Η ΕΚΔΡΟΜΗ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

​Η ΕΚΔΡΟΜΗ ΜΑΣ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

​ΜΠΑΤΖΙΑΚΑ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ

​ΜΕΙΟΝΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΑΣΩΜΑΤΩΝ 1ο

Το ανέβασμα στην κορυφή του βράχου της Ακρόπολης αποτελεί εδώ και 2.500 χρόνια το πρώτο και κύριο μέλημα του επισκέπτη της Αθήνας, ένα τελετουργικό προσκύνημα. Και δε θα μπορούσε να είναι διαφορετικά για αυτό το σύνολο μνημείων που αποτελεί το οικουμενικό όσο και διαχρονικό σύμβολο του κλασικού πνεύματος και πολιτισμού που η ελληνική αρχαιότητα κληροδότησε στον κόσμο.

Τον 5ο αι. π.Χ. η Αθήνα, έχοντας πρωτοστατήσει στην ελληνική νίκη κατά της περσικής αυτοκρατορίας, είναι η ηγέτιδα δύναμη του αρχαίου ελληνικού κόσμου. Στην πόλη της δημοκρατίας δεν συρρέει μόνο πλούτος· εδώ συγκεντρώνονται οι μεγαλύτεροι φιλόσοφοι και ρήτορες, εδώ οι σημαντικότεροι αρχιτέκτονες, γλύπτες και κεραμείς θα δημιουργήσουν τις τελειότερες εμπνεύσεις τους, εδώ θα γεννηθεί το θέατρο. Ο ελληνικός πολιτισμός φτάνει στο απόγειο της ακμής του σε μια εποχή που τις εξελίξεις της σφραγίζει η προσωπικότητα του Περικλή. Ο 5ος αι. στην Αθήνα είναι ο χρυσός αιώνας του Περικλή.

Στα πλαίσια ενός φιλόδοξου προγράμματος για την ανάδειξη της πόλης των Αθηνών, με εμπνευστή τον Περικλή και καθοδηγητή το μεγάλο γλύπτη Φειδία, υλοποιείται το τιτάνιο έργο της αναμόρφωσης του σημαντικότερου ιερού της πόλης, αφιερωμένου στην προστάτρια θεά της Αθηνά: Το 447 π.Χ. ξεκινά η ανέγερση του Παρθενώνα και ακολουθούν τα Προπύλαια, η μνημειακή είσοδος στην Ακρόπολη. Στα ταραγμένα χρόνια του Πελοποννησιακού πολέμου οικοδομείται ο ναός-κομψοτέχνημα της Αθηνάς Νίκης και το Ερέχθειο με τις περίφημες Καρυάτιδές του, το οποίο ολοκληρώνεται στα 406 π.Χ. Ακόμη και σήμερα ο επισκέπτης δεν μπορεί παρά να θαυμάσει την ευρηματικότητα της αρχαίας αρχιτεκτονικής που προσαρμόζεται άριστα στο δύσκολο και αφιλόξενο φυσικό χώρο του βράχου. Ο δωρικός και ιωνικός ρυθμός συναντούν τη γλυπτική στην ωριμότερη έκφραση της εξέλιξής τους, δικαιώνοντας τη φήμη των τεσσάρων αυτών αριστουργημάτων της κλασικής ελληνικής τέχνης του β΄ μισού του 5ου αι.

Η ιστορία του Ιερού Βράχου, όμως, δεν αρχίζει ούτε σταματά εδώ. Δέκα αιώνες πριν τον Παρθενώνα, η Ακρόπολη ήταν η έδρα του Μυκηναίου ηγεμόνα της Αθήνας, κλεισμένη μέσα σε ισχυρά Κυκλώπεια τείχη, που μέρη τους σώζονται ακόμη και σήμερα. Η κορυφή και οι παρυφές του βράχου φιλοξένησαν τα ιερά πανάρχαιων λατρειών, συνυφασμένων με τους ιδρυτικούς μύθους της πόλης και τους αρχέγονους ήρωες-βασιλείς της. Το ιστορικό ιερό της Αθηνάς διατήρησε την ακτινοβολία του, ακόμα και όταν η δύναμη της πόλης είχε δύσει. Ο ναός της Ρώμης και του Αυγούστου θα είναι ο φόρος τιμής του πρώτου Ρωμαίου αυτοκράτορα στο φημισμένο ιερό, ενώ το τελευταίο εντυπωσιακό μνημείο της αρχαιότητας, το Ηρώδειο, προστέθηκε το 2ο αι. μ.Χ. δίπλα στο ωδείο του Περικλή και το σημαντικότερο θέατρο της αρχαίας Αθήνας, το θέατρο του Διονύσου.

Αν και τα σημάδια της φθοράς, του χρόνου λιγότερο, των ανθρώπων περισσότερο δεν την άφησαν αλώβητη, η Ακρόπολη στέκει σήμερα αγέρωχος πρεσβευτής του αρχαίου ελληνικού πολιτισμού, ένα μνημείο σύμβολο της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς.

​Η ΑΚΡΟΠΟΛΗ ΤΩΝ ΑΘΗΝΩΝ

Multiple Choice

Από ποιον και πότε έχουμε την αναμόρφωση του σημαντικότερου ιερού της πόλης των Αθηνών;

• Από τον Φειδία τον 5ο αιώνα.

• Από τον Περικλή τον 2ο αιώνα.

• Από τον Αύγουστο τον 2ο αιώνα.

• Από τον Περικλή τον 5ο αιώνα.

Ο Παρθενώνας είναι ένας αρχαίος ελληνικός ναός χτισμένος στην Ακρόπολη της Αθήνας. Είναι κατασκευασμένος από λευκό πεντελικό μάρμαρο και ήταν αφιερωμένος στη θεά Αθηνά, την προστάτιδα της πόλης των Αθηνών.Η κατασκευή του ξεκίνησε το 447 π.Χ. με απόφαση του Αθηναίου πολιτικού Περικλή στο πλαίσιο ενός γενικότερου οικοδομικού προγράμματος στην Ακρόπολη, τα ιερά της οποίας είχαν καταστραφεί από τους Πέρσες το 480 π.Χ. Ο Παρθενώνας χτίστηκε πάνω στα ερείπια του ημιτελούς και κατεστραμμένου αρχαϊκού ναού, του λεγόμενου «Προπαρθενώνα» ή «Εκατόμπεδου».Αρχιτέκτονες ήταν ο Ικτίνος και ο Καλλικράτης, ενώ επιστάτης του όλου έργου και κυρίως του γλυπτικού διάκοσμου ήταν ο γλύπτης και φίλος του Περικλή, Φειδίας. Η κατασκευή ολοκληρώθηκε το 438 π.Χ. και τα τελευταία αγάλματα τοποθετήθηκαν το 432 π.Χ.

Είναι ένα κτήριο δωρικού αρχιτεκτονικού ρυθμού, που όμως συνδυάζει στοιχεία και του Ιωνικού, όπως για παράδειγμα η ζωφόρος και οι εσωτερικοί ιωνικοί κίονες. Έχει διαστάσεις 31x70 μέτρα περίπου και έχει ύψος 19 μέτρα. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για οκτάστυλο, περίπτερο ναό με εξάστυλο, αμφιπρόστυλο σηκό .

Ο ναός είχε πλούσια διακόσμηση. Τα αρχιτεκτονικά γλυπτά μπορούν να χωριστούν σε τρεις κατηγορίες: τις μετόπες, τα αετώματα και τη ζωφόρο.Οι μετόπες είναι ορθογώνιες πλάκες με ανάγλυφες παραστάσεις που αναπαριστούν σκηνές από τη μυθολογία σχετικές με την πόλη της Αθήνας. Ο Παρθενώνας διέθετε 92 συνολικά μετόπες, όλες κοσμημένες με ανάγλυφα. Οι μετόπες της ανατολικής κύριας πλευράς, απεικονίζουν τη Γιγαντομαχία, τη μυθική μάχη μεταξύ των Ολύμπιων Θεών και των Γιγάντων. Οι μετόπες της βόρειας πλευράς σκηνές από τον Τρωικό Πόλεμο, της δυτικής πλευράς την Αμαζονομαχία, μάχη μεταξύ Αθηναίων και Αμαζόνων, και οι νότιες μετόπες απεικονίζουν την Κενταυρομαχία, μάχη εναντίων των Κενταύρων.Τα δύο τριγωνικά αετώματα του Παρθενώνα περιέχουν ολόκληρα αγάλματα θεών και θεοτήτων. Το ανατολικό αέτωμα απεικονίζει τη γέννηση της θεάς Αθηνάς, ενώ το δυτικό αέτωμα τη διαμάχη μεταξύ Αθηνάς και Ποσειδώνα για την κυριαρχία στην Αθήνα.Η ζωφόρος του Παρθενώνα είναι μία ζώνη με ανάγλυφα που βρίσκεται γύρω από τον σηκό του ναού. Έχει μήκος 160 μέτρα και απεικονίζει την Πομπή των Παναθηναίων, την πιο σημαντική θρησκευτική εορτή της Αθήνας. Σε όλο το μήκος της εμφανίζονται 378 ανθρώπινες και θεϊκές μορφές, καθώς και περισσότερα από 200 ζώα, κυρίως άλογα.

Η είσοδος στον κυρίως ναό γινόταν από την ανατολική κεντρική θύρα του ναού. Μέσα έστεκε το γιγάντιο άγαλμα της Αθηνάς Παρθένου. Ήταν κατασκευασμένο από τον Φειδία από χρυσό και ελεφαντόδοντο και είχε ύψος περίπου 12 μέτρα. Στο χέρι της, η θεά κρατούσε μία Νίκη. Μπροστά από το άγαλμα υπήρχε μία δεξαμενή νερού που παρείχε την απαραίτητη υγρασία για τη διατήρηση του ελεφαντόδοντου. Ο χώρος περιβαλλόταν από τις 3 πλευρές από διώροφη (δίτονη) δωρική κιονοστοιχία, που στήριζε τις δοκούς της οροφής.

Το δυτικό δωμάτιο, ή αλλιώς «Οπισθόδομος» και χρησίμευε πιθανότατα ως θησαυροφυλάκιο της πόλης, όπου εκτός των άλλων φυλασσόταν ο θησαυρός και τα χρήματα της Αθηναϊκής Συμμαχίας, που την εποχή εκείνη βρισκόταν σε πλήρη ακμή. Η οροφή του διαμερίσματος αυτού στηριζόταν σε τέσσερις ψηλούς ιωνικούς κίονες.

Το εσωτερικό του δυτικού διαμερίσματος ή οπισθόδομου με τους τέσσερις ιωνικούς κίονες.

​Ο ΠΑΡΘΕΝΩΝΑΣ

Fill in the Blank

Ποιος ήταν ο επιστάτης του γλυπτικού διάκοσμου και ποιοι οι αρχιτέκτονες του Παρθενώνα;