Python 3 - Listy

Python 3 - Listy i podstawowe operacje

Jakub Cader

Czym są listy w języku Python?

• Zadeklarowane, czyli zarezerwowane, miejsce w pamięci komputera do przechowywania i przetwarzania danych.

• Czyli podobnie jak zmienne? - Tak, ale zmienne przechowują jedną informację, a listy mogą zawierać wiele informacji, są kolekcjami.

• Skąd Python wie, czy dana informacja jest zmienną czy listą? - Lista jest rodzajem wielokrotnej "zmiennej". Jej nazwę tworzymy w taki sam sposób. Jeden wyraz snakecase. day_of_the_year

• Zmienną zapisujemy tak: a = 7 lub a = "name" lub a = True zależnie od typu danych (str, int, ...)

• Zatem zadeklarowanie var = może być zmienną z jednym bądź wieloma elementami.

Listy w Python

• Jak zadeklarować listę?

• Lista posługuje się nawiasami kwadratowymi [] lub funkcją list(), a poszczególne dane oddzielone są przecinkami.

• a = [2, 4, 7, 'ogórki', 'pomidory', True, False, 3.14, 2.5]

• Czy to oznacza, że jedna lista może zawierać różne typy danych?

• Tak, to jest jej zaletą. I do tego każda informacja na liście ma swój numer, który nazywamy indeksem.

• Czy lista może zawierać jeden element?

• Tak, np. lista = [248], ale może nawet być pusta, liczby = [].

Konwencja tworzenia nazw list:

• nazwa listy jest jednowyrazowa,

• nazwa jest w liczbie mnogiej,

• ​wyrazy łączymy wg. tzw. snake_case, np. things_to_do

  inne konwencje to camelCase, np. thingsToDo​

• ​nazwa jest w języku angielskim: flowers, vegetables, numbers,

• nazwa może zawierać cyfry, ale nie może się od nich zaczynać.​

Multiple Select

Lista w języku Python:

• to kolekcjai

• to zadeklarowane miejsce w pamięci komputera

• musi zawierać tylko jeden danych jednocześnie (str, int, bool lub float)

• to uporządkowany zbiór informacji

Multiple Choice

Którymi znakami deklarujemy listę w języku Python?

• { }

• [ ]

• ( )

• / /

• < >

Multiple Choice

Poszczególne dane w liście odzielamy:

• kropką

  .

• średnikiem

  ;

• przecinkiem

  ,

• dwukropkiem

  :

• spacją

Multiple Select

Które nazwy zmiennych i list są poprawne?

• name

• name1

• 1name

• name_1

• Name

Multiple Choice

Która lista zawiera najwięcej typów danych?

• list1 = [1, 2, 3, 4, 5, 6]

• list2 = [True, True, False, False, True]

• list3 = [True, 'True', 3.14, 0, False]

• list4 = [1, 1.5, 2, 2.5, 3, 3.5]

Operacje na listach

• Listy są zbiorami uporządkowanymi, czyli każdy element posiada swój numer zwany indeksem.

• Dzięki indeksowi możemy 'poruszać' się po liście, uzyskując dostęp do danych. Indeks rozpoczyna się od zera.

• Aby określić, który element z listy chcemy wywołać, używamy nawiasów kwadratowych po nazwie listy, których umiesczamy nr indeksu.

• print(nazwa_listy[0]) wyświetli pierwszy element z listy.

• polecenie nazwa_listy[-1] pozwala wywołać ostatni element z listy.

Multiple Choice

Lista to uporządkowany zbór danych. Jak się nazywają numery poszczególnych elementów listy?

• iterator

• indeks

• input

• iloraz

• iloczyn

Operacje na listach

• Funkcja del usuwa element z listy za pomocą podania jego indeksu

• Aby z listy kwiaty = ['tulipan', 'róża', 'żonkil', 'przebiśnieg', 'goździk'] usunąć drugi element 'róża', należy użyć kodu:

• del kwiaty[1] - czyli indeks nr 1 pozycja na liście 2.

• Rezultat: ['tulipan', 'żonkil', 'przebiśnieg', 'goździk']

• Funkcja del kwiaty bez nawiasów [] i podanym w nich indeksem usunie całą listę z pamięci wraz z nazwą

Multiple Choice

Czy polecenie print(ZAKUPY[1]) wyświetli drugi element z poniżej zadeklarowanej listy?

zakupy=['ogórki', 'pomidory', 'jabłka', 'papryka', 'kiwi']

• Tak

• Nie

Dlaczego nie?

^{Czy polecenie print(ZAKUPY[1]) wyświetli drugi element z poniżej zadeklarowanej listy?}

^{zakupy = ['ogórki', 'pomidory', 'jabłka', 'papryka', 'kiwi']}

^{Nie, gdyż:}

ZAKUPY oraz zakupy, to dwie różne listy.

Multiple Choice

Które z poleceń wyświetli ostatni element z listy?

zakupy = ['ogórki', 'pomidory', 'jabłka', 'papryka', 'kiwi']

• print(zakupy[1])

• print(zakupy[-1])

• print(zakupy[0])

• zakupy(print[0])

Fill in the Blank

Lista zawiera następujące elementy:

zakupy=['ogórki', 'pomidory', 'jabłka', 'papryka', 'kiwi']

Wpisz kod, który pozwoli wyświetlić na ekranie trzeci element z listy, czyli jabłka.

Multiple Choice

liczby = [1, 2, 3, 4, 5]

Funkcja del liczby[1] usunie z listy:

• element o wartości 1

• element o wartości 2

• wszystkie elementy

• samą listę

Dodawanie i mnożenie list

• Istnieją analogie między ciągami znaków (str) a listami.

• Listy można ze sobą łączyć (konkatenacja) lub mnożyć, podobnie jak łańcuchy znaków.

• Listy: warzywa = ['ogórki', 'pomidory', 'sałata', 'papryka', 'ziemniaki']

  napoje=["mleko", "woda", "sok"] można dodać do siebie tworząc nową listę, np. zakupy = warzywa+napoje.

• Efektem tego polecenia powstanie nowa lista zawierająca wszystkie elementy obu list.

• Mnożenie pozwala zwielokrotnić ilość elementów na liście.

Multiple Choice

Ile elementów będzie zawierać lista zakupy?

warzywa=['ogórki', 'pomidory', 'sałata', 'papryka', 'ziemniaki']

napoje=["mleko", "woda", "sok"]

zakupy=warzywa+napoje

• 2

• 4

• 6

• 8

Multiple Select

Listy w Python można:

• dodawać

• odejmować

• mnożyć

• dzielić

Multiple Choice

Dodawanie list sprawia, że

• elementy z obu list dostaną połączone

• elementy powtarzające zostaną pominięte

• elementy na liście są układane alfabetycznie

• że dotychczasowe listy znikają

Multiple Choice

Jeżeli lista zwięrzęta zawiera 3 elementy: pets = ['pies', 'koń', 'kot'], to ile będzie zawierała elementów po wykonaniu przez Python polecenia:

pets=pets*3?

• 9

• 3

• 7

• 6

Multiple Choice

Łączenie ze sobą list lub ich elementów nazywamy:

• kontaminacją

• koniugacją

• koniunkcją

• konkatencją

Metody a funkcje w Python

• Funkcje to wbudowane lub zdefiniowane przez użytkownika polecenia, które wykonuje język programowania, np. print(), wyświetla na ekranie, input() pobiera dane z klawiatury, len() zwraca długość badanego elementu, a def() pozwala zaprogramować własne funkcje, bloki poleceń.

• Funkcje zakończone są półokrągłymi nawiasami ()

• Metody dotyczną elementów zwanychg w Python obiektami.

• Czyli funkcja operująca na liście nazywana jest metodą.

Metody list w Python

• Metoda posługuje się nawiasami inaczej niż funkcje. Metody wskazują obiekt (listę) przez dołączenie do niego po nazwie. Łączy je kropka. Nawiasy zawierają dodawany element. nazwa.funkcja()

• Przykłądowo, aby do listy kolory dodać kolor posługujemy się metodą .append().

• kolory=['żółty', 'zielony', 'czerwony',]

• użycie polecenia kolory.append('niebieski') sprawi, że na końcu listy kolory zostanie dodany element 'niebieski'.

• rezultat: ['żółty', 'zielony', 'czerwony',' niebieski'].

Multiple Select

Metody w Python są:

• funkcjami dotyczącymi obiektów, np. list

• zakończone półokrągłymi nawiasami ()

• dołączane do nazwy obiektu po kropce

  nazwa.metoda

Wybrane .metody() operacji na listach

• .append() - dodaje element na koniec listy.

• .insert(i, x) - wstawia element x na podaną pozycję listy i przed elementem, który tam stał.

• użycie polecenia kolory.insert(2, 'biały') sprawi, że na trzeciej pozycji w liście kolory zostanie dodany element 'biały'.

• kolory=['żółty', 'zielony', 'czerwony',' niebieski']

• rezultat: ['żółty', 'zielony', 'biały', 'czerwony', ' niebieski']

Multiple Choice

Metoda .append dodaje element do listy

• na pierwszej pozycji

• na koniec listy

• zgodnie z podanym indeksem

• alfabetycznie

Multiple Choice

Metoda .insert wstawia element do listy

• na piewszej pozycji

• zgodnie z podanym numerem indeksu

• na końcu listy

• zastępuje element, który był po daną pozycją

.metody() na listach c.d.

• .count(x)- zlicza ilość wystąpień elementu x.

• .index(x) - wraca indeks pierwszego elementu listy, którego wartością jest x.

• .remove(x) - usuwa pierwszy napotkany element z listy, którego wartością jest x.

• .sort() - Sortuje elementy na liście, w niej samej. 

• .reverse() - Odwraca porządek elementów listy w niej samej.

• .clear() - usuwa zawartość listy, ale sama pusta lista pozostaje.

Multiple Choice

Metoda .remove(x) usuwa:

• całą zawartość listy

• pierwszy napotkany element z listy, którego wartością jest x.

• wszystkie elementy z listy o wartości x

• x elementów z listy

• całą listę

Multiple Select

Metoda .clear()

• usuwa zawartość listy

• usuwa całą listę

• pozostaje pusta lista

• usuwa skazane indeksem emementy

Multiple Choice

litery = ['a', 'b', 'c', 'd']

print(litery.index('a'))

Co wyświeli polecenie print?

• a

• 0

• 1

• True

Multiple Choice

Metoda .index() zwraca:

• ilość zindeksowanych elementów listy

• numer indeksu elementu wskazanego w nawiasach

• wartość elementu pod wskazanym w nawiasach numerze indeksu

Operacje na listach min i max

• Funkcja min() - zwraca najmniejszą wartość z listy

• Może to być wartość liczbowa (int, float czy bool) albo literowa (str) zgodnie z alfabetem bez polskich znaków diakrytycznych (ą,ę,ń, itp.)

• Dla listy liczby = [2, 5, 1, 7, 0] polecenie print(min(liczby)) wyświetli:

• 0

• a print(max(liczby))

• 7

• Funkcje min() i max() nie obsługują list z mieszanymi typami danych.

Multiple Choice

Lista litery = ['d', 'z', 'a', 'i']

Jaki wynik wyświetli polecenie: print(max(litery))?

• i

• a

• z

• error

Multiple Choice

Lista litery = [a, b, c, d]

Jaki wynik wyświetli polecenie: print(min(litery))?

• NameError: name 'a' is not defined

• a

• d

• True

Listy w listach, czyli listy wielowymiarowe

• W listach można umieszczać pojedyncze elementy, ale również listy.

• Lista w liście jest listą zagnieżdżoną.

• Przykład: xy = [[0, 0],[2, 5],[10, 0 ],[5, 5],[1, 1]]

• Powyższa lista zawiera dwa wymiary, liczba wymiarów jest nieskończona.