning o‘zi mashinaning ishchi organi yordamida tog‘ jinsini bir joydan ikkinchi joyga siljitishi va ag‘darmaga bo‘shatishiga … deyiladi. Bo‘sh joyni to‘g‘ri to‘ldiring.
qazish – yuklash ishlari
kon massasini tashish
tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash
ag‘darma hosil qilish
Bortning qiyalik burchagi – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
yuqori pog‘onaning yuqori brovkasini quyi pog‘onaning quyi brovkasi bilan bog‘lovchi chiziqlar orasidagi burchak
pog‘ona qiyaligini uning ostki va ustki maydonchalari bilan kesishgan chiziq
ish olib boriladigan pog‘onani uning balandligi bo‘yicha chegaralovchi gorizontal yuza
pog‘onaning qazib olingan tomoni bo‘yicha a burchak ostida chegaralovchi f qiyalik
Ag‘darma – to‘g‘ri ta’rifni tanlang.
ochiq kon ishlari natijasida qazib olingan va keraksiz bo‘lgan tog‘ jinslari va nokonditsion foydali qazilma boyliklari to‘planadigan joy
qazib olish uchun mo‘ljallangan jihozlar joylashgan maydon
alohida qazish vositalari bilan qazib olinadigan, lekin barcha pog‘onalar uchun umumiy bo‘lgan transport vositalari bilan xizmat ko‘rsatiladigan pog‘onaning balandligi bo‘yicha qismi
bort turg‘unligini oshirish va shamol ta’sirida pog‘onalarning emirilishi natijasida o‘pirib tushadigan tog‘ jinslari bo‘laklarini ushlab qolish uchun xizmat qiladigan maydon
Tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash; tog‘ jinslarini qazish-yuklash; kon massasini tashish; qoplovchi tog‘ jinslardan ag‘darma hosil qilish; foydali qazilmalarni boyitish – bu nimani bildiradi?
ochiq kon ishlarida ishlab chiqarish jarayonlari
ochiq kon ishlarining asosiy bosqichlari
ochiq kon ishlarida qazish tizimlari
ochiq kon ishlarida ochish tizimlari
Muzlashdan himoya qilish; muzlagan tog‘ jinsini eritish; gidravlik usulda tayyorlash; mexanik yoki portlatish usuli bilan tayyorlash – bu nimani anglatadi?
tog‘ jinslarini qazib olishga tayyorlash usullari
qazish-yuklash ishlari jarayoni bosqichlari
portlovchi moddalarni massivga joylashtirish usullari
kon kapital ishlari
Kon jinslari ta’rifini aniqlang.
foydali qazilma yotqizig‘i atrofini o‘rab olgan foydasiz jinslar
tog‘ massivlarini tashkil qiluvchi jinslar
yer qobig‘i yuqori qismini tashkil qiluvchi jinslar
