eğitim psikolojisi 4

1.) 6, 10 ve 16 yaşındaki üç kardeş, haberlerdeki izledikleri 'silahlı çatışma' olayını farklı yönleri, e açıklamışlardır. En büyük kardeş olayı toplumsal açıdan ele alırken, ortanca kardeş bu insanların bu kadar kötü davranışlar sergilediğinden, küçük kardeş ise kaç kişinin öldüğünden bahsetmektedir. Çocukların bir olayı değerlendirirken, böylesi farklı açılardan ele almalarının temelinde, aşağıdakilerden hangisi yatmaktadır?

• a) Kişilik özelliklerinin farklılığı
• b) Yetiştikleri ortamın farklılığı
• c) Duygusal özelliklerinin farklılığı
• d) Ahlak gelişim düzeylerinin farklılığı

2.) Ahmet Bey kendisinden borç para isteyen arkadaşının bu isteğini yerine getirmiştir. Eşinin "Neden borç verdin, bizim başkalarına borç verecek kadar paramız yok." demesi üzerine eşine "Bir gün benim de ihtiyacım olursa o da bana verir." demiştir. Arkadaşına borç verme gerekçesi dikkate alındığında Ahmet Bey, Kohlberg`in kuramına göre ahlak gelişiminin hangi dönemindedir?

• A) Amaca yönelik araçsal ilişkiler eğilimi 
• B) İtaat ve ceza eğilimi
• C) Toplum düzenini koruma eğilimi
• D) İyi çocuk eğilimi

3. Özgür, annelerine sürpriz doğum günü pastası yapmak isterken, on yaşındaki ağabeyinin mutfağı çok fazla kirlettiğine, on dört yaşındaki ablasının ise annesinin misafirler İçin yaptığı pastadan gizlice yerken buzdolabının önüne küçük bir parça düşürdüğüne tanık olur. Özgür, gelişimsel açıdan Piaget`nin öngördüğü Dışa bağımlı ahlak (heteronom)' döneminde bulunduğuna göre, kardeşlerinin ne ölçüde kabahatli olduğu konusunda nasıl bir yargıya varması beklenir?

• A) Mutfağı kirlettikleri için her ikisini de eşit ölçüde kabahatli bulması
• B) Mutfağı daha fazla kirlettiği için ağabeyini daha çok kabahatli bulması
• C) Ağabeyinin iyi niyetini dikkate alarak, onu daha az kabahatli görmesi
• D) Hangi kardeşiyle daha iyi geçiniyorsa onun daha az kabahatli olduğunu söylemesi

4. Bir işyerinde ilkyardım kursuna çağrılan personelin bu kursa karşı verdikleri aşağıdaki tepkilerden hangisi, Kohlberg`in ahlaki gelişim kuramına göre gelenek ötesi düzeydeki bir gelişimi yansıtmaktadır?

• A) Kursa gideceğim; çünkü bu sayede bir hayat kurtarırsam kahraman olacağım.
• B) Aslında kursa gitmek istemiyorum; ama gitmezsem uyarı alacağım İçin gideceğim.
• C) Bu kursa gideceğim; çünkü öğreneceklerim sayesinde bir İnsanın yaşama şansını artırabilirim.
• D) İlkyardım öğrenmek umurumda değil; arkadaşlarımın hepsi gittiği için ben de gideceğim.

5. İnsan gelişimine ilişkin aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?

• A) Ahlak gelişimi, bilişsel gelişim tamamlandıktan sonra başlar.
• B) Üst düzey ahlaki davranışlar soyut düşünmeyi gerektirir, ancak tersi doğru değildir.
• C) Dil gelişimi ile bilişsel gelişim arasında nöbetleşe bir ilişki vardır.
• D) Psikomotor gelişim bedensel gelişimden bağımsız oluşur.

6. Bir hasta bakıcı, hastalara bir yandan "Sıranızı bekleyin içeride hasta var!" deyip bekleyenleri doktorla görüştürmemekte, diğer yandan da, fark ettirmeden tanıdıklarını öncelikle muayene ettirmeye çalışmaktadır. Bu hasta bakıcının tanıdıklarına ayrıcalık göstermesi, Kohlberg`in ahlaki gelişim evrelerinden hangisinde olduğunu gösterir?

• A) İtaat ve ceza eğilimi
• B) Saf çıkarcı eğilim
• C) İyi çocuk eğilimi
• D) Toplumsal anlaşma

7. Burak arkadaşlarının oyunlarını bozan, aşırı hareketli bir öğrencidir. Bu konuda diğer öğretmenlerden de sık sık şikâyet duyan okul rehber öğretmeni Ayşe Hanım, Burak'la bir sözleşme yapmaya karar verir. Aralarında yaptıkları sözleşmeye göre, Burak arkadaşlarıyla kavga etmeyecek ve onları şikâyet etmeyecektir. Sözleşme yapıldıktan bir hafta sonra okuldan eve döndüğünde, ailesi Burak`ın bir dişinin kırıldığını fark eder. Ailesi ısrar etmesine karşın Burak, dişini kendisine saldıran bir öğrencinin kırdığını söylemez. Burak`ın rehber öğretmenle yaptığı sözleşmeye uyduğu için dişini kıran öğrencinin adın gizlemesi, Kohlberg`in ahlaki gelişim evrelerinden hangisinde olduğunu gösterir?

• A) İtaat ve ceza eğilimi
• B) Saf çıkarcı eğilim
• C) İyi çocuk eğilimi
• D) Kanun ve düzen eğilimi

8. Aşağıdakilerden hangisi Kohlberg’in Ahlak Gelişimi Kuramı açısından doğrudur?

• A. Her bir düzeyin altında üçer alt evre olması,
• B. Kuramın sekiz temel basamaktan oluşması
• C. Ahlaki düzeylerde yükselmeye paralel olarak, ahlaki yargıların karmaşıklaşması
• D. Ahlaki yargıların düzeyinin, davranışın doğruluğu ve yanlışlığına göre belirlemesi

9. Kohlberg’in ahlaki gelişim dönemlerinden, karar verilirken toplumsal anlaşmaya ya da evrensel ahlak ilkelerinin bireye rehberlik yaptığı düzey aşağıdakilerden hangisidir

• a)  Gelenek öncesi
• b)  Geleneksel
• c)  Gelenek sonrası
• d)  Toplumsal vicdan

Savaş her koşulda yanlıştır ve amacı ne olursa olsun insanlara zarar verir. Bunun yerine iletişime dayalı, karşılıklı saygı içeren çözümler bulunmalıdır. Savaşla ilgili bu yorumu yapan birey Kohlberg‘ in ahlak gelişimi kuramına göre aşağıdaki evrelerin hangisinde olabilir?

• a) İyi çocuk
• b) Yasalara uyma
• c) Saf çıkarcı eğilim
• d) Evrensel ahlak ilkeleri