Cumhuriyet Dönemi Türk Tiyatrosu

Cumhuriyet Dönemi Türk Tiyatrosu

By Nazire Karabaş

​

​

​1940'a Kadar Türk Tiyatrosu​

​Yakın geçmişteki sosyal sorunlar ele alınarak toplum eleştirisi yapılmıştır.

Dönemin tiyatro yazarları​,toplumsal sorumluluk sahibi birer aydın portresi çizmiştir.

Cumhuriyet,bir övünç kaynağı olarak ele alınmıştır.

​Bu dönemde Reşet Nuri,Halit Fahri Ozansoy,Hüseyin Suat,Musahipzade Celal,Faruk Nafiz Çamlıbel,Hüseyin Rahmi Gürpınar,Yakup Kadri gibi ünlü yazarlar tiyatro eserleri yazmaya devam etmişlerdir.

​

​

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

Bu dönemde Halit Fahri Ozansoy,​kişilerdeki ruhsal çatışmayı ilk ele alan yazarlarımızdan biridir.

1923-1940 dönemi tiyatrosunda devrimleri sevdirmeye ve kabul ettirmeye çalışan oyunların bolluğu göze çarpar.​

​Türk yurdunu,Türk ulusunu sevmek ülküsü​ oyunlara konu olmuştur.Yazarlar bu duyuları aşılamak için kimi zaman efsanelere,kimi zaman da masallara yönelmişlerdir.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​1940-1960 Dönemi Türk Tiyatrosu

Bu dönemde oyun yazarlarının sayısında büyük bir artış,konularda çeşitlenme göze çarpar.

1940'lı yıllarda Türk tiyatrosunda geleneksel Türk tüyatrosunun izleri görülür.​

Kö​y ve kasaba gerçeği toplumcu bakış açısı ile ele alınarak köy romanı akımına öncelik etmiştir.

Sosyal temalı oyunların yanında bireyin iç dünyasına ve ruhi problemlerine eğilen oyunlar yazılmış ve sahnelenmiştir.​(A.M. Dıranas,NecatiCumalı,Orhan Asena,Refik Erduran)

​

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

II.Dünya Savaşı sonrasındaki ekonomik şartların toplum üzerindeki etkisi,değişen değer yargıları oyunlarda işlenmiştir.​

Bu dönemde Ankara Konservatuarı ilk mezunlarını vermiş,Devlet Tiyatrosu kurulmuştur.​

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

1960-1980 Dönemi Türk Tiyatrosu​

​Bu dönemde yaşanan darbeler edebiyatı ve sanatı da derinden etkilemiştir.

Önceki dönemde olduğu gibi toplumsal sorunlar,aile içindeki ilişkiler ve çatışmalar tiyatronun konusu olmuştur.​

Büyük şehrin varoşları,gecekondu semtleri,köy ve kasabalar ile hapishanelerde cereyan eden dramlar da tiyatroda işlenen konular arasındadır.​

Turan Oflazoğlu,Güngör Dilmen,İlhan Tarus bu dönemde göze çarpar.​

Bertold Brech etkisi ile epik tiyatrolar yazılmaya başlanmıştır.​Türk edebiyatında ilk epik tiyatro örneği Haldun Taner'in yazdığı Keşanlı Ali Destanı'dır.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​

1950'li yılların tiyatrosunda​ köy sorunlarına eğilme görülür.

Sorunlar bireyden topluma yönelmiştir.

Osmanlı İmparatorluğu'nun yanlışları irdelenir.​

Eğitimi eleştiren,yol gösterici oyunlar yazılmıştır.​

Ağa-köylü ilişkisinde ağaların yanlış tutumları eleştirilmiştir.​

Köy kadınının sorunları tiyatro aracılığıyla​ topluma duyurulmuştur.

Dini yanlış anlama eleştirilmiştir.​

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​

1980'den Günümüze Türk Tiyatrosu

​

Murathan Mungan,Ülkü Ayvaz,Mehmet Baydur,Erhan Gökyüzü bu dönemin ünlü tiyatro yazarlarıdır.​

Aile ilikileri,kadın ve gençlik sorunları,bireyin kimlik arayışı oyunlaştırılmıştır.​

Yakın ve uzak geçmişin olayları,tarihi kişilerin hayat hikayelerine dönüş söz konusudur.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​Cumhuriyet Dönemi Tiyatrosuna Genel Olarak Baktığımızda:

​

Özellikle Muhsin Ertuğrul'un Şehir Tiyatroları açma girişimleri, Türk tiyatrosunun gelişimine olumlu katkı sağlamıştır.

Cumhuriyet Dönemi'nde tiyatro, yeni Cumhuriyet'in ilkelerini halka aktarmada bir araç olarak hızla yaygınlaşmaya başlamıştır.

Bu dönemde çocuk tiyatrosu çalışmaları yapılmış, kadınlar sahnede daha çok yer almaya başlamış, devlet konservatuvarı açılmıştır.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​

Özellikle Muhsin Ertuğrul'un Şehir Tiyatroları açma girişimleri, Türk tiyatrosunun gelişimine olumlu katkı sağlamıştır.

Cumhuriyet Dönemi'nde tiyatro, yeni Cumhuriyet'in ilkelerini halka aktarmada bir araç olarak hızla yaygınlaşmaya başlamıştır.

Bu dönemde çocuk tiyatrosu çalışmaları yapılmış, kadınlar sahnede daha çok yer almaya başlamış, devlet konservatuvarı açılmıştır.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​

Bu dönemde epik tiyatro ve absürd tiyatro türlerinden de yararlanılmıştır.

Cumhuriyet Dönemi'nin ilk yıllarında oyun yazarları daha çok Türk tarihi ve efsanelerine yönelmiş, milliyetçiliği halka benimseten düşünceler üzerinde durmuşlar, toplumsal sorunları, değer yargılarının bozulmasını ve ağırlıklı olarak da ruhsal çelişkileri vermeye çalışmışlardır.

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​Bu dönemde sanatçılar, toplumumuzdaki değer yargılarının değişmesi sonucu ortaya çıkan sorunlarla da ilgilenmişlerdir. Üzerinde en çok durulan konulardan biri, yüzeyde kalan, taklitçilikten öteye geçmeyen Batılılaşma, bu yüzden kişilerin bayağılaşması; bir diğeri de sermaye gücünün, toplumun çeşitli kurumlarını ve insanları olumsuz yönde değiştirmesidir.

​Cumhuriyetin ilk yıllarında ulusçuluk yönü ağır basan idealist oyunlar yazılmıştır. 1930'lu yıllarda OsmanlI İmparatorluğu'nun yıkılış nedenleri, Anadolu'daki uyanış, mitoloji ve evrensel konular işlenmiştir. 1940'lı yıllarda aile yapısı, idealizm ile paranın gücü arasındaki çatışmalar ele alınmıştır.

​

Subject | Subject

Some text here about the topic of discussion

​

​

​Midas'ın Kulakları

Midas'ın Altınları

Midas'ın Kördüğümü

Canlı Maymun Lokantası

Devlet ve İnsan​

​Güngör Dilmen

Tanrılar ve İnsanlar

Hürrem Sultan

Tohum ve Toprak

Atçalı Kel Mehmet

Ya Devlet Başa Ya Kuzgun Leşe

Korku​

​orhan asena

cumhuriyet Dönemi türk Tiyatrosunun önemli şahsiyetleri ve eserleri

Some text here about the topic of discussion

Sarı Naciye

Ben Devletim

Gazeteciden Dost

İsyancılar​

Karım ve Kızım

Parkta Bir Sonbahar Günüydü​

​Recep bilginer

​

​Keziban

Deli İbrahim

IV.Murat

Genç Osman

Kösem Sultan

Sokrates Savunuyor

Kanuni

Güzellik ve Aşk​

TURAN OFLAZOĞLU​

Some text here about the topic of discussion

Hamlet​

MUHSİN ERTUĞRUL​

Açıl Susam Açıl

Bir Kilo Namus

Cengiz Han'ın Bisikleti

Hızır Bey

Yağmur Duası​

​REFİK ERDURAN

Some text here about the topic of discussion

Ah Şu Gençler

Fehim Paşa Konağı​

Pembe Evin Kaderi

Güneşte On Kişi​

​

​TURGUT ÖZAKMAN

​

Harput'ta Bir Amerikalı

Buzlar Çözülmeden

Büyük şehir

Sana Rey Veriyorum​

​CEVAT FEHMİ BAŞKUT

Some text here about the topic of discussion

​

Boş Beşik​

Nalınlar

Derya Gülü

Yaralı Geyik

​

​Necati Cumalı

Keşanlı Ali Destanı

Ve Değirmen Dönerdi

Dün Bugün

Huzur Çıkmazı

​

​

​

​Haldun Taner

Some text here about the topic of discussion

​Pervaneler

Pusuda 

Sahildeki Kanepe​

Godot'yu Beklemezken

Göğsü Lenin Düğmeli Kadın

​

​

​CAHİT ATAY

​

Kargalar

Şerefiye

Çark

Lades ya da Aile Ocağı

Zemberek

​BAŞAR SABUNCU

Some text here about the topic of discussion

Multiple Choice

Kışın çevresi ile tüm ilintileri kesilen bir Doğu Anadolu kasabasına, kaymakam olduğunu iddia eden uyanık bir genç ve birkaç arkadaşı gelirler. Tek yetkili olarak tüm sorumlulukları yüklenir ve kötülüklerle mücadele eder.

Parçada özeti verilen oyunun adı ve yazarı aşağıdakilerden hangisidir?

• Ben Devletim-Recep Bilginer

• Buzlar Çözülmeden-Cevat Fehmi Başkut

• Açıl Susam Açıl-Refik Erduran

• Keziban-Turan Oflazoğlu

Multiple Choice

Necati Cumalı’nın ilk oyununda Fatma, yedi yıldır evli olmasına rağmen çocuk doğuramadığı için çevresi tarafından suçlanan, hor görülen ve toplum dışına itilen, hatta üzerine kuma getirilmek istenen törelerin kurbanı kadını temsil eder.

Parçada bırakılan boşluğa aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

• Bir Kilo Namus

• Evcilik Oyunu

• Boş Beşik

• Pembe Evin Kaderi

Multiple Choice

Cumhuriyet dönemi tiyatrosu ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenemez?

• Absürt ve epik tiyatro örnekleri verilmiştir.

• Konusunu Osmanlı tarihinden alan oyunlar yazılmıştır.

• Köy yaşamını ele alan oyunlar kaleme alınmıştır.

• Geleneksel Türk tiyatrosu çağdaş tiyatronun önüne geçmiştir.

Multiple Choice

Aşağıdakilerden hangisi Cumhuriyet dönemi tiyatro yazarlarımızdan biri değildir?

• Nurullah Ataç

• Cevat Fehmi Başkut

• Orhan Asena

• Güngör Dilmen

Multiple Choice

Frigya Kralı Midas’ın tutkularını anlattığı üçleme (Midas’ın Kulakları-Midas’ın Altınları-Midas’ın Kördüğümü) önemli eserlerindendir. Yapıtlarında mitoloji ve tarihten en çok yararlanan yazarlardandır.

Bu parçada hakkında bilgi verilen sanatçı aşağıdakilerden hangisidir?

• Turan Oflazoğlu

• Güngör Dilmen

• Muhsin Ertuğrul

• Cevat Fehmi Başkut

Multiple Choice

I. Batılı anlamda tiyatro eserlerinin verilmesi

II. Sade, açık ve anlaşılır bir dil kullanılması

III. Oyuncu kadrosunun geniş tutulması

IV. Yalnızca seçkin ve aydın karakterlerin canlandırılması

Yukarıdakilerden hangisi Cumhuriyet Dönemi Türk tiyatrosunun özelliklerinden biri değildir?

• I.

• II.

• III.

• IV.

Multiple Choice

Cumhuriyet Dönemi Türk tiyatrosunda —– yazdığı —– adlı tiyatrosu ilk epik tiyatro kabul edilir.

Bu parçada boş bırakılan yerlere aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

• Haldun Taner’in - Keşanlı Ali Destanı

• Orhan Asena'nın - Tanrılar ve İnsanlar

• Turan Oflazoğlu'nun - Cem Sultan

• Recep Bilginer’in - Sarı Naciye