WorksheetsОсман империясы
Total questions: 123
Worksheet time: 1hrs 6mins
Кіші Азияда қуатты Осман империясы құрыла бастаған уақытын көрсетіңіз:
ХІ ғ аяғына қарай
ХІ ғ басы
Х ғ ортасы
ХІІ ғ аяғына қарай
Осман империясының негізін қалаған, ХІ ғ басында Сырдария алқабынан қоныс аударған оғыз (түрікмен) тайпасының руы:
Салжұқ
Қыпшақ
Қайы
Қырғыз
ХІ ғасырдың 30-жылдарында салжұқтарды бастап Иранға қоныс аударған ағайынды бектер:
Қоншақ бек пен Қадыр-Буке
Тоғрыл-бек пен Чағрыл-бек
Алып Арыслан мен Осман
Ертоғрұл бек пен І Мұрад
Кіші Азияға қоныстанған түріктердің 993-1036 жылдардағы сұлтаны:
Сүлеймен сұлтан
І Мұрад сұлтан
Иылдырым Баязит
Тоғрыл бек
Түрік-салжұқтардың Хорезм, Иран, Әзірбайжан, Күрдістан мен Иракты жаулап алып, билігін орнатқан жылдары:
1040-1050 жж
1071-1081 жж
1063-1072 жж
1040-1055 жж
Түрік-салжұқтардың Бағдад қаласын өздеріне бағындырған уақыты:
1054 ж
1055 ж
1071 ж
1081 ж
1063-1072 жылдары билік құрған Алып Арысланның 1064 жылы бағындырған жері:
Мекке
Тигр мен Евфрат аралығы
Армения
Әзірбайжан
1071-1081 жылдар аралығында селжүктердің жаулап алған жерлері:
Кіші Азия
Бағдад
Таяу Шығыс
Солтүстік Африка
Салжұқ мемлекетінің ыдырау себебі:
Герман тайпаларының шапқыншылығы
Әмір Темір жорығы
Шығыстан батысқа қоныс аударған көшпелі тайпалардың әсері
Монғол шапқыншылығы
Осман империясы құрылған уақыт:
1299 жылы
1239 жылы
1259 жылы
1279 жылы
1220 жылы Сырдария маңынан қоныс аударған түрік басшысы:
І Мұрад
Ертоғрұл
Тоғрыл-бек
ІІ Мехмед
Осман империясының негізін қалаған Ертоғрұлдың баласы Османның /суретте/ билік құрған жылдары:
1220-1258 жж
1299-1312 жж
1258-1326 жж
1326-1389 жж
Осман империясының көрші елдерге жорықтар ұйымдастыра бастаған уақыты:
ХІІІ ғасырдың соңы
XV ғасырдың басы
XV ғасырдың І жартысы
XIV ғасырдың ІІ жартысында
Түріктер 1352-1354 жылдары басып алған аймақтар:
Дарданелл жағалауы, Галлиполь
Константинополь
Сербия, Қара теңіз жағалауы
Болгар патшалығы, Серб мемлекеті
1352-1354 жж жорықтардан кейін Осман түріктерінің жорық жасаған аймақтары:
Орта Азия, Хорезм
Иран, Каваказ аймағы
Хиджаз, Солтүстік Африка
Болгар, Серб мемлекеті
1363 жылы І Мұрад басып алып, өз астанасына айналдырған қала:
Константинополь
Галлиполь
Андрионополь
Тырнова
Осман сұлтаны І Мұрадтың Балқан түбегіндегі славян мемлекеттерін бағындырудың негізгі базасына айналған қала:
Андрионополь
Антиохия
Эдесса
Акра
Түріктер Сербияға шабуыл жасаған уақыт:
1352 ж 15 маусым
1363 ж маусым
1375 жылы маусым
1389 ж маусым
Түрік әскерлері мен сербтер арасындағы соғыста жеңіліп, өлтірілген серб королі:
IV Бела
ІІІ Иоанн
Лазарь
Константин
1389 жылы Серб королі мен Түрік сұлтаны арасындағы шешуші шайқас болған жер:
Тырново қаласы маңы
Андрионополь қаласы маңы
Константинополь қаласы маңы
Косово даласы маңы
Балқан түбегін бағындыруға кіріскен І Мұрадты өз шатырында отырған жерінде өлтірген серб сарбазы:
Ян Гус
Милош Обилич
Влад Цепеш
Стефан Душан
Балқан түбегін бағындыруды жалғастырған І Мұрадтың баласы (1360 1403):
ІІ Мұрад
ІІ Мехмед
І Сүлеймен
Иылдырым Баязит
Соғыста көрсеткен ерлігі үшін І Мұрадтың баласына берілген атақ:
Иылдырым (Найзағай)
Фатих (Жеңімпаз)
Байрақтар (Ту ұстаушы)
Янычар (Жаңашерік)
Балқан түбегіндегі бөлшектенген болгардың Тырново патшалығын бағындырған сұлтан:
І Селим
ІІ Мехмед
І Сүлеймен
Баязит
Түріктердің Балқан елдеріне жорықты жалғастыруына кедергі болған:
Әскерлердің арасында жұқпалы аурудың таралуы
Түрік сұлтанының серб сарбазының қолынан қаза табуы
Әмір Темірдің Баязидті 1402 жылы Анкара түбінде талқандауы
Әмір Темірдің І Сүлейменді Андрионополь қаласы маңында жеңуі
Константинопольді 1453 жылы 29 мамырда алған түрік сұлтаны:
ІІ Мехмед
Баязит
Тоғрыл-бек
І Сүлеймен
Түріктердің Константинополь қаласын жаулап алудағы әскер саны:
100 мың
200 мың
300 мың
150 мың
Түріктермен шайқаста қаза тапқан Византия соңғы императоры (1444 1453):
Константин Багрянародный
ІІ Юстин
Алексей Комнин
ХІ Константин Палеолог
Византияның астанасының жаулап алынғаннан кейінгі жаңа атауы:
Византий
Анадолы
Стамбұл
Константинополь
Осман түріктері ұлы империя құрған уақыт:
VІ – ІХ ғ.екінші жартысы
ХІІ – ХV ғ.бірінші жартысы
ХІІІ - ХVІ ғ.бірінші жартысы
ХІV - ХVІІ ғ.бірінші жартысы
Империяның астанасы Константинополь өзгертілген атау:
Стамбул
Анкара
Измир
Солоники
XVII ғасырдың басында Түркиямен соғысып бірнеше рет жеңген мемлекет:
Венеция
Ресей
Иран
Франция
Иран шахы І Аббастың Осман империясынан тартып алған жері (лері)
Әзірбайжан
Армения, Шығыс Грузия
Мосул, Бағдат
Месопотамия
Египет
Иранда елдің саяси бірігуі жүзеге асырылған уақыт:
XV ғасырдың аяғы-XVI ғасырдың басы
XVI ғасырдың аяғы-XVII ғасырдың басы
XVII ғасырдың ортасы-XVIII ғасырдың басы
XV ғасырдың аяғы-XVII ғасырдың аяғы
Иранның экономикасын өркендетіп, мемлекеттің қуатын арттырған, 1587-1629 жылдары билік құрған билеуші:
Реза шах Пехлеви
І Аббас
Исмаил ІІ
Абдолла І
Түріктер жаулап алған Балқан жерлері әкімшілік басқару жағынан бөлінді:
Лендерге
Санжакқа
Уәлаяттарға
Әмірлікке
Түрік сұлтаны тағайындаған санжактарды басқарды:
Пашалар
Бейлер
Сипахилер
Қазылар
Осман империясындағы вакуф ол - :
Мешіт иелігіндегі жер
Өнімнің түсімінен алынатын салық
Атты әскерлерге берілетін жер
Уақытша берілген жер
Балқан түбегіндегі халықтарға енгізілген ауыр мемлекеттік жер салығы:
Вакуф
Үшір
Харадж
Жизия
Алғашында құлдыққа айдап әкелінген 5-7 жастағы ер балалардан құралған Түркиядағы жаяу әскер:
Сипахилер
Янычарлар
Гайдуктер
Сипаилар
Осман мемлекетінде бағындырылған Балқан түбегіндегі халықтарға салынған жер салығы:
Харадж
Зекет
Үшір
Қалан
Осман мемлекетінде өнімнің оннан бір бөлігінен алынатын салық түрі:
Вакуф
Харадж
Үшір
Жизия
Осман мемлекетінде шаруаларға өкіметтің шешімінсіз рұқсат етілмеді:
Өз үлесін тастап кетуге
Христиан шіркеуіне баруына
Сұлтанға шағымдануға
Қожайынына қарсылық білдіруіне
Болгар, серб халықтарының түрік үстемдігіне қарсы күреске шығып отыруына себеп болған саясат:
Осман империясының Балқан түбегінде мұсылмандандыру саясатын жүргізуі
Осман империясына бағындырылған халықтарға ерекше құқықтар беру
Балқан түбегіне Орта Азиялық халықтардың қоныстандырылуы
Балқан түбегіндегі православтарды күштеп католик дініне көшіру
І Сүлейманның (1520-1566) кезінде империя аумағындағы уәлаят саны:
15 уәлаят
21 уәлаят
25 уәлаят
29 уәлаят
1618-1622 жылдары билік өқрған осы сұлтан тұсында Осман империясында дағдарыстың алғашқы белгілері байқала бастады:
І Сүлеймен
І Осман
І Баязид
ІІ Осман
Осман түріктерінің Иранмен соғыста жеңіліс тауып, келісімге келуге мәжбүр болған жылы:
1618 ж
1615 ж
1518 ж
1630 ж
Польшаға қарсы соғыс ашып, жеңіліске ұшыраған Осман сұлтаны:
І Орхан
ІІІ Селим
ІІ Осман
І Аббас
Өзінің жеңілістерін янычарлардан көріп, әскери реформа жасауға тырысқан Осман сұлтаны:
І Орхан
ІІІ Селим
ІІ Осман
І Аббас
Інісі Мехмедті өлтіріп, ел арасында беделінен айырылып кейін янычарлар бүлігі кезінде қаза тапқан сұлтан:
І Сүлеймен
І Осман
І Баязид
ІІ Осман
Осман империясында сот жүйесін жүргізген тұлға:
Паша
Бей
Сипахи
Қазы (кади)
Ортағасырлық Түркияда діни бағыттағы сот әстерін жүргізуші:
Қазы
Уәзір
Шейх-уль-ислам
Паша
Осман империясындағы әлеуметтік топтар саны:
2
4
6
8
Осман империясындағы әлеуметтік топтар қатары:
Рухани феодалдар
Әскери феодал
Көпестер мен қала тұрғындары
Шаруалар
Христиан дінбасылары
Түрік османдарында феодалдарға уақытша берілген жер және оның иелерінің атауы:
Лен, сипахи
Харадж, бей
Үшір, паша
Жизия, қазы (кади)
Сипахилердің атқарған қызметі:
Сұлтан қазынасына салық жинауды ұйымдастырушы
Дін саласын қадағалаушы
Сұлтанның атты әскерінде қызмет атқарушы
Империядағы жаяу әскер жасағы
Барлық халықтан жиналатын ақшалай салық түрі:
Вакуф
Испандже
Үшір
Харадж
«Гайдуктер» бұл...:
Түрік сарбаздары
Түрік жаяу әскері
Теңіз қарақшылары
Болгар және серб партизандары
1598 ж болгар мен сербтер түріктерге қарсы алғаш рет көтеріліс ұйымдастырған қала:
Тырново
Косово
Стамбул
Анкара
Балқан түбегіндегі славян халықтары болгар, сербтерді қолдап, Осман империясына қарсы айдап салып отырған мемлекет:
Германия
Ресей
Англия
Франция
ХVІ ғ. соңында, 1594 жылы түріктерге қарсы көтеріліске шыққан серб халқына қолдау білдірген мемлекет:
Австрия
Ресей
Англия
Болгария
Түрік сұлтандығы албан мұсылмандарын жер аударып, санын көбейткен өңір:
Воеводин
Тырнова
Черногория
Косово
Түрік езгісінен қашқан сербтер орналасқан жер:
Тырнова
Воеводин
Черногория
Косово
Түріктер Балқан түбегінде өз үстемдігін жүргізді:
1593-1598 жж
1519-1740 жж
1358-1640 жж
1389-1878 жж
Осман империясындағы салық түрі (лері):
Харадж
Ұшыр
Оброк
Лен
Қытай мемлекетінде өнер, әдебиет және ғылым дами бастаған уақыт:
V-VI ғғ
IV-V ғғ
V-VIІ ғғ
VI-VII ғғ
Ерте ортағасырлық Қытайда ашылған ғылым, өнер, сәулет, эстетика саласындағы жаңалықтар қатары:
Пагода тұрғызу
Каллиграфиялық жазу
Будданың бейнесін салу
Кірпіш, бетонның ойлап табылуы
Күмбезді құрылыстардың көптеп салынуы
Қытайдың VIII-X ғасырлар аралығындағы білім беру, оқу ісі дами бастаған кезіндегі дүниежүзілік классикалық қорға өз өлеңдерімен қосылған ақындар:
Кун-Цзы (б.з.б. 551-479 жж)
Сыма Сянжу (б.з.б. 179-117 жж)
Бо Цзюй (772-846 жж)
Ли Бо (701-762)
Ду Фу (712-770 жж)
Ортағасырлық Үндістанда дамыған ғылым салалары:
Математика
Астрономия
Медицина
География
Геология
Үнді математигі Арьябхата ашқан, білген жаңалықтарды көрсетіңіз:
Пифагор теоремасын білді
Синус, косинустар теоремасын ашты
Жердің Күнді айналатынын алғаш рет айтты
Шахмат ойынын ойлап тапты
Евклид геометриясын білді
Үнді дәрігерлерінің дәлелдеуі бойынша адам денсаулығын білуге болады:
Адам тамырының соғуы арқылы
Адамның жүріс-тұрысы арқылы
Адамның тамақтануы арқылы
Адамның жүрісі арқылы
V ғасырда өмір сүрген үнді жазушысы Калидасаның дүниежүзілік әдебиеттің алтын қорына қосылған драмасы:
«Махабхарата»
«Шакунтала»
«Веда»
«Рамаяна»
V-VII ғғ идеалистік көзқарас ұстанған үнді философиясының көрнекті өкілдері:
Нагарджун
Джаймини
Васубандху
Гаутама
Арьябхата
VI-XVII ғғ жататын Үндістанда тұрғызылған сәулетті храм, кесенелер:
Аджант
Тәж-Махал
Санчи
Махабохи
Тау өңірінде салынып, ішіне көптеген құдай мүсіндері орналастырылған тастан салынған храм:
Тәж-Махал
Аджант
Санчи
Наланда
Орта Азия сәулет үлгісінде Үндістанда Ұлы Моғолдар әулеті кезінде тұрғызылған атақты кесене:
Тәж-Махал
Хармандир-Сахиб
Удаягири
Бомдила
Түркияда жазба әдебиеттің алғашқы үлгілері пайда болды:
ХІ ғасырда
ХІІІ ғасырда
ХІV ғасырда
ХVІ ғасырда
Көне шығармалар қатарына жататын Ахмед Факихтің еңбегі:
«Жүсіп пен Зылиха»
«Қуғындалушының кітабы»
«Тағдыр кітабы»
«Жеті ару»
«Жүсіп пен Зылиха» қиссасын жазған ақын:
Ахмед Факих
Шейад Хамза
Пири Реис
Низами Ганжауи
Түрік тіліндегі ең алғашқы шығарма жазған сопы Ашик пашаның поэмасы:
«Жүсіп пен Зылиха»
«Ескендірнама»
«Тағдыр кітабы»
«Қуғындалушының кітабы»
Поэзия саласында Низами Гәнжауидің «Бес дастаны» жазылған мерзім:
ХІ-ХІІ ғасырлар
ХІІ-ХІІІ ғасырлар
ХІV-ХV ғасырлар
ХVІ-ХVІІ ғасырлар
Низами Гәнжауидің «Бес дастаны» құрамына кіретін шығарма (лар):
«Құпия қазына»
«Хұсрау мен Шырын»
«Ескендірнама»
«Жүсіп пен Зылиха»
«Көрұғлы»
Низами Гәнжауидің «Бес дастаны» құрамына кіретін шығарма (лар):
«Ләйлі мен Мәжнүн»
«Жеті ару»
«Тағдыр кітабы»
«Көрұғлы»
Низами Гәнжауи үлгісімен романтикалық сарында шығарма жазған автор (-лар):
Ашик паша
Пири Реис
Жүсіп
Ахмед
Синан
Математика, астрономия ғылымдарына талдау жасап, философия пәндері бойынша еңбектер жазған:
Ахмед Факих
Шейад Хамза
Пири Реис
Лютфи Такади
Географ адмирал Пири Реис дүние жүзінің картасын жасаған уақыт:
1504 жылы
1513 жылы
1522 жылы
1532 жылы
1523 жылы «Бахрийе» атты теңіз атласын жасаған географ:
Ахмед Факих
Шейад Хамза
Пири Реис
Лютфи Такади
ХV-ХVІІ ғасырларда сәулет өнерінің композициялық құрылымы мен көркемдігіне ерекше көңіл бөлген сәулетші:
Ашик паша
Шейад Хамза
Х.Синан
Лютфи Такади
Түркия қалаларында құрылыс ісінде көптеп салынған құрылыстар қатары:
Медресе
Кесене
Монша
Хауыз
Сұлтан сарайлары
Түркияда сән және қолданбалы өнердің керамика, жібек жібін иіру, кілем тоқу, металл өндіру, қару-жарақ жасау сияқты салалары өрістеген уақыт:
ХV-ХVІІ ғғ
XIV-XV ғғ
XV-XVI ғғ
XIII-XIV ғғ
Саманилер дәуірінде күйдірілген кірпіштен салынған Бұхара қаласындағы сәулет өнер ескерткіші:
Калян мешіті
Регистан алаңы
Фахруд-дин Рази кесенесі
Исмаил Самани
Х ғасырда Орта Азияда сәулет өнері негізінен:
Кесенелер мен алаңдардан тұрады
Мешіттер мен кесенелерден тұрады
Моншалар мен мұнаралардан тұрады
Мешіттер мен мұнаралардан тұрады
Бұхара қаласындағы Калян мешіті жанынан мұнара салынған уақыт:
1113 жылы
1117 жылы
1119 жылы
1127 жылы
Калян мешіті жанынан мұнара салдырған Қарахан әулетінен шыққан хан:
Текеш
Арслан
Атсыз
Әмір Темір
ХV-ХVІІ ғасырларда кітап миниатюрасы дамыған қала (-лар):
Үргеніш
Самарқан
Термез
Бұхара
Мерв
Орта Азияда қала салу, суландыру жүйелерін құру, керуен сарайлар, медреселер, діни ғимараттар тұрғызу қолға алынды:
Арслан дәуірінде
Әмір Темір дәуірінде
Ұлықбек дәуірінде
Текеш дәуірінде
Әмір Темір дәуірінде қалалық мәдениет дамыған мерзім:
ХІІІ ғасыр соңында
ХІV ғасыр басында
ХІV ғасыр соңында
ХV ғасыр басында
Қият қаласының іргесіндегі ауылда дүниеге келген энциклопедист – ғалым:
Әл-Хорезми
Әбу Райхан Бируни
Ибн Сина
Фирдоуси
Әбу Райхан Бирунидің өмір сүрген уақыты:
973-1048 жылдар аралығында
787-850 жылдар аралығында
990-1037 жылдар аралығында
1130-1210 жылдар аралығында
Бируни 150-ге жуық кітап жазып, оның астрономия мен математикаға арналғаны:
15-і
25-і
35-і
45-і
Әбу Райхан Бируни өз еңбектерін жазған тіл:
Қыпшақ тілі
Араб тілі
Түрік тілі
Грек тілі
Әбу Райхан Бирунидің шетел тілдеріне аударылған еңбектері:
«Үндістан»
«Масғуд каноны»
«Екі тілдің таласы»
«Үш сауалға жауап»
«Оғызнама»
Географияны геология, минералогиямен тығыз байланыста баяндаған географиялық карта жасаған ғалым:
Әл-Хорезми
Әбу Райхан Бируни
Ибн Сина
Фирдоуси
Еңбегі жоғары бағаланып, «Алгоритм атасы» атанған ғалым:
Әл-Хорезми
Әбу Райхан Бируни
Әл-Фараби
Әлішер Науаи
Әл-Хорезмидің математика саласындағы ең ірі еңбегі:
«Білім кітабы»
«Китаб мұхтасар әл-джәбр уә-л-мұқабала»
«Бабырнама»
«Ғылым түрлері»
Алгебра ғылымының негізін салушы Әл-Хорезми өмір сүрген уақыт:
973-1048 жылдары
990-1037 жылдары
795-850 жылдары
1130-1210 жылдары
Хорезмидің жоғары бағаланған еңбектері:
«Масғұд каноны», «Күн сағаты туралы трактат»
«Үндістан», «Үш сауалға жауап»
«Болмыс пен борыш туралы трактат», «Астрономия кестесі»
«Астрономия кестесі», «Күн сағаты туралы трактат»
Аристотельдің еңбектерін оқып, Әл-Фарабидің шәкірті болған ғалым:
Әбу Райхан Бируни
Әлішер Науаи
Жүсіп Баласағұни
Ибн Сина
Әбу Әли ибн Синаның 5 кітаптан тұратын медициналық энциклопедиясы:
«Масғұд каноны»
«Дәрігерлік ғылым каноны»
«Білім кітабы»
«Шахнама»
980-1037 жылдары өмір сүрген медицина ғылымының жетекшісі:
Ибн Сина
Әбу Райхан Бируни
Әлішер Науаи
Жүсіп Баласағұни
«Білім кітабы» деп аталатын философиялық энциклопедияның авторы:
Әлішер Науаи
Әбу Райхан Бируни
Ибн Сина
Жүсіп Баласағұни
Ұзақ ғасырлар бойы медицина ғылымының жетекшісі, дәрігердің ұлы ұстазы деп бағаланған Ибн Синаның кітабы:
«Масғұд каноны»
«Уағыз үлгілері»
«Білім кітабы»
«Дәрігерлік ғылым каноны»
Өсімдіктердің өсуін бақылап, олардың емдік қасиеттерін анықтаған, бала ауруларын зерттеп, оарды өзі шөптен жасаған дәрі-дәрмектермен емдеп отырған ғалым:
Гиппократ
Ибн Сина
Эскулап
Гигия
Орта ғасырдағы парсы, тәжік халқының атақты ақындарының бірі (940 1030):
Рудаки
Физули
Шамси
Фирдауси
Фирдаусидің өз елін жаулап алушыларға қарсы халық күресі баяндалатын поэмасы:
«Шахнама»
«Алгебра және әлмұқабала мәселелерін дәлелдеу туралы»
«Манас»
«Диуан әл-адаб»
Аты аңызға айналған батырлардың ерліктерін мадақтап, «өмірлік нанын өз еңбегімен табушылар» туралы құрметпен жазатын ақын:
Рудаки
Фирдауси
Ибн Сина
Омар Һайям
ХІ ғасырда Қарахан дәуірінде өмір сүрген Жүсіп Баласағұнидің атақты «Құтадғу білік» - «Құт негізі-білік» поэмасы жазылған уақыт:
1019 жыл
1029 жыл
1049 жыл
1069 жыл
Түркістан (Ясы) қаласынан шыққан ғұлама Қожа Ахмет Ясауидің ортағасырлық түркі поэзиясының ғажайып үлгісі ретінде бағаланған еңбегі:
«Диуани хикмет» (Даналық кітабы)
«Құтадғу білік» (Құтты білік)
«Жамиғ-ат-тауарих» (Жылнамалар жинағы)
«Диуани лұғат ат-түрк» (Түркі тілдерінің сөздігі)
Орта Азияның ұлы ойшыл ақыны Әлішер Науаидың (1441-1501) лингвистикалық терең талдауға толы кітабы:
«Бабырнама»
«Алпамыс»
«Манас»
«Екі тілдің таласы»
ХVІ ғ. Орта Азия әдебиетінің игі дәстүрін жалғастырушы Бабырдың әдеби-мемуарлық шығарманың негізін салған туындысы:
«Бабырнама»
«Алпамыс»
«Манас»
«Оғызнама»
Осман тарихының шежіресі Орта Азия халықтарының жазба мәдениетінің негізіне жататын уақыт:
ХІІ – ХІV ғғ
ХІV – ХV ғғ
ХV – ХVІ ғғ
ХVІ - ХVІІ ғғ
Түрік халықтарына ортақ кейіпкер:
Алдар көсе
Ләйлі
Қожанасыр
Корқыт
Еңбекке жарамды христиан ер адамдар сұлтанның қазынасына төлеген ақшалай салық (-тар):
Харадж
Жизия
Үшір
Испандже
