Australia Ludność

Australia

Ludność i gospodarka

Ludność pierwotna

Australię przed przybyciem Europejczyków zamieszkiwała ludność pierwotna – Aborygeni. Nazwa ta wywodzi się od łacińskiego słowa aborigines oznaczającego właśnie pierwotnych mieszkańców.

Szacuje się, że pod koniec XVIII wieku ląd australijski zamieszkiwało ok. 500 tys. tubylców. Prowadzili oni zbieracko‑łowiecki tryb życia.

Posługiwali się bardzo prostymi narzędziami i rodzajami broni. Nie znali nawet łuku, chociaż wynaleźli bumerang – niezwykły przyrząd służący do polowania na ptaki. Bumerang wyrzucony w odpowiedni sposób, jeśli chybi celu, zatacza łuk i wraca w pobliże myśliwego.

Aborygeni stanowią obecnie stosunkowo niewielką grupę ludności liczącą ok. 400 tys. Część z nich do dzisiaj zamieszkuje słabo zaludnione i niezagospodarowane wnętrze lądu, a część próbuje dostosować się do nowych warunków społecznych.

Współczesna ludność

Współczesne społeczeństwo australijskie powstało w wyniku imigracji ludności pochodzącej z Wielkiej Brytanii – stanowią oni obecnie ponad 80% ludności kraju.

Inne narodowości, w tym także Polacy, to zdecydowana mniejszość. Polonia australijska liczy obecnie ok. 200 tys. osób.Imigranci zasiedlali głównie wybrzeża południowo‑wschodnie, gdzie klimat sprzyja osadnictwu. Rozmieszczenie ludności w Australii wykazuje ogromne dysproporcje między wybrzeżami a obszarami wewnątrz kontynentu.

Wszystkie większe miasta Australii, z wyjątkiem stolicy – Canberry (390 tys. mieszkańców), powstały na wybrzeżu. Wiele z nich to duże porty oceaniczne. Ludność miejska stanowi aż 89,4% ogółu mieszkańców.

Największymi miastami są: Sydney (4,8 mln), Melbourne (4,2 mln), Brisbane (2,2 mln) ), Perth (1,8 mln), Adelaide (1,3 mln).

Ludność pozamiejską stanowią farmerzy mieszkający na ogromnych farmach, co sprawia, że zabudowania pozamiejskie są bardzo rozproszone. W Australii nie wytworzyły się osiedla wiejskie takie jak na innych kontynentach.W 2015 roku Australia liczyła 23,9 mln mieszkańców, a średnia gęstość zaludnienia na 1 km2 wynosiła tylko 3 osoby.

Zwróć uwagę na ogromne dysproporcje w rozmieszczeniu ludności na obszarze Australii

Multiple Choice

Pierwotną ludność Australii stanowią: *

• Maorysi

• Papuasi

• Aborygeni

• Indianie

Multiple Select

Gęstość zaludnienia Australii

• 10 osób na km2

• 30 osób na km2

• 3 osoby na km2

• 17 osób na km2

Multiple Choice

Wskaż, z którego państwa wywodzą się osadnicy zasiedlający Australię w XVIII i XIX wieku.

• z Francji

• z Holandii

• z Portugalii

• z Wielkiej Brytanii

• z Hiszpanii

Multiple Choice

Cały kontynent australijski zajmuje jedno państwo - Związek Australijski. Stolicą tego kraju jest:

• Canberra

• Sydney

• Brisbane

• Melbourne

Gospodarka Związku Australijskiego

Historia osadnictwa w Australii wpłynęła na tempo rozwoju gospodarczego, a cechy środowiska przyrodniczego zdecydowały o tym, gdzie i które działy gospodarki mogły się rozwinąć.Australia to kontynent bardzo ubogi w wodę. Mimo to aż 53,4% jej powierzchni jest użytkowane rolniczo. Największy obszar – 47,1% powierzchni państwa – zajmują łąki i pastwiska, które jednak pokryte są rzadką i suchą roślinnością półpustynną i sawannową.

Głównymi magazynami wody dla rolnictwa są baseny artezyjskie. Najważniejsze znaczenie w rolnictwie australijskim ma hodowla zwierząt – owiec i bydła. Tereny wypasu owiec znajdują się na obszarze Wielkiego Basenu Artezyjskiego i w dorzeczu Murray‑Darling. Aż 3/4 całego pogłowia owiec stanowią merynosy. Rasa ta daje doskonałej jakości cienką wełnę i jest dobrze dostosowana do warunków środowiskowych terenów półsuchych. Australia od lat zajmowała 1. miejsce pod względem pogłowia owiec oraz produkcji wysokogatunkowej wełny. Obecnie zajmuje 2. miejsce na świecie (za Chinami) pod względem pogłowia owiec (75,5 mln szt.) oraz w eksporcie wełny (18,6% całego światowego eksportu). Duże znaczenie ma ekstensywny chów bydła występujący na północy państwa i w środkowej części Gór Wododziałowych. Z kolei wokół wielkich miast rozwija się intensywna hodowla bydła, głównie mlecznego.

Rolnictwo Australii jest silnie uzależnione od warunków środowiska przyrodniczego. Czynnikami intensyfikacji produkcji rolnej są:

• wzrost powierzchni obszarów sztucznie nawadnianych;

• wzrost zużycia nawozów sztucznych;

• zwiększenie mechanizacji zarówno w produkcji roślinnej, jak i hodowli zwierząt (np. maszyny do strzyżenia owiec);

• wykorzystanie lotnictwa zarówno w transporcie płodów rolnych, jak i w zabiegach agrotechnicznych.

W uprawach dominują zboża, chociaż plony z jednego ha nie są zbyt wysokie, np. pszenica 17,6 dt/ha (w Polsce 44,3 dt/ha). Ogromna powierzchnia uprawna umożliwia uzyskanie wielkich nadwyżek artykułów rolnych. Australia jest czołowym eksporterem produktów rolnych: wełny, mięsa, pszenicy czy cukru z trzciny cukrowej.

Australia jest kontynentem zasobnym w różnorodne surowce mineralne. Do końca XIX wieku rozwijała się gospodarka oparta na wywozie surowców głównie do Wielkiej Brytanii. W wyniku przemian, jakie przyniosły dwie wielkie wojny w XX wieku oraz rozpad Imperium Brytyjskiego, Australia rozwinęła gałęzie przemysłu przetwórczego, stając się jednym z najbogatszych państw świata. Obecna struktura zatrudnionych jest charakterystyczna dla państw o wysokim poziomie rozwoju gospodarczego.

Działem gospodarki zapewniającym wysokie dochody jest górnictwo. Australia to potentat w wydobyciu węgla kamiennego – 408 mln t w 2013 roku i 4. miejsce na świecie (największy producent tego surowca na półkuli południowej). Wydobycie tego surowca odbywa się w znaczącym stopniu relatywnie tanią metodą odkrywkową. Australia posiada też znaczne zasoby węgla brunatnego oraz rud metali, jak: żelazo, aluminium, miedź, mangan, ołów. Wielkie znaczenie ma także pozyskiwanie złota (9,5% wydobycia światowego i 2. miejsce na świecie), a także srebra i diamentów. Większość surowców mineralnych wydobywa się w południowo‑wschodniej części kontynentu. Natomiast we wnętrzu ważnymi obszarami górniczymi są leżące na Nizinie Środkowoaustralijskiej Broken Hill, Mount Isa i Tennnt Creek.Przemysł przetwórczy rozwinął się w wielkich miastach leżących na wybrzeżach w południowo‑wschodniej części państwa. Wielkimi okręgami przemysłowymi są Sydney i Melbourne, a nieco mniejszymi – Brisbane i Adelaide. Na południowo‑zachodnim wybrzeżu ważnym ośrodkiem przemysłu jest Perth.Surowce wytwarzane przez rolnictwo oraz surowce mineralne są eksportowane. Handel zagraniczny ma wielkie znaczenie dla budżetu państwa. Australia eksportuje swoje wyroby głównie do Chin (ok. 1/4 całego eksportu), Japonii, Korei i Indii. Na te cztery państwa przypada aż 60% całego eksportu. W imporcie największymi partnerami są Chiny, Stany Zjednoczone i Japonia.Dokonajmy analizy danych przedstawiających strukturę eksportu i importu Australii według grup towarów.

Australia jest państwem sprzedającym głównie surowce – ich łączny udział przekracza 60% całości eksportu. Wielkie znaczenie w eksporcie mają także towary pochodzenia rolniczego – 10%. W imporcie najważniejsze są maszyny, sprzęt transportowy i wyroby przemysłowe, których łączny udział sięga 70% całości importu.Związek Australijski, mimo że leży na półkuli południowej, jest zaliczany do państw bogatej Północy. Produkt krajowy brutto na 1 mieszkańca w 2014 roku wyniósł 61,2 tys. USD. Pod tym względem Australię wyprzedzają tylko cztery kraje: Luksemburg, Norwegia, Katar i Szwajcaria.

Multiple Choice

Który dział rolnictwa ma dla gospodarki Australii tradycyjnie najwieksze znaczenie? *

• chów owiec - merynosów

• intensywna uprawa trzciny cukrowej

• ekstensywna uprawa zbóż

• intensywny chów bydła mlecznego

Multiple Choice

Wokół których dwóch miast powstały duże skupiska ośrodków przemysłu przetwórczego w Australii? *

• wokół Melbourne i Sydney

• wokół Canberry i Mount Isa

• wokół Brisbane i Darwin

• wokół Perth i Alice Springs