Sindirim Sistemi

Sindirim Sistemi

Sindirim Sistemi

• Hayatsal faaliyetlerimiz için besinlere ihtiyacımız vardır.

Besinler;

• enerji kaynağımızdır

•  büyümemizi sağlar,

•  yıpranan ve yaralanan hücreleri onarımını sağlar

• bizi hastalıklara karşı korur

Besinler;

• karbonhidrat, protein, yağ, vitamin, su ve minerallerden oluşur. 

•  Protein, yağ ve karbonhidratlar büyük yapılı besinler oldukları için sindirime uğramaları gerekir.

Sindirim Nedir?

• Büyük yapılı besinlerin parçalanarak kana geçebilecek kadar küçük parçalara ayrılmasına sindirim denir.

Sindirim Sistemi Nedir?

• Sindirim olayının gerçekleştiği yere de sindirim sistemi denir.

Sindirim Çeşitleri

• Sindirim olayı iki şekilde olur.

• 1. Mekanik ( Fiziksel ) Sindirimi 

• 2. Kimyasal Sindirim 

1. Mekanik ( Fiziksel ) Sindirimi 

• Besinlerin çiğneme ve kas hareketleri ile küçük parçalara ayrılmasıdır.

• Mekanik sindirim sayesinde besinlerin temas yüzeyi artırılarak, enzimlerin daha kolay etki etmesi sağlanmış olur.

2. Kimyasal Sindirim

• Besinlerin enzimler yolu ile parçalanmasına denir.

• Kimyasal sindirim ile besinler hücrelere geçebilecek kadar küçük parçalara ayrılır.

Sindirim Sistemi Organları

• Besinler sırasıyla ağız, yutak, yemek borusu, mide, ince bağırsak, kalın bağırsak, anüs yolundan ilerleyerek sindirim sisteminden ayrılır.

• 
  

1. Ağız

• Hem mekanik hem de kimyasal sindirimin gerçekleşir.

• Çiğneme olayı ile mekanik, tükürük içindeki enzimler ile kimyasal sindirim gerçekleşir.

• Karbonhidratların kimyasal sindirimi ağızda başlar.

• Nişasta --- enzim ---> Glikoz

2. Yutak

• Besinlerin ağızdan yemek borusuna iletimini sağlar.

• Yutkunma sırasında küçük dil ile soluk borusunu kapanarak besinleri yemek borusuna iletir.

• Yutakta sindirim gerçekleşmez.

• 
  

3. Yemek Borusu

• Kaslı ve esnek yapısı sayesinde besinlerin mideye iletimini sağlar.

• 20-25 cm uzunluğunda ve düz kaslardan oluşmuştur.

• Yemek borusunda sindirim gerçekleşmez.

4. Mide

• Sindirim sisteminin en geniş bölümüdür.

• Karın boşluğunun sol alt kısmında bulunur.

• Şekli "J" harfine benzer.

• Midede mekanik ve kimyasal sindirimi gerçekleşir.

4. Mide

• Mide özsuyu ve enzimlerle kimyasal sindirim olur.

• Midenin kasılıp gevşemesi ve çalkalama hareketi ile mekanik sindirim gerçekleşir.

• Mekanik sindirime uğrayan besinler bulamaç haline gelir.

• Mide içerisi mukus tabakası ile kaplıdır. Bu tabaka mideyi korur.

• Proteinlerin kimyasal sindirimi midede başlar.

• Protein ---- enzim---> Amino asit

5. İnce bağırsak

• Sindirim sisteminin en uzun bölümüdür.

• Uzunluğu 7-8 metredir.

• Yağların sindirimi burada başlar ve biter.

• Protein ve karbonhidratların sindirimi de burada biter.

• İnce bağırsakta villus adı verilen çıkıntılar bulunur. Villuslar emilim yüzeyini artırırlar.

• Sindirilmiş besinler villuslardan emilerek kana geçer.

• Yağ ---enzim---> Yağ asidi + Gliserol

6. Kalın Bağırsak

• Kalın bağırsakta sindirim gerçekleşmez.

• Fazlalık su, vitamin ve minerallerin emilimi gerçekleşir.

• Kalın bağırsakta B ve K vitamini sentezleyen bakteriler vardır.

• Kalın bağırsakta villus bulunmaz.

7. Anüs

• Besin atıklarının dışarı atıldığı yerdir.

• Sindirim gerçekleşmez.

 Sindirime Yardımcı Organlar

• 1. Karaciğer

• 2. Pankreas

1. Karaciğer

• Safra adı verilen salgıyı üretir.

• Salgılanan safra sıvısı, safra kesesinde (Öd) depo edilir.

• Safra yağların mekanik sindirimi gerçekleşir.

• Safra yağı, yağ damlacıklarına dönüştürür.

1. Karaciğer

• Karaciğer ayrıca kanın pıhtılaşmasını sağlayan proteinleri üretir.

• Kanda bulunan fazla glikozu glikojen şeklinde depo eder.

• Hücrelerde oluşan zehirli amonyağın, daha az zehirli üre ve ürik aside çevirir.

• A vitamini üretir.

  A, D, E ve K vitamini depo eder.

2. Pankreas

• Pankreas özsuyunu salgılar.

• Pankreas özsuyu yağ, protein ve karbonhidratların kimyasal sindirimini sağlar.

• İçerisinde enzimler bulunur.

Besinlerin Sindirimi

• Karbonhidratların sindirimi ağızda başlar, ince bağırsakta biter.

• Proteinlerin sindirimi midede başlar, ince bağırsakta biter.

• Yağların sindirimi ince bağırsakta başlar, ince bağırsakta biter.

Not:

• Vitamin, mineral ve su çok küçük yapılı oldukları için sindirilmeden kana geçer.

Fill in the Blanks

Resimdeki III nolu organın ismini yazınız.

Fill in the Blanks

Resimdeki IV nolu organın ismini yazınız.

Fill in the Blanks

Resimdeki VI nolu organın ismini yazınız.

Fill in the Blanks

Besinlerin bulamaç haline geldiği organ hangisidir?

Fill in the Blanks

Proteinlerin kimyasal sindirime uğradığı organlardan biri midedir. Diğerini siz yazınız.

Fill in the Blanks

Su, vitamin ve minerallerin kana geçtiği organ hangisidir?

Fill in the Blanks

Kimyasal sindirim gerçekleşen organlar hangileridir?

Fill in the Blanks

Sindirime yardımcı organlar hangileridir?

Fill in the Blanks

Karbonhidratların kimyasal sindirime uğradığı organ

hangileridir?

Fill in the Blanks

Enzim salgılanan organlar hangileridir?

Fill in the Blanks

İnce bağırsakta sindirilen besinlerin emilerek kana

geçmesini sağlar.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Yağların kimyasal sindirimi ince bağırsakta başlar, ince bağırsakta tamamlanır.

• Karaciğerin salgıladığı safra sıvısı kalın bağırsağa gönderilir

• Sindirimin amacı besinlerin kana geçebilecek seviyeye getirmektir.

• Suyun kimyasal sindirimi kalın bağırsakta tamamlanır.

• İnce bağırsakta fiziksel sindirim gerçekleşmez.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Kalın bağırsakta villus bulunmaz.

• Karaciğer sindirime yardımcı bir organdır.

• Safra sıvısı yağların kimyasal sindirimini gerçekleştirir.

• Safra sıvısı, safra kesesi tarafından üretilir.

• Yağlar, sindirimi çok zor gerçekleşir.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Yutak, yemek borusu ve kalın bağırsakta sindirim gerçekleşmez.

• Sindirim sisteminin en geniş organı midedir.

• Sindirim sisteminin en uzun organı kalın bağırsaktır.

• Besinlerin fiziksel sindirimi enzimler sayesinde gerçekleşir.

• İnce bağırsak içerisinde bulunan villusların etrafında kılcal kan damarları bulunur.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Kalın bağırsak içerisinde B ve K vitamini üreten faydalı bakteriler vardır.

• Ağızdaki çiğneme hareketi ile mekanik sindirim gerçekleşir.

• Safra sıvısında enzim bulunur.

• Proteinlerin sindirimi midede sona erer.

• Safra, yağları yağ damlacıklarına çevirir.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Bütün besinlerin sindirimi kalın bağırsakta son bulur.

• Proteinlerin kimyasal sindirimi sadece midede gerçekleşir.

• Sindirim mekanik ve fiziksel sindirim olarak ikiye ayrılır.

• Yutak, alınan besinleri yemek borusuna, havanın soluk borusuna iletilmesini sağlar.

• İnce bağırsakta bulunan villuslar besinlerin kana geçebileceği yüzeyi artırır.