หลักธรรมสำคัญ

หลักธรรมสำคัญ

by uraiphorn silaon

​อริยสัจ 4 (ความจริงอันประเสริฐ)

​1. ทุกข์ สภาวะที่ทนได้ยาก (ธรรมควรรู้)

​2. สมุทัย เหตุแห่งทุกข์ (ธรรมควรละ)

​3. นิโรธ การดับทุกข์ (ธรรมควรบรรลุ)

​4. มรรค หนทางการดับทุกข์ (ธรรมควรเจริญ,ควรปฏิบัติ)

​ไตรลักษณ์ ลักษณะสามัญของสรรพสิ่งทั้งหลายบนโลกทั้งมีชีวิตและไม่มีชีวิต

​อนิจจัง - ความไม่เที่ยง ไม่แน่นอน ทุกอย่างมีการเปลี่ยนแปลง

​ทุกขัง - สรรพสิ่งล้วนมีความทุกข์ ทนได้ยาก

​อนัตตา - สรรพสิ่งล้วนไม่มีตัวตน

​ไตรสิกขา การศึกษาในพระพุทธศาสนา มรรค8

​1. ศีล (สะอาด) คือ การพัฒนากาย วาจา ให้ สะอาด สงบเรียบร้อย

​- สัมมากัมมันตะ คือ กระทำชอบ ทำแต่ความดี ทำแต่สิ่งที่สุจริต

​- สัมมาวาจา คือ วาจาชอบ พูดชอบ พูดแต่สิ่งดีๆ

​-สัมมาอาชีวะ คือ การเลี้ยงชีพชอบ ประกอบอาชีพสุจริต

​2. สมาธิ (สงบ) คือ การอบรมจิต ให้สงบเรียบร้อย เป็นปกติ

​- สัมมาสมาธิ คือตั้งมั่นชอบ จิตสงบไม่ฟุ้งซ่าน

​- สัมมาสติ คือ ระลึกรู้ตัวชอบ ไม่หลงไหล

​- สัมมาวายามะ คือ เพียรระวังตนชอบ ไม่ทำความชั่ว และหมั่นรักษาความดี

​3. ปัญญา(สว่าง) คือ การอบรมปัญญา ให้เกิดรู้แจ้ง ได้แก่

​- สัมมาสังกัปปะ คือ คิดชอบ คิดแต่สิ่งดี สุจริต

​- สัมมาทิฎฐิ คือ มีความเห็นชอบ มีความคิดเห็นถูกต้องตาทำนองคลองธรรม

​ควรจำ

​ทุกข์-ผล (ธรรมควรรู้)

​สมุทัย-เหตุ (ธรรมควรละ)

​นิโรธ-ผล (ธรรมควรบรรลุ)

​มรรค-เหตุ(ธรรมควรเจริญ,ปฏิบัติ)

​Remember

​อนัตตา คือ เอกลักษณ์ของพระพุทธศาสนา (ความไม่มีตัวตน)

​

​โอวาท 3 คือ หัวใจของพระพุทธศาสนา (ทำดี ละชั่ว ทำจิตใจให้บริสุทธิ)

​ทุกข์ (ธรรมควรรู้)

​1. โลกธรรม 8 (ธรรมที่มีประจำโลก)

​อิฎฐารมณ์ - ลาภ ยศ สรรเสริญ สุข

​อนิฎฐารมย์ - เสื่อมลาภ เสื่อมยศ นินทา ทุกข์

​

​

​โลกบาล คือธรรมคุ้มครองโลก ได้แก่ หิริ โอตัปปะ (ความละอายและเกรงกลัวบาป)

​จิต เจตสิก

​จิต - หมายถึง ธรรมชาติที่รุ้อารมณ์ คือวิญญาณในขันธ์ 5

​เจตสิก - หมายถึง อาการที่ประกอบกับจิต คือ ความรู้สึกต่างๆ

​ขันธ์ 5 องค์ประกอบแห่งชีวิตมนุษย์

​1. รูป(รูปธรรม) คือ รูปร่าง ร่างกายของมนุษย์ ประกอบด้วยธาตุ4 คือ

​ดิน (เนื้อหนังมังสา กระดูก )

​น้ำ (เลือด น้ำหนอง น้ำลาย)

​ลม (แก๊สในร่างกาย )

​ไฟ ( อุณหภูมิความร้อนของร่างกาย)

​2. เวทนา (นามธรรม) ความรู้สึกสุข ทุกข์ เฉยๆ

3. สัญญา (นามธรรม) คือความจำได้ ไม่หลงลืม

4. สังขาร (นามธรรม) คือ ความคิด ปรุงแต่งจิตให้กระทำสิ่งต่างๆ

5. วิญญาณ(นามธรรม) คือ อารมณ์ การรับรู้ของจิต ผ่านการรับรู้ทั้ง 6 คืออาตยตนะทั้ง6 หู ตา จมูก ลิ้น กาย ใจ