10 сынып 9 сабақ. Эвакуациялау жəне халықты шоғырландыру

10 сынып 9 сабақ. Эвакуациялау жəне халықты шоғырландыру

— халықты заманауи зақымдау құралдарынан қорғау тәсілдерінің бірі

Шоғырландыру дегеніміз

  — халықты қалалардан және басқа да елді мекендерден ұйымдасқан түрде тасып шығару және соғыс уақытында да өз жұмыстарын жалғастырып жатқан нысандардың қызметшілері мен жұмысшыларын жұмыс ауысымынан кейін қала сыртындағы аймаққа ор-наластыру.

Әвакуация (көшіру) дегеніміз

— қалалар мен басқа да елді мекендерден зардап шегуші халықты ұйымдасқан түрде алып шығып немесе көлікпен тасымалдап, қала сыртындағы аймаққа орналастыру, сондай-ақ халықты су басу қаупі бар аймақтан алып шығу немесе шығару.

Шоғырландырылғандардан айырмашылығы

эвакуацияланғандар қала сыртындағы аймақта ерекше өкім берілгенге дейін тұра береді

Қала сыртындағы аймақ 

— қаладағы мүмкін болатын қирау аймақтары шектерінен тыс орналасқан аймақ болып есептеледі. Қаладағы әрбір кәсіпорынға, мекемеге, оқу орнына қала сыртындағы жоспарланған аймақта халықты орналастыратын аудан тағайындалады, ол жұмысшылардың, қызметшілердің және олардың отбасы мүшелерінің санына қарай бір немесе қатар орналасқан бірнеше елді мекен болып табылады

Эвакуация

Екінші дүниежүзілік сығыста кең қолданылды. Алайда бұл эвакуациялық іс-шаралар ұстанымдық жағынан заманауи соғыс жағдайдағы жоспарланған эвакуациялық шаралардан ерекшеленді; мысалы, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде халық қарсыластан шалғай аудандарға эвакуацияланды. Ал заманауи эвакуация халықты қарсыластың ядролық шабуылының неғүрлым ықтимал объектілерінен алшақ, барлық бағыттардағы қауіпсіз аймақтарға шығаруды көздейді.

Шоғырлану мен эвакуацияны ұйымдастыру және өткізу.

 Жұмысшылар мен олардың отбасы мүшелерін шоғырландыру мен эвакуациялау өндірістік қағидат бойынша, яғни объектілер желісі бойынша, ал өндіріспен байланысты емес халықты эвакуациялау — аумақтық қағидат, яғни ПИК (пәтер иелерінің кооперативі) арқылы тұрғылықты жері бойынша ұйымдастырылады әрі жүргізіледі.

Балалар

ата-аналарымен бірге эвакуацияланады, бірақ оларды мектептегі және балабақшадағы балала-мен бірге алып шығу да қарастырылған.

Эвакуациялық шараларды тікелей ұйымдастырумен және өткізумен

объектілердегі Азаматтық қорғаныс бастықтары және қалаларда (қалалың аудандарда) құрылатын эвакуациялық комиссиялар айналысады.

Шоғырландыру мен халықты эвакуациялауды үйымдастыру мен өткізу бойынша барлық жұмыстар

Азаматтық қорғаныс объект бастығының жоспары мен нұсқауларына сәйкес жүзеге асырылады.

Шоғырландыру мен халықты эвакуациялау арнайы эвакуациялық жиналу пунктері арқылы өткізіледі.

Шоғырландыру мен эвакуацияны өткізу туралы өкім алғаннан кейін объект АҚ-ның бастығы жоспарға және аға бастықтың өкіміне сәйкес эвакуациялық іс-шараларды орындауды ұйымдастырады. 

Объект халқы эвакуацияның басталуы туралы кәсіпорындар, оқу орындары, полиция, сондай-ақ радио мен жергілікті теледидар арқылы хабардар болады.

Шоғырландыру мен эвакуацияның басталғаны туралы хабарлама алған халық дереу дайындалуы және өздерімен бірге құжаттарын, ақшаны, қажетті заттары мен азық-түлік қорын алып, қатаң белгіленген уақытта эвакуациялық жиналу пунктіне келуі тиіс.

Объект өкілдері стансы (пункт, айлаң) әкімшілігімен адамдарды вагондарға, автокөліктерге, кемелерге отырғызуды жүзеге асырады және белгіленген тәртіпті ұстап тұрады. Объект халқын жаяу ретпен алып шығу, әдетте, бір тәуліктік жолға есептелінеді, ол алдын ала белгіленген бағдар мен 10—12 сағатта жүріп өтетін жол бойынша жүзеге асырылады. Жаяу жүргіншілер сабының саны 500-ден 1000 адамға дейін ауытқуы мүмкін. Сапты басқару ыңғайлы болу үшін оны 50-100 адамдың топтарға бөлу, топтардың жетекшілерін тағайындау қажет. Топ жетекшілері жеке құрамның санын тексеруге, топқа бөгде тұлғаларды жібермеуге және артта қалып қоюшылардың болмауын қадағалауға міндетті. Саптардың бағдардағы қозғалыс жылдамдығын 4-5 км сағ шегінде, ал колонналар арасьндағы арақашықтықты 500 м-ге дейін ұстаған жөн.

Шоғырландыру мен эвакуациялау кезінде медициналық қызмет көрсету ұйымдастырылады.

Әрбір пойызға (кемеге) орта медициналық білімі бар 1-2 қызметкер тағайындалады және 1—2 санитарлың жасақ енгізіледі.

Жаяу колонналарда жүріп келе жатқан адамдар

«Әуе дабылы» сигналы берілгенде таса жерлерді немесе ең жақын қорғаныс құрылыстарын паналайды. Қарсыластың жаппай зақымдау қаруын қолдануымен эшелон (автоколлона) тоқтауға мәжбүр болған кезде, адамдарды вагоннан (автокөліктен) дереу түсіру және оларды сол жердегі тасалайтын жерлерде немесе ең жақын қорғаныс құрылысында қорғау бойынша қажетті шаралар қабылдаған жөн. Егер қала сыртындағы аймаққа қарай қозғалу кезінде радиоактивтік, химиялық немесе бактериологиялың (биологиялың) заңымдану аудандары кездессе, онда оларды мүмкіндігінше жел соғатын жағынан айналып өтеді. Айналып өтуге мүмкіндік болмаған жағдайда бұл аудандардан жеке қорғану құралдары арқылы жоғары жылдамдықпен жүріп өтеді.

Шоғырландырылған және эвакуацияланған қала халқын қабылдау мен орналастыруды ұйымдастыру, сондай-ақ оны барлық қажетті құрамдармен жабдықтау үшін қабылдау эвакуациялық комиссиялары (ҚЭК) мен ауылдық аймақтарда қабылдау эвакуациялық пункттері (ҚЭП) құрылады.

Оның қызметкерлеріне ҚЭП-ке келген халықты қарсы алу, оны елді мекендерге бөлу, алғашқы медициналық жәрдем көрсету, адамдарды пәтерлерге орналастыру жұмыстарын ұйымдастыру жүктеледі. Эвакуацияланған адамдар халықтың тіршілік қарекетін қамтамасыз ету бойынша жұмыстарға тартылады.

Multiple Choice

халықты қалалардан және басқа да елді мекендерден ұйымдасқан түрде тасып шығару және соғыс уақытында да өз жұмыстарын жалғастырып жатқан нысандардың қызметшілері мен жұмысшыларын жұмыс ауысымынан кейін қала сыртындағы аймаққа ор-наластыру.

• Шоғырландыру

• Қала сыртындағы аймақ

• Эвакуация

Multiple Choice

— қалалар мен басқа да елді мекендерден зардап шегуші халықты ұйымдасқан түрде алып шығып немесе көлікпен тасымалдап, қала сыртындағы аймаққа орналастыру, сондай-ақ халықты су басу қаупі бар аймақтан алып шығу немесе шығару.

• Шоғырландыру

• Эвакуация

• қала сыртындағы аймақ

Multiple Choice

Эвакуациялық шараларды тікелей ұйымдастырумен және өткізумен

• объектілердегі Азаматтық қорғаныс бастықтары және қалаларда (қалалың аудандарда) құрылатын эвакуациялық комиссиялар айналысады.

• Метеп директоры

• Полиция

Multiple Choice

Жаяу жүргіншілер сабының саны .....-ден ... адамға дейін ауытқуы мүмкін.

• 500-1000

• 400-800

• 100-2000

• 50-100

Multiple Choice

Әрбір пойызға (кемеге) орта медициналық білімі бар ..... қызметкер тағайындалады және ...... санитарлың жасақ енгізіледі.

• 1-2

• 1-3

• 1-1

• 1-4

• 1-5

Multiple Choice

Шоғырландырылған және эвакуацияланған қала халқын қабылдау мен орналастыруды ұйымдастыру, сондай-ақ оны барлық қажетті құрамдармен жабдықтау үшін

• қабылдау эвакуациялық комиссиялары (ҚЭК) мен ауылдық аймақтарда қабылдау эвакуациялық пункттері (ҚЭП) құрылады

• «Әуе дабылы» сигналы берілгенде таса жерлерді немесе ең жақын қорғаныс құрылыстарын паналайды.

• Жаяу жүргіншілер сабының саны 500-ден 1000 адамға дейін ауытқуы мүмкін.