Funkcje języka

Po co nam język?

​Kontekst

Kod

Kontakt​

Nadawca > Komunikat > Odbiorca

​

Cele wypowiedzi

​

Intencje nadawcy​

​Przekazanie informacji

​- jaką dziś mamy pogodę?

​- co dziś robiłeś?

​- co się wydarzyło?

Open Ended

Przeredaguj poniższe zdanie w taki sposób, aby pozostała w nim tylko informacja, a nie uczucia, opinia nadawcy. Używaj słownictwa neutralnego.

Znowu spóźniłem się na ten głupi autobus, lało jak z cebra, a musiałem leźć pieszo do budy.

Open Ended

Przeredaguj poniższe zdanie w taki sposób, aby pozostała w nim tylko informacja, a nie uczucia, opinia nadawcy. Używaj słownictwa neutralnego.

Serio nie czaję tego zadania, a ten bachor umie to zrobić.

​Wyrażenie emocji, uczuć, swojej opinii

​- chcesz pochwalić film

​- nie podobała ci się lektura

​- ktoś sprawił ci przykrość

​- jesteś zły na kogoś

Open Ended

Zamień ekspresywizm na eufemizm:

niezwykle jazgotliwa muzyka

Open Ended

Zamień ekspresywizm na eufemizm:

pleciesz głupstwa

​Wywołanie reakcji

​- chcesz, aby ktoś otworzył okno

​- próbujesz zachęcić dziecko do zjedzenia obiadu

​- próbujesz kogoś przekonać do swojego zdania

Open Ended

Jak najgrzeczniej poprosić kogoś o zrobienie herbaty?

Open Ended

Spróbuj zareklamować najnowszy szampon przeciwłupieżowy.

​Perswazja językowa, manipulacja językowa i prowokacja językowa

​Co to znaczy?

​Czym się różnią?

​

​

Multiple Select

Które zdanie jest przykładem prowokacji językowej?

• Znów przyniosłaś cukierki tylko dla siebie?

• <do piłkarza>

  Piłka nożna to takie latanie za nadmuchaną skórą, jak dzieciaki na osiedlu.

• Gdzie położyłeś klucze? 

• Ja w twoim wieku już nie prosiłem rodziców o zgodę na wyjście, naprawdę chcesz to zrobić?

​Nawiązanie i podtrzymanie kontaktu

​- witasz się z kimś

​- chcesz sprawdzić, czy ktoś cię słucha

​- dajesz znać, że słuchasz kogoś

​

​Wytłumaczenie języka

​- tłumaczysz komuś, co oznacza dany wyraz

​- próbujesz zrozumieć gramatykę

​Piękne mówienie

​- chcesz dobrze wypaść na przemówieniu

​- szukasz nowych słów na określenie czegoś

​- chcesz opisać coś w nietypowy sposób

Open Ended

Spróbuj opisać podaną sytuację w taki sposób, aby twoja wypowiedź spełniała funkcję poetyczną, przekazywała podaną treść w nietypowy, artystyczny sposób. Użyj środków stylistycznych (np. epitetów, porównań, metafor).

Było bardzo gorąco i świeciło słońce.

​Fakty a opinie

​Określ, czy to fakty, czy opinie

​Wszystkie zwierzęta były teraz na miejscu, wyjąwszy Mojżesza, oswojonego kruka, który spał na żerdzi opodal tylnego wejścia. Gdy tylko Major spostrzegł, że zebrani usiedli wygodnie i czekają na jego słowa, chrząknął i zaczął:

- Towarzysze, jak słyszeliście, miałem ubiegłej nocy dziwny sen. Nie przypuszczam, towarzysze, że pozostanę z wami długo, lecz zanim umrę, sądzę, że mam obowiązek przekazać wam mądrość, którą posiadłem. Żyję już długo, miałem wiele czasu na rozmyślania, leżąc samotnie w swojej przegrodzie i wydaje mi się, że pojąłem istotę życia na tej ziemi.

​Tak oto miałem w życiu mnóstwo kontaktów z mnóstwem poważnych ludzi. Zebrałem sporo doświadczeń wśród dorosłych. Obserwowałem ich naprawdę z bliska. To niespecjalnie poprawiło moje zdanie o nich.

Kiedy trafiałem wśród nich na kogoś, kto wydawał się w miarę bystry, przeprowadzałem na nim doświadczenie ze swoim rysunkiem numer , który zachowałem od dzieciństwa. Chciałem wiedzieć, czy ten ktoś rzeczywiście coś rozumie. Jednak za każdym razem odpowiedź brzmiała: „To jest kapelusz”. Więc nie wspominałem już o wężach boa ani o dżungli, ani o gwiazdach.

Multiple Select

Które wypowiedzi wyrażają opinię?

• Powiedziałeś jej, że jest głupia. Powinieneś ją przeprosić.

• Dzisiaj jest słonecznie.

• Prawdopodobnie dostanę piątkę.

• Jego oddanie sprawie zwraca uwagę.

​Jak wyrażać swoją opinię?

​Przemówienie

Chcesz wprowadzić w szkole dodatkowy dzień wolny od zajęć. Jakich argumentów użyjesz? W jaki sposób będziesz przemawial?

Open Ended

Napisz krótkie przemówienie, w którym będziesz chciał przekonać uczniów i nauczycieli o konieczności wprowadzenia dodatkowego dnia wolnego od zajęć.

​Głos w dyskusji

​Trwa dyskusja w sprawie ustanowienia dodatkowego dnia wolnego od zajęć dydaktycznych. Twój przedmówca powiedział:

​

​"Moim zdaniem pomysł jest bardzo nietrafiony. Czy naprawdę uczniowie mają za dużo nauki? Czy jeśli zabierzemy im dodatkowy dzień, dadzą radę przyswoić cały materiał? To bardzo ryzykowny pomysł"

​

Zabierz głos w dyskusji, odwołując się do tych słów.

​Rozprawka

​Dyskusja o dniu wolnym od zajęć wywołała nowy temat: czy w ogóle warto się uczyć?

​

​

Odpowiedz w formie rozprawki, odwołując się do lektury obowiązkowej.

​