การเขียนรหัสลำลองและผังงาน

การเขียนรหัสลำลอง
และการเขียนผังงาน

การเขียนรหัสลำลอง (Pseudocode) คือ เครื่องมือที่ ใช้ถ่ายทอดกระบวนการแก้ไขปัญหาหรือความคิด เพื่อนําไปสู่การปฏิบัติ ช่วยให้สามารถวางแผนการแก้ปัญหา และพัฒนาโปรแกรมได้อย่างถูกต้อง ครบถ้วน และตรวจสอบได้ โดยเฉพาะปัญหา หรือโปรแกรมที่ซับซ้อน

รหัสลำลอง (Pseudocode) การถ่ายทอดความคิด จากจุดเริ่มต้น การทำงานตามลำดับก่อนหลัง ไปจนถึง จุดสิ้นสุด โดยการถ่ายทอดจะอยู่ในรูปของข้อความที่เรียงกันเป็นลำดับ ตัวอย่าง รหัสลำลอง คำนวนพื้นที่วงกลม

รหัสลำลอง [pseudocode]

1. คำที่ใช้เขียนเป็นภาษาอังกฤษอย่างง่าย
2. เขียนแต่ละคำสั่งอยู่ในแต่ละบรรทัด
3. ใช้ย่อหน้าและการแยกคำให้ชัดเจน จัดรูปแบบโครงสร้าง ควบคุมให้เป็นสัดส่วน
4. เขียนคำสั่งเรียงลำดับแบบบนลงล่าง มีทางเข้าและทางออก เพียงทางเดียว

หลักการเขียนรหัสลำลอง

เริ่มต้น

1. รับรัศมีของวงกลม

2. คำนวนพื้นที่วงกลม จากสูตร 3.14 คูณ รัศมีของวงกลม คูณ รัศมีของวงกลม

3. แสดงผลลัพท์พื้นที่วงกลม

จบการทํางาน

​ตัวอย่างรหัสลำลอง คำนวณพื้นที่วงกลม

Flowchart หรือผังงาน เป็นเครื่องมือแสดงขั้นตอน หรือกระบวนการทำงานที่กระชับ เข้าใจง่าย โดยใช้สัญลักษณ์ที่เป็นมาตรฐานเดียวกัน และใช้ข้อความสั้น ๆ อธิบายข้อมูล ผลลัพธ์ คำสั่ง หรือจุดตัดสินใจของขั้นตอน และเชื่อมโยงขั้นตอนเหล่านั้นด้วยเส้นที่มีลูกศรชี้ทิศทางการทำงานตั้งแต่เริ่มต้นจนจบกระบวนการ

​การเขียนผังงาน [flowchart]

 หลักการการเขียนผังงาน (Flowchart) 

1. ผังงาน (Flowchart) จะต้องมีจุดเริ่มต้นและจุดสิ้นสุดเสมอ โดยเลือกใช้สัญลักษณ์แทนการสื่อความหมายอย่างเหมาะสม และมีคำอธิบายในสัญลักษณ์สั้น กระชับ เข้าใจง่าย หากต้องการอธิบายรายละเอียด ให้ใช้หมายเลขหรือตัวอักษรกำกับ และอธิบายต่อในเอกสารเพิ่มเติมแทน

2. ใช้ลูกศรเป็นตัวกำหนดทิศทางการทำงาน จากบนลงล่าง จากซ้ายไปขวา โดยเรียงตามลำดับเหตุการณ์ รูปสัญลักษณ์ทุกตัวต้องมีลูกศรเข้าและออก ยกเว้น จุดเริ่มต้นจะมีเฉพาะลูกศรออก จุดสิ้นสุดจะมีเฉพาะลูกศรเข้าเท่านั้น

1. Top – Down คือ การเขียนกระบวนงาน (flow) เรียงลำดับจากบนลงล่าง แบ่งเป็น 3 ลักษณะ คือ

   • Sequence (ตามลำดับ) เป็นการเขียนแบบไล่ทำไปทีละลำดับ ไม่มีการแยกเส้นทางเลือก

   • Selection (ทางเลือก/เงื่อนไข) เป็นการเขียนที่มีการเลือก หรือการตัดสินใจ

   • Iteration (ทำซ้ำ) เป็นการเขียนที่มีการกลับไปทำซ้ำในบางขั้นตอน

2. Swim Lane diagram การเขียนกระบวนงาน flow จากซ้ายไปขวา ใช้ในกรณีที่มีความเกี่ยวข้องกับหลายบุคคล หรือหลายส่วนงาน สามารถใช้ Top-Down ทั้ง 3 รูปแบบมาเขียนรวมใน Swim Lane diagram ได้

​ประเภทผังงานที่ใช้บ่อย

สัญลักษณ์
การเขียนผังงาน

​ลักษณะของผังงานที่ดี

• ใช้สัญลักษณ์ตามที่กําหนดไว้

• ใช้ลูกศรแสดงทิศทางการไหลของข้อมูลจากบนลงล่าง หรือ จากซ้ายไปขวา

• คําอธิบายในภาพควรสั้นกะทัดรัด และ เข้าใจง่าย

• ทุกแผนภาพต้องมีลูกศรแสดงทิศทางเข้า – ออก

• ไม่ควรโยงเส้นเชื่อมผังงานที่อยู่ไกลมาก ๆ ควรใช้สัญลักษณ์จุดเชื่อมต่อแทน

สรุป

การเขียนรหัสลําลอง (Pseudocode) และ ผังงาน (Flowchat) คือเครื่องมือที่ใช้ที่ ใช้ในการวางแผนแก้ไขปัญหาต่างๆ นิยมนำมาใช้ก่อนการเขียนโปรแกรมจริง เนื่องจากความง่ายในการเข้าใจและแก้ไขข้อผิดพลาดได้ง่าย

นอกจากช่วยในการเขียนโปรแกรมแล้ว ยังสามารถนำไปใช้วางแผนการทางานใน

ชีวิตประจาวันได้อีกด้วย

Multiple Choice

กระบวนการของ top-down หรือกระบวนกาน flow ที่เรียงลำดับจากบนลงล่างแบ่งเป็นกี่ลักษณะ

• ก. 3 ลักษณะ

• ข. 4 ลักษณะ

• ค. 5 ลักษณะ

• ง. 6 ลักษณะ

Multiple Choice

คำสั่งใดในรหัสจำลอง หมายถึง การเริ่มต้นการทำงาน

• ก. สตาร์ท - Start

• ข. สต็อบ - Stop

• ค. สตรีท - Street

• ง. สทิวเด้นท์ - Student

Multiple Choice

ข้อใดเป็นหลักเกณ์ในการเขียนรหัสจำลอง

• ก. ภาษากระชับ เข้าใจง่าย

• ข. มีหมายเลขลำดับขั้นตอนชัดเจน

• ค. ถูกทุกข้อ

• ง. เขียนคำสั่งเรียงจากบนลงล่าง