11. sınıf hazırbulunuşluk

Aşağıdakilerden hangisi felsefenin amaçlarından biri olamaz?

• Rasyonel ve eleştirel düşünüş biçimi geliştirmek

• Bilgiye ve bilgeliğe ulaşmaya çalışmak

• Bilgimizin imkan ve sınırlarını araştırmak

• Gözlemsel verilerden olgusal doğrulara ulaşmak

• Yaşamın özünü anlamaya ve açıklamaya çalışmak

Felsefe; toplum, tarih, bilim gibi insanların tümünü doğrudan ya da dolaylı olarak ilgilendiren her alanda yapılabilir. Felsefe, filozofa bağlı söylem olarak ortaya çıkar ancak ortaya atılan düşüncelerin akla ve mantığa uygun gerekçelere dayandırılması gereklidir.

Parçada felsefi düşüncenin aşağıdaki özelliklerinden hangisine değinilmemiştir?

• Öznel olma

• Birikimsel olma

• Evrensel olma

• Akla ve mantığa dayanma

• Temellendirmeye dayalı olma

Felsefede sorular çok önemlidir. Çünkü felsefe sorularla gelişir.Bu sorular sayesinde sorgularız. İnsan zihni, gelişen ve değişen varlık, bilgi ve değerler hakkında sürekli bir arayış içindedir.

Buna göre aşağıdakilerden hangisi felsefi soruların özelliklerinden biridir?

• Akıl ve mantık ilkelerine dayanması

• Dogmatik olmaması

• Varlığın özüne yönelik olması

• Kesin cevaplar içermemesi

• Öznel nitelikte olması

Felsefe Karl Jaspers’in dediği gibi “düşünme uğraşında yolda olmak” ise bu yolu yürümek için iyi bir başlangıç noktasına gereksinim var demektir.

Buna göre felsefe için gerekli olan bu başlangıç noktası aşağıdakilerden hangisi olabilir?

• Toplumsal değerleri benimseme

• Eleştirel ve sorgulayıcı düşünme

• Otoritelerin görüşlerine başvurma

• Genel doğrulara göre düşünme

• Dünyayı olduğu gibi kabul etme

I. İnsanın olay, varlık veya herhangi bir düşünceye dair bir anlayış geliştirmesi

II. Doğru ya da yanlış bir yargı bildiren cümleler

III. Belli kanıtlara dayanarak ortaya atılan yeni bir yargı

Verilen tanımlar sırasıyla aşağıdaki kavramlardan hangisine karşılık gelir?

• A) Önerme – görüş – argüman

• B) Önerme – argüman – görüş

• C) Görüş – önerme – argüman

• D) Argüman – görüş – önerme

• E) Görüş – argüman – önerme

I. İnsan, eylemleri sırasında özgür müdür?

II. İktidarın kaynağı nedir?

III. Duyu organlarımız bizi yanıltır mı?

IV. Evrende bir değişme var mıdır?

Verilen sorular aşağıdaki felsefe alanları ile eşleştirildiğinde hangi seçenek açıkta kalır?

• A) Epistemoloji

• B) Etik

• C) Siyaset felsefesi

• D) Estetik

• E) Ontoloji

“İnsan yalnızca evrenin bir unsuru, bütün tarafından belirlenmiş doğanın küçük bir parçası, evren makinesi içinde basit bir dişlidir.” diyen bir düşünürün görüşleri aşağıdaki yargılardan hangisi ile çelişir?

• A) Ahlaki özgürlükten söz edemeyiz.

• B) Evren mekanik ve bilimsel yasalara göre işlemektedir.

• C) Ahlaki kararlar insan iradesinin dışındaki nedenlere bağlıdır.

• D) İnsan doğal, toplumsal ve psikolojik olarak belirlenmiştir.

• E) İnsan ahlaki eylemde bulunurken kendi iradesi ile hareket eder.

Bilgi denildiğinde en genel anlamda özne ile nesne arasındaki bağdan doğan ürün anlaşılır. Ancak bilgilerimiz, bilgi edinilirken izlenen yollar ve konu edindiği şeyler açısından farklılıklar gösterir. Bu sebeple gündelik, felsefi, bilimsel, teknik, sanatsal ve dini bilgi gibi türler ortaya çıkmıştır. Buna göre bir bilginin türü belirlenirken aşağıdakilerden hangisi esas alınır?

• A) Kaynağının ne olduğu

• B) Öznel mi yoksa nesnel mi olduğu

• C) Genel geçer olup olmadığı

• D) Nesnesi ve elde ediliş yönteminin ne olduğu

• E) Duyulara mı yoksa akla mı dayandığı

Şehir uzakta.

Genç adam ayakta.

Akıyor şehirden geçen nehir genç adamın ayakları dibinden.

Genç adam bakıyor akarsuya düşünüyor Heraklit’i,

Düşünüyor büyük hakim Heraklit’i genç adam...

Kim bilir belki böyle bir akşam, böyle bir akşam, Heraklit alnını yeşil gözlü zeytinliklerde akan suya eğdi ve dedi: “Her şey değişip akmada, bu hal beni hayran bırakmada...”

Nazım Hikmet’in bu dizelerinden hareketle Herakleitos’un varlık anlayışı ile ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?

• A) Evrende rastlantı yoktur.

• B) Varlık sürekli bir oluş içindedir.

• C) Maddenin niteliği yer kaplamasıdır.

• D) Maddedeki niceliksel birikimler niteliksel yapıya dönüşür.

• E) Gerçek varlık; bölünemez ve fiziksel gerçekliği olan atomlardan oluşur.

Beri gel, daha beri, daha beri.

Bu yol vuruculuk nereye dek böyle?

Bu hır gür, bu savaş nereye dek?

Sen bensin işte, ben senim işte.

Mevlana bu dörtlükte ahlak görüşünün temeline aşağıdakilerden hangisini yerleştirmektedir?

• A) İnsanın değerinin evrenselliği

• B) İnsanın özgürlüğü

• C) İyinin göreceliliği

• D) Tanrının varlığı

• E) Bencilliği