Bahasa Jawa

Rangkuman materi Bahasa Jawa

By Muhammad Husni

​-          Unsur-unsur intrinsik cerita yaiku tema, alur, latar, amanat, watak, gaya Bahasa, sudut pandang

-          Latar yaiku katrangan kang nuduhake papan panggonan

-          Jinis-jinis teks legendha ana 4 yaiku legendha keagamaan, legendha alam ghaib, legendha pawongan, legendha sawijining papan

-          Legendha keagamaan yaiku legendha kang ngandharake crita para tokoh kang duweni keluwihan bab agama

-          Judul cerita yaiku tulisan kang cekak aos, biyasane ditulis ing awal cerita

-          Paraga/watak ana 3 yaiku

1.       Protagonis : Paraga kang duweni watak becik

2.       Antagonis : Paraga kang duweni watak ala

3.       Tritagonis : Paraga panengah

-          Jinis maca iku ana 2 yaiku maca bathin lan maca nyuwara

​-          Wayang kulit digawe saka kulite kewan yaiku kulit sapi, kebo, wedhus

-          Jeneng liyane bagong yaiku Bawor

-          Tembung panyandra saka alise naggal sapisan

-          Umbarampe kanggo pagelaran wayang iku :

1.       Blencong : wujude lampu

2.       Kelir : kain kang warna putih amba

3.       Debog : wit gedhang kanggo nancepake wayang kulit

4.       Cempala : kayu sing biasane dicekel dalang kanggo nuthuk

5.       Keprak : wesi sing biasane ing cedhak sikile dalang

-          Babone crita wayang iku asale saka kitab Mahabarata lan kitab Ramayana

-          Urutan kitab serat mahabarata :

1.       Bhismaparwa isine Bisma dadi senopati

2.       Dronaparwa isine Drona dadi senopati

3.       Karnaparwa isine Karna dadi senopati
4. Setyaparwa isine Setya dadi senopati