Araling Panlipunan- Ekonomiks

Sa akdang “Development as Freedom” (2008) ni Amartya Sen, kanyang ipinaliwanag na ang kaunlaran ay matatamo lamang kung “mapauunlad ang yaman ng buhay ng mga tao kaysa sa yaman ng ekonomiya nito” na ang ibig sabihin ay ;

• Hindi ganap na maipakikita ng paglago ng ekonomiya ang pag-unlad ng bansa

• Sa mga OFWs lamang nabubuhay ang ekonomiya ng bansa.

• Ang pag-angat ng ekonomiya ng bansa ay nangangahulugan rin ng pagtaas ng kalidad ng pamumuhay ng mga mamamayan.

• Isang mabisang sukatan ng kaunlaran ang mga tradisyonal na panukat

Hindi sapat na iasa sa pamahalaan ang laban sa kahirapan at ang mithiing kaunlaran . Bilang isang mamamayang Pilipino, may obligasyon ka ring dapat gawin upang

makatulong sa pag-abot sa kaunlaran.

Bilang isang mag-aaral, ano ang bagay na maaari mong gawin upang makatulong sa bansa?

• Maging mulat sa mga anomalyang nangyayari sa lipunan.

• Makisangkot sa pagpapatupad at pakikilahok sa mga proyektong pangkaunlaran sa paaralan at sa komunidad.

• Tangkilikin ang mga produktong sariling atin.

• Wala sa nabanggit

Noong taong 2014 pumangalawa ang ekonomiya ng Pilipinas sa China dahil sa pag-angat ng ekonomiya nito ng 7.2%. Pero lumabas sa balita ng SWS na 12.1 milyon na mga Pilipino ang walang trabaho.

Kung ang konsepto ng kaunlaran ang pagbabasehan, malinaw na inilalahad sa balita na:

• Ang pag-angat ng ekonomiya ay hindi nangangahulugan ng pagtaas ng kalidad ng pamumuhay.

• Hindi sapat na batayan ang paglago ng ekonomiya upang masabing ganap na maunlad ang bansa.

• Ang bansa ay patuloy pa ring nakaasa sa mga manggagawang nakabase sa ibayong-dagat.

• Hindi sapat na sukatan ng kaunlaran ang mga tradisyonal na panukat gaya ng GDP.

Datapwa’t patuloy ang pagtaas ng mga pigura na nagpapakita ng paglago ng ekonomiya ng bansa, marami pa ring Pilipino ang hindi naniniwala rito. Isa sa mga dahilan nito ay ang patuloy na korapsyon. Paano kumikilos ang mga mamamayang Pilipino upang tuluyan nang matuldukan ang napakatagal na problemang ito?

• Hinahayaan na lamang ang pamahalaan at ang mga hukuman ang umusig sa mga tiwaling opisyal ng gobyerno.

• Idinadaan na lamang nila sa protesta ang kanilang mga hinaing ukol sa talamak na korapsyon sa pamahalaan.

• Mulat ang mga Pilipino sa mga anomalya at korapsyon, kaya’t nakahanda silang ipaglaban kung ano ang tama at nararapat.

• Ipinagsawalang-kibo na lamang ng mga mamamayan ang mga maling nagaganap sa ating bansa.

Maliban sa paggamit ng GDP at GNP, ginagamit ang _____________ bilang isa sa mga panukat sa antas ng pag-unlad ng isang bansa. Ito ay tumutukoy sa pangkalahatang sukat ng kakayahan ng isang bansa na matugunan ang mahahalagang aspekto ng kaunlarang pantao: kalusugan, edukasyon at antas ng pamumuhay.

• Human Development

• Human Development Program

• Human Development Index

• Human Development Report

Hindi uunlad ang isang bansa kung hindi tutulong ang kaniyang mga mamamayan. Bawat isa ay may gampanin sa pag-unlad ng bansa. Maaaring gawin ang sumusunod bilang ilan sa mga estratehiya na makatutulong sa pag-unlad ng bansa MALIBAN sa isa.

• Tamang pagbayad ng buwis

• Pagtangkilik sa mga dayuhang produkto

• Pagnenegosyo

• Tamang pagboto

Alin sa sumusunod ang HINDI nabibilang sa sektor ng agrikultura?

• pagmimina

• pangingisda

• paggugubat

• paghahayupan

Alin sa sumusunod na sektor ang namamahala sa pagpoproseso ng mga hilaw na materyal upang ito ay maging isang produkto?

• agrikultura

• industriya

• paglilingkod

• impormal na sektor

Maraming batas at programa ang pamahalaan na ginawa upang mapalakas ang sektor ng agrikultura. Dahil dito, dapat nang mapag-ibayo ang implementasyon nito upang masiguro ang kaayusan sa sektor ng agrikultura. Ang mga sumusunod ay mga batas tungkol sa agrikultura MALIBAN sa isa.

• Batas Republika 1160

• Atas ng Pangulo Blg. 27

• Batas Republika Blg. 6657

• Batas Republika Blg. 1081

Isa sa mga suliraning kinakaharap ng sektor ng agrikultura ay ang pagkabulok o madaling pagkasira ng kanilang mga ani o produktong agrikultural. Ano ang dahilan nito?

• Hindi marunong mag-imbak ang mga magsasaka

• Likas sa mga Pilipino ang pagiging tamad

• Kawalan ng mga mamimili sa pamilihan

• Kawalan ng maayos na daan patungo sa pamilihan (farm-to-market roads)