Экология сессия (1-125)

Экология сессия 1-125

Multiple Choice

Экология қандай пән болып табылады?

• Тек организмдардың морфологиясын зерттейтін ғылым

• Организмдер мен қоршаған ортаның өзара әрекеттесуін зерттейтін ғылым

• Тек климаттық өзгерістерді зерттейтін сала

• Экономикалық ресурстарды бағалау әдісі

• Тек вирустардың биологиясын зерттейтін пән

Multiple Choice

Организм мен орта арасындағы «табиғи орта» ұғымы нені қамтиды?

• Тек ауа мен суды

• Биотикалық және абиотикалық факторлардың комплексін

• Тек адамның тұрғылықты жерін

• Тек литосфераны

• Тек экономикалық ресурстарды

Multiple Choice

Экологиялық факторлар классификациясында «абиотикалық фактор» дегеніміз не?

• Жай ғана адамның іс-әрекеті

• Жанды организмдердің арасындағы өзара әсерлер

• Тірі емес, физико-химиялық орта факторлары

• Экономикалық жағдайлар

• Мәдени құбылыстар

Multiple Choice

Популяцияның негізгі сипаттамаларының ішіне не кіреді?

• Гендік деңгейдегі молекулярлық құрылым ғана

• Адамның әлеуметтік мәртебесі

• Сандық көрсеткіштер, тығыздық, құрылым

• Тек топырақтың құрамы

• Климаттың ұзақ мерзімді өзгерістері ғана

Multiple Choice

Шелфордын (Шелфорда) заңын қысқаша қалай сипаттауға болады?

• Барлық факторлар бірдей маңызды

• Бір ғана фактор түрдің таралуын шектейді

• Ең шектейтін фактор популяцияны шектейді

• Тек биотикалық факторлар әсер етеді

• Тек абиотикалық факторлар әсер етеді

Multiple Choice

Экожүйедегі продуценттерге қандай организмдер жатады?

• Хищники мен консументтер

• Автотрофты өсімдіктер және фитопланктон

• Редуценттер (деструкторы)

• Төрт аяқты жануарлар ғана

• Тек грибтар

Multiple Choice

Экосистема өнімділігі (продуктивность) дегенде нені түсінеміз?

• Қоршаған ортадағы көлеңкенің көбейуін

• Органикалық заттардың өндірілу жылдамдығын

• Тек жануарлардың санының артуын

• Күн сәулесінің мөлшерін

• Тек өндірістік шығындарды

Multiple Choice

Сукцессия процесі қай кезде басталады?

• Тек адам араласқан кезде

• Жаңа құрсақталған (тозылған) жерге түрлер қоныстанғанда

• Тек климат өзгерген кезде

• Тек тіршілік белгілері жоғалғанда

• Тек тау жыныстары жылжығанда

Multiple Choice

Ноосфера түсінігі бойынша негізгі идея қандай?

• Тек адамның мәдениеті ғана маңызлы

• Адамның санасы биосфераға әсер етіп, оны реформалайды

• Табиғат адамнан тәуелсіз және өзгермейді

• Ноосфера — тек экономикалық жүйе

• Ноосфера тек географияға қатысты термин

Multiple Choice

Парниктік эффектінің басты қозғаушысы дегеніміз не?

• Азоттың артуы

• Парниктік газдардың (CO₂, CH₄) концентрациясының артуы

• Оқыту сапасының төмендеуі

• Тек табиғи процестер

• Тек жер сілкіністері

Multiple Choice

Кислотті жаңбырлар қалыптасуына себеп болатын газтар қандай?

• Кислород және азот

• CO₂ және O₂

• SO₂ және NOx

• H₂ және He

• Аргон және криптон

Multiple Choice

Экологиялық мониторингтің негізгі мақсаты не?

• Ұйымдардың кірісін бақылау

• Қоршаған ортаның жағдайын жүйелі бақылау және өзгерістерді анықтау

• Тек туризмді дамыту

• Тек білім беру сапасын бағалау

• Тек метеорологиялық көрсеткіштерді есептеу

Multiple Choice

Ресурстарды рационалдық пайдаланудың негізгі қағидасы қандай?

• Барынша пайдалану, тезірек сарқылу

• Болашақ ұрпақ қажеттілігін сақтау

• Тек экономикалық пайда алу

• Тек аймақтық қоғамдық мүдде

• Тек өндірістік өсу талаптары

Multiple Choice

Қайта өңдеу (рециклинг) не үшін қажет?

• Жай қоқысты көбейту үшін

• Ресурстарды үнемдеу және қоршаған ортаны ластауды азайту үшін

• Тек экономикалық шығындарды арттыру үшін

• Тек өндірісті тоқтату үшін

• Тек ауыл шаруашылығын дамыту үшін

Multiple Choice

Биологиялық әртүрлілік (биоәртүрлілік) нені қамтамасыз етеді?

• Біртекті экожүйелерді

• Экожүйелердің тұрақтылығы және қызметтері

• Тек экономикалық дағдарысты

• Тек халықтың көбеюін

• Тек тау жыныстарының өзгеруін

Multiple Choice

Популяцияның динамикасын не анықтайды?

• Тек климаттың тұрақтылығы

• Тіршілік циклі, туу, өлім және миграция

• Тек адамның саясаты

• Тек топырақтың химиясы

• Тек атмосферадағы озон деңгейі

Multiple Choice

Экожүйенің биомассасы не білдіреді?

• Экожүйедегі тірі организмдердің жалпы массасы

• Тек өлі органикалық заттар

• Тек атмосферадағы газдар

• Тек судың көлемі

• Тек пайдалы қазбалар

Multiple Choice

Сукцессияның бірінші сипаттамасы қайсы?

• Топырақтың бастапқы жоқтығынан басталу

• Тек орман кесілгеннен кейін басталу

• Тек ауыл шаруашылығынан кейін пайда болу

• Тек адамның қала құрылығынан басталу

• Тек климаттың өзгерісімен байланысты болу

Multiple Choice

Эвтрофикация судың қандай өзгерісіне әкеледі?

• Оттегінің төмендеуіне және биологиялық деградацияға

• Су сапасының жақсаруына

• Тек судың молекулалық салмағының өсуіне

• Тек судың тұздылығының төмендеуіне

• Тек судың түсінің ашықталуына

Multiple Choice

Биогеохимиялық айналымда «кіші айналым» дегеніміз не?

• Жер шары арасындағы материялық тасымал

• Биосфера ішінде материяның жергілікті айналымы

• Тек атмосферадағы газдардың қозғалысы

• Тек теңіз ағымы

• Тек геологиялық процестер

Multiple Choice

Вернадскийтің «тірі зат» ұғымының маңызы неде?

• Тек әдеби мәнге ие

• Биогеохимиялық процестердің қозғаушы күші ретінде тірі организмдердің рөл

• Тек экономикалық ресурстарды анықтау үшін

• Тек климаттық өзгерістерді болжау үшін

• Тек радиациялық есептеулер үшін

Multiple Choice

Озон қабатының тесілуіне қандай заттар әсер етеді?

• Органикалық тыңайтқыштар

• Хлорфторуглеводородтар (CFC)

• Көміртегінің изотоптары

• Азотты тыңайтқыштар

• Су буы

Multiple Choice

Шумдық ластану адамның денсаулығына қалай әсер етеді?

• Тек көрініске әсер етеді

• Бұзылулар мен есту қабілетінің төмендеуіне әкеледі

• Тек топырақты ластайды

• Тек өсімдіктерге пайдалы

• Тек экономиканы жақсартады

Multiple Choice

Экологиялық саясатта «ластаушы төлейді» принципі не білдіреді?

• Қоршаған ортаны ластаушы зиян үшін төлеуге міндетті

• Мемлекет барлық шығынды көтереді

• Қоғамдық қоршаған орта ешқандай жауап бермейді

• Барлық төлемдер салық арқылы жасырылады

• Заң бұл принципті мойындамайды

Multiple Choice

Қазақстанның экологиялық заңнамасы қандай мақсатқа бағытталған?

• Тек шетелдік компанияларды қорғау

• Табиғатты қорғау, ресурстарды басқару және адам денсаулығын сақтау

• Тек салық жинауды арттыру

• Тек ауылшаруашылығын жою

• Тек өнеркәсіпті кеңейту

Multiple Choice

Радиологиялық қауіпсіздік үшін ең тиімді қорғаныс қандай?

• Қалың бетон немесе жер қабаты

• Жұқа ағаш панельдер

• Тек күн сәулесімен емдеу

• Қағаз беттер

• Ақ киім

Multiple Choice

Дегазация, дезактивация және дезинфекция арасындағы айырмашылық неде?

• Олар бәрі бірдей процесс

• Дегазация — химиялық заттарды жою, дезактивация — радиацияны жою, дезинфекция — микроорганизмдерді жою

• Дезактивация — тек ауа тазалау

• Дезинфекция — тек металл өңдеу

• Дегазация — тек тамақ өңдеу

Multiple Choice

Төтенше жағдай кезінде эвакуацияның басты мақсаты қандай?

• Экономикалық шығындарды ұлғайту

• Адамдарды қауіпті аймақтан қауіпсіз аймаққа көшіру

• Құжаттарды жасыру

• Тек жабдықты қорғау

• Тек ақпарат таратпау

Multiple Choice

Химиялық авария кезінде ең бірінші қандай әрекет жасау қажет?

• Алдын ала ақпаратсыз сыртқа шығу

• Қауіпсіз бағытқа шектеу және қорғаныс құралдарын кию

• Өрт құрғақ шөпке от беру

• Тек телефон қоңырауын жоспарлау

• Қалдықтарды жинау

Multiple Choice

Жеке қорғаныс құралдарына не жатады?

• Убежиіще және фильтрациялық жүйелер

• Противогаз, респиратор, қорғаныс костюмі

• Қолма-қол төлем жүйелері

• Тек вакциналар

• Тек инспекция есептері

Multiple Choice

Санитарлық өңдеудің толық циклі қандай қадамдарды қамтиды?

• Тек суландыру және күту

• Шығару, душ, киім ауыстыру және дезинфекция

• Тек тағам беру

• Тек есеп жүргізу

• Тек ғимараттарды бөлу

Multiple Choice

Сорбенттер улану кезінде не үшін қолданылады?

• Газдарды өндіру үшін

• Жұтылған улы заттарды байланыстыру және сыртқа шығару

• Тек теріні кептіру үшін

• Тек антисептик ретінде

• Тек жараларды байлау үшін

Multiple Choice

Артериялық және веноздық қан кетудің айырмашылығы неде?

• Артериялық — қараңғы, баяу; веноздық — жарық, дірілдейді

• Артериялық — жарқын қызыл, пульсациялы; веноздық — қою-қара, баяу

• Екеуі бірдей сипатта

• Артериялық тек тері арқылы

• Веноздық тек ішкі органдардан

Multiple Choice

Искусственное тыныс алу мен жүрек массажының негізгі тәртібі не?

• Алдымен жүрек массажы, сосын тыныс

• Жасанды тыныс пен компрессия комбинациясы (30:2)

• Тек тыныс беру жеткілікті

• Тек массаж жеткілікт

• Процедураларды қоспау керек

Multiple Choice

Таза сумен қамтамасыз ету үшін ең сенімді шара қандай?

• Ашық көзден ішу

• Кайнату және/немесе дезинфекциялау

• Сүзгі қолдану қажет емес

• Суды сақтау жеткілікті

• Суды құрғату

Multiple Choice

Особо қауіпті инфекциялар қандай сипатқа ие?

• Тек локалды таралады

• Жоғары контагиоздылық, ауыр салдарлар, бақылауға қиын

• Тек жануарларға әсер етеді

• Тек тамақ арқылы беріледі

• Емдеуге оңай

Multiple Choice

ВИЧ негізгі берілу жолы қандай?

• Ауызша тамақ арқылы

• Қан және биологиялық сұйықтықтар арқылы

• Жел арқылы

• Жануарлардан

• Тек тері жанасуы

Multiple Choice

Эпидемиологиялық надзордың маңызы неде?

• Қаржыны бақылау

• Инфекциялардың таралуын бақылау және алдын алу

• Халықтың жұмысын шектеу

• Тамақ өндірісін арттыру

• Тек цифрлық деректер жинау

Multiple Choice

Психологиялық дайындықтың басты элементі қандай?

• Білімнің болуы

• Эмоцияларды басқару және шешім қабылдау қабілеті

• Қаржылық білім

• Физикалық күш

• Иммунитет

Multiple Choice

Салауатты өмір салтының негізгі бөлігі не?

• Тек диета

• Физикалық белсенділік, теңдестірілген тамақтану, демалу

• Дәрі қабылдау

• Әлеуметтік медиа

• Сабақ оқу

Multiple Choice

Экожүйе тұрақтылығын арттыратын фактор?

• Түр алуан-түрлілігінің жоғары болуы

• Барлық түрлерді бірдей ету

• Жануарларды алып тастау

• Бір түрдің басымдығы

• Ластануды арттыру

Multiple Choice

Ксерофиттік бейімделу нені білдіреді?

• Су тапшылығына төзімділік

• Тұзды жер қажет

• Суыққа төзімділік

• Көлеңкеде өсу

• Биоәртүрліліктің төмендеуі

Multiple Choice

Carrying capacity нені білдіреді? / Что означает предельная ёмкость среды?

• Халық саны шексіз өседі

• Ресурстар мен өмір сапасына байланысты халық максимумы

• Экономикамен анықталады

• Климатпен анықталады

• Халықаралық келісімдермен шектеледі

Multiple Choice

Экологиялық аудит не үшін қажет?

• Қағаз есебі үшін

• Ұйымның экологиялық әсерін анықтау және заңға сәйкестігін тексеру

• Қызметкерлерді жазалау

• Өнімді бақылау

• Туризмді арттыру

Multiple Choice

Симбиоз мысалы қандай?

• Екі жаққа зиян

• Томат сату

• Аралар мен гүлдердің өзара пайдасы

• Паразитизм

• Бәсекелестік

Multiple Choice

Атмосфераға енгізілетін өнеркәсіптік шығарындылар инверсия жағдайында қалай әсер етеді?

• Быстро рассеиваются

• Жер бетіне қиюлап жиналып, смог пен ластауды күшейтеді

• Түрлі гүлдердің артуына әсер етеді

• Тек су деңгейін өзгертеді

• Тек жердің магнит өрісін өзгертед

Multiple Choice

Экологиялық кодекс пен заңдар нені реттейді?

• Тек білім беру бағдарламасын

• Табиғатты қорғау, рұқсаттар, жауапкершілік және бақылауды

• Тек спорттық іс-шараларды

• Тек телекоммуникацияны

• Тек жергілікті әкімшілік құрылымды

Multiple Choice

Семипалатинск полигоны аймағы қандай экологиялық қауіпке жатқызылады?

• Биологиялық қауіп

• Радиациялық қауіп

• Тек химиялық қауіп

• Тек шумдық ластану

• Тек туризм тәуекелі

Multiple Choice

Устойчивое развитие тұжырымдамасы халық үшін нені көздейді?

• Тек қорларды игеру

• Экономикалық даму мен қоршаған ортаны бірдей есепке алу

• Тек өнеркәсіпті дамыту

• Тек экспортты арттыру

• Тек миграцияны көтеру

Multiple Choice

Экожүйелік қызметтердің мысалы қандай?

• Эстетикалыққұндылықтар, таза су, тозаңдандыру

• Тек ақша шығару

• Тек өнеркәсіптік өндіріс

• Тек салық жинау

• Тек инфрақұрылымның бұзылуы

Multiple Choice

Экологиялық тәуекел ұғымы нені білдіреді?

• Қоршаған орта мүлде өзгермейді

• Қауіпті әсердің пайда болу ықтималдығы

• Тек ластанудың болмауы

• Тек экономикалық шығындар

• Тек ауа температурасын болжау

Multiple Choice

Тыныс алу жүйесіне әсер ететін негізгі ластаушы заттар қандай?

• Жеңіл тұздар

• NO₂, SO₂, ұсақ бөлшектер

• Тек су буы

• Тек оттегі

• Тек озон қабаты

Multiple Choice

Жылу ластануының салдары қандай?

• Су организмдерінің стрессі және оттегі азаюы

• Су мөлдірлігінің артуы

• Өсімдік өнімділігінің жоғарылауы

• Тек булану

• Қалдықсыз экожүйе қалыптасуы

Multiple Choice

Қоректік деңгейлер арасындағы энергия тасымалы неге тиімсіз?

• Энергия ешқашан жоғалмайды

• Жылу шығару және метаболизм шығындарына байланысты

• Суық климат әсерінен

• Тек жарықтың жетіспеуінен

• Липидтердің артуына байланысты

Multiple Choice

Көмірқышқыл газының көбеюіне ең көп үлес қосатын сала қайсы?

• Балық шаруашылығы

• Ауыл шаруашылығы

• Энергетика және өнеркәсіп

• Мұражай ісі

• Білім беру саласы

Multiple Choice

Қала экологиясында «жылу аралы» құбылысы нені білдіреді?

• Суық аймақ

• Қала температурасының ауылға қарағанда жоғары болуы

• Желдің күшеюі

• Тек ылғалдылықтың өзгеруі

• Тек шу деңгейінің артуы

Multiple Choice

Экологиялық із (ecological footprint) ұғымы нені сипаттайды?

• Жердің көлемін

• Адам қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін қажет ресурстар мөлшерін

• Тек судың сапасын

• Тек адамның туылу деңгейін

• Тек елдің инфрақұрылымын

Multiple Choice

Экожүйе қызметтерінің реттеуші функциясы қандай мысалмен сипатталады?

• Туристік қызмет

• Климатты реттеу, су тазарту

• Тек тозаңдандыру

• Тек балық аулау

• Тек өндіріс

Multiple Choice

Топырақ эрозиясының басты себебі не?

• Тек жанартаулар

• Су және жел әсері

• Тек гумус түзілу

• Тек тау жыныстарының түрі

• Тек температура өзгерісі

Multiple Choice

Орман кесудің экожүйеге әсері қандай?

• Биомассаны арттырады

• Эрозия, биоәртүрліліктің азаюы

• Озонды қалпына келтіреді

• Тек су ресурстарын күшейтеді

• Климатты салқындатады

Multiple Choice

Қалдықтарды басқарудың «3R» қағидасына не кіреді?

• Reuse, Recycle, Reduce

• Rebuild, Renovate, Reply

• Remove, Run, Restore

• Rise, Rotate, Reduce

• Render, Renew, Repack

Multiple Choice

Қазақстандағы ерекше қорғалатын табиғи аумақтардың мақсаты не?

• Туризмді шектеу

• Бірегей табиғи кешендерді сақтау

• Шаруашылықты арттыру

• Қала салу

• Жерді игеру

Multiple Choice

Гидросфера ластануының негізгі көзі қандай?

• Тек атмосфера

• Өнеркәсіптік және тұрмыстық ағындылар

• Тек күн радиациясы

• Тек орман кесу

• Тек ауа массалары

Multiple Choice

Табиғи ресурстардың «сарқылмалы» түрлеріне не жатады?

• Жел энергиясы

• Мұнай, газ, көмір

• Күн энергиясы

• Геотермалдық ресурстар

• Ауаның оттегі мөлшері

Multiple Choice

Су ресурстарының тапшылығы көбінесе неге байланысты болады?

• Тек климаттың суытуына

• Тұтынудың артуы және ластану

• Тау жыныстары қозғалысына

• Тек атмосфералық қысымға

• Тек өндіріс қалдықтарына

Multiple Choice

Қазақстандағы Каспий теңізінің экологиялық мәселелерінің бірі:

• Мұздықтардың еруі

• Мұнай төгінділер

• Ауада CO₂ азаюы

• Қардың қараюы

• Тек популяцияның өсуі

Multiple Choice

Қауіпті өндірістік объект дегеніміз не?

• Бос қойма

• Химиялық, жарылғыш, радиациялық қауіп төндіретін объект

• Әлеуметтік мекеме

• Ойын-сауық орталығы

• Тұрғын үй кешені

Multiple Choice

Зиянды заттардың ШРК (ПДК) нені білдіреді?

• Заттың минималды концентрациясы

• Денсаулыққа зиян келтірмейтін ең жоғары концентрация

• Өнім бағасы

• Судың түсі

• Желдің жылдамдығы

Multiple Choice

Халықты құлақтандыру жүйесінің негізгі мақсаты қандай?

• Тек профилактика

• Қауіптілік туралы жедел хабарлау

• Тек экономикалық есеп

• Жер учаскелерін бөлу

• Туризмді дамыту

Multiple Choice

Өрт кезіндегі ең қауіпсіз әрекет қандай?

• Лифтке отыру

• Есіктерді ашық қалдыру

• Төмен жылжып, түтіннен қорғану

• Жоғарыға көтерілу

• Терезені ашу

Multiple Choice

Қатты қалдықтарды жағудың кеселі не?

• Қауіпсіз және пайдалы

• Улы газдар мен диоксиндердің бөлінуі

• Суды тазартады

• Климатқа әсер етпейді

• Фотосинтезді күшейтеді

Multiple Choice

Атмосфералық қысымның төмендеуі адам ағзасына қалай әсер етеді?

• Қанның оттегімен қанығуы жоғарылайды

• Оттегінің жетіспеушілігі сезіледі

• Жүрек тоқтайды

• Адам ұйықтап қалады

• Бауыр жұмысы баяулайды

Multiple Choice

Биосферадағы көміртек айналымында ормандардың рөлі қандай?

• Тек CO₂ шығарады

• CO₂ сіңіріп, O₂ бөледі

• Газ алмасуға қатыспайды

• Тек су циклін реттейді

• Климатты тек жылытады

Multiple Choice

Қандай ластану көздері «нүктелік» деп аталады?

• Қаланың барлық аудандары

• Белгілі бір нақты шығарындылар көзі

• Желдің бағыты

• Топырақтың барлық бөлігі

• Дала экожүйелері

Multiple Choice

Жер сілкінісінен кейінгі алғашқы қауіп қандай?

• Экономикалық жоғары баға

• Құлаған ғимараттар және газ шығуы

• Ауа суытуы

• Желдің күшеюі

• Тек жарықтың өшу

Multiple Choice

Су тасқыны кезінде қандай аймақ ең қауіпті?

• Жоғары рельеф

• Өзен аңғары, төмен аймақ

• Құрғақ шөл

• Тау шыңы

• Орманды үстірт

Multiple Choice

Ауа сапасын бағалауда қай көрсеткіш ең маңызды?

• Жарық қарқындылығы

• Ластаушы заттардың концентрациясы

• Тек дауыс күші

• Топырақ қаттылығы

• Қабырға түсі

Multiple Choice

Энергияның жаңартылатын көздеріне не жатады?

• Көмір

• Жел, күн

• Мұнай

• Газ

• Уран

Multiple Choice

Жылдам урбанизацияның экологиялық салдары қандай?

• Ластанудың төмендеуі

• Шумның, көлік шығарындыларының артуы

• Адам санының азаюы

• Табиғи ресурстардың көбеюі

• Экожүйенің тұрақтылығының артуы

Multiple Choice

Сейсмикалық қауіпті аймақтар неге қауіпті?

• Тек климат өзгереді

• Жиі жер сілкіністері

• Тек шу көп

• Тек экономикалық дағдарыс туындайды

• Тек су азаяд

Multiple Choice

Жеке қорғаныс маскасының негізгі функциясы не?

• Тек сән беру

• Ауадағы зиянды бөлшектерді ұстап қалу

• Су ішуді жеңілдету

• Дауыс көтеру

• Көрінуді жақсарту

Multiple Choice

Энергия үнемдеу не үшін қажет?

• Бюджетті ұлғайту

• Ресурстарды үнемдеу және экожүйеге қысымды азайту

• Барынша көп отын жағу үшін

• Жарықтың артуы үшін

• Халықтың көбеюі үшін

Multiple Choice

Қар көшкіні қай жағдайда жиі пайда болады?

• Тек жылы ауада

• Жаңа қар түсуінен кейін және еңіс бұрышы жоғары болғанда

• Шөлде

• Суықсыз климатта

• Аласа тауларда

Multiple Choice

Қоршаған ортаны қорғауда қай әдіс ең тиімді?

• Тек айыппұл салу

• Барлық өндірісті тоқтату

• Барлық жануарларды қамау

• Тек орман кесу

• Алдын алу, бақылау және тұрақты мониторинг

Multiple Choice

Ауада ірі бөлшектер (PM10) қандай әсер етеді?

• Тыныс жолдарын тітіркендіреді

• Еш әсер етпейді

• Иммунитетті арттырады

• Жүрек жұмысын күшейтеді

• Көруді жақсартады

Multiple Choice

Радиациядан қорғану үш принципке негізделеді

• Қашықтық, уақыт, экрандау

• Тамақ, су, ауа

• Жылу, суық, жарық

• Темір, ағаш, қағаз

• Судың мөлшері

Multiple Choice

Қатты жел кезінде қандай қауіп туындайды?

• Топырақ сапасы жақсарады

• Климат салқындайды

• Су жылдам қайнайды

• Ағаштардың құлауы, заттардың ұшуы

• Күн ұзағырақ болады

Multiple Choice

Судың биологиялық ластануы деген не?

• Тек химиялық қалдықтар

• Тек шу

• Патогендер, микроорганизмдер

• Тек жылу

• Тек мұнай

Multiple Choice

Климаттың жылынуы келесі салдарға әкеледі:

• Мұздықтардың ұлғаюы

• CO төмендеуі

• Жер сілкіністерінің азаюы

• Әлемдік теңіз деңгейінің көтерілуі

• Биомассаның күрт өсуі

Multiple Choice

Жер ресурстарын қорғауда қандай шара тиімді?

• Тек тыңайтқышты көбейту

• Тек орман кесу

• Топырақты бос қалдыру

• Өрт қою

• Агротехника, ротация

Multiple Choice

Өндірістік қалдықтардың негізгі қаупі не?

• Пайдалы затқа айналады

• Тек қар жауады

• Улы, тұрақты, жинақталатын қасиетке ие

• Тек шу тудырады

• Күн сәулесін арттырады

Multiple Choice

Шөлейттену процесінің себебі қандай?

• Топырақ деградациясы, артық мал жаю

• Тек табиғи жағдайлар

• Мұздықтардың еруі

• Тек жауын-шашынның артуы

• Жердің ұлғаюы

Multiple Choice

Ауадағы озонның пайдасы қандай?

• Климатты жылытады

• УК-сәуледен қорғайды

• Өсімдік өсуін тоқтатады

• Адамдарды ұйықтатады

• Су булануын арттырады

Multiple Choice

Су қайтуы кезінде қандай қауіп болуы мүмкін?

• Жануарлар көбейеді

• Тек су деңгейі түседі

• Балықтар көбейеді

• Цунами қаупі

• Мұз еріп кетеді

Multiple Choice

Химиялық ластану өсімдіктерге қалай әсер етеді?

• Өнімділікті арттырады

• Тыныс тесіктерін бітеп, уландырады

• Тек жасыл реңк береді

• Тек су мөлшерін арттырады

• Тек көлеңке береді

Multiple Choice

Апат аймағындағы инфекциялық қауіп неге артады?

• Құрғақ ауа

• Адам санының азаюы

• Желдің болмауы

• Судың, санитарияның бұзылуы

• Температура тұрақты болуы

Multiple Choice

Улы заттармен уланғанда алғашқы көмек не?

• Ауаны тазарту, таза жерге шығару

• Улы беруді жалғастыру

• Тамақ жеу

• Дереу ұйықтау

• Темекі шегу

Multiple Choice

Судың қатты ластану белгісі қандай?

• Мөлдірлік

• Дәмсіздік

• Иіс, түс, қалқыма

• Тек температура

• Тек көлем

Multiple Choice

Радиациялық фонның қауіпсіз деңгейі қандай?

• 10 мЗв/сағ

• 1000 мкл

• 20 мК

• 5 атм

• ~0.1 мкЗв/сағ

Multiple Choice

Шаңды дауылға қарсы не істеу керек?

• Ашық далаға шығу

• От жағу

• Терезе, есіктерді жауып, маска кию

• Тек телефон зарядтау

• Музыка қосу

Multiple Choice

Жер бедерінің өзгеруі экожүйеге қалай әсер етеді?

• Әсер етпейді

• Су ағымдары, жел режимі, биоалуантүрлілік өзгереді

• Тек температураны арттырады

• Тек тау жыныстарын өзгертеді

• Тек күн сәулесін көбейтеді

Multiple Choice

Өсімдіктер фотосинтез үшін қандай энергияны қолданады?

• Күн энергиясы

• Жел энергиясы

• Геотермалдық энергия

• Уран энергиясы

• Механикалық энергия

Multiple Choice

Ауа ылғалдылығының төмендеуі қандай әсер береді?

• Өсімдіктердің өсуі артады

• Температура төмендейді

• Су ресурстары көбейеді

• Кеуіп қалу, тыныс алу қиындықтары

• Шум азаяды

Multiple Choice

Жануарлардың миграциясының экологиялық рөлі қандай?

• Жойылып кетуге әкеледі

• Тек климатты өзгертеді

• Популяцияны теңестіру, ресурстарды тиімді пайдалану

• Тек шу тудырады

• Тек ластайды

Multiple Choice

Қазақстанда жер ресурстарын қорғаудың маңызды шешімі қандай?

• Артық жырту

• Тек қала салу

• Мұнай өндіруді арттыру

• Шөлейттенуді күшейту

• Топырақ қабатын сақтау

Multiple Choice

Шөлейт аймақтарда өсімдіктер қандай бейімделу көрсетеді?

• Үлкен жапырақты болу

• Терең тамыр, су үнемдеу

• Ылғалды көп қолдану

• Тек көлеңкеде өсу

• Жоғары ылғалдылықты қажет ету

Multiple Choice

Қандай ластаушы көздер «диффузиялық» болып саналады?

• Ауыл шаруашылығы, үлкен аумақтық ағындылар

• Бір нақты мұнара

• Тек бір құбыр

• Жер сілкінісі

• Жел генераторы

Multiple Choice

Инвазивті түрлердің қаупі неде?

• Тек әдемі көрінеді

• Тек суда өмір сүреді

• Өздігінен жойылады

• Жергілікті түрлерді ығыстырып, экожүйені бұзады

• Тек температураны өзгертеді

Multiple Choice

Экожүйедегі тізбекті реакциялар (каскад эффекті) нені білдіреді?

• Бір өзгеріс бірнеше деңгейге әсер етеді

• Бір құбылыс ештеңені өзгертпейді

• Тек жоғарғы деңгейге әсер етеді

• Тек төменгі трофикалық деңгейді қозғайды

• Тек аңдарға әсер етеді

Multiple Choice

Қазақстандағы Арал теңізінің экологиялық дағдарысының негізгі себебі не?

• Атмосфера қысымы

• Қатты жел

• Судың ауыл шаруашылығына шамадан тыс алынуы

• Мұздықтардың еруі

• Климатының суытуы

Multiple Choice

Су айналымында буланудың негізгі рөлі қандай?

• Топырақты құрғату

• Желді күшейту

• Судың атмосфераға өтуі

• Суды қатайту

• Тасты еріту

Multiple Choice

Топырақтың құнарлылығы неге байланысты?

• Тек құм құрамынан

• Тек судың түсінен

• Тек температурадан

• Тек тау жыныстарынан

• Гумус, минералдар, организмдер

Multiple Choice

Қазақстандағы ерекше қорғалатын аймақтардың бірі?

• Алтын-Емел ұлттық паркі

• Теміржол аймағы

• Автосалон

• Кен орны

• Қала құрылысы

Multiple Choice

Қышқыл жаңбырдың әсері қандай?

• Өсімдіктер жақсы өседі

• Жануарлар көбейеді

• Климат жылынады

• Топырақ қышқылданады, жапырақтар күйеді

• Су мөлдірленеді

Multiple Choice

Қоршаған ортаны қорғаудағы негізгі халықаралық келісімдердің бірі?

• Олимпиялық хартия

• Туризм конвенциясы

• Дүниежүзілік сауда ережесі

• Киото хаттамасы

• Мәдени мұра келісімі

Multiple Choice

Жер ресурстарының деградациясына не жатады?

• Тұздану, эрозия

• Құнарлылықтың артуы

• Өнімділіктің күшеюі

• Жердің кеңеюі

• Топырақтың жұмсару

Multiple Choice

Топырақтағы гумус дегеніміз не?

• Қатты минерал

• Газ қоспасы

• Органикалық заттардың ыдырау өнімі

• Ауаның бір түрі

• Металл қосылысы

Multiple Choice

Шөлейттену көбінесе қандай климаттық аймақта жүреді?

• Тропикалық ормандарда

• Мұздық аймақтарда

• Құрғақ және жартылай құрғақ аймақтарда

• Теңіз жағалауларында

• Арктикада

Multiple Select

Экологиялық дағдарыс дегеніміз не?

• Экожүйелердің тұрақты болуы

• Жануарлардың көп болуы

• Климаттың суытуы

• Жер ресурстарының көбеюі

• Қоршаған ортаның өзгерісі қауіпті шекке жетуі

Multiple Choice

Таза ауаның негізгі компоненті қандай?

• Азот

• Көмірқышқыл газы

• гелий

• Метан

• Озон

Multiple Choice

Неге ауыз суды хлорлайды?

• Ауыз суды сары ету үшін

• Дәмін өзгерту үшін

• Микроорганизмдерді жою үшін

• Тек газ шығару үшін

• Қыздыру үшін

Multiple Choice

Қандай факторлар популяцияның көбеюін шектейді?

• Барлық ресурстардың көбеюі

• Тек температура

• Тек өсімдіктер саны

• Бәсекелестік, жыртқыштар, ресурстар тапшылығы

• Тек жел

Multiple Choice

Судың тұздануы қай кезде орын алады?

• Балық саны артқанда

• Топырақ құнарлы болғанда

• Теңіз суы араласқанда немесе буланғанда

• Ауа құрғағанда

• Жел күшейгенде

Multiple Choice

Жер асты суларының ластану себебі:

• Өндірістік және ауылшаруашылық ағындылар

• Антарктида мұздары

• Желдің бағыты

• Температураның артуы

• Тек климат өзгерісі

Multiple Choice

Геосфера қабаттары қайсы?

• Жануарлар әлемі

• Ашық теңіз

• Ауа массасы

• Литосфера, гидросфера, атмосфера

• Металл қабаты