18. Granice stabilizacji w PRL cz. 1

Granice stabilizacji w PRL

część 1

Poznański Czerwiec 1956 r.

28 czerwca 1956 r.- Poznań- tzw. czarny
czwartek- protest robotników z Zakładów
im. J Stalina, poparte przez kilkudziesięciu tys.
mieszkańców miasta. Żądania były nie tylko
ekonomiczne- podwyższenie płac, ale i
polityczne: “Żądamy chleba. Wolne wybory”.
Zginęło ponad 70 osób a kilkaset zostało
rannych.
Premier Józef Cyrankiewicz obwiniał wrogie
Polsce ośrodki imperialistyczne i podziemie.
Społeczeństwo domagało się ukarania
winnych użycia siły.

Multiple Choice

Protest robotników w Poznaniu 1956r. zwany był:

• czarny piątek

• czarny czwartek

• czerwony wtorek

• zielona niedziela

Multiple Choice

W Poznaniu robotnicy protestowali z hasłem:

• "Żądamy chleba. Krótki dzień pracy"

• "Żądamy chleba. Wolne wybory"

• "Żądamy pieniędzy.

  Wolne wybory"

• "Żądamy wyborów.

  Wolne niedziele"

IPNtv Poznań: Spot Poznański Czerwiec 1956

https://www.youtube.com/watch?v=4DAcGQ9GHO4&t=25s

Przejawy łagodzenia systemu

W zakładach zaczęto tworzyć rady robotnicze- najbardziej
znana w Fabryce Samochodów Osobowych w Warszawie.

19.10.1956 r.- VIII Plenum ( zebranie organu kierowniczego w
pełnym składzie) Komitetu Centralnego PZPR - udział brał
Władysław Gomułka.
Organizowano masowe wiece żądając głębokich zmian-
przywódcy ZSRS obawiali się o utratę władzy w Polsce.
Nikita Chruszczow - powołał Władysława Gomułke na I
Sekretarza KC PZPR, który opowiedział się za procesem
demokratyzacji pod kierownictwem PZPR.
Gomułka cieszył się poparciem społeczeństwa, dawał
nadzieje na reformy oraz na skończenie zbrodni aparatu
władzy.

24 października 1956 r. na Placu Defilad w Warszawie odbył się wiec z

udziałem Władysława Gomułki, w którym uczestniczyło ok. 400 tys.

ludzi. Polacy wiązali z osobą nowego I sekretarza KC PZPR olbrzymie

nadzieje na złagodzenie reżimu komunistycznego. Szybko się

zawiedli.

https://www.youtube.com/watch?v=pwQTHsMSDF8&t=58s

Multiple Choice

Na Placu Defilad przemawiał:

• Władysław Gomułka

• Nikita

  Chruszczow

• Józef

  Stalin

• Włodzimierz Gomułka

Zmiany:

-określenie zasad stacjonowania w Polsce wojsk sowieckich

-powrót z ZSRS ponad 200 tys obywateli mających obywatelstwo w 1939r.

-uwolnienie prymasa Stefana Wyszyńskiego- poprawa stosunków z
Kościołem

-ograniczenie ingerencji państwa na obsadzanie stanowisk w Kościele

-przywrócenie religii do szkół

-I 1957 r.- wybory do Sejmu- weszła m.in. grupa posłów katolickich

-Urząd Bezpieczeństwa zmienił się na Służbę Bezpieczeństwa, jako aparat
przemocy

-powstanie ZOMO- XII 1956r. Zmotoryzowane Odwody Milicji
Obywatelskiej

Multiple Choice

ZOMO to:

• Zmobilizowane Odwody Milicji Obywatelskiej

• Zmotoryzowane Odwody Milicji Obywatelskiej

• Zmotoryzowane Oddziały Milicji Obywatelskie

• Zmodyfikowane Odwody Milicji Obywatelskiej

Zmiany gospodarcze i społeczne

1957 r.- zwiększenie produkcji dóbr konsumpcyjnych- ograniczenie
wydatków na zbrojenie.
Poprawiła się sytuacja rolników- lepsze zaopatrzenie w maszyny i narzędzia.
Kilka lat później ponownie:
-rozwój przemysłu ciężkiego

-pogorszenie zaopatrzenia w towary dla ludności

-brak mieszkań

Praca w przemyśle stała się mało wydajna:
-nakazano podwyższenie wydajności

-ograniczenie wynagrodzeń

-niezadowolenie robotników- najliczniejsza grupa społeczna

-wzrost liczby pracowników umysłowych

Zmiany w kulturze

Złagodzenie masowej indoktrynacji: ( wpajanie ideologii lub doktryny
politycznej)

-swoboda dla uczelni

-złagodzenie cenzury

-pojawienie się w literaturze krytyki systemu stalinowskiego i ukazywanie w
pozytywnym świetle żołnierzy AK

-pojawienie się literatury zagranicznej- również pisarzy polskich piszących
na emigracji

-Czesław Miłosz- uważany za wroga ustroju, “Zniewolony umysł”

-“polska szkoła filmowa”- reżyserzy pokazywali problemy współczesne i
historyczne

-pojawiły się filmy zagraniczne

-grany był jazz, pojawił się big-beat nawiązujący do rock-and-roll

https://www.youtube.com/watch?v=Pi4a1R4dyJM

Multiple Choice

Indoktrynacja to:

• wpajanie ideologii lub doktryny

  katolickiej

• wpajanie ideologii lub doktryny politycznej

Multiple Choice

"Zniewolony umysł" napisał:

• Czesław Miłosz

• Czesław Mozil

• Czesława Miłosz

• Cezary Miłosz

​Zadanie domowe:

Quizz na classroom.

Notatka:

1. W czerwcu 1956r. władze stłumiły protesty społeczne w

Poznaniu zw. czarnym czwartkiem. Zginęło ponad 70 osób.

2. W październiku 1956r. przywódcą PZPR został Władysław

Gomułka.

3. Grudzień 1956r.- powstaje ZOMO- Zmotoryzowane Odwody

Milicji Obywatelskiej do likwidacji zbiorowego naruszenia
porządku publicznego.