Worksheetsİnformasiya-axtarış sistemləri və dilləri — Test sualları
Total questions: 43
Worksheet time: 22mins
Her bir indeksin aid olduğu sənəd üçün təxmin edilən vaciblik dərəcəsi nə ilə əks olunur?
indeksləşdirmə terminləri
indekslər bazası
çəki əmsalları
indekslər
sənədin axtarış obrazı
Hansı xarakteristika statistik məlumatların köməyi ilə hesablanır?
dəqiqlik
keyfiyyət
F-ölçü
kəmiyyət
küy
İstifadəçi ilə əlaqənin təşkili üsullarına görə də İAS necə fərqləndirilir?
istifadəçi ilə əks əlaqəni reallaşdırılan İAS
əl ilə indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
sənədlərin relevantlıq dərəcələrinin təhlili aparılmadan tərtib olunan sadə siyahı təqdim edən İAS
avtomatik indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
inkişaf etmiş dialoq olan İAS — məntiqi əməliyyatların köməyi ilə mürəkkəb sorğuları tərtib etmək və onların əsasında axtarış həyata keçirmək imkanına malik olurlar
İAS-lar hansı əlamətlərə görə fərqləndirilir?
axtarışın dəqiqlik göstəricilərinin yaxşılaşdırılması üsullarına görə
axtarışın dolğunluq göstəricilərinin yaxşılaşdırılması üsullarına görə
təsvir olunması üçün terminlərin seçilməsi üsullarına görə
axtarışın effektivliyinin artırılması üsullarına görə
terminlər çoxluğunun genişləndirilməsi üsullarına görə
Aşağıdakılardan axtarışın effektivliyinin artırılması üsullarından birini qeyd edin:
relevant və qeyri-relevant sənədlərin yoxlanılması
küyün yaxşılaşdırılması
pertinent və qeyri-pertinent sənədlərin yoxlanılması
seçim qabiliyyətinin yaxşılaşdırılması
dolğunluğunun yaxşılaşdırılması
Sorğunun parçalanması üsulu hansı addımları nəzərdə tutur: 1. nəticənin yaxşılaşdırılması məqsədilə pertinentliyə görə sorğunun korrektə edilməsi mexanizmindən istifadə olunur 2. istifadəçiyə verilmiş sənədlər çoxluğu eyni xarakterə malik sənədlərdən ibarət bir neçə klasterə bölünür 3. əgər mümkün olarsa, onda istifadəçinin sorğusu elə alt sorğulara bölünür ki, hər bir alt sorğu ayrı-ayrı sənədlər alt çoxluğuna uyğun olsun 4. hər bir alt sorğu üzrə ayrı-ayrılıqda axtarış aparılır, onların terminlərinin çəki əmsalları yaxşılaşdırılır 5. axtarış prosedurası interaktiv və iterativ xarakter daşıyır
2, 3, 5
1, 3, 4
2, 3, 4
1, 2, 4
3, 4, 5
İnformasiya axtaran şəxsin məqsəd və vəzifələrindən asılı olaraq, internetdə informasiyanın axtarılması və əldə olunması üçün hansı yanaşmadan istifadə olunur? 1. URL-ünvanın daxil edilməsi 2. hiperəlaqələr üzrə hərəkət (naviqasiya) 3. altsistemlərin paralel yerinə yetirilməsi yolu ilə axtarışın tez həyata keçirilməsi 4. informasiya-axtarış sistemlərinin istifadəsi 5. sistemin uzaqda olan komponentlərini cəlb etmədən lokal qərarların müstəqil qəbul edilməsi
1, 2, 3
1, 2, 4
3, 4, 5
2, 3, 5
1, 3, 4
Aşağıda göstərilən verilənlər üçün axtarışın dolğunluq qiymətini hesablayın:
31/38
43/122
43/117
31/112
31/43
Ehtimallar modelində hər bir sənədin indeksləşdirilməsi üçün istifadə olunan və olunmayan terminləri göstərən binar vektor hansı əsas parametrlə müəyyən olunur?
axtarış nəticəsində verilmiş sənədlər arasından həmin sənədin pertinent olma ehtimalı
axtarış nəticəsində verilmiş sənədlər arasından həmin sənədin pertinent və qeyri-pertinent olma ehtimalı
sənədin istifadəçinin sorğusuna qeyri-relevant olma ehtimalı
sənədlərin sorğuya pertinent və qeyri-pertinent olma ehtimalı
sorğuda tapılan və ya tapılmayan sənədlərin ümumi sayı
Aşağıda göstərilən verilənlər üçün F-ölçü qiymətini hesablayın:
10/120
10/40
16/19
10/5
19/16
İndeksləşdirmə prosesində istifadə olunan terminlər çoxluğu necə adlandırılır?
sənədin axtarış obrazı
lüğət
göstəricilər çoxluğu
indekslər bazası
çəki əmsalları
İstifadəçinin informasiya olan tələbatının informasiya-axtarış dilində ifadə olunan xüsusi forma necə adlanır?
informasiya (axtarış) indekslər bazası
informasiya (axtarış) sorğusu
informasiya (axtarış) vahidləri
informasiya (axtarış) obrazı
informasiya (axtarış) çəki əmsalları
Aşağıdakılardan informasiya axtarışına aid olan modeli seçin:
semantik model
biblioqrafik model
sənədli model
faktqrafik model
analitik model
Saxlanılması və axtarışın aparılması məqsədilə sənədlərin və axtarış sorğularının məzmunlarının indeksləşdirilməsini, eləcə də axtarış sorğularının tərtib olunması qaydalarını nə müəyyən edir?
informasiya-axtarış vahidləri
informasiya-axtarış dili
informasiya-axtarış obrazı
informasiya-axtarış indekslər bazası
informasiya-axtarış çəki əmsalları
Aşağıda göstərilən verilənlər üçün axtarışın seçim qabiliyyətinin qiymətini hesablayın:
43/122
122/117
31/43
43/117
31/122
Aşağıdakılardan relevantlıq anlayışının formasını qeyd edin:
pertinent
relevant
qeyri-relevant
faktiki
qeyri-pertinent
İnformasiya-axtarış dilinin növlərindən birini qeyd edin:
ünvanlı
tammətnli
semantik
sənədli
faktoloji
İnformasiya-axtarış dilinin (İAD) növlərindən birini qeyd edin:
təsvir edici
tammətnli
ünvanlı
semantik
faktoloji
Terminin sənəddəki tezliyi və əks sənəd tezliyi kəmiyyətlərini tezlik üzrə vahid indeksləşdirmə modeli çərçivəsində necə birləşdirmək olar?
wij=fi+fj+fjd
wij=fi∗fj+fjd
wij=fij∗fjd
wij=1−fij+fjd
wij=1+fij+fjd
Keyfiyyət xarakteristikalarının müəyyənləşdirilməsi hansı çətinliklərlə bağlıdır?
informasiya massivində olan, lakin tapılmamış relevant sənədlərin sayının müəyyənləşdirilməsi
informasiya massivində olan, yalnız tapılmış qeyri-relevant sənədlərin sayının müəyyənləşdirilməsi
informasiya massivində olan, yalnız tapılmış relevant sənədlərin sayının müəyyənləşdirilməsi
istifadəçi ilə əks əlaqənin reallaşdırılması
informasiya massivində olan, lakin tapılmamış qeyri-relevant sənədlərin sayının müəyyənləşdirilməsi
İnformasiya axtarışı modelləri hansı parametrlərlə xarakterizə olunur?
relevantlığın istifadəçi tərəfindən dəyişdirilməsini təmin edən əks əlaqə mexanizmləri
relevantlığın istifadəçi tərəfindən qiymətləndirilməsini təmin edən əks əlaqə mexanizmləri
qismən relevantlığın istifadəçi tərəfindən qiymətləndirilməsini təmin edən əks əlaqə mexanizmləri
qeyri-relevantlığın istifadəçi tərəfindən qiymətləndirilməsini təmin edən əks əlaqə mexanizmləri
relevantlığın istifadəçi tərəfindən tənzimlənməsini təmin edən əks əlaqə mexanizmləri
Ehtimal modellərində hansı məqam nəzərə alınmalıdır?
informasiya massivində olan hər bir sənədin relevantlığı digər sənədlərdən asılı deyil
informasiya massivində olan hər bir sənədin relevantlığı digər sənədlərin pertinentliyindən asılı deyil
informasiya massivində olan hər bir sənədin relevantlığı digər sənədlərin pertinentliyindən asılıdır
informasiya massivində olan hər bir sənədin relevantlığı digər sənədlərdən asılıdır
informasiya massivində olan hər bir sənədin relevantlığı bütün sənədlərdən asılıdır
Aşağıdakılardan informasiya axtarışına aid olan modeli seçin:
biblioqrafik model
sənədli model
qeyri-selis model
faktqrafik model
analitik model
İstifadə olunan informasiya-axtarış dillərinə görə İAS necə fərqləndirilir?
terminlərin sənədin məzmunundan seçilməsi üsulundan istifadə edən İAS
inkişaf etmiş dialoqu olan İAS — məntiqi əməliyyatların köməyi ilə mürəkkəb sorğuları tərtib etmək və onların əsasında axtarış həyata keçirmək imkanına malik olurlar
terminlərin aid edilməsi üsulundan istifadə edən İAS
avtomatik indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
əl ilə indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
Təsvir edici İAD sintaktik konstruksiyaların formalaşdırılması üçün istifadə olunan qaydalara görə necə fərqləndirilir?
sərbəst
verbal
faktqrafik
obyekt-alamətli
qrammatikəsiz
Biblioqrafik məlumatların istifadə olunma üsulları hansı imkanlar yaradır?
açar sözlərin sayını azaltmaq
axtarış prosesində əhatə olunan sənədlər dairəsini məhdudlaşdırmaq
axtarış prosesində əhatə olunan sənədlər dairəsini darlaşdırmaq
terminlərin sərhəd qiymətlərini müəyyən etmək
axtarış prosesində əhatə olunan sənədlər dairəsini genişləndirmək
Aşağıdakılardan informasiya axtarışına aid olan modeli seçin:
biblioqrafik model
sənədli model
faktqrafik model
vektorlar modeli
analitik model
URL-ünvanın daxil edilməsi yolu ilə lazım olan saytın açılması, hiperistinadlar üzrə hərəkət etməklə zəruri informasiya ehtiyatına keçid və yeni informasiya ehtiyatlarının təhlili kimi yanaşmalar necə adlandırılır?
internetdə yeni informasiya ehtiyatlarının təhlili
internetdə naviqasiya
internetin informasiya ehtiyatları
internetdə informasiya ehtiyatının seçilməsi
internetdə informasiya axtarışı
Axtarışın nəticəsində qeyri-relevant sənədlərin olma dərəcəsini hansı parametr göstərir?
axtarışın seçim (yığım) qabiliyyəti
axtarışın küyü
axtarışın dolğunluğu
axtarışın dəqiqliyi
axtarışın F ölçüsü
Təsviredici İAD sintaktik konstruksiyaların formalaşdırılması üçün istifadə olunan qaydalara görə necə fərqləndirilir?
nəzarət olunan
qrammatikalı
verbal
faktoqrafik
obyekt-əlamətli
Web mühitdə axtarış sistemlərinin əksər istifadəçilər üçün leksik axtarışın effektivliyinin qeyri-qənaətbəxş olmasının əsas səbəbi hansıdır?
reqlament üzrə terminlərin, açar sözlərin və sinonimlərin olmaması
stop-siyahıların, predmet sahəsinin açar sözlərin və genişlənmiş sorğular dilinin olmaması
polisemiyanın, sinonimlərin və tezaurusun olmaması
hər hansı mövzu sahəsində sabitləşmiş və qəbul olunmuş terminlərin olmaması
açar sözlərin, sinonimlərin, antonimlərin, polisemiyanın və predmet sahəsinin açar sözlərin olmaması
Kompüterlərə internetin informasiya ehtiyatlarını daha yaxşı anlamaq və insanların istifadəsi üçün daha faydalı etmək imkanı verən texnologiyalar kompleksi necə adlanır?
leksikal web
faktoqrafik web
obyekt-əlamətli web
semantik web
linqvistik web
Axtarışın dolğunluq göstəricisinin yaxşılaşdırılması üçün tətbiq olunan üsullar hansı imkanları verir?
istifadəçinin sorğusunun açar sözləri ilə informasiya massivində olan sənədlərin terminlərinin əlavə üst-üstə düşməsini təmin edir
axtarışın normallaşdırma mexanizmlərinin işlənməsini təmin edir
istifadəçinin sorğusunun açar sözləri ilə informasiya massivində olan sənədlərin terminlərinin fərqləndirilməsini təmin edir
axtarışın indeksləşdirmə terminlərinin yoxlanmasını təmin edir
istifadəçinin sorğusunun açar sözləri ilə informasiya massivində olan sənədlərin terminlərinin müqayisə etməsini təmin edir
İnformasiya-axtarış dili leksik tərkiblərinə görə necə fərqləndirilir?
faktoqrafik
ünvanlı
sərbəst
semantik
tammetnli
İnternetdə avtomatik indekslər prinsipi əsasında fəaliyyət göstərən axtarış sistemləri necə adlanır?
avtomatik indekslər
tematik kataloqlar
indekslər bazası
avtomatlaşdırılmış indekslər
axtarış maşını
Web-səhifəyə başqa web-səhifələrdən istinadların vacibliyini nəzərə almaqla onun çəkisinin hesablanması üsulu hansıdır?
PageRank
AdSense
Search Appliance
AdWord
Adsbot
İstifadə olunan informasiya-axtarış dillərinə görə İAS necə fərqləndirilir?
sade dialoqu olan İAS – açar sözlərə görə və ya tematik kataloq üzrə sade axtarış aparmağa imkan verir
əl ilə indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
avtomatik indeksləşdirmə üsulları reallaşdırılan İAS
terminlərin sənədin məzmunundan seçilməsi üsulundan istifadə edən İAS
terminlərin aid edilməsi üsulundan istifadə edən İAS
Ehtimala əsaslanan indeksləşdirmə zamanı bu müddəalar hansılardır? 1) sorğuda göstərilən və sənədi təsvir edən hər bir termin üçün onunla oxşar təşkil edən əlavə terminlər çoxluğu əlavə olunur 2) terminlərin sənədlərdə mövcud olub-olmaması müəyyənləşdirilir 3) terminlərə sənədlər arasındakı münasibətlərin əsasında bu terminlərə uyğun olan tematik siniflərin identifikatorları həmin sənədlərə mənimsədilir 4) verilmiş hər hansı bir termin bu sinfə daxil olan terminlər çoxluğu ilə əvəz olunur 5) sənədlər bu terminləri özündə saxlayan tematik siniflərə aid edilir
1, 2, 4
3, 4, 5
2, 3, 5
2, 4, 5
1, 4, 5
Hansı növ İAD-da sənədlərin təsviri və sorğuların formalaşdırılması üçün ciddi qaydalardan istifadə olunur?
qrammatikalı
nəzarət olunan
verbal
faktoloji
obyekt-əlamətli
Axtarışın nəticəsi ilə istifadəçinin tələbatının ödənilmə dərəcəsini müəyyənləşdirmək üçün hansı xarakteristikanın müqayisəsi tələb olunur?
kəmiyyət
mənsubliyyət funksiyası
pertinentlik
F-ölçü
keyfiyyət
Aşağıdakı məlumatlara əsasən axtarışın dəqiqlik göstəricisini hesablayın. Cədvəldə "Axtarış sistemi ilə tapılan" və "Axtarış sistemi ilə tapılmamış" bölmələrində Relevant və Qeyri-relevant sənədlərin sayı verilir.
31/112
31/43
43/122
43/117
31/38
Terminlərin assosiativlik dərəcəsi hansı düstur əsasında müəyyən edilir?
aij=k=1∑nfik−fjk
aij=k=1∑nfik+fjk
aij=k=1∑nfik⋅fjk
aij=k=1∑nfik/fjk
aij=k=1∑nfik2⋅fjk2
Hansı növ İAD-da sənədlərin təsviri və sorğuların formalaşdırılması üçün heç bir məhdudiyyət və sintaksis qaydaları olmur?
sərbəst
verbal
qrammatikəsiz
faktoloji
