2021.01.07 Хатуу, шингэн хийн тэлэлт Физик 10-р анги

Multiple Choice

Шугаман тэлэлтийн коэффицентийн нэгжийг сонгоорой

• $$\degree C$$

• $$\degree K$$

• $$\frac{1}{\degree C}$$

• $$\degree F$$

Multiple Choice

Биеийн суналт нь юунаас хамаарах вэ?

• Анхны уртаас

• Ямар бодис вэ гэдгээс

• Температурын өөрчлөлтөөс

• Дээрх бүгдээс

Multiple Choice

Хатуу биеийн хувьд эзлэхүүн тэлэлтийн коэффициент нь ямар байх вэ?

• $$\beta=\frac{3}{\alpha}$$

• $$\beta=\alpha$$

• $$\beta=\frac{\alpha}{3}$$

• $$\beta=3\alpha$$

Multiple Choice

Биеийн эзлэхүүн тэлэлтийн томъёо аль нь вэ?

• $$V=V_0\left(1+\beta t^0\right)$$

• $$l=l_0\left(1+\alpha t^0\right)$$

• $$V=V_0\left(1+\alpha t^0\right)$$

• $$l=l_0\left(1+\beta t^0\right)$$

Multiple Choice

Ямар температурт ус хамгийн их нягттай байдаг вэ?

• $$0\ \degree C$$

• $$4\ \degree C$$

• $$20\ \degree C$$

• $$100\ \degree C$$

Multiple Choice

Ус буцалгагч бүрт хязгаарлах тэмдэг яагаад бичсэн байдаг вэ?

• Усны хэмжээг илэрхийлнэ.

• Халсан шингэн тэлэх тул

• Халсан шингэн агших учир

• Ус шахагдахгүй

Multiple Choice

Хийн эзлэхүүн температураас хамаарах өөрчлөлтийг харуулсан дараах графикаас аль нь P=const нөхцөлд тохирох вэ?

Multiple Choice

Зурагт үзүүлсэн идеал хийн төлвийн өөрчлөлтийг дараах графикуудаас аль нь зөв илэрхийлсэн бэ?

Multiple Choice

Зурагт үзүүлсэн аль нь их даралттай процесс вэ?

• 1

• 2

• 3

Тэлэлт

Хатуу, шингэн, хийн төлвүүдэд тэлэлт агшилт явагдах нөхцөл ба процессыг мөн амьдрал дээрх ямар жишээ байж болохыг эргэцүүлэн үзээрэй.

Усны гайхалтай шинж

Ус хөлдөхөөрөө тэлдэг гэсэн яриаг бид олонтоо сонсож байсан. Тэгвэл уг зурагт үнэхээр 0 °C температур дахь усны эзлэхүүнээс мөн тэр температурт байх мөсний эзлэхүүн их байна. 

Үүнийг урвуугаар тайлбарлавал мөс хайлахаараа агшиж байна гэж болохоор байна. Ингээд үргэлжлүүлэн хайлсан усны температурыг нэмэгдүүлэхэд маш сонирхолтойгоор ус тэлэх биш харин агшиж, 4 °C температурт хамгийн бага эзлэхүүнтэй болох ба цааш халаахад дахин тэлнэ. 

Усны эзлэхүүн ба нягтын температураас хамаарах

Эхний графикт усны эзлэхүүн температур, дараагийн зурагт усны нягт температурын хамаарлыг үзүүлжээ. 

Эндээс бид ус 4 °C температурт хамгийн бага эзлэхүүнтэй буюу хамгийн их нягттай болж байгааг харж байна. 

Өөрөөр хэлбэл шингэн халахаараа тэлдэг гэх өгүүлбэр усанд тохирохгүй байх нь! 

Усны эзлэхүүн тэлэлтийн коэффициент

Усны гайхамшигт чанар байгаль дээр

Өвөл хүйтэн болж гол, мөрөн хөлдөхөд түүн доторх загас болон бусад амьд организмууд яаж амьдарч байдаг талаар сонирхож үзсэ үү?

Уурын хөдөлгүүр

Уурын хөдөлгүүрийг зохион бүтээж, амьдралд нэвтэрсэн цагаас техникийн үсрэнгүй хөгжил эхэлсэн. Хөдөлгүүрийн гол хөдөлгөгч нь хий байлаа. Уураар хэрхэн хүчит галт тэргийг хөдөлгөж буй инженерийн зарчмыг эргэцүүлээрэй.

Уурын хөдөлгүүрийн модель

Уурын хөдөлгүүрт бүлүүр бүхий цилиндрт усны уур орж халахаараа тэлэх процессыг хэрэглэсэн. Цилиндрийн гадна талаас агаар дарж байх үед тэлэх ба агших процесс болно.

Уурын хөдөлгүүрийн ажиллагаа

Бидний эргэн тойрон дахь агаарын даралт нь бараг тогтмол байдаг. Тэгвэл физикт өдөр тутмын амьдрал дахь хий тэлэх процессыг тогтмол даралттайгаар хий тэлэх, агших процесс гэж загварчлан тооцоо хийж, үзэгдлийг тайлбарладаг.

Изобар процесс

Гей - Люссакийн хууль

Хийн эзлэхүүн тэлэлтийн коэффициент

Барианы өөрийн үнэлгээ

Хичээлийн агуулгыг амжилттай үзэж дуусгалаа. Баяр хүргэе.

Одоо хамгийн эхлээд авсан оношилгооны сорилгын хувилбарыг барианы үнэлгээ болгон дахин хийж, ахиц амжилтаа тооцоорой. Эцэст нь асуух болон эргэлзээ, сонирхол төрүүлсэн зүйл байвал бие даан судлах буюу багштай холбогдохыг хүсье.

Multiple Choice

Эзлэхүүн тэлэлтийн коэффицентийн нэгжийг сонгоорой

• $$\degree C$$

• $$\degree K$$

• $$\frac{1}{\degree C}$$

• $$\degree F$$

Multiple Choice

Биеийн тэлэлт нь юунаас хамаарах вэ?

• Анхны эзлэхүүнээс

• Ямар бодис вэ гэдгээс

• Температурын өөрчлөлтөөс

• Дээрх бүгдээс

Multiple Choice

Хатуу биеийн хувьд эзлэхүүн тэлэлт ба шугаман тэлэлтийн коэффициент ямар хамааралтай байх вэ?

• $$\alpha=\frac{\beta}{3}$$

• $$\beta=\alpha$$

• $$\beta=\frac{\alpha}{3}$$

• $$\alpha=3\beta$$

Multiple Choice

Биеийн шугаман тэлэлтийн томъёо аль нь вэ?

• $$V=V_0\left(1+\beta t^0\right)$$

• $$l=l_0\left(1+\alpha t^0\right)$$

• $$V=V_0\left(1+\alpha t^0\right)$$

• $$l=l_0\left(1+\beta t^0\right)$$

Multiple Choice

Ямар температурт ус хамгийн бага эзлэхүүнтэй байдаг вэ?

• $$0\ \degree C$$

• $$\ Бүх\ температурт\ адилхан$$

• $$4\ \degree C$$

• $$100\ \degree C$$

Multiple Choice

Машинын шатахууны савыг яагаад бүтэн дүүргэж болохгүй вэ?

• Шатах аюултай.

• Халсан шингэн агших тул

• Халсан шингэн тэлэх учир

• Явахад цалгина.

Multiple Choice

Хийн эзлэхүүн температураас хамаарах өөрчлөлтийг харуулсан дараах графикаас аль нь P=const нөхцөлд тохирох вэ?

Multiple Choice

Зурагт үзүүлсэн идеал хийн төлвийн өөрчлөлтийг дараах графикуудаас аль нь зөв илэрхийлсэн бэ?

Multiple Choice

Зурагт үзүүлсэн аль нь бага даралттай процесс вэ?

• 1

• 2

• 3

Poll

Энэ хичээлийн агуулга ойлгомжтой байна уу? Мэдлэг чадвар нь ахисан уу? Тийм бол дээд онооноос өгнө үү.

• 5

• 4

• 3

• 2

• 1

Poll

Сэдвийн даалгавар дасгалын түвшин танд нийцэж байна уу? Хөнгөн хялбар бол дээд оноо, хүнд хэцүү байсан бол доод оноо өгнө үү?

• 5

• 4

• 3

• 2

• 1

Poll

Энэ хичээлийн арга барил танд таалагдсан уу? Сэтгэл ханамжаа оноогоор илэрхийлнэ үү? Маш их бол дээд онооноос эхлэн өгөөрэй.

• 5

• 4

• 3

• 2

• 1

Poll

Энэ хичээл нь таны бие даан суралцахад дэмжлэг, тус болж чадаж байна уу? Тийм бол дээд онооноос өгнө үү?

• 5

• 4

• 3

• 2

• 1

Open Ended

Танд энэ хичээлийг сайжруулах талаар санал хүсэлт байвал илэрхийлнэ үү?

Уг сэдвийг Физик 10 сурах бичгийн 41-49 хуудсыг уншиж дасгал даалгаврыг ажиллаарай.

АМЖИЛТ ХҮСЬЕ.