Atmosfer ve İklim

Atmosfer ve İklim

By mest buz

Atmosfer, yeryüzünü çepeçevre saran gaz kütlesidir. Bu gaz kütlesinin yerküreyi sarmasını sağlayan güç, yer çekimi kuvvetidir. Atmosfer, gazların bileşiminden meydana gelir.

• Atmosfer %78 azot, %21 oksijen ile karbondioksit, su buharı, argon, neon, metan, kripton ve hidrojen gibi %1 oranında diğer gazlardan oluşur.

​Atmosferin Etkileri:

• Canlıların yaşaması için belirli oranlarda içerisinde gazlar bulunur.

• Güneşten gelen zararlı ışınların süzülmesini sağlar.

• Dünyanın aşırı ısınmasını ve soğumasını önler.

• Güneş ışınlarının dağılmasını sağlayarak Güneş’i doğrudan almayan yerlerin aydınlanıp ısınmasını sağlar.

• İklim olaylarının meydana gelmesini sağlar.

• Sesi, ışığı ve sıcaklığı iletir.

​Troposfer

• Atmosferin en alt katmanıdır.

• Su buharının tamamı bu katmanda bulunur.

• Meteorolojik olaylar bu katmanda gerçekleşir.

• Troposfer, daha çok yerden yansıyan ışınlarla ısındığı için yerden yükseldikçe sıcaklık her 200 m’de ortalama 10°C azalır. Sıcaklığı tutan gazların yere yakın kesimlerde daha yoğun bulunması ve atmosferin üstten soğuması bu durumun oluşmasında etkilidir.

​Stratosfer

• Troposferin üst sınırından itibaren 50 km yüksekliğe kadar çıkar.

• Bu katmanda su buharı olmadığı için meteorolojik olaylar görülmez.

• İçerdiği ozon molekülleri Güneş’ten gelen mor ötesi ışınları soğutarak bu katmanın ısınmasına yol açar.

• Güneş’ten gelen zararlı ışınları (ultraviyole) tutar.

​Mezosfer

• Küçük boyutlardaki gök taşları, hızla girdikleri bu katmanda sürtünme etkisi ile parçalanarak yok olurlar. Atmosfere toz olarak karışır.

​Termosfer

• Gaz molekülleri oldukça seyrektir ve gazlar, iyonize olmuş bir hâlde bulunur.

• Yoğunluğu oldukça az olduğu için yerden gönderilen radyo dalgalarını yeryüzüne yansıtır

​Ekzosfer

• Termosferin üzerinde yer alan en dış katmandır. • Bu katmanın üst sınırında yer çekimi oldukça az olduğundan gaz molekülleri uzaya kaçar. Ancak atmosferin dış sınırının yer çekimi etkisinin tamamen yok olduğu 10.000 km’ye kadar olduğu kabul edilir.

Open Ended

Halk arasında “yıldız kayması” olarak adlandırılan gök taşlarının atmosferde sürtünme etkisiyle yanarak parçalandığı katmandır

Open Ended

Yer çekiminin çok az olduğu ve atmosferin en dış yüzeyinde bulunan katmandır

Open Ended

Atmosferin yere yakın en alt katmanıdır. Su buharının tamamının bu katmanda yer almasından dolayı meteorolojik olayların gerçekleştiği katmandır

Open Ended

İçerisinde bulunan ozon gazının etkisiyle Güneş’ten gelen zararlı ışınları süzen katmandır.

Open Ended

Mor ötesi ışınların molekülleri parçalayarak iyonlar hâline getirdiği ve radyo dalgalarını yansıttığı katmandır.