Բջջի քիմիան

Բջջի քիմիան

Բջջիջը կենդանի օրագանիզմների կառուցվածքների տարրական միավորն է, և օժտված է կենդանի օրգանիզմին բնորոշ հատկանիշներով

Բջջի քիմիան ճշգրիտ է

Բջջում է <<այրվում>> սնունդը և անջատված էներգիան ծախսվում է մեծ արագությամբ

• Բջջում իրականանում են նաև կառուցողական գործընթացներ

• Յուրաքանչյուր բջիջ արտադրում է այնքան մոլեկուլ ,որքան իրեն անհրաժեշտ է և որ պահին իրեն անհրաժեշտ է

Պայմանավորված է բջջւոմ առկա ֆերմենտների առկայությամբ

Ֆերմենտները սպիտակուցներ են։

Կատարում են կենսաբանական կատալիզատորի դեր;

Առկա են բոլոր կենդանի օրգանիզմներում

Multiple Choice

Ինչ է կատալիզատորը

• արագացնում է ռեակցիան ,բայց վերջում մնում է անփոփոխ

• արագացնում է ռեակցիան և ծախսվում է ռեակցիայի ընթացքում

• դանդաղեցնում է ռեակցիան

• չի փոխում ռեակցիայի արագությունը

Multiple Select

Ինչ է ֆերմենտը

• սպիտակուց է

• անօրգանական կատալիզատոր է

• կենսբանական կատալիզատոր է

Ի տարբերություն անօրգանականների, կենսակատալիզատորներն ընդգծված ինտենսիվությամբ իրենց գործն անում են մեղմ պայմաններում՝ ցածր ջերմաստիճան, նորմալ ճնշում, միջավայրի ոչ բարձր pH

ֆերմենտները ցուցաբերում են բարձր կատալիտիկ հատկություն։

Յուրաքանչյուր ֆերմենտ որպես կանոն արագացնում է մեկ քիմիական ռեակցիա կամ ծայրահեղ դեպքում մեկ տեսակի ռեակցիայի խումբ։

Դիտարկենք օրինակներ

Կարբոանհիդրազ

• Կարբոանհիդրազա ֆերմենտը (Կ-Ա), գտնվելով էրիթրոցիտներում, կատալիզում է (արագացնում է 15 000-20 000 անգամ) ածխաթթվի առաջացման ռեակցիան։ Թոքերում այն գործում է հակառակ ուղղությամբ։

• մեկ մոլեկուլը խթանում է ածխաթթվի 600 000 մոլեկուլի քայքայումը մեկ վայրկյանում

• H2CO3 = CO2 + H2O

   $\Longleftrightarrow$  

Պտիալին, մալթազ

• Թքի մեջ պարունակվում է պտիալին ֆերմենտը, որն օսլայի մի մասը քայքայում է և դարձնում մալթոզ շաքար, սա էլ մալթազ ֆերմենտի ներգործությամբ ճեղքավորվում է գլյուկոզի
  

• 1 վ-ում օսլայից անջատում է 18 0000 գլյուկոզի մոլեկուլ

Պեպսին

• Մարսողական ֆերմենտ է, պարունակվում է ստամոքսահյութում

• Ճեղքում է սպիտակուցներն ու պեպտիդները։
  

• Օգտագործվում է լաբորատոր հետազոտություններում, բժշկության, պանրագործության մեջ։

• 1գ պեպսինը 1 ժամում  մակարդում է     100 000լ կաթը, վերածում է կաթնաշոռի

Որոճողների ստամոքսի մաս է շրդանը ,որից ստանում են պեպսին ֆերմենտը․ գյուղական պանիր ստանալու ավանդական եղանակ

Ուրեազ

կատալիզում է միզանյութի քայքայումը ամոնիակի և ածխածնի երկօքսիդի:

CO(NH₂)₂ + H₂O → CO₂ + 2NH₃

1մոլեկուլը 1 վ-ում միզանյութի 30 000 մոլեկուլ է քայքայում

Multiple Select

Ո՞ր պնդումներն են ճիշտ

• ուրեազը ճեղքում է միզանյութը

• ուրեազը խթանում է ածխաթթվի քայքայումը

• պեպսինը մակարդում է կաթի կազեին սպիտակուցը

• պեպսինը քայքայում է մարդու ստամոքսում սպիտակուցները մինչև պեպըիդներ

Լիպազա

• Լիպազան լեղու հետ միասին քայքայում է ճարպերը և ճարպաթթուները,

Կատալազ

 

• կատալիզում է երկու մոլեկուլ ջրածնի պերօքսիդից ջրի և մոլեկուլային թթվածնի առաջացման  ռեակցիան.

  
  

  
  

• Տարածված է կենդանական և բուսական բջիջներում, միկրոօրգանիզմներում։

• 1մոլեկուլը 1վ-ում պերօքսիդի 40 000 մոլեկուլ է քայքայում

• 2H2O2 = 2H2O+O2

Open Ended

Ինչու եփված կարտոֆիլի վրա կաթեցնելիս ջրածնի պերօքսիդը չի փրփրում

Open Ended

Ի՞նչ ես կարծում ՝ինչու՞ է պերօքդիդը վնասված մաշկի վրա կաթեցնելիս փրփրում,իսկ առողջ մաշկի վրա՝ ոչ