Η πόλη-κράτος και η εξέλιξη του πολιτεύματος

Η πόλη-κράτος και η εξέλιξη του πολιτεύματος

Ελισάβετ Κρητικού

Δημιουργία πόλεων- κρατών

• Τον 8ο αιώνα μια σημαντική πολιτική αλλαγή => Το φυλετικό κράτος δίνει τη θέση του στην πόλη-κράτος.

• Στόχος της ήταν η καλή ζωή των πολιτών (Αριστοτέλης)

• Πυρήνας του νέου θεσμού υπήρξε ο συνοικισμός.

• Ακολούθησε η ένωση των συνοικισμών σε μία πόλη (ôστυ), γύρω από μία ισχυρή θέση, την ακρόπολη.

Multiple Choice

Πυρήνας του νέου θεσμού της πόλης-κράτους υπήρξε ...

• ο αποικισμός

• ο συνοικισμός

• ο οικισμός

Πόλη-κράτος

• Πάνω στην ακρόπολη χτίζονταν οι ναοί και τα δημόσια κτίρια.

• Κάτω και γύρω από αυτήν απλώνονταν οι κατοικίες και τα καταστήματα, όπου τεχνίτες, ξυλουργοί, αγγειοπλάστες και έμποροι εργάζονταν για να καλύψουν τις ανάγκες της ζήτησης.

• Σταδιακά η πόλη περιβάλλεται από τείχη. 

• Στην ύπαιθρο εξακολούθησε να μένει ένα μέρος του πληθυσμού που ασχολούνταν με τη γεωργία και την κτηνοτροφία.

Multiple Choice

Ποιο ήταν το υψηλότερο σημείο της πόλης-κράτους;

• Η ακρόπολη

• Η ύπαιθρος

• Το άστυ

Multiple Choice

Τι υπήρχε στην ακρόπολη;

• ναοί και δημόσια κτίρια

• σπίτια

• μαγαζιά

Multiple Select

Τι υπήρχε κάτω και γύρω από την ακρόπολη;

(2 σωστά)

• ναοί

• κατοικίες

• καταστήματα

• ανάκτορα

Multiple Choice

Η πόλη δεν είχε τείχη

• Σωστό

• Λάθος

Multiple Choice

Ποιοι έμεναν στην ύπαιθρο;

• Οι αριστοκράτες

• Οι αγγειοπλάστες και άλλοι τεχνίτες

• Οι γεωργοί και οι κτηνοτρόφοι

Ο πολίτης

Ο πολίτης αισθάνεται ασφαλής, αναπτύσσει ποικίλες δραστηριότητες και νιώθει ελεύθερος. Αποκτά συνείδηση του ρόλου του ως μέλους μιας κοινότητας, στη διακυβέρνηση της οποίας μετέχει ενεργά. Οι πολίτες στρατεύονται για να υπηρετήσουν τις ανάγκες ενός νέου οργανικού συνόλου και συγκροτούν την «οπλιτική φάλαγγα»

Οπλιτική φάλαγγα

• Αυτοί που συγκροτούν την οπλιτική φάλαγγα φορούν πανοπλία και όλοι μαζί υπερασπίζονται την πόλη τους. 

• Η προσφορά είναι συλλογική και ο σκοπός κοινός.

• Στην οπλιτική φάλαγγα συμμετείχαν όσοι μπορούσαν να αγοράσουν με δική τους δαπάνη την απαραίτητη πανοπλία --> Οι κοινωνικές διαφορές περιορίστηκαν.

Multiple Choice

Οι πολίτες νιώθουν

• ανασφαλείς

• ασφαλείς

Multiple Choice

Στην οπλιτική φάλαγγα συμμετέχουν...

• οι νέοι σε ηλικία

• όσοι μπορούν να αγοράσουν με δική τους δαπάνη την πανοπλία τους

• όλοι ανεξαιρέτως

Πολίτευμα

• Πολίτευμα είναι το σύστημα διακυβέρνησης

• Πριν τη δημιουργία της πόλης-κράτους: βασιλεία

• Έπειτα, την εξουσία κατέλαβαν οι ευγενείς (καταγωγή) και έτσι το πολίτευμα έγινε αριστοκρατικό. Η ονομασία αυτή οφείλεται στους αρίστους, τους πλούσιους δηλαδή ιδιοκτήτες γης, που παλαιότερα αποτελούσαν και το συμβούλιο του βασιλιά. 

• Με την ανάπτυξη του εμπορίου και τη χρήση του νομίσματος δημιουργήθηκε μία νέα τάξη, η οποία με τη δύναμη του χρήματος αφαίρεσε την εξουσία από τους αριστοκράτες. Οι λίγοι αυτοί επέβαλαν τη δική τους εξουσία και το πολίτευμα έγινε ολιγαρχικό. Κριτήριο για συμμετοχή στην εξουσία δεν ήταν πια η καταγωγή αλλά ο πλούτος.

Multiple Choice

Τι είναι το πολίτευμα;

• Νομοθετικό σύστημα

• Σύστημα διακυβέρνησης

• Θρήσκευμα

Multiple Choice

Όταν την εξουσία είχαν οι ευγενείς, το πολίτευμα ήταν...

• αριστοκρατικό

• βασιλεία

• ολιγαρχικό

Multiple Choice

Στο αριστοκρατικό πολίτευμα κριτήριο για την εξουσία ήταν...

• ο πλούτος

• η καταγωγή

Multiple Choice

Στο ολιγαρχικό πολίτευμα κριτήριο για την εξουσία ήταν...

• ο πλούτος

• η καταγωγή

Τυραννίδα

• Η εξουσία των ολίγων δεν έλυσε τα βασικά προβλήματα των πολλών, με αποτέλεσμα να ξεσπούν συχνά ταραχές

• Την κοινωνική αυτή δυσαρέσκεια και την ανασφάλεια γενικά των πολιτών εκμεταλλεύτηκαν φιλόδοξα άτομα, που κατάφεραν με λαϊκή πολλές φορές υποστήριξη να επιβάλουν τυραννικό καθεστώς.

• Οι τύραννοι άσκησαν την εξουσία αποβλέποντας στο δικό τους όφελος, χωρίς να δίνουν λόγο σε κανέναν για τις πράξεις τους.

• Αν και συνέδεσαν το όνομά τους με μεγάλα έργα, όπως ο Περίανδρος στην Κόρινθο, ο Πολυκράτης στη Σάμο, o Φείδων στο Άργος κ.ά., γενικά δεν κέρδισαν τη συμπάθεια του λαού.

Multiple Choice

Οι τύραννοι άσκησαν εξουσία...

• σκεπτόμενοι το συλλογικό συμφέρον

• αποβλέποντας στο προσωπικό τους όφελος

Multiple Choice

Οι τύραννοι έκαναν πολλά έργα και ο λαός τους συμπαθούσε

• Σωστό

• Λάθος