Sindirim Sistemi

Sindirim Sistemi

Sindirim Sistemi

• Hayatsal faaliyetlerimiz için besinlere ihtiyacımız vardır.

Besinler;

• enerji kaynağımızdır

•  büyümemizi sağlar,

•  yıpranan ve yaralanan hücreleri onarımını sağlar

• bizi hastalıklara karşı korur

Besinler;

• karbonhidrat, protein, yağ, vitamin, su ve minerallerden oluşur. 

•  Protein, yağ ve karbonhidratlar büyük yapılı besinler oldukları için sindirime uğramaları gerekir.

Sindirim Nedir?

• Büyük yapılı besinlerin parçalanarak kana geçebilecek kadar küçük parçalara ayrılmasına sindirim denir.

Sindirim Sistemi Nedir?

• Sindirim olayının gerçekleştiği yere de sindirim sistemi denir.

Sindirim Çeşitleri

• Sindirim olayı iki şekilde olur.

• 1. Mekanik ( Fiziksel ) Sindirimi 

• 2. Kimyasal Sindirim 

1. Mekanik ( Fiziksel ) Sindirimi 

• Besinlerin çiğneme ve kas hareketleri ile küçük parçalara ayrılmasıdır.

• Mekanik sindirim sayesinde besinlerin temas yüzeyi artırılarak, enzimlerin daha kolay etki etmesi sağlanmış olur.

2. Kimyasal Sindirim

• Besinlerin enzimler yolu ile parçalanmasına denir.

• Kimyasal sindirim ile besinler hücrelere geçebilecek kadar küçük parçalara ayrılır.

Sindirim Sistemi Organları

• Besinler sırasıyla ağız, yutak, yemek borusu, mide, ince bağırsak, kalın bağırsak, anüs yolundan ilerleyerek sindirim sisteminden ayrılır.

• 
  

1. Ağız

• Hem mekanik hem de kimyasal sindirimin gerçekleşir.

• Çiğneme olayı ile mekanik, tükürük içindeki enzimler ile kimyasal sindirim gerçekleşir.

• Karbonhidratların kimyasal sindirimi ağızda başlar.

• Nişasta --- enzim ---> Glikoz

2. Yutak

• Besinlerin ağızdan yemek borusuna iletimini sağlar.

• Yutkunma sırasında küçük dil ile soluk borusunu kapanarak besinleri yemek borusuna iletir.

• Yutakta sindirim gerçekleşmez.

• 
  

3. Yemek Borusu

• Kaslı ve esnek yapısı sayesinde besinlerin mideye iletimini sağlar.

• 20-25 cm uzunluğunda ve düz kaslardan oluşmuştur.

• Yemek borusunda sindirim gerçekleşmez.

4. Mide

• Sindirim sisteminin en geniş bölümüdür.

• Karın boşluğunun sol alt kısmında bulunur.

• Şekli "J" harfine benzer.

• Midede mekanik ve kimyasal sindirimi gerçekleşir.

4. Mide

• Mide özsuyu ve enzimlerle kimyasal sindirim olur.

• Midenin kasılıp gevşemesi ve çalkalama hareketi ile mekanik sindirim gerçekleşir.

• Mekanik sindirime uğrayan besinler bulamaç haline gelir.

• Mide içerisi mukus tabakası ile kaplıdır. Bu tabaka mideyi korur.

• Proteinlerin kimyasal sindirimi midede başlar.

• Protein ---- enzim---> Amino asit

5. İnce bağırsak

• Sindirim sisteminin en uzun bölümüdür.

• Uzunluğu 7-8 metredir.

• Yağların sindirimi burada başlar ve biter.

• Protein ve karbonhidratların sindirimi de burada biter.

• İnce bağırsakta villus adı verilen çıkıntılar bulunur. Villuslar emilim yüzeyini artırırlar.

• Sindirilmiş besinler villuslardan emilerek kana geçer.

• Yağ ---enzim---> Yağ asidi + Gliserol

6. Kalın Bağırsak

• Kalın bağırsakta sindirim gerçekleşmez.

• Fazlalık su, vitamin ve minerallerin emilimi gerçekleşir.

• Kalın bağırsakta B ve K vitamini sentezleyen bakteriler vardır.

• Kalın bağırsakta villus bulunmaz.

7. Anüs

• Besin atıklarının dışarı atıldığı yerdir.

• Sindirim gerçekleşmez.

 Sindirime Yardımcı Organlar

• 1. Karaciğer

• 2. Pankreas

1. Karaciğer

• Safra adı verilen salgıyı üretir.

• Salgılanan safra sıvısı, safra kesesinde (Öd) depo edilir.

• Safra yağların mekanik sindirimi gerçekleşir.

• Safra yağı, yağ damlacıklarına dönüştürür.

1. Karaciğer

• Karaciğer ayrıca kanın pıhtılaşmasını sağlayan proteinleri üretir.

• Kanda bulunan fazla glikozu glikojen şeklinde depo eder.

• Hücrelerde oluşan zehirli amonyağın, daha az zehirli üre ve ürik aside çevirir.

• A vitamini üretir.

  A, D, E ve K vitamini depo eder.

2. Pankreas

• Pankreas özsuyunu salgılar.

• Pankreas özsuyu yağ, protein ve karbonhidratların kimyasal sindirimini sağlar.

• İçerisinde enzimler bulunur.

Besinlerin Sindirimi

• Karbonhidratların sindirimi ağızda başlar, ince bağırsakta biter.

• Proteinlerin sindirimi midede başlar, ince bağırsakta biter.

• Yağların sindirimi ince bağırsakta başlar, ince bağırsakta biter.

Not:

• Vitamin, mineral ve su çok küçük yapılı oldukları için sindirilmeden kana geçer.

Fill in the Blanks

Fill in the Blanks

Fill in the Blanks

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Yağların kimyasal sindirimi ince bağırsakta başlar, ince bağırsakta tamamlanır.

• Karaciğerin salgıladığı safra sıvısı kalın bağırsağa gönderilir

• Sindirimin amacı besinlerin kana geçebilecek seviyeye getirmektir.

• Suyun kimyasal sindirimi kalın bağırsakta tamamlanır.

• İnce bağırsakta fiziksel sindirim gerçekleşmez.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Kalın bağırsakta villus bulunmaz.

• Karaciğer sindirime yardımcı bir organdır.

• Safra sıvısı yağların kimyasal sindirimini gerçekleştirir.

• Safra sıvısı, safra kesesi tarafından üretilir.

• Yağlar, sindirimi çok zor gerçekleşir.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Yutak, yemek borusu ve kalın bağırsakta sindirim gerçekleşmez.

• Sindirim sisteminin en geniş organı midedir.

• Sindirim sisteminin en uzun organı kalın bağırsaktır.

• Besinlerin fiziksel sindirimi enzimler sayesinde gerçekleşir.

• İnce bağırsak içerisinde bulunan villusların etrafında kılcal kan damarları bulunur.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Kalın bağırsak içerisinde B ve K vitamini üreten faydalı bakteriler vardır.

• Ağızdaki çiğneme hareketi ile mekanik sindirim gerçekleşir.

• Safra sıvısında enzim bulunur.

• Proteinlerin sindirimi midede sona erer.

• Safra, yağları yağ damlacıklarına çevirir.

Multiple Select

Aşağıdaki cümlelerden doğru olanları işaretleyiniz.

• Bütün besinlerin sindirimi kalın bağırsakta son bulur.

• Proteinlerin kimyasal sindirimi sadece midede gerçekleşir.

• Sindirim mekanik ve fiziksel sindirim olarak ikiye ayrılır.

• Yutak, alınan besinleri yemek borusuna, havanın soluk borusuna iletilmesini sağlar.

• İnce bağırsakta bulunan villuslar besinlerin kana geçebileceği yüzeyi artırır.