wayground logo

Free Printable Worksheets

Font size

S
M
L
XL
Worksheets

Толқын тате тест

Total questions: 143

Worksheet time: 1hrs 12mins

Name
Class
Date
1.

Қазақстан Республикасындағы басқару нысаны қандай?

a)

Президенттік республика

b)

Федеративтік мемлекет

c)

Парламенттік республика

d)

Монархиялық мемлекет

e)

Халықтық республика

2.

Парламент депутаттары кімдерге ант береді?

a)

Барлығына бірдей

b)

Халық пен Президентке

c)

Президент пен Үкіметке

d)

Халыққа және Үкіметке

e)

Қазақстан халқына

3.

Сот билігі кімнің атынан жүзеге асырылады?

a)

Қазақстан Республикасының Жоғарғы Сотының

b)

Қазақстан Республикасының Парламентінің

c)

Қазақстан Республикасының

d)

Қазақстан Республикасының Президентінің

e)

Қазақстан халқының

4.

Сенат депутаттарының өкілеттік мерзімі қанша жыл?

a)

4 жыл

b)

5 жыл

c)

3 жыл

d)

2 жыл

e)

6 жыл

5.

Қазақстанда мемлекеттік меншік басқаруын кім ұйымдастырады?

a)

Қазақстан Республикасының Парламенті

b)

Қазақстан Республикасының Жоғарғы Соты

c)

Қазақстан Республикасының Президенті

d)

Қазақстан Республикасының Парламентінің Мәжілісі

e)

Қазақстан Республикасының Үкіметі

6.

Мемлекеттік бағдарламалар қалай бекітіледі?

a)

Үкімет пен Парламент бірлесіп қабылдайды

b)

Үкімет бекітеді

c)

Қазақстан Республикасының Президентімен бекітіледі

d)

Тек Парламент бекітеді

e)

Президент ұсынғанда Парламент қабылдайды

7.

Қазақстан Республикасында мемлекеттік биліктің қайнар көзі кім?

a)

Халық

b)

Үкімет

c)

Президент

d)

Конституциялық кеңес

e)

Парламент

8.

Қазақстан Республикасы қандай мемлекеттік құрылым болып табылады?

a)

Унитарлық мемлекет

b)

Федералдық мемлекет

c)

Конфедеративтік одақ

d)

Мемлекеттер достастығының мүшесі

e)

Конфедерация

9.

Қазақстан Республикасының азаматы қай жастан бастап Сенат депутаты бола алады?

a)

21 жастан бастап

b)

45 жастан бастап

c)

18 жастан бастап

d)

30 жастан бастап

e)

25 жастан бастап

10.

Қазақстан Республикасы Үкіметінің мүшелері ант береді:

a)

Қазақстан Республикасының Үкіметіне

b)

Қазақстан Республикасының халқына және Президентіне

c)

Қазақстан Республикасы Президентіне және Қазақстан Республикасы Парламентіне

d)

Қазақстан халқына

e)

Қазақстан Республикасының Президентіне

11.

Республика алдында педагогикалық қызметтегі үздік еңбегі үшін педагоге берілетін мемлекеттік награда қалай аталады?

a)

"Қазақстанның еңбек сіңірген ұстазы"

b)

"Қазақстанның еңбек ері"

c)

"Білім майталманы"

d)

"Қазақстанның ең үздік ұстазы"

e)

"Қазақстанның білім майталманы"

12.

"Үздік педагог" атағын иеленушіге қанша еселенген айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде сыйақы тағайындалады?

a)

1200

b)

10

c)

1000

d)

100

e)

500

13.

Педагогтің біліктілігін арттыру және қайта даярлау тәртібін және шартын кім айқындайды?

a)

жоғары оқу орнының ректоры

b)

жоғары оқу орнының оқу ісі жөніндегі проректоры

c)

білім беру ұйымының директоры

d)

білім беру ұйымының оқу ісі жөніндегі орынбасары

e)

білім беру саласындағы уәкілетті орган

14.

Балаңның қиын өмірлік жағдайда тап болғаны туралы фактілерді анықтаған кезде мұғалімнің іс-әрекеті қандай болуы керек?

a)

өмірлік қиын жағдайда жүрген баланы анықтау фактілері туралы білім беру саласындағы уәкілетті органды дереу хабардар етуге міндетті

b)

өмірлік қиын жағдайда жүрген баланы анықтау фактілері туралы қорғаншылық және қамқоршылық органдарына дереу хабардар етуге міндетті

c)

өмірлік қиын жағдайда жүрген баланы анықтау фактілері туралы білім беру ұйымының басшылығына дереу хабарлау

d)

өмірлік қиын жағдайда жүрген баланы анықтау фактілері туралы Құқық қорғау органдарына дереу хабарлауға міндетті

e)

ешқандай әрекет жасамау керек

15.

... – педагогке сыныпта білім алушылардың қызметін оқу-тәрбие процесі шеңберінде үйлестіру бойынша жүктелген функция;

a)

Директор

b)

Орынбасар

c)

Тәлімгер

d)

Топ басшысы

e)

Сынып жетекшісі

16.

Қазақстан Республикасының педагог мәртебесі туралы заңнамасы 10-бабы қашаннан бастап қолданысқа енгізіледі.

a)

2025 жылғы 17 ақпаннан

b)

2023 жылғы 24 қыркүйектен

c)

2020 жылғы 31 тамыздан

d)

2022 жылғы 1 қаңтардан

e)

2021 жылғы 16 желтоқсаннан

17.

Педагогтің біліктілігін арттыру және қайта даярлау тәртібін және шартын ... айқындайды.

a)

жоғары оқу орнының оқу ісі жөніндегі проректоры

b)

жоғары оқу орнының ректоры

c)

білім беру ұйымының директоры

d)

білім беру саласындағы уәкілетті орган

e)

білім беру ұйымының оқу ісі жөніндегі орынбасары

18.

Педагогтің кәсіби қызметпен айналысуына кедергі келтіретін жағдай көрсетіңіз.

a)

наркологиялық есепте тұрса

b)

психиатриялық қарсы айғақтар бар болса

c)

әрекетке қабілеті шектеулі деп танылса

d)

барлық жауап дұрыс

e)

педагогтік қызметті жүзеге асыру құқығынан айырылса

19.

Негізгі орта және жалпы орта білім берудің жалпы білім беретін оқу бағдарламаларын меңгеру нәтижесінде алынатын білімі.

a)

Жалпы білім

b)

ЖОО

c)

Жоғары білім

d)

Негізгі білім

e)

Орта білім

20.

Педагогикалық әдеп қағидаларын кім бекітеді?

a)

Жергілікті атқарушы органдар

b)

Жергілікті соттар

c)

Білім беру саласындағы уәкілетті орган

d)

Білім беру ұйымының басшысы

e)

Мемлекет

21.

Орта білім беру ұйымдары үшін бір аптаға нормативтік оқу жүктемесі қанша сағат?

a)

36 сағат

b)

18 сағат

c)

24 сағат

d)

48 сағат

e)

16 сағат

22.

Білім беру жүйесінің міндеті нені қамтиды?

a)

Балаларға қосымша білім беруді ұйымдастыруды

b)

Білім беру ұйымын аккредиттеу шығындарын өтеуді

c)

Дарынды азаматтарға элиталық білім беруді

d)

Оқуды бітіргендерді жұмыспен қамтуға көмектесуді

e)

Педагогтердің әлеуметтік мәртебесін арттыруды қамтамасыз етуді

23.

Жұмысының еңбекке уақытша жарамсыздығының салдарынан қанша уақыт жұмысқа болмау еңбек шартының бұзылуына негіз болуы мүмкін?

a)

1 ай

b)

1 жыл

c)

4 ай

d)

5 ай

e)

6 ай

24.

Тараптардың келісімі бойынша еңбек шартын бұзу туралы хабарлама алған тарап қабылданған шешім туралы екінші тарапқа жазбаша нысанда ... ішінде хабарлауға міндетті.

a)

бір ай

b)

үш жұмыс күні

c)

жеті жұмыс күні

d)

он жұмыс күні

e)

бес жұмыс күні

25.

Қосымша білімнің білім беру бағдарламалары бойынша педагогтің кәсіптік қызметін жүзеге асыратын адамдарға қолданылмайтын талап қайсы?

a)

Педагогті қайта даярлау

b)

Педагогтік аттестаттау

c)

Педагогтік әдеп

d)

Біліктілікті арттыру

e)

Сыйақы тәртібі

26.

ҚР «Педагог мәртебесі туралы» Заңы неше баптан тұрады?

a)

21 баптан

b)

30 баптан

c)

22 баптан

d)

28 баптан

e)

25 баптан

27.

Қосымша білім берудің білім беру бағдарламалары бойынша кәсіби қызметті жүзеге асыратын мұғалімдер қай ұйымдардың негізінде педагогикалық қайта даярлаудан өтеді?

a)

жоғары және кейінгі білім беру ұйымдары негізінде

b)

жоғары оқу орындарының базасында

c)

10-баптың ережелері жеке адамдарға қолданылмайды

d)

техникалық және кәсіптік білім ұйымдарының негізінде

e)

орта білім беру ұйымдарының негізінде

28.

7-бапқа сәйкес, «Педагог мәртебесі туралы» Заңның негізінде педагог жеке педагогикалық қызметпен ... құқылы.

a)

Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен

b)

Еңбек кодексінде белгіленген тәртіппен

c)

педагог мәртебесі туралы заңда көрсетілген тәртіппен

d)

білім туралы заңдағы тәртіппен

e)

жұмыс беруші мен қызметкер арасындағы келісім арқылы

29.

Балаңыз қиын өмірлік жағдайға тап болғанын анықтаған кезде мұғалімнің іс-әрекеті қандай органға жүгінуді қамтиды?

a)

жергілікті өкілді орган бекіткен коммуналдық қызметтерге ақы төлеу және отын сатып алу

b)

жергілікті атқарушы орган бекіткен коммуналдық қызметтерге ақы төлеу

c)

жергілікті атқарушы органдар бекіткен сатып алу тәртібі

d)

жергілікті өкілді орган бекіткен тұрғын үй-жайларға жөндеуге материалдар алу

e)

атқарушы органдардың сатып алуы бойынша

30.

Қазақстан Республикасының педагог мәртебесі туралы заңнамасындағы 10-бап қашаннан бастап қолданысқа енгізілді?

a)

2021 жылғы 16 желтоқсаннан

b)

2019 жылғы 27 желтоқсаннан

c)

2022 жылғы 1 қыркүйектен

d)

2023 жылғы 24 қыркүйектен

e)

2020 жылғы 1 қаңтардан

31.

«Отбасы» сөзі заңдық тұрғыда қандай мағына береді?

a)

Генетикалық тұрғыда байланысқан азаматтар

b)

Бір жерде тіркелген азаматтар

c)

Мүліктік және мүліктік емес құқықтармен байланысқан адамдар ортасы

d)

Ата-аналар және балалар

e)

Бірге тұрып жатқан адамдар

32.

Балалардың тұрғын үйге меншік құқығын немесе тұрғын үйді пайдалану құқығын сақтауды кім қамтамасыз етеді?

a)

Прокуратура

b)

Жергілікті сот органдары

c)

Жергілікті атқарушы орган

d)

Әкімшілік билік өкілдері

e)

Қоғамдық бірлестіктер

33.

Егер өгей әке немесе өгей шеше өгей балаларын ... жылдан аз уақыт тәрбиелесе, күтім‑бағуға қатысты міндеттерін атқармаса, сот оларды биологиялық ата‑ананың күтім‑бағу міндеттерінен босатуға құқылы. Босату үшін ең төменгі көрсеткіш неше жыл?

a)

4 жыл

b)

12 жыл

c)

5 жыл

d)

3 жыл

e)

10 жыл

34.

Екі балаға төленетін алимент мөлшері қандай?

a)

Табысının тең жартысы

b)

Табысının төрттен бір бөлігі

c)

Табысının үштен бір бөлігі

d)

Табысının бестен бір бөлігі

e)

Табысının екіден бір бөлігі

35.

ҚР Неке және отбасы туралы заң принциптеріне байланысты емес принципті таңдаңыз.

a)

Неке ерікті сипаты

b)

Балаларды отбасында тәрбиелеудің басымдығы

c)

Өзара келісім бойынша отбасылық мәселелерді шешу

d)

Ерлі‑зайыптылардың отбасындағы тең құқықтары

e)

Ересек балалардың құқықтары мен мүдделерін қорғау

36.

Бала деп танылатын тұлға кім?

a)

20 жастан асқан

b)

Кәмелетке толмаған

c)

21 жастан асқан

d)

18 жастан асқан

e)

25 жастан асқан

37.

Туыстас адамдардың, толыққанды және толыққанды емес туыстардың, асырап алушы мен асырап алынушының некелесуі заңды болып санала ма?

a)

Иә, егер бөгет жоқ болса

b)

Себептерге байланысты

c)

Шешімді қамқоршылық органы береді

d)

Жоқ, рұқсат етілмейді

e)

Белгілі жағдайларда рұқсат етіледі

38.

Ата-аналарының қамқорлығынсыз қалған балалардың күтім-бағу, тәрбиелеу және оқу жағдайларын бақылау қай органға жүктеледі?

a)

жергілікті сот органына

b)

конституциялық бақылау органдарына

c)

жергілікті атқарушы органдарға

d)

жергілікті өкілді органдарға

39.

ҚР заңында неке түру неше жастан басталады?

a)

21 жас

b)

18 жас

c)

25 жас

d)

16 жас

40.

Арнаулы білім беру ұйымдарына ... дейінгі девиантты мінез-құлықты балалар орналастырылады.

a)

4 жастан 18 жасқа

b)

4 жастан 15 жасқа

c)

11 жастан 18 жасқа

d)

1 жастан 18 жасқа

41.

Бала – дегеніміз ...

a)

он сегіз жасқа (кәмелетке) толмаған адам

b)

жетім бала

c)

ата-анасының қамқорлығынсыз қалған бала

d)

асыраушысынан айырылған бала

42.

Некеге тұрған ерлі-зайыптылардың жеке меншіктері болып табылмайды:

a)

неке тұрған кездегі сыйлықтар

b)

бөлек тұрғандағы жиналған заттар

c)

күнделікті қолданыстағы заттар

d)

бірге тұрған кездегі жиналған ортақ мүлік

43.

Ерлі-зайыптылардың бірлескен ортақ меншігі дегеніміз:

a)

некеге тұрғанға дейінгі жиналған мүліктері

b)

некеде тұрған кезінде жиналған мүліктері

c)

әрқайсысының өз қаражатына жеке сатып алған мүліктері

d)

отбасына кіргізген пайдасына қарай есептелетін мүліктері

44.

Ата-ана құқықтарын айыру қалай жүзеге асырылады?

a)

сот тәртібімен жүргізіледі

b)

өкесінің келісімімен

c)

ерлі-зайыптылардың келісімі бойынша

d)

АХАЖ бөлімі бойынша

45.

Жалпы үлгідегі жалпы білім беретін мектеп-интернатқа жетім балалар, ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балалар қанша жас аралығында қабылданады?

a)

6 жастан 18 жасқа дейін

b)

11 жастан 18 жасқа дейін

c)

5 жастан 16 жасқа дейін

d)

3 жастан 18 жасқа дейін

46.

Қорғаншы және қамқоршы органының негізгі міндеті қайсы?

a)

Алимент төлеуді қадағалау

b)

Кәмелетке толған балалармен жұмыс

c)

Балалардың орта білім алуын қадағалау

d)

Ата-ана қамқорлығынсыз қалған балаларды анықтау, есепке алу

e)

Балалардың мүліктік құқықтарын қорғау

47.

Некеге тұруды мемлекеттік тіркеуге дейін жасалған неке шарты қашан күшіне енеді?

a)

АХАЖ бөлімінің бекіткенінен бастап

b)

Неке шартына қол қойылғаннан бастап

c)

Некеге тұру мемлекеттік тіркелген күннен бастап

d)

Өздері шешеді деп саналады

e)

Сот рұқсат берген күннен бастап

48.

Неке тұруға арыз берген соң, АХАЖ бөлімі қанша мерзімде арызды қарайды?

a)

3 ай

b)

2 ай

c)

1 ай

d)

10 күн

e)

15 күн

49.

Бала құқықтары туралы конвенция қай жылы қабылданды?

a)

2010 ж

b)

2000 ж

c)

1991 ж

d)

1965 ж

e)

1989 ж

50.

Патронат туралы ережені кім бекітеді?

a)

ҚР Президенті

b)

ҚР Парламенті

c)

ҚР Үкіметі

d)

Конституциялық кеңес

e)

Сот билігі

51.

Жұмысшыны жұмыс берушінің нұсқауымен еңбек міндеттерін орындау үшін тұрақты жұмыс орнынан басқа жерге жіберу қалай аталады?

a)

Іссапар

b)

Демалыс уақыты

c)

Жұмыс уақыты

d)

Дұрыс жауап жоқ

e)

Басқа жұмысқа ауыстыру

52.

Белгіленген қалыпты немесе қысқартылған жұмыс уақыты ұзақтығының бір бөлігі қалай аталады?

a)

Дұрыс жауап жоқ

b)

Үзіліс

c)

Кезекшілік

d)

Толық емес жұмыс уақыты

e)

Демалыс

53.

Қызметкерлердің еңбек тәртібін бұзу, сондай-ақ еңбек міндеттерін тиісінше орындамауы қалай аталады?

a)

Тәртіптік жаза

b)

Еңбек тәртібі

c)

Ішкі еңбек ережелері

d)

Жұмыс кестесі

e)

Тәртіптік теріс қылық

54.

Еңбек заңнамасының міндеті...

a)

ҚР Конституциясына негізделген нормативтік актілерді реттеу

b)

барлық ANSWER: дұрыс

c)

Еңбек принциптерін басшылыққа алу

d)

еңбек қатынастары тараптарының құқықтары мен мүдделерін қорғауға бағытталған құқықтық реттеу

e)

еңбек қатынастары мүдделерінің теңгеріміне, әлеуметтік тұрақтылыққа қажетті құқықтық жағдай жасау

55.

Еңбек шартының талаптары бір жақты тәртіпте өзгеруі мүмкін бе?

a)

мүмкін

b)

тек жұмысшы өзгертуі мүмкін.

c)

мүмкін емес

d)

мүмкін, егер келесі тарапты енгізілген өзгерістер туралы жазбаша хабарландырса

e)

тек кәсіпорың әкімшілігі арқылы өзгеруі мүмкін

56.

Аптасына қалыпты норма 40 сағат болғанда, күнделікті жұмыс уақытының ұзақтығы неше сағаттан аспау керек?

a)

10 сағаттан.

b)

12 сағаттан.

c)

7 сағаттан.

d)

9 сағаттан.

e)

8 сағаттан.

57.

Жұмысшының еңбек қызметінің негізгі құжаты болып не табылады?

a)

еңбек келісімі.

b)

Жазу кітапшасы.

c)

еңбек кітапшасы.

d)

сынақ кітапшасы.

e)

чек кітапшасы.

58.

Кәсіпорын басшысының өкілеттігі немен анықталады?

a)

міндеттілікпен.

b)

шартпен.

c)

Еңбек туралы Заңмен.

d)

кәсіподақ шешімімен.

e)

жарғымен.

59.

Жұмыс берушінің бастамасы бойынша еңбек шарты бұзылатын жағдай

a)

Жұмыста себепсіз үш сағаттан артық уақыт болмаса

b)

Жұмысқа жарақат алып, ауырып қалса

c)

Қызметкердің мамандығы бойынша дипломы болмаса

d)

Қызметкер түңгі жұмысқа шығудан бас тартса

e)

Бір айдай денсаулығы бойынша емделсе

60.

Заңдылыққа сәйкес жұмысшыны басқа жұмысқа ауыстыру тек келісім бойынша мүмкін

a)

жұмысы мен жұмыс беруді.

b)

жұмысшы мен кәсіподақ комитеті.

c)

тек қана жұмысшылар.

d)

дұрыс жауап жоқ.

e)

жұмысшы мен кәсіподақ.

61.

Жұмыскерді жұмыстан босату мынандай мерзімдерде жүзеге асырылады?

a)

бір айға

b)

он бес күнге

c)

он күнге

d)

босатуға негіз болған себепті анықтағанға дейін

e)

Үш айға

62.

Еңбек ұжымы дегеніміз не?

a)

дұрыс жауап жоқ

b)

еңбек даулары бойынша комиссия мүшелері

c)

бір – бірімен ортақ мүдделері арқылы байланыстағы адамдар тобы

d)

өзін- өзі басқару өкілеттігі бар өзіндік құқық субъектісі

e)

әртүрлі топ өкілдері

63.

Еңбек қатынастарының субъектілері болып табылатын дұрыс жұпты таңдаңыз.

a)

тапсырыс беруші және мердігер

b)

сатып алушы және жеткізуші

c)

қызметкер және жұмыс беруші

d)

мердігер және тапсырыс беруші

e)

сатушы және сатып алушы

64.

Еңбек шарты жасалады:

a)

белгілі бір уақытта

b)

барлық жауап дұрыс

c)

дұрыс жауап жоқ

d)

3 жылға дейінгі белгісіз уақытқа

e)

белгілі бір жұмысты орындау уақытына

65.

Жұмыс берушінің актісі талқыланып, ұсыныс беру үшін қызметкерлерге берілетін уақыт қанша?

a)

15 жұмыс күні

b)

10 жұмыс күні

c)

5 жұмыс күні

d)

3 жұмыс күні

e)

7 жұмыс күні

66.

Еңбек құқығының субъектісі кім?

a)

азаматтар

b)

жұмыскер және жұмыс беруші

c)

барлық жауап дұрыс

d)

мемлекеттік биліктің жоғарғы органдары

e)

жұмыс берушілер

67.

Қызметкердің еңбек тәртібін бұзуы, сондай-ақ еңбек міндеттерін тиісінше орындамауы қалай аталады?

a)

еңбек тәртібі

b)

жұмыс кестесі

c)

ішкі еңбек ережелері

d)

тәртіптік теріс қылық

e)

тәртіптік жаза

68.

Еңбек шартын жасауға қойылатын шектеулердің бірі:

a)

шетелдік қызметкерлер жергілікті атқарушы органның рұқсатын алғанға дейін

b)

ауыр, денсаулыққа зиянды жұмыстар үшін кәмелет жасқа толған адаммен жасалса

c)

қылмыстық қудалау тоқтатылған адамдар

d)

барлық жауап дұрыс

e)

медициналық қорытынды бойынша адамның денсаулығына қайшы келетін жұмыстарды орындауға

69.

Аптасына қалыпты норма 40 сағат болғанда, күнделікті жұмыс уақытының ұзақтығы неше сағаттан аспауы керек?

a)

6 сағаттан

b)

5 сағаттан

c)

10 сағаттан

d)

12 сағаттан

e)

8 сағаттан

70.

Ұжымдық шарт дегеніміз...

a)

ҚР Еңбек заңнамасындағы міндеттерді жүзеге асыру үшін тараптардың арасында туындайтын қатынас

b)

еңбек тәртіп ережелері

c)

дұрыс ANSWER: жоқ

d)

адам мен қоғамның өміріне қажетті материалдық, рухани құндылықтары

e)

әлеуметтік – еңбек қатынастарын реттейтін, қызметкерлердің уәкілетті берілген өкілдері арқылы олардың ұжымы мен жұмыс берушінің арасындағы жазбаша келісім нысанындағы құқықтық акт

71.

Білім алушылардың бағдарламаны меңгеру деңгейі және қызметкерлердің білім беру қызметі жатады -

a)

Бір - біріне қатысы жоқ

b)

Мемлекеттік білім беру жүйесінің РҚАО-лары

c)

Білім беру жүйесіндегі мемлекеттік бақылау объектілеріне жатады

d)

Білім беру жүйесіндегі мемлекеттік құпияға жатады

e)

Білім беру сапасын анықтайтын объектілерге жатады

72.

Білім беру мекемелерінде тіл саясаты ... сәйкес жүзеге асырылады:

a)

Қазақстан Республикасының тіл туралы заңнамасына

b)

Қазақстан Республикасының білім және тіл туралы заңнамасына

c)

білім туралы заңнамасына сәйкес

d)

Қазақстан Республикасының Конституциясына және Қазақстан Республикасының тіл туралы заңнамасына

e)

тек Қазақстан Республикасының Конституциясына

73.

Оқуға төлемді кезең-кезеңмен төлеуге рұқсат берілген жағдайда және инфляция индексі ескеріле отырып жылына қанша рет өзгертілуі мүмкін?

a)

2

b)

4

c)

12

d)

1

e)

3

74.

Білім беру саласындағы мемлекеттік бақылауды жүзеге асыратын лауазымды адамдар құқықты:

a)

тексеру жүргізу кезінде кез-келген қажетті ақпаратты сұрауға, тексеру тақырыбына қатысты құжаттардың түпнұсқаларымен танысуға

b)

Қазақстан Республикасының заңнамасын, білім беру қызметі субъектілерінің құқықтары мен заңды мүдделерін сақтауға

c)

оқу орындарының жұмысын тоқтатып тастауға

d)

тексеру кезеңінде білім беру ұйымының белгіленген жұмыс режиміне араласуға

e)

аудиттің нәтижелері туралы актіні ол аяқталған күні білім беру ұйымдарына тапсыруға

75.

Білім алуға ынталануын қалыптастыру жөніндегі қызметін ұйымдастырудың мақсатты бағытталған процесі

a)

Оқыту

b)

Оқыту нысаны

c)

оқу бағдарламасы

d)

Сабақ өту

e)

Сабақ жоспары

76.

Білім туралы заңнамада көрсетілген мемлекеттік бақылау түрлері арқылы жүзеге асырылады:

a)

правильный

b)

9 сағаттан

c)

7 сағаттан

d)

8 сағаттан

e)

дұрыс ANSWER: жоқ

77.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторингтің мақсаты не?

a)

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл саласындағы құқық қолдану практикасын бағалау болып табылады

b)

Ұйымның ішкі тәртібін қадағалау

c)

Мемлекет пайдасына өндіріп алу

d)

Қаржылық бақылау тәсілін енгізу

78.

Білім беру жүйесінің міндеттерінің бірі қайсы?

a)

Әрбір түлекті міндетті түрде жұмысқа орналастыру

b)

Білім беру ұйымының қаржысын қысқарту

c)

Жеке меншік мектептерді жаппай ашу

d)

Педагогтердің әлеуметтік мәртебесін арттыруды қамтамасыз ету

79.

Заңсыз алынған мүлікті мемлекетке өз еркімен қайтарудан бас тартқан жағдайда, өндіріп алу қалай жүзеге асырылады?

a)

Әкімшілік актімен

b)

Соттың шешімімен

c)

Прокурордың қаулысымен

d)

Тергеу органы шешімімен

80.

Білім беру ұйымдарын жекешелендіру қандай заң және уәкілетті органмен келісім бойынша жүзеге асырылады?

a)

Тауар биржалары туралы және жергілікті атқарушы органмен

b)

Мемлекеттік көрсетілетін қызметтер туралы және БҒМ-мен

c)

Ұжымдық мәміле туралы және кәсіподақпен

d)

Мемлекеттік мүлік туралы және уәкілетті органмен

81.

Педагогикалық жүйенің мақсатын анықтаған соң, нені айқындау қажет?

a)

Мақсат пен міндеттерді

b)

Шарттар жиынтығын

c)

Компоненттер тізбесін

d)

Деңгейлер кешенін

82.

Коммуникация процесінің келесі кезеңдерінің дұрысы қайсы?

a)

Канал таңдау, семантика, мақсат, хабарлаушы, құрылымы

b)

Хабарды кодтау, канал таңдау, қабылдау, кері байланыс

c)

Канал таңдау, хабар дайындау, кері байланыс, қабылдау, талдау

d)

Мақсат қою, хабарлау, аудитория таңдау, бағалау

83.

Бір-бірімен өзара байланысқан функциялар неден басталып, немен аяқталады?

a)

Бағдарламадан басталып, талдаумен аяқталады

b)

Басқарудан басталып, бақылаумен аяқталады

c)

Басқарудан басталып, талдаумен аяқталады

d)

Талдаудан басталып, бағалаумен аяқталады

84.

Жеке адамның мұғалім рөлінде балаларды оқытуда және тәрбиелеуде жоғары көрсеткіштерге жету шарты болып табылатын белгілі психологиялық ерекшеліктер қалай аталады?

a)

педагогтық қабілеттер

b)

педагогтық талаптар

c)

оперативтік

d)

бақылау

e)

қабылдау

85.

Басқарылған жүйені ережеде сақтау – бұл:

a)

реттеу функциясы

b)

қол жеткізген нәтижелердің бағасы және талдау функциясы

c)

белсенділік функциясы (ынталандыру)

d)

қабылданған шешім және жоспарды орындау ұйымының функциясы

e)

жоспарлау функциясы

86.

Тіршілік басқаруды қанша мектебі қалыптасқан?

a)

үш

b)

жеті

c)

алты

d)

екі

e)

төрт

87.

Менеджменттің пайда болуы қандай кәсіпкерліктің дамуына байланысты?

a)

нарық экономика

b)

инвестор

c)

корпоративтік

d)

бизнес-жоспар

e)

акционер

88.

Мотивация жағдайындағы сыйлықтың түрі

a)

экономикалық

b)

сызықтық

c)

функционалдық

d)

іші сезімдік

e)

құрылымдық

89.

Басқару жүйесінің жай-күйі туралы ақпараттарды өңдеу, талдау мен оларды жинақтау дегеніміз не?

a)

бақылау

b)

шешім қабылдау

c)

аттестациялау

d)

ұйымдастыру

e)

мақсатты анықтау

90.

Басқарудағы әкімшілік-ұйымдастыру әдісі

a)

менеджменттегі ғылыми ақпарат

b)

қызметкерлердің әлеуметтік-тұрмыстық жағдайын жақсарту

c)

бұл- жоғарғы билік органдарының үкімдерін, нұсқауларын орындаудағы міндеттілік

d)

сән сыйлық беру

e)

коммерциялық есеп

91.

Үйлестіру және реттеу функциясының міндеті не?

a)

жоспармен қарастырылған іс-шаралар мен тапсырмалардың орындалу

b)

мұғалімдердің қорқытып, үркіту

c)

басқару объектісінің жай-күйі және оның іс-әрекетінің нәтижелері, қоршаған орта туралы мәліметтерді жинау және тіркеу

d)

қызметкерлердің жұмыс уақытын көбейту

e)

кәсіпорын мүлкін сатуға рұқсат беру

92.

Жұмысты бақылау мен талдау жасау функциясына не жатады?

a)

ұсыныстардың орындалуын бақылау және бағалау

b)

білім берудің ұйымдасты-педагогикалық мәселелерін орындау

c)

оқу бағдарламалары мен мемлекеттік білім стандартын орындау барысы және сапасын бақылау мен бағалау

d)

ұжымның барлық аспектілеріндегі әрекет жағдайы мен нәтижелерін бақылау және бағалау

93.

Менеджердің мәдени көрінісі

a)

сезім мәдениеті

b)

киіну мәдениеті

c)

сөйлеу мәдениеті

d)

A,B,C, дұрыс

94.

Кәсіби одақ пен басқарушылардың арасында болатын қақтығыс түрі

a)

тұлғаралық

b)

тұлға бойынша

c)

функционалды

d)

топтар арасындағы

e)

тұлға мен топ арасындағы

95.

Басшының дағдысы білім беруді ұйымдарының ұзақ мерзімді жоспарларын бағалау қабілетін сипаттайды

a)

коммуникативті дағдылар

b)

жауапкершілік

c)

бастамашылдық

d)

атқарушылық

e)

стратегиялық ойлау

96.

Маслоудың қажеттілік иерархиясында кездесетін қажеттілік

a)

барлығы дұрыс

b)

ресурстар

c)

физиологиялық қажеттілік

d)

қаражат

e)

техника

97.

Шешім қабылдау және қызметкерлерге тапсырма беру әдісі

a)

персонал міндеті

b)

ұжым бірлестігі

c)

коммуникация

d)

басшы стилі

98.

Білім беру мекемелерінің стратегиялық даму жоспарын өңдеуге не ықпал етеді?

a)

кеңейтілген жоспар түрін бейнелеу

b)

маркетингтік зерттеулер

c)

жоспар құру

d)

жоспар бағытын нақтылау

99.

Мектепішілік басқару дегеніміз не?

a)

ата-аналар комитетінің жеке ережесі

b)

сыртқы бақылау органдарының қызметі

c)

мектептің ішкі ресурстарын үйлестіру жүйесі

d)

оқыту бағдарламаларын бекіту тәртібі

100.

Балалар ата-аналарының рұқсатымен, денсаулығына зиян келтірмейтін қоғамдық пайдалы еңбекке қатысуға болатын ең төмен жас мөлшері қандай?

a)

он төрт жастан бастап

b)

он екі жастан бастап

c)

он жеті жастан бастап

d)

он алты жастан бастап

e)

он үш жастан бастап

101.

Қазақстанда педагог мәртебесі туралы заңнамада белгіленген мінез-құлық нормасы ретінде қайсысы көрсетілген?

a)

Педагогтік әдеп

b)

Педагогтің біліктілігі

c)

Педагогтік міндеттері

d)

Педагогтік жүйе

e)

Педагогтік қағида

102.

Түнгі уақытта мереке немесе демалыс күніне түскен жұмыс үшін ақы төлеу қалай жүзеге асырылады?

a)

жұмыс берушінің қалауы бойынша

b)

мереке немесе демалыс күндерінің сағаттары үшін

c)

барлық жауаптар дұрыс

d)

тек түнгі уақытта

e)

түнгі сағаттарға және мереке немесе демалыс күндерінің сағаттарына жеке жүргізіледі

103.

Ұйымның миссиясын қалыптастыруды, мақсаттарын анықтауды және сыртқы ортаны сараптауды қамтитын құжат қалай аталады?

a)

Стратегиялық жоспар

b)

Ұжымдық шарт

c)

Стратегиялық жолдау

d)

Кепілдік шарты

e)

Әдістемелік тұғыр

104.

Өмірде қиын жағдайға тап болған баланың әлеуметтік ортаға бейімделуіне және моральдық зардаптарды еңсеруіне бағытталған процесс қалай аталады?

a)

баланың кәсіби даярлығы

b)

баланың әлеуметтік оңалтылуы

c)

баланың әлеуметтік оқшаулануы

d)

баланың құқықтық жазалануы

e)

баланың медициналық тексеруі

105.

Бақылаудың тиімділігі мен нәтижесі жоғарыда аталғандардың барлығы дұрыс деп көрсетілген. Бұл нені білдіреді?

a)

ұйымның жалпы жағдайын анықтау ғана

b)

қызметкерлердің міндеттерін белгілеу ғана

c)

ұйымның жоспарларын белгілеу ғана

d)

барлық аталған әрекеттердің үйлесімді орындалуы

e)

ұйымның құрылымын таңдау ғана

106.

Баланың құқықтары жөніндегі уәкілдің қызметі неге негізделеді?

a)

заңдылық, тәуелсіздік, балаларға қол жетімділік, жариялылық

b)

заңдылық, тәуелсіздік, балаларға қол жетімділік, әділеттілік

c)

заңдылық, тәуелсіздік, балалар үшін қолжетімділік, адалдық

d)

заңдылық, тәуелсіздік, балалар үшін қолжетімділік, мүдделерін қорғау басымдығы

107.

Жасөспірімдер үйінде әкімшілік шешімі негізінде қандай балалар әлеуметтік бейімдеуден өте алады?

a)

ата-анасының қамқорлығынсыз қалған мектеп түлектері

b)

қиын өмірлік жағдайда қалған балалар

c)

ауылдардағы жасөспірімдер клубтары

d)

психоневрологиялық аурулары бар ересектер

108.

Ата-ананың өз баласының денсаулығына қамқорлық жасауына қатысты құқықтық жағдайы қандай?

a)

Ата-ананың жеке құқығы

b)

Міндетті болып табылады

c)

Еріктілікпен қаралатын мәселе

d)

Мектепке жүктелген талап

109.

Ата-ананың негізгі міндеті ретінде қайсысы дұрыс көрсетілген?

a)

баланың үйірмелерге қатысуын қолдауға

b)

бала тәрбиесіне қатысты мамандарға жүгінуге

c)

бала денсаулығына қамқорлық жасауға

d)

баланың жеке бөлмесін жабдықтауға

110.

Білім алушылардың ерекше білім беру қажеттіліктерін ескере отырып шешілетін процесс қалай аталады?

a)

білім беру қызметі ғана

b)

тәрбие қызметі ғана

c)

білім беру және тәрбие қызметі

d)

педагогикалық қызмет

111.

Түнгі уақытта жұмысқа жіберілмейді деп көрсетілген санат қайсысы?

a)

екі және одан көп баласы бар әйелдер

b)

барлық жасөспірім қызметкерлер

c)

он алты жасқа толмаған мүгедек баланы асыраған ата-аналар

d)

мүгедек жұмыскерлер

112.

Мәслихат өз құзыретіндегі мәселелер бойынша қандай нормативтік-құқықтық актілер қабылдайды?

a)

шешімдер

b)

қаулылар мен шешімдер

c)

өкімдер мен шешімдер

d)

өкімдер

113.

Оқытудан күтілетін нәтижелер ең дұрыс қалай сипатталады?

a)

білім алушы оқыту қорытындысы бойынша көрсететін құзыреттер жиынтығы

b)

білім, білік және дағды

c)

білім алушының нені білетінін, түсінетінін, көрсете алатынын сипаттайтын құзыреттіліктер жиынтығы

d)

дұрыс жауап жоқ

114.

Білім беру жүйесін басқаруда білім беру жөніндегі мемлекеттік саясатты әзірлеу мен іске асыру құзыреті қай органға берілген?

a)

Үкіметке

b)

Жергілікті атқарушы органдарға

c)

Парламентке

d)

Мемлекеттік қауіпсіздік комитетіне

115.

Білім беру ұйымдарында саяси партиялар мен діни ұйымдардың (бірлестіктердің) қызметі қалай реттеледі?

a)

сот төрелігі актілерімен шектеп рұқсат етіледі

b)

құқық қорғау органдарының қатаң қадағалауымен шектеледі

c)

тек заң талаптарына сәйкес рұқсат етіледі

d)

тыйым салынған

116.

Жұмыс уақытында қызметкер не істемеуі керек?

a)

тынығуға және тамақтануға арналған үзіліс

b)

құжаттармен танысу

c)

жұмыс орнында күту

d)

дайын шикізаттарды тапсыру

117.

Жұмыстан шеттетілген кезде қызметкердің жалақысы қалай төленеді?

a)

сақталады, бірақ уақытша жарамсыздыққа төлем жұмыс берушінің есебінен төленбейді

b)

елу пайызы төленеді

c)

сақталады, бірақ ақшалай көмек кәсіподақтан беріледі

d)

сақталмайды және уақытша жарамсыздыққа төлем жұмыс берушінің есебінен төленбейді

118.

Балалардың әсерлендірілген құрамаларды құруға қатысуына қатысты заңнамаға сәйкес келетін тұжырымды анықтаңыз.

a)

тыйым салынған

b)

он төрт жастан бастап рұқсат етіледі

c)

баланың дербес қалауы ескеріледі

d)

ата-анасының рұқсаты болғанда жол беріледі

119.

Алғаш рет "басқару функциясы" ұғымын кім енгізді?

a)

А.Н. Леонтьев

b)

И. Маслоу

c)

М. Файоль

d)

П.И. Третьяков

e)

Тейлор

120.

Ата-анасы немесе заңды өкілдері анықтау және оларға беру үшін үш жастан он сегіз жасқа дейінгі қадағалаусыз және панасыз қалған балалар, уақытылы орналастыру мүмкіндігі болмаған жағдайда ... қайда қабылданады?

a)

отбасы үлгісіндегі балалар ауылы

b)

балаларды қолдау орталықтары

c)

балалар үйі

d)

Кәмелетке толмағандарды бейімдеу орталықтары

e)

барлық жауаптар дұрыс

121.

Еңбек заңнамасына сәйкес күнделікті жұмыс уақытының ұзақтығы аспайды:

a)

10 сағаттан

b)

14 сағаттан

c)

8 сағаттан

d)

4 сағаттан

e)

6 сағаттан

122.

Америкалық ғалым А. Маслоу пирамидасындағы төменкі қажеттілік:

a)

Өзін қорғау

b)

Әлеуметтік

c)

Тұлға ретінде танылу

d)

Өзін-өзі көрсету

e)

Физиологиялық

123.

Кемінде бір жылдық оқыту мерзімімен бейіндік бағытта жүзеге асырылады:

a)

интернатура

b)

магистратура

c)

резиденура

d)

аспирантура

e)

докторантура

124.

Біліктілікті арттырудың ваучерлік-модульдік жүйесі:

a)

білім беру қызметкерлеріне ұйымды, оқытудың мазмұны мен мерзімдерін таңдауға мүмкіндік беретін біліктілікті арттыру нысаны;

b)

біліктілікті арттыру нысаны.

c)

оқытудың мазмұны мен мерзімдерін көрсете отырып, педагог қызметкерлердің өзі таңдайтын біліктілікті арттыру нысаны.

d)

педагог қызметкерлерге мемлекет белгілеген және белгілі бір ақша сомасымен қамтамасыз етілген атаулы құжат (Ваучер) түрінде ресімделген жан басына шаққандағы норматив негізінде қаржыландырылатын ұйымды және оқу мерзімдерін таңдауды ұсынатын жүйе;

e)

білім беру қызметкерлеріне ұйымды, оқытудың мазмұны мен мерзімдерін таңдауға мүмкіндік беретін, мемлекет белгілеген және белгілі бір ақша сомасымен қамтамасыз етілген, атаулы құжат (ваучер) түрінде ресімделген жан басына шаққандағы норматив негізінде қаржыландырылатын біліктілікті арттыру нысаны

125.

Оқудан бос уақытта, денсаулығына зиян келтірмейтін және оқу процесін бұзбайтын жұмыс істеу үшін оқушылармен еңбек шартын жасасуға болатын ең төмен жас қандай?

a)

16 жастан бастап

b)

14 жастан бастап

c)

13 жастан бастап

d)

11 жастан бастап

e)

6 жастан бастап

126.

Бағалау критерийлері дегеніміз не?

a)

Білім алушылардың қызығушылықтарын сипаттайтын көрсеткіштер

b)

Оқыту нәтижелерін көрсететін кез келген құжаттар

c)

Дұрыс жауап жоқ деп есептелетін тұжырымдар

d)

Қызметкерлерді ынталандыруға арналған жалпы ережелер

e)

Оқу жетістіктерін бағалауға негіз болатын нақты өлшеуіштер

127.

Бақылаудың басты мақсаты ретінде ең дұрысы қайсысы?

a)

Технологиялық айқындық арқылы жұмыс орындарын қысқарту

b)

Өндіріс тиімділігін арттыруда персоналдың еңбек өнімділігін төмендету

c)

Алдағы қателер мен жаңылыстарды атау емес, тек жазалау

d)

Ұйым қызметішілерін жұмыспен қамтамасыз ету және жұмыс көлемін ұлғайту

e)

Өндіріс көлемін қысқарту және құрал-жабдықтарды азайту

128.

Қазақстан Республикасының неке-отбасы заңнамасының негізгі қағидаттары нені көздейді?

a)

Әке құқықтарының ана құқықтарынан басым болуы

b)

Отбасы мүшелерінің құқықтарын сот арқылы ғана қорғау

c)

Отбасы ішіндегі мәселелерді тек мемлекеттік органдар шешуі

d)

Кәмелетке толмағандардың еңбек етуге міндетті болуы

e)

Ерлі-зайыптылар құқықтарының теңдігі және отбасы істеріне өзара келісім

129.

Ата-аналардың өздерінің тегін өзгертуі кезіндегі баланың тегі туралы дұрыс тұжырымды табыңыз.

a)

Балаға жеке куәлік берілмейді

b)

Балаға тек әулеттік ата ғана жазылады

c)

Балаға міндетті түрде анасының тегі беріледі

d)

Балаға міндетті түрде әкесінің тегі беріледі

e)

Балаға ата-анасының бірі берген тег беріледі

130.

Ата-аналарының қамқорлығынсыз қалған бала туралы мәліметтерді Республикалық деректер банкінде есепке алуды тоқтатуға негіз болатын жағдайлардың ішінен артығын табыңыз:

a)

ата-аналарының қамқорлығынсыз қалған баланың кәмелет жасқа толуы

b)

ата-ананың қамқорлығынсыз қалған балалардың жеке меншік мектепте білім алуы

c)

баланың сот тәртібімен хабар-ошарсыз кеткен деп танылуы

d)

ата-аналарының қамқорлығынсыз қалған баланы оның ата-аналарына немесе ата-анасына қайтару

e)

ата-аналарының қамқорлығынсыз қалған баланы отбасына тәрбиелеуге орналастыру

131.

Стратегия ұғымының мәнін толық талдауға негіз болатын бес «P» тұжырымдамасының авторы:

a)

А. Смит

b)

К. Маркс

c)

А. Швейцер

d)

Г. Минцберг

e)

О. Конт

132.

Жұмыс беруші жұмыс берушінің жаңа еңбек нормаларын енгізуі туралы кемінде:

a)

жарты жыл бұрын хабардар етіледі

b)

екі ай бұрын хабардар етіледі

c)

екі апта бұрын хабардар етіледі

d)

бір ай бұрын хабардар етіледі

e)

барлық жауаптар дұрыс емес

133.

Білім берудің барлық деңгейлеріндегі мемлекеттік кепілдендірілген оқыту құнының қаржылық қамтамасыздандырылу нормативі:

a)

жарғы

b)

жан басына шаққандағы қаржыландыру нормативі

c)

эндаумент-қоры

d)

отбасына шаққандағы қаржыландыру нормативі

e)

қаржылық қамсыздандырылу нормативі

134.

Басқару теориясының негізгі компоненттері ретінде негізгі әдіснамалық тәсілдер:

a)

процессуалдық, жүйелік, ситуациялық

b)

құзыреттілік, жеке-әрекеттік

c)

құзыреттілік, процессуалдық, белсенділік

d)

мәдениеттанулық, жүйелік, тұлғалық

e)

жүйелік, құзыреттілік, қызметтік

135.

Жұмыскердің уақыт бірлігі ішінде белгілі бір күрделілікті еңбек міндеттерін орындағаны үшін еңбегіне ақы төлеудің тіркелген мөлшері:

a)

тарифтік мөлшерлеме (айлықақы)

b)

барлық жауаптар дұрыс

c)

жалақы

d)

шарт бойынша төлем

e)

тіркелген төлем

136.

Мектепте басқару әдістерінің негізгі топтары қандай?

a)

тұлғаға психологиялық-педагогикалық әсер етудің барлық әдістері

b)
c)

барлық жауаптар дұрыс

d)

реттеу, нормалау, тәртіптік ықпал ету әдістері, психологиялық-педагогикалық әдістер

137.

Типтік үлгілік оқу жоспарларының және (немесе) үлгілік оқу бағдарламаларының негізінде әзірленетін оқу бағдарламасы:

a)

жұмыстық

b)

тәжірибелік

c)

кәсіптік

d)

жалпы білім беретін

e)

қосымша

138.

Біліктілігінің жеткіліксіздігіне байланысты атқаратын лауазымына немесе орындайтын жұмысына сәйкес келмеген жұмыскермен еңбек шартын бұзудың негізі болады

a)

кадр бөлімінің шешімі

b)

аттестату комиссиясының шешімі

c)

жұмыс берушінің шешімі

d)

жұмыскердің өтініші

e)

кәсіподақтың шешімі

139.

Жұмыс уақытын жинтық есебі қолданылатын жұмысқа тартуға жол берілмейді:

a)

он сегіз жасқа толмаған жұмыскерлерді

b)

мемлекеттік мекеме қызметкерлерін

c)

екі және одан да көп баласы бар әйелдерді

d)

бес жыл еңбек өтілі бар жұмыскерлерді

e)

ғылыми қызметпен айналысатын жұмыскерлерді

140.

Жеке адамның біліктілігі мен жан-жақты дамуын қалыптастыру үшін негізгі болып табылатын білім берудің әрбір деңгейі бойынша білімдер жүйесі:

a)

білім алу шарттары

b)

оқу-тәрбие процесі

c)

білім беру мазмұны

d)

қосымша білім беру

e)

кәсіптік даярлық деңгейі

141.

Республика алдында педагогикалық қызметтегі үздік еңбегі үшін педагогке берілетін Қазақстан Республикасының мемлекеттік наградасы?:

a)

"Қазақстанның ең үздік ұстазы"

b)

"Білім майталманы"

c)

"Қазақстанның еңбекері"

d)

"Қазақстанның білім майталманы"

e)

"Қазақстанның еңбек сіңірген ұстазы"

142.

Педагогті даярлауға арналған білім беру бағдарламалары қалай әзірленеді?

a)

педагогтің жұмыс жасау режиміне сай

b)

педагогтің жалақы мөлшеріне сай

c)

педагогтің кәсіби стандарты талаптарының негізінде

d)

педагогтің біліктілік құзыреті негізінде

e)

педагогтің отбасы жағдайының негізінде

143.

Жұмысының еңбекке уақытша жарамсыздығы салдарынан қанша уақыт жұмысқа болмау еңбек шартының бұзылуына негіз болуы мүмкін?

a)

6 ай

b)

2 ай

c)

3 ай

d)

1 ай

e)

4 ай