Untitled Lesson

1

Khi trồng cây trong nhà hoặc nơi
làm việc, tại sao người ta đặt cây ở

vị trí bên cạnh cửa sổ?

2

Bài 35: Các nhân tố ảnh

hưởng đến sinh trưởng và

phát triển của sinh vật.

2

I. Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát

triển của sinh vật

Nội dung bài
học

II. Ứng dụng sinh trưởng và phát triển trong

thực tiễn

1. Nhiệt độ

2. Ánh sáng

3. Nước

4. Dinh
dưỡng

1. Ứng dụng sinh trưởng và phát triển

trong trồng trọt và chăn nuôi.

2. Vận dụng sinh trưởng và phát triển
trong phòng trừ côn trùng, sâu hại.

4

Thảo luận nhóm 4 em hoàn
thành các câu hỏi sau trong

vòng 5 phút

1. Giới hạn nhiệt độ của cá

rô phi ở Việt Nam?

2. Khoảng nhiệt độ thích

hợp cho sự sinh trưởng và
phát triển của cá rô phi?

Ảnh hưởng của nhiệt
độ đến tỉ lệ sống, độ
dài, số lá, độ dày của

lan hồ điệp?

I. Các nhân tố ảnh hưởng đến sinh trưởng và phát triển
của sinh vật

55

- Giới hạn nhiệt độ của cá rô
phi ở Việt Nam: 5,6oC và 42
oC.
- Khoảng nhiệt độ thuận lợi
cho sự sinh trưởng và phát
triển của cá rô phi: 23oC
đến 37oC.

- Trong khoảng từ 25oC đến
31oC, tỉ lệ sống, số lá, độ
dài, bề rộng của tán cây lan
hồ điệp có sự sinh trưởng
mạnh mẽ nhất.
-Khoảng

từ

18oCđến

24oC, tỉ lệ sống, số lá, độ
dài, bề rộng của tán cây lan
hồ điệp sinh trưởng tương
đối ổn định.
- Trong khoảng từ 32oC đến
35oC, tỉ lệ sống, số lá, độ
dài, bề rộng của tán cây lan
hồ điệp sinh trưởng kém
nhất trong ba khoảng nhiệt
độ.

6

PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1

Điều kiện sống

Sinh vật

Thực vật ở vùng

lạnh

Thực vật ở vùng

ấm

Động vật vùng

lạnh

Động vật vùng ấm

Súp lơ, Khoai tây,….

Nhãn, vải, mít ổi,….

Hải âu, chim cánh cụt, gấu Bắc Cực,….

Lừa, ngựa, lạt đà,…..

Nhiệt độ ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và phát triển của sinh

2. Ảnh hưởng của nhân tố ánh sáng

7

Thảo luận nhóm 4
em, trong thời gian 5
phút hoàn thành câu
hỏi 3 à 4 trong SGk
trang 160

8

Ý nghĩa việc phân tầng:

Đáp ứng nhu cầu khác
nhau về ánh sáng giữa các
loài thực vật.
Các loài ưa sáng thường
nằm ở tầng tán rừng và
tầng vượt tán
Các loài ưa tối nằm ở tầng
dưới tán và tầng thảm
xanh

99

Hấp thụ, tổng hợp vitamin D từ
ánh sáng mặt trời để giúp xương
phát triển.

101010

1. Tại sao các cây trồng dài

ngày ở miền Bắc vào mùa

đông thường cho năng

suất thấp hơn khi trồng ở

miền Nam Việt Nam?

2. Vì sao việc tắm nắng vào

sang sớm có lợi cho sự
sinh trưởng và phát triến

của trẻ nhỏ?

1. Cây trồng dài ngày là loại cây thích nghi với điều

kiện nhiều ánh sáng, nhưng mùa đông ở miền Bắc
thường nhanh tối nên năng suất sẽ thấp hơn miền
Nam. Vào mùa đông, thời gian chiếu sáng của Mặt
trời ở miền Nam dài hơn miền Bắc.

2. Việc tắm nắng vào sang sớm có lợi cho sự sinh

trưởng và phát triến của trẻ nhỏ vì ánh sang buổi
sớm rất ít gây hại cho da trẻ nhưng lại giúp tắng
cường chuyển hoá Vitamin D có ích cho việc phát
triển bộ xương của trẻ em.
Ánh sáng ảnh hưởng đến sự sinh
trưởng và phát triển của sinh vật

11
1111

3. Ảnh hưởng của
nước

Hoạt động nhóm 2 em, quan sát các hình dưới đây và
cho biết “Hậu quả xảy ra đối với thực vật, động vật và
con người khi thiếu nước?”.

Đối với
thực vật

Đối với động vật

Đối với con người

-

Bị

khô

héo,

chết,

cây

không

lớn hay nảy

mầm được.

- Khô da, ngạt khí,

hoạt

động

trao

đổi chất trong cơ

thể bị đình trệ,

trực tiếp dẫn đến

cái chết do cơ thể

không

điều

tiết

được với sự thay

đổi đột ngột của

môi trường.

- Làm cơ thể bị nóng lên và quá tải.

- Dẫn đến các tình trạng khô da,

chuột rút, chóng mặt, rối loạn nhịp

tim hoặc nặng hơn có thể dẫn đến tụt

huyết áp, ngất xỉu và suy nhược.

- Khiến cơ thể mệt mỏi, buồn ngủ,

đau đầu, chóng mặt, táo bón, thay

đổi tâm trạng, dễ cáu gắt, lo lắng, đau

khớp,... ảnh hưởng trực tiếp đến

năng suất làm việc, học tập và khả

năng vận động.
Nước ảnh hưởng đến sự sinh trưởng và phát triển của sinh vật

1212

4. Ảnh hưởng của dinh dưỡng

Nêu sự khác nhau về hình thái của các cây trồng trên?

131313

4. Ảnh hưởng của dinh dưỡng

Chế độ dinh dưỡng ảnh hưởng
như thế nào đến sự sinh
trưởng và phát triển của trẻ
em?

14

Thiếu dinh
dưỡng

Đủ dinh dưỡng Thừa dinh

dưỡng

Cây

- Phát triển

chậm

-Thấp

- Lá vàng úa.

- Phát triển

bình thường

- Cao vừa phải
- Lá xanh tốt.

- Phát triển

mạnh

-Cao vượt
mức bình
thường

-Lá xanh
nhưng dễ
rụng.

Trẻ em

- Trẻ bị cói

xương

- Suy dinh

dưỡng

- Trẻ phát triển
bình thường

- Trẻ bị thừa

cân

- Béo phì.

Dinh dưỡng ảnh hưởng đến sự sinh
trưởng và phát triển của sinh vật

15151515

Lấy một số ví dụ về dinh dưỡng ảnh hưởng đến sinh
trưởng và phát triển của sinh vật?

16

16

Các

nhân

tố

ảnh

hưởng

đến

sinh

trưởng

Hoocmo
n

Di

truyền

Nước

Nhiệt
độ

Ánh
sáng

Phân
bón

Nhân tố
bên trong

Nhân tố
bên ngoài

N

M
g

K

17

Kết luận: Quá trình sinh trưởng và sinh
trưởng của sinh vật chịu sự ảnh hưởng
của các nhân tố bên ngoài khác nhau
như nhiệt độ, ánh sáng, nước ,dinh
dưỡng. Ngoài ra các nhân tố khác như
hormone, chất kích thích cũng ảnh
hưởng đến sinh trưởng và phát triển
của sinh vật. Mức độ ảnh hưởng của
các nhân tố trên phụ thuộc vào các loài
sinh vật.

1. Tìm hiểu ứng dụng sinh trưởng và phát

triển trong trồng trọt và chăn nuôi..

2. Vận dụng sinh trưởng và phát triển trong

phòng trừ côn trùng, sâu hại.

II. Ứng dụng của sinh

trưởng cà phát triển trong

thực tiễn.

1. Tìm hiểu ứng dụng sinh trưởng và phát triển trong trồng trọt và chăn nuôi.

Thảo luận nhóm hoàn
thành câu hỏi trong thời

gian 5 phút.

- Tổ 1,3: Hoàn thành câu 9
và 10.
- Tổ 2,4 hoàn thành câu số
11.

202020

Ý nghĩa
của mô
hình xen

canh

Trồng xen canh các loại cây khác nhau vừa hạn chế

được sâu bệnh, vừa có tác dụng cải tạo, không làm cho

đất trồng bị suy thoái.

Giúp tận dụng nguồn ánh sáng, dinh dưỡng, nhiệt độ,
độ ẩm phù hợp với các đặc tính sinh trưởng và phát
triển của mỗi loại cây trồng khác nhau

Sử dụng tối đa diện tích đất trồng, không có chỗ cho
cỏ dại mọc làm nơi trú ngụ cho các loại sâu hại
trưởng thành

Làm tăng tính đa dạng của các loại cây trồng, cản trở
sự phát triển, lây lan của các loài dịch gây hại (những
loài chỉ dùng một loại cây nhất định để làm thức ăn)

Tăng năng xuất cây trồng, tiết kiệm chi phí và thu
về lợi nhuận khả quan

21212121

Ứng dụng
được sử

dụng
nhằm

nâng cao
năng suất
vật nuôi

Xây dựng chuồng trại theo mô hình khép kín, có máng

ăn uống tự động, quạt thông khí.

Tạo giống lai: mướp đắng với mướp, lợn đen (lai giữa
lợn bản địa với lợn ngoại nhập),...

Điều chỉnh nhiệt độ buồng nuôi tằm, chuồng nuôi
gà,...

Sử dụng thức ăn tổng hợp kích thích tăng trưởng
cho gia súc, gia cầm

Hoàn thành phiếu học tập
số 2 PHIẾU HỌC TẬP SỐ 2

Ứng dụng sinh trưởng và phát

triển trong trồng trọt ở địa

phương em

Ứng dụng sinh trưởng và phát

triển trong chăn nuôi ở địa

phương em

…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………

…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………
…………………………………

-Trong nông nghiệp dùng
giberilin để thúc đẩy hạt hoặc
củ nẩy mầm sớm khi chúng
đang ở trạng thái ngủ.

-Xen canh cây ưa bóng và cây
ưa sang.

-Điều khiển sự ra hoa theo
mong muốn của con người.

-Nuôi cấy mô, tế bào tạo quả
không hạt.

-Huấn luyện cho động vật
những tập tính theo mong
muốn của mình ( tập cho chó
mèo đi vệ sinh đúng chỗ,…)

-Tập cho động vật phản xạ có
điều kiện ( Chó sủa lớn khi
thấy người lạ,…)

-Thụ tinh tạo ra những động
vật theo mong muốn của con
người.

-Thụ tinh nhân tạo ở con
người.

23

2. Vận dụng sinh trưởng và phát triển
trong phòng trừ côn trùng, sâu hại.

Hoàn thành nhóm 4 em
trả lời câu hỏi 12,13
SGK trong thời gian 3
phút.

24

Giai đoạn muỗi gây hại cho con người: giai
đoạn muỗi trưởng thành.

Trong vòng đời của bướm, sâu bướm là giai
đoạn có khả năng phá hoại mùa màng vì ở giai
đoạn này, bướm cần rất nhiều năng lượng và
chất dinh dưỡng để trải qua nhiều lần lột xác
và đạt được hình thái nhộng.

Hai bạn lớp em đang tranh luận về cách

diệt muỗi.

Bạn thứ nhất cho rằng chỉ nên diệt

muỗi trưởng thành vì ở giai đoạn này

chúng mới gây hại.

Bạn thứ hai cho rằng nên diệt chúng ở

cả giai đoạn khác.

Hãy cho biết ý kiến của e về vấn đề

này???

26

Nên tiêu diệt muỗi ở tất cả các giai

đoạn để nâng cao hiệu quả triệt trừ
loại côn trùng này, mặc dù chỉ ở giai
đoạn trưởng thành mới gây hại cho
con người nhưng muỗi trưởng thành
có khả năng di chuyển rất nhanh nên
khó tiêu diệt hơn ở các giai đoạn trứng,
ấu trùng, nhộng.

2727

Vì sao khi nuôi cá trong bể kính, mỗi
khi thay nước người ta chỉ thay 2/3

lượng nước, giữ lại 1/3 nước cũ

trong bể?

Khi nuôi cá trong bể kính,

mỗi khi thay nước mới người
ta chỉ thay khoảng 2/3 lượng
nước, giữ lại 1/3 lượng nước
cũ trong bể để không loại bỏ
hết các vi sinh vật có lợi cho
cá và tránh làm cá sốc với môi
trường mới.

282828

Để tăng năng suất cho cây thanh long,

người ta thường thắp đèn chiếu sang cho
cây vào ban đêm, em hãy cho biết cơ sở

khoa học của việc này?

- Thanh long là loại cây ngày

dài, ưa ánh sáng.

- Việc chiếu sáng vào

ban đêm sẽ giúp cây sinh
trưởng, phát triển tốt hơn
=> Thu hoạch sớm và có
thể thu hoạch trái vụ =>
Tiết kiệm thời gian, đem lại
lợi nhuận cao.

2929

Kết luận: Trong thực tiễn, người ta
vận dụng sinh trưởng và phát triển
đề điều kiển vật nuôi, cây trồng
nhầm nâng cao năng suất chất
lượng sản phẩm và sức khoẻ con
người. Ngoài ra, hiểu biết được vòng
đời một số động vật gây hại chúng ta
có biện pháp diệt và phòng trừ hợp
lí.

Tóm

tắt

bài

học

Các nhân

tố ảnh
hưởng
đến sinh
trưởng và
phát triển

Nhân tố bên

ngoài

Nhiệt độ

Dinh dưỡng

Nước

Ánh sáng

Nhân tố bên

trong

Di truyền

Hoocmone

31

Tóm

tắt

bài

học

Ứng dụng

Trong trồng

trọt

Trong chăn

nuôi

Tiêu diệt sâu bọ,
côn trùng gây hại

32

Câu 1: Khi nào các yếu tố của môi trường

như đất, nước, không khí, sinh vật đóng

vai trò của một nhân tố sinh thái?

A. Khi các yếu tố của môi trường không ảnh

hưởng lên đời

sống sinh vật.

B. Khi sinh vật có ảnh hưởng trực tiếp đến

môi trường.

C. Khi các yếu tố của môi trường tác động

lên đời sống sinh vật.

D. Khi sinh vật có ảnh hưởng gián tiếp đến

môi trường

Bài

tập

vận

dụng

3333

Câu 2: Cá chép có giới hạn chịu đựng về nhiệt độ là: 20C đến 440C,

điểm cực thuận là 280C. Cá rô phi có giới hạn chịu đựng về nhiệt

độ là: 50C đến 420C, điểm cực thuận là 300C. Nhận định nào sau

đây là đúng?

A. Vùng phân bố cá chép hẹp hơn cá rô phi vì có điểm cực

thuận thấp hơn.

B.

Vùng phân bố cá chép hẹp hơn cá rô phi vì có điểm cực

thuận thấp hơn.

C. Cá chép có vùng phân bố rộng hơn cá rô phi vì có giới

hạn chịu nhiệt rộng hơn.

D. Cá chép có vùng phân bố rộng hơn cá rô phi vì có giới

343434

Câu 3: Cây ưa sáng thường sống nơi nào?

A. Nơi nhiều ánh sáng tán xạ.

B. Nơi có cường độ chiếu sáng trung bình.

C. Nơi kho hạn.

D. Nơi quang đãng.

35353535

Câu 4: Cây thông mọc riêng rẽ nơi quang

đãng thường có tán rộng hơn cây thông

mọc xen nhau trong rừng vì

A. Ánh sáng mặt trời tập trung chiếu vào

cành cây phía trên.

B. Cây có nhiều chất dinh dưỡng.

C. Ánh sáng mặt trời chiếu được đến các

phía của cây.

D. Cây có nhiều chất dinh dưỡng và phần

ngọn của cây nhận nhiều ánh sáng.

36363636

Câu 5: Các loài thú sau đây hoạt động vào

ban đêm là:

A. Chồn, dê, cừu

B. Trâu, bò, dơi

C. Cáo, sóc, dê

D. Dơi, chồn, sóc

THANK

YOU!