ANTYCZNY RZYM - LEKCJA POWTÓRZENIOWA

ANTYCZNY RZYM - LEKCJA POWTÓRZENIOWA

Okresy historyczne antycznego Rzymu, wierzenia rzymskie i początki chrześcijaństwa, literatura rzymska

LITERATURA RZYMSKA

W antycznym Rzymie było 3 wielkich poetów, których dzieła są do dzisiaj pamiętane i czytane.

Pierwszym poetą był Wergiliusz, autor poematu "Eneida", który opowiada o początkach Rzymu. Poemat jest wzorowany na Odysei. Był pisany przez 10 lat, codziennie po jednej linijce.

LITERATURA RZYMSKA - C.D.

Drugim wielkim poetą antycznego Rzymu był Horacy, autor "Pieśni", utworów przeznaczonych do czytania, a nie do śpiewania. Pisał także satyry (utwory ośmieszające ludzkie wady, poglądy i postępowanie) i listy. Był autorem powiedzenia "nie wszystek umrę" - to miało znaczyć, że jego poezja przetrwa i dzięki temu będzie zapamiętany.

LITERATURA RZYMSKA C.D.

Ostatnim wielkim poetą rzymskim był Owidiusz, autor miłosnych wierszy oraz poematu o dziejach świata od jego stworzenia.

Dzięki tym trzem wielkim poetom, język i kultura Cesarstwa Zachodniorzymskiego przetrwały do dzisiaj. Jeszcze w XIX w. ludzie powszechnie znali łacinę, dziś uznawaną za język martwy.

POCZĄTKI RZYMU

Starożytny Rzym powstał na 7 wzgórzach Półwyspu Apenińskiego, w krainie zwanej Lacjum, nad rzeką Tyber. Zgodnie z legendą o Romulusie i Remusie - dwóch bliźniakach wykarmionych przez Wilczycę Kapitolińską, jego początki datuje się na rok 753 p.n.e., kiedy to Romulus zabił Remusa i ogłosił się królem Italii.

OKRES MONARCHICZNY

Nazywany okresem rodowo - królewskim, trwał w latach 753 - 509 p.n.e. Podobno rządziło nim w tym okresie 7 królów, z których czterej pierwsi stanowią postacie legendarne, zaś trzej ostatni, postacie historyczne pochodzenia etruskiego.

WPROWADZENIE REPUBLIKI

W 509 r. p.n.e. mieszkańcy Rzymu obalili króla Tarkwiniusza Pysznego i ustanowili republikę (Res Publica Romana). Do władz zaliczano Zgromadzenia Ludowe, urzędników państwowych (konsulowie, cenzorzy, trybun ludowy) i senat. Trybun ludowy pełnił szczególną rolę, ponieważ miał chronić lud przed niesprawiedliwością innych urzędników.

UPADEK REPUBLIKI

W 49 r. p.n.e. wybitny wódz rzymski, Juliusz Cezar, wraz z wiernymi sobie żołnierzami zajął Italię, a potem kolejno obejmował najważniejsze urzędy w państwie. Ponieważ dążył do posiadania władzy absolutnej, senatorowie republiki go znienawidzili i zamordowali go 15 marca 44 r. p.n.e. (z pomocą przybranego syna Oktawiana).

POWSTANIE CESARSTWA

Przybrany syn Cezara (w rzeczywistości jego siostrzeniec) rozpętał w Rzymie wojnę domową i wplątał się z konflikt z królową Egiptu, Kleopatrą (matką jedynego prawowitego syna Cezara). Ostatecznie, w bitwie pod Akcjum, w 31 r. p.n.e. Oktawian pokonał Kleopatrę i Marka Antoniusza (popełnili samobójstwo), by w 27 r. p.n.e. zostać 1 cesarzem rzymskim.

Imperium Romanum

• Cesarstwo rzymskie powstało w 27 r. p.n.e.

• W roku 330 r. Konstantynopol stał się stolicą Wschodniego Cesarstwa Rzymskiego (miasto powstało w 324 r.)

• W 395 r. nastąpił oficjalny rozpad Cesarstwa na Wschodnie i Zachodnie, kiedy cesarz Teodozjusz Wielki podzielił Imperium Romanum między dwóch synów, Honoriusza (zachód) i Arkadiusza (wschód)

• W 476 r. upadło Cesarstwo Zachodniorzymskie (umowny koniec starożytności)

• W 1453 r. upadło Cesarstwo Wschodniorzymskie (umowny koniec średniowiecza

WIERZENIA RZYMIAN

Starożytni Rzymianie wyznawali politeizm - wierzyli w wielu bogów. Najważniejsza była Triada Kapitolińska (Jowisz - król bogów, władca nieba i piorunów; Junona - opiekunka kobiet, rodziny i macierzyństwa; Minerwa - bogini mądrości, nauki i literatury, sztuki i rzemiosła). Bogiem wojny był Mars, bogiem mórz Neptun, boginią miłości - Wenus. Ważne były Westalki - opiekunki domowego ogniska.

JEZUS CHRYSTUS

Nazywany Jezusem z Nazaretu, ur. prawdopodobnie w 6 r. p.n.e., jego wyznawcy nazywali go Mesjaszem. Był pobożnym Żydem, ale stał się twórcą nowej religii monoteistycznej (wiara w jednego boga) - chrześcijaństwa. Życie Jezusa znamy z 4 Ewangelii - krótkich ksiąg Nowego Testamentu, które podają, że Jezus zaczął nauczać w wieku ok. 30 lat i swą naukę potwierdzał cudami. Skazany przez Rzymian na śmierć przez ukrzyżowanie.

CHRZEŚCIJAŃSTWO RELIGIĄ PAŃSTWOWĄ

Początkowo chrześcijanie byli prześladowani przez Żydów, potem przez Rzymian, ale i tak liczba chrześcijan rosła. W 313 r. cesarz Konstantyn Wielki zezwolił na swobodne wyznawanie chrześcijaństwa (Edykt Mediolański), zaś w 380 r. stało się ono religią państwową.

Multiple Choice

Obiekty sportowo - rekreacyjne w starożytnym Rzymie, to:

• Gladiatorzy

• Termy

• Amfiteatry

• Kopuły

Multiple Choice

Akwedukty rzymskie to inaczej:

• cyrki

• termy

• łuki triumfalne

• wodociągi

Multiple Choice

Amfiteatr Flawiuszów to inaczej:

• Koloseum

• Circus Maximus

• Termy Karakalii

• Aqueduct Pont du Gard

Multiple Choice

Pierwszy zbiór (kodeks) praw rzymskich, stworzony w latach 451 - 450 p.n.e., to:

• Kodeks Justyniana

• Prawo XII Tablic

• Arka Przymierza

• Termy Dioklecjana

Multiple Choice

Autorem słów "nie wszystek umrę", jest:

• Horacy

• Owidiusz

• Tarkwiniusz Stary

• Wergiliusz

Multiple Choice

Wergiliusz Maro napisał:

• Iliadę

• Odyseję

• Wojnę Trojańską

• Eneidę

Multiple Choice

Monoteizm to:

• Wiara w wielu bogów

• Całkowity brak wiary w boga

• Wiara w jednego boga

• Wiara w boga, ale bez chodzenia do Kościoła

Multiple Choice

Edykt mediolański ustanawiający, że w Cesarstwie Rzymskim można swobodnie wyznawać chrześcijaństwo, został wydany w roku:

• 395 r.

• 380 r.

• 330 r.

• 313 r.

Multiple Choice

Bogiem wojny w Rzymie był:

• Jowisz

• Wenus

• Mars

• Neptun

Multiple Choice

Rzymska bogini miłości, to:

• Wenus

• Junona

• Minerwa

• Westalka

Multiple Choice

Początek istnienia Rzymu i okresu królewskiego przypada na rok:

• 31 p.n.e.

• 27 p.n.e.

• 509 p.n.e.

• 753 p.n.e.

Multiple Choice

Powstanie Republiki Rzymskiej datujemy na rok:

• 509 p.n.e.

• 609 p.n.e.

• 753 p.n.e.

• 853 p.n.e.

Multiple Choice

Pierwszym cesarzem rzymskim był:

• Romulus

• Katon Starszy

• Juliusz Cezar

• Oktawian August

Multiple Choice

Arystokraci rzymscy to inaczej:

• Proletariusze

• Plebejusze

• Patrycjusze

• Wyzwoleńcy

Multiple Choice

Urząd pełniony w republice rzymskiej 24h przez 7 dni w tygodniu, w którym obowiązywała "zasada otwartych drzwi", to:

• trybun ludowy

• cenzor

• senator

• legion

Multiple Choice

Starożytny Rzym powstał na Półwyspie:

• Bałkańskim

• Labrador

• Apenińskim

• Pirenejskim

Multiple Choice

Podstawową jednostką armii rzymskiej był:

• batalion

• korpus

• legion

• limes